HÃY QUỲ - HÃY RẼ - HÃY ĐI

“Họ liền sấp mình thờ lạy Người!”.

Hiển Linh không phải lễ của ánh sao, mà là lễ của những chuyển động!

Kính thưa Anh Chị em,

Lễ Hiển Linh thường được nói đến với một ngôi sao lạ rực sáng giữa đêm đông. Nhưng Tin Mừng không dừng lại ở ánh sao mà còn nói đến một chuỗi chuyển động rất người, rất thật, cũng là bài học cho mỗi chúng ta: ‘hãy quỳ – hãy rẽ – và hãy đi!’.

“Các đạo sĩ liền sấp mình thờ lạy Người” - họ ‘quỳ’. Điều gây sửng sốt không phải là cử chỉ thờ lạy, mà là đối tượng thờ lạy. Không phải ngai vàng, quyền lực, nhưng là một Hài Nhi nghèo hèn, hoàn toàn lệ thuộc, lặng thinh trong máng lừa. “Sấp mình” ở đây không là dấu yếu đuối, nhưng là giây phút con người buông mình trước mầu nhiệm; là thú nhận, ‘Con đã đi xa, đã tìm nhiều, nhưng cuối cùng không nắm được Ngài’. Chính khi ấy, Thiên Chúa mới tỏ mình - không bằng quyền lực, nhưng bằng sự mong manh. Không quỳ, bạn chỉ ảo tưởng về mình; quỳ rồi, chúng ta mới biết thờ lạy. “Khiêm nhường là mảnh đất nơi thờ lạy đích thực nảy mầm; và thờ lạy là tình yêu đáp trả tình yêu!” - Judson Cornwall.

“Họ đã đi lối khác mà về” - họ ‘rẽ’. Gặp được Chúa, không ai có thể trở về lối cũ vốn có thể quen thuộc, an toàn; nhưng cũng có thể là lối của sợ hãi, nghi kỵ và vong thân. ‘Rẽ’ không có nghĩa là phản bội quá khứ, nhưng là để ‘không phản bội ánh sáng’ mình đã gặp. Một đức tin không làm rẽ hướng rất có thể chỉ là một ý tưởng đẹp, chưa phải là một cuộc gặp gỡ. Gặp được Chúa, người ta không thể sống như cũ - không vì Ngài đòi hỏi, nhưng vì trái tim đã được đặt sang một hướng khác. “Không gì làm tê liệt đời sống bằng thái độ cho rằng, mọi thứ không thể đổi thay!” - Warren Wiersbe.

Và rồi, “Họ về” - họ ‘đi’. Các đạo sĩ không dựng lều ở Bêlem, không giữ cuộc gặp gỡ cho riêng mình. Họ trở về với thế giới, nhưng không còn là những con người cũ. Ai đã quỳ thật sự, rẽ thật sự, thì phải đi. Họ không để lại một huấn dụ, chỉ lặng lẽ ra đi, mang theo một ký ức không ai lấy mất. Không phải mọi chứng tá đều cần lời: có những cuộc gặp gỡ với Thiên Chúa sâu đến mức, chính cuộc đời đã nói thay; và có những người không nói về Chúa, nhưng cả đời họ trở thành một lối dẫn đến Ngài. “Khi chúng ta cố gắng trở nên tốt hơn chính mình, mọi điều chung quanh cũng trở nên tốt hơn!” - Paulo Coelho.

Anh Chị em,

Lễ Hiển Linh không hỏi, “Bạn đã thấy ánh sao chưa?”; nhưng hỏi, “Bạn đã chuyển động chưa?”. Vậy hãy quỳ trước một Thiên Chúa thường ẩn mình, rẽ khỏi những lối dẫn bạn xa Ngài, và đi, mang ánh sáng Ngài vào đời. Hiển Linh không để ngắm, mà để bước theo và ra đi. Khi bạn đứng yên, ánh sao chỉ là một vệt sáng từ xa; khi bạn chuyển động, nó trở thành con đường dẫn đến Giêsu, nơi quyền năng hoá thành tình yêu. “Cách duy nhất để thấu hiểu sự thay đổi là đắm mình vào đó, theo chuyển động của nó, và hoà vào điệu múa!” - Alan Watts.

Chúng ta có thể cầu nguyện,

“Lạy Chúa, dạy con quỳ gối trước mầu nhiệm, nhẹ lòng rẽ khỏi những lối lầm lạc, và ra đi trong ánh sáng để nói về Đấng đã kéo con ra khỏi bóng tối!”, Amen.

Lm. Minh Anh (Tgp. Huế)

 

Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ đã “bắt giữ” tên độc tài Venezuela, Nicolás Maduro, và vợ ông, Cilia Flores, và đưa họ ra khỏi quốc gia Nam Mỹ này trong một cuộc tấn công vào rạng sáng Thứ Bẩy, 03 Tháng Giêng, tại Caracas và khu vực xung quanh.

“Thực ra đó là một chiến dịch tuyệt vời,” tổng thống Mỹ nói với tờ New York Times sau khi các nhân chứng ở Venezuela báo cáo về một loạt vụ nổ. “Rất nhiều kế hoạch tốt và rất nhiều binh lính và con người tuyệt vời.”

Tổng thống Trump nói với Fox News rằng ông đã xem trực tiếp cuộc đột kích qua video và thấy một đội quân Mỹ phá vỡ những cánh cửa thép chỉ trong “vài giây”.

“Tôi chưa từng thấy điều gì tương tự như vậy bao giờ,” ông nói, đồng thời cho biết thêm không có binh sĩ Mỹ nào thiệt mạng. Nhưng ông cho rằng một số người đã bị thương khi trực thăng của họ bị trúng đạn.

Tổng thống Trump cho biết nhà lãnh đạo Venezuela Nicolás Maduro và vợ, Cilia Flores, đã bị đưa lên tàu USS Iwo Jima và đang được chuyển đến New York, nơi họ bị truy tố về tội buôn bán ma túy vào năm 2020.

Bà Pam Bondi, Bộ trưởng Tư pháp Hoa Kỳ, cho biết hai vợ chồng này sẽ phải đối mặt với các cáo buộc hình sự và phiên tòa xét xử tại Mỹ dựa trên bản cáo trạng năm 2020 của New York. Trong một bài đăng trên mạng xã hội, bà nói rằng họ sẽ “sớm phải đối mặt với sự trừng phạt nghiêm khắc của công lý Mỹ trên đất Mỹ, tại các tòa án Mỹ”.

Vẫn chưa rõ cơ sở pháp lý và hiến pháp nào cho chiến dịch quân sự, việc bắt giữ và xét xử một nguyên thủ quốc gia có chủ quyền. Cũng chưa rõ liệu Tổng thống Trump có tham khảo ý kiến Quốc hội trước đó hay không; theo quy định, phủ tổng thống phải thông báo cho Quốc hội trước khi tuyên bố chiến tranh.

Trên mạng xã hội, Tổng thống Trump xác nhận quân đội Mỹ đã phát động “một cuộc tấn công quy mô lớn vào Venezuela” và cho biết thêm chi tiết sẽ được công bố tại một cuộc họp báo ở dinh thự Mar-a-Lago của ông ở Florida. Hãng tin CBS đưa tin các quan chức Mỹ cho biết Maduro đã bị bắt giữ bởi các thành viên của đơn vị quân đội tinh nhuệ Delta Force, đơn vị chịu trách nhiệm tiêu diệt thủ lĩnh Nhà nước Hồi giáo Abu Bakr al-Baghdadi năm 2019.

Vụ tấn công Venezuela của Mỹ và việc bắt cóc nguyên thủ quốc gia nước ngoài đã gây chấn động cộng đồng quốc tế, vốn đã phản ứng với sự lo ngại. Nước láng giềng Colombia lên án vụ tấn công, kêu gọi triệu tập phiên họp khẩn cấp ngay lập tức của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc và cho biết họ đang chuẩn bị tiếp nhận một “làn sóng người tị nạn ồ ạt”.

Báo cáo viên đặc biệt của Liên Hiệp Quốc về nhân quyền và chống khủng bố, Ben Saul, cho biết Tổng thống Trump nên bị điều tra về chiến dịch này.

“Tôi lên án hành động xâm lược bất hợp pháp của Mỹ đối với Venezuela và vụ bắt cóc bất hợp pháp nhà lãnh đạo và vợ ông ta. Mỗi sinh mạng người Venezuela bị mất đi là một sự vi phạm quyền sống”, ông Saul nói.

Phát biểu trên kênh truyền hình nhà nước Venezuela, Phó Tổng thống Delcy Rodríguez dường như đã xác nhận việc bắt giữ Maduro và Flores, thừa nhận rằng bà không biết họ đang ở đâu. Bà Rodríguez, một trong những đồng minh thân cận nhất của Maduro, yêu cầu ngay lập tức có “bằng chứng còn sống” cho cặp vợ chồng này và cáo buộc Mỹ “sát hại những người đàn ông và phụ nữ Venezuela hiền lành và vô tội”.

“ Hiện tại Venezuela đang bình tĩnh, đang suy ngẫm về tầm quan trọng của một cuộc tấn công quân sự mang tính chất như thế này”, bà nói thêm trong cuộc phỏng vấn ngắn qua điện thoại.

Hiện vẫn chưa rõ ai sẽ chịu trách nhiệm điều hành Venezuela trong thời gian tổng thống vắng mặt. Bộ trưởng Nội vụ Diosdado Cabello xuất hiện trong một video trên truyền hình nhà nước cùng với các sĩ quan cảnh sát, trấn an người dân rằng tình hình vẫn ổn định.

“Lực lượng quân đội, lực lượng cảnh sát… và người dân đã sẵn sàng cho mọi tình huống, và sẵn sàng đối phó với bất kỳ âm mưu nào vượt quá giới hạn của các cuộc tấn công hèn hạ nhằm vào lực lượng quân đội và người dân chúng ta”, Cabello nói, trong bộ áo chống đạn và mũ bảo hiểm chiến thuật.

Trước đó, chính phủ Venezuela cáo buộc Mỹ tiến hành một loạt các cuộc tấn công nhằm vào các mục tiêu dân sự và quân sự trong nước sau khi các vụ nổ làm rung chuyển thủ đô vào rạng sáng thứ Bảy.

Trong một tuyên bố, chính phủ Venezuela kêu gọi người dân nổi dậy chống lại cuộc tấn công và cho rằng Washington có nguy cơ đẩy khu vực Mỹ Latinh vào hỗn loạn với một hành động “xâm lược quân sự” cực kỳ nghiêm trọng.

“Cả nước phải huy động lực lượng để đánh bại hành động xâm lược đế quốc này”, thông báo nhấn mạnh.

Đám đông những người ủng hộ Maduro đã tập trung ở trung tâm thành phố Caracas, một số người mang theo ảnh của vị tổng thống bị bắt giữ, số khác thì ôm nhau khóc nức nở.

Trong một video trực tuyến đầy thách thức, Bộ trưởng Quốc phòng Venezuela, Tướng Vladimir Padrino López, đã cáo buộc Mỹ tiến hành một chiến dịch thay đổi chế độ “đáng lên án” và “tội ác”, đồng thời nói rằng lực lượng xâm lược “man rợ” đã “xúc phạm vùng đất thiêng liêng của chúng tôi”.

“Cuộc xâm lược này là sự xúc phạm lớn nhất mà đất nước từng phải gánh chịu”, Padrino López tuyên bố, đồng thời cho biết thêm rằng chính quyền Venezuela vẫn đang cố gắng tính toán xem có bao nhiêu thường dân đã thiệt mạng hoặc bị thương trong các cuộc tấn công bằng trực thăng vào các khu vực đô thị.

Ông kêu gọi người dân và binh lính đoàn kết trong cuộc kháng chiến. “Chúng đã tấn công chúng ta nhưng chúng sẽ không thể đánh bại chúng ta… chúng ta sẽ tạo thành một bức tường kháng chiến bất khả xâm phạm. Sứ mệnh của chúng ta là hòa bình, nhưng di sản của chúng ta là đấu tranh cho tự do”, ông nói.

Trong tuyên bố của mình, chính phủ Venezuela xác nhận ba bang khác cũng đã bị tấn công: Miranda, La Guaira và Aragua.

“Mục tiêu duy nhất của cuộc tấn công này là nhằm chiếm đoạt các nguồn tài nguyên chiến lược của Venezuela, đặc biệt là dầu mỏ và khoáng sản”, tuyên bố cho biết, đồng thời kêu gọi cộng đồng quốc tế lên án điều mà họ gọi là sự vi phạm trắng trợn luật pháp quốc tế, gây nguy hiểm đến tính mạng của hàng triệu người.

Ít nhất bảy tiếng nổ đã được nghe thấy vào khoảng 2 giờ sáng và người dân ở nhiều khu phố khác nhau đã đổ xô ra đường, theo hãng tin AP. “Toàn bộ mặt đất rung chuyển. Thật kinh khủng. Chúng tôi nghe thấy tiếng nổ và tiếng máy bay ở đằng xa”, Carmen Hidalgo, một nhân viên văn phòng 21 tuổi, cho biết.

Các nhân chứng cho biết đã nhìn thấy khói bốc lên từ hai cơ sở quân sự quan trọng ở Caracas: phi trường quân sự La Carlota ở trung tâm thành phố và căn cứ quân sự Fuerte Tiuna, nơi từ lâu người ta cho rằng Maduro đang sinh sống. Một phi trường quan trọng khác ở phía đông Caracas, Higuerote, dường như cũng bị tấn công.

Mỹ đã tiến hành chiến dịch gây áp lực kéo dài 5 tháng chống lại Maduro, mà nhiều nhà phân tích tin rằng nhằm mục đích lật đổ tổng thống. Kể từ tháng 8, Tổng thống Trump đã ra lệnh tăng cường quân sự quy mô lớn ngoài khơi bờ biển phía bắc Venezuela và thực hiện một loạt các cuộc không kích gây chết người nhằm vào các “tàu chở ma túy” bị nghi ngờ.

Tổng thống Trump đã nhiều lần đe dọa tiến hành các chiến dịch trên bộ ở Venezuela, trong bối cảnh các nỗ lực khác nhằm gây áp lực buộc ông Maduro từ chức, bao gồm việc mở rộng các biện pháp trừng phạt, tăng cường sự hiện diện quân sự của Mỹ trong khu vực và hơn hai chục cuộc tấn công vào các tàu bị cáo buộc liên quan đến hoạt động buôn lậu ma túy ở Thái Bình Dương và Biển Caribe.

Các chuyên gia pháp lý cho rằng một số cuộc tấn công của Mỹ nhằm vào các tàu buôn lậu ma túy bị nghi ngờ có thể cấu thành tội ác chiến tranh. Cho đến nay, ít nhất 110 người đã thiệt mạng trong các cuộc tấn công này.

Mỹ cũng đã bắt giữ các tàu chở dầu bị trừng phạt ngoài khơi bờ biển Venezuela, và Tổng thống Trump đã ra lệnh phong tỏa các tàu khác, một động thái dường như được thiết kế để siết chặt hơn nữa nền kinh tế của nước này.

Tổng thống Colombia, Gustavo Petro, đã công bố cái mà ông cho là danh sách chưa đầy đủ các công trình bị đánh bom ở Venezuela, bao gồm tòa nhà quốc hội thế kỷ 19 ở Caracas; La Carlota, căn cứ không quân quan trọng nhất trong thủ đô; và một căn cứ không quân ở thành phố Barquisimeto.

Các địa điểm khác được tường trình mục tiêu tấn công bao gồm doanh trại Cuartel de la Montaña ở Caracas, một căn cứ quân sự nơi đặt lăng mộ của người thầy của Maduro, Hugo Chávez. Lăng mộ này là một trong những địa điểm linh thiêng nhất đối với phong trào chính trị Chavismo, vốn đã cai trị Venezuela theo hướng ngày càng độc đoán kể từ khi Chávez lên nắm quyền lần đầu tiên vào năm 1999. Di hài của Chávez đã được đưa đến doanh trại và trưng bày công khai sau khi ông qua đời vì bệnh ung thư vào năm 2013.

Tổng thống Cuba, Miguel Díaz-Canel, đã lên án “cuộc tấn công tội ác” của Mỹ và nói rằng khu vực đang bị “tấn công tàn bạo”. “Đây là chủ nghĩa khủng bố nhà nước chống lại người dân Venezuela dũng cảm và chống lại Mỹ Châu của chúng ta”, Díaz-Canel, đồng minh khu vực chính của Maduro, viết.

---

Source:Guardian

US has captured Venezuela’s President Maduro and wife, says Trump

 

Rạng sáng Thứ Bẩy, 03 Tháng Giêng, Mỹ đã tiến hành các cuộc không kích trên khắp Venezuela, với những tiếng nổ rung chuyển thủ đô Caracas trước bình minh. Ngay sau đó, Tổng thống Donald Trump tuyên bố rằng lực lượng Mỹ đã bắt giữ tổng thống Venezuela, Nicolás Maduro, và vợ ông, Cilia Flores, và đưa họ ra khỏi đất nước.

Vụ tấn công gây chấn động và việc bắt giữ một tổng thống đương nhiệm chưa từng có tiền lệ diễn ra sau nhiều tháng chiến dịch gây áp lực dữ dội của Mỹ đối với Venezuela. Kể từ tháng 9, hải quân Mỹ đã tập trung một hạm đội khổng lồ ngoài khơi bờ biển Venezuela và tiến hành các cuộc không kích nhằm vào các tàu bị cáo buộc buôn lậu ma túy ở vùng biển Caribbean và Thái Bình Dương, đồng thời bắt giữ các tàu chở dầu của Venezuela. Ít nhất 110 người đã thiệt mạng trong các cuộc tấn công vào tàu thuyền, mà các nhóm nhân quyền cho rằng có thể cấu thành tội ác chiến tranh.

Các quan chức Venezuela đã cáo buộc Mỹ tìm đường lối trữ lượng dầu mỏ lớn nhất thế giới của nước này.

Việc ném bom Venezuela và bắt giữ Maduro là một sự leo thang nghiêm trọng và kịch tính trong chiến dịch của Mỹ. Tương lai của chế độ cầm quyền Venezuela vẫn còn bấp bênh.

Kể từ khi nhậm chức nhiệm kỳ thứ hai, Tổng thống Trump đã nhắm thẳng vào Maduro, theo đuổi chiến dịch gây áp lực tối đa chống lại chế độ Venezuela. Ông cáo buộc Maduro đứng sau các hoạt động gây bất ổn ở Mỹ Châu, bao gồm buôn bán ma túy và nhập cư bất hợp pháp vào Mỹ. Vào tháng 7, Mỹ đã tuyên bố treo thưởng 50 triệu đô la (37 triệu bảng Anh) cho việc bắt giữ Maduro, cáo buộc ông ta là một trong những trùm buôn bán ma túy lớn nhất thế giới.

Chính quyền Tổng thống Trump tuyên bố các băng đảng Venezuela như Tren de Aragua là các tổ chức khủng bố và bắt đầu tiến hành các cuộc không kích nhằm vào những kẻ bị cáo buộc buôn bán ma túy ở vùng biển Caribe. Ngay sau đó, Mỹ bắt đầu tịch thu các tàu chở dầu của Venezuela và tăng cường hiện diện quân sự ở vùng biển xung quanh quốc gia Nam Mỹ này.

Tổng thống Trump đã công khai cân nhắc ý tưởng thay đổi chế độ ở Venezuela. Cuối tháng 11, Tổng thống Trump đã đưa ra tối hậu thư cho Maduro, yêu cầu ông từ bỏ quyền lực và đề nghị cho ông ta đường thoát an toàn khỏi đất nước. Maduro đã từ chối lời đề nghị, nói với những người ủng hộ ở Venezuela rằng ông không muốn “một nền hòa bình của nô lệ” và cáo buộc Mỹ muốn kiểm soát trữ lượng dầu mỏ của đất nước ông.

Khi chính quyền Tổng thống Trump gia tăng áp lực, chính phủ ở Caracas đôi khi dường như bối rối. Maduro liên tục nói rằng Venezuela không muốn chiến tranh với Mỹ, thậm chí có lúc còn nhảy múa trước mặt sinh viên Venezuela theo lời bài hát “không chiến tranh, có hòa bình” và bắt chước động tác giơ hai nắm đấm của Tổng thống Trump. Hôm thứ Năm, hai ngày trước khi bị bắt, Maduro nói trong một cuộc phỏng vấn trên truyền hình rằng ông sẽ hoan nghênh đầu tư của Mỹ vào lĩnh vực dầu mỏ của đất nước.

Quan hệ giữa Mỹ và Venezuela đã căng thẳng kể từ khi Hugo Chávez lên nắm quyền tổng thống năm 1999. Là một người tự nhận mình là nhà xã hội chủ nghĩa và chống chủ nghĩa đế quốc, Chávez đã khiến Mỹ tức giận vì phản đối các cuộc xâm lược Afghanistan và Iraq, cũng như các liên minh của ông với các nước như Cuba và Iran. Quan hệ càng trở nên tồi tệ hơn sau khi Chávez cáo buộc Mỹ ủng hộ cuộc đảo chính năm 2002.

Đối với nhiều người ở Mỹ, đặc biệt là trong cánh diều hâu hơn của đảng Cộng hòa, định hướng tư tưởng xã hội chủ nghĩa của chính phủ Venezuela đã biến nước này thành kẻ thù tự nhiên của Mỹ, cùng với đồng minh Cuba.

Trong khi Chávez củng cố quyền lực, trừng phạt các đối thủ chính trị và quốc hữu hóa phần lớn khu vực tư nhân của đất nước, Mỹ đã lên án Venezuela vì hồ sơ nhân quyền tồi tệ. Mặc dù thỉnh thoảng có những cải thiện nhỏ trong quan hệ giữa hai nước trong những năm qua, mối quan hệ này vẫn tiếp tục xấu đi, đặc biệt là sau khi Maduro lên nắm quyền vào năm 2013.

Dưới thời chính quyền Tổng thống Trump, Mỹ đã coi chính phủ Maduro là bất hợp pháp, công nhận Juan Guaidó, chủ tịch quốc hội, là tổng thống Venezuela vào năm 2019.

Tháng 7 năm 2024, Maduro dường như phải chịu thất bại nặng nề trong cuộc bầu cử tổng thống, giữa lúc dư luận phẫn nộ trước sự cai trị ngày càng độc đoán của ông và sự sụp đổ kinh tế của Venezuela. Chính quyền Tổng thống Biden đã công nhận ứng cử viên đối lập Edmundo González là người chiến thắng. Dữ liệu bỏ phiếu chi tiết do phe đối lập công bố và được các chuyên gia độc lập xác minh cho thấy González đã thắng cử, nhưng Maduro vẫn nắm giữ quyền lực sau khi phát động một cuộc đàn áp tàn bạo.

Đầu tháng 12, chính quyền Tổng thống Trump đã công bố “học thuyết Tổng thống Trump”, trong đó nêu rõ rằng bán cầu Tây phải do Mỹ kiểm soát về chính trị, kinh tế, thương mại và quân sự. Theo học thuyết mới của Tổng thống Trump, quân đội Mỹ có thể được sử dụng để giành quyền tiếp cận các nguồn năng lượng và khoáng sản trong khu vực.

Nicolás Maduro là ai và tại sao Tổng thống Trump lại bắt giữ ông ta?

Maduro giữ chức tổng thống Venezuela từ năm 2013. Cựu tài xế xe buýt này nổi lên dưới thời Chávez, làm Ngoại trưởng trước khi trở thành tổng thống sau khi Chávez qua đời.

Chế độ cai trị của Maduro được coi là độc tài, với ước tính của Liên Hiệp Quốc năm 2019 cho thấy hơn 20.000 người Venezuela đã bị giết trong các vụ hành quyết ngoài pháp luật. Các thể chế quan trọng, như hệ thống tư pháp, đã bị suy yếu dưới thời Maduro và pháp quyền đã xuống cấp. Quan hệ với Mỹ cũng xấu đi dưới thời ông ta.

Trong những tháng gần đây, Tổng thống Trump liên tục kêu gọi lật đổ Maduro, cáo buộc ông ta đưa ma túy và tội phạm vào Mỹ - một cáo buộc mà các chuyên gia cho rằng thiếu bằng chứng.

Bất chấp những lời lẽ gay gắt leo thang trong nhiều tháng qua, vụ bắt giữ tổng thống đương nhiệm hôm thứ Bảy diễn ra mà không có bất kỳ cảnh báo nào, và chính quyền Venezuela dường như đã bị bất ngờ trước chiến dịch táo bạo này.

Tương lai đầy bất trắc. Bộ trưởng Quốc phòng Venezuela đã tuyên bố sẽ tiếp tục chiến đấu và kêu gọi người dân đoàn kết chống lại “cuộc xâm lược” của nước ngoài, gọi cuộc kháng chiến chống lại Mỹ là “cuộc chiến vì tự do”.

Mặc dù Maduro đã bị bắt giữ, các thể chế và quân đội Venezuela dường như vẫn còn nguyên vẹn. Hiện chưa rõ liệu cuộc tấn công hôm thứ Bảy vào Venezuela có phải là sự khởi đầu của một cuộc xung đột rộng lớn hơn hay chỉ là một hoạt động đơn lẻ. Các lãnh đạo phe đối lập Venezuela, đứng đầu là người đoạt giải Nobel Hòa bình María Corina Machado, đã kêu gọi Tổng thống Trump hỗ trợ cuộc nổi dậy ở nước này.

Trước đây, Mỹ đã tiến hành các cuộc tập trận mô phỏng kịch bản lãnh đạo Venezuela bị “chặt đầu”. Các cuộc mô phỏng dự đoán tình trạng hỗn loạn kéo dài, với người tị nạn ồ ạt rời khỏi Venezuela và các nhóm đối địch đánh nhau để giành quyền kiểm soát đất nước.

“Điều đó sẽ dẫn đến tình trạng hỗn loạn kéo dài… mà không có lối thoát rõ ràng,” Douglas Farah, một chuyên gia về Mỹ Latinh, người đã giúp điều hành các cuộc diễn tập chiến tranh, cho biết.

---

Source:Guardian

Why has US attacked Caracas and captured Venezuela’s president?

 

Hãng tin CNA ngày 3 tháng 1 năm 2026, phát đi tin tức: Tổng thống Donald Trump hôm thứ Bảy tuyên bố rằng lực lượng Mỹ đã “bắt giữ” Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro sau một “cuộc tấn công quy mô lớn” vào quốc gia Nam Mỹ này.

• “Hoa Kỳ đã thực hiện thành công một cuộc tấn công quy mô lớn chống lại Venezuela và nhà lãnh đạo của nước này, Tổng thống Nicolas Maduro, người cùng với vợ đã bị bắt giữ và đưa ra khỏi đất nước”, Trump viết.

Các nhà lãnh đạo Công Giáo trong Quốc hội đã phản ứng với cả sự tán thành và chỉ trích đối với các cuộc tấn công của Nhà Trắng vào Venezuela và việc bắt giữ Tổng thống Nicolás Maduro vào ngày 3 tháng 1.

Lãnh đạo phe đa số Hạ viện Steve Scalise, đảng Cộng hòa, bang Louisiana, đã mô tả chế độ Maduro là "những kẻ khủng bố ma túy".

"Chúng đã tràn ngập đất nước chúng ta bằng ma túy chết người, giết hại những người Mỹ vô tội và phá hủy các gia đình. Maduro, một nhà độc tài bất hợp pháp, và vợ ông ta đã bị truy tố chính đáng tại các tòa án Hoa Kỳ vì những tội ác tàn bạo của họ", vị nghị sĩ đảng Cộng hòa nói.

"Hôm nay, Tổng thống Trump tiếp tục có hành động quyết đoán để đặt nước Mỹ lên hàng đầu và bảo vệ người dân Mỹ bằng cách theo đuổi lệnh bắt giữ Maduro và vợ ông ta", ông nói.

Trong khi đó, Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Jim Risch của bang Idaho cho biết Maduro là "mối đe dọa nghiêm trọng đối với nước Mỹ".

"Ông ta đã tạo điều kiện cho dòng chảy ma túy chết người vào đất nước chúng ta, cho phép các đối thủ của Mỹ thiết lập chỗ đứng ở vị trí đáng báo động gần bờ biển của chúng ta, và gây bất ổn cho một khu vực quá gần nhà đến mức đáng lo ngại," thượng nghị sĩ nói trong một tuyên bố, mô tả các cuộc tấn công của Nhà Trắng là "hành động có ý nghĩa để bảo vệ an ninh quốc gia của chúng ta và loại bỏ một mối đe dọa nghiêm trọng đối với người dân Mỹ."

Ngược lại, Thượng nghị sĩ đảng Dân chủ Virginia Tim Kaine nói trong một tuyên bố rằng hành động quân sự này đại diện cho "sự trở lại đáng ghê tởm với thời kỳ mà Hoa Kỳ khẳng định quyền thống trị các vấn đề chính trị nội bộ của tất cả các quốc gia ở Tây bán cầu."

"Điều này sẽ đi đến đâu tiếp theo? Liệu Tổng thống sẽ triển khai quân đội của chúng ta để bảo vệ những người biểu tình Iran? Để thực thi lệnh ngừng bắn mong manh ở Gaza? Để chiến đấu với khủng bố ở Nigeria? Để chiếm Greenland hay kênh đào Panama?" Kaine hỏi, kêu gọi Quốc hội "tái khẳng định vai trò hiến pháp quan trọng của mình trong các vấn đề chiến tranh, hòa bình, ngoại giao và thương mại."

Và Dân biểu Jim McGovern, đảng Dân chủ, bang Massachusetts, cho biết trong một tuyên bố rằng mặc dù Maduro là một "nhà độc tài tàn bạo", nhưng "hoàn toàn có thể căm ghét Maduro và đồng thời lên án mạnh mẽ quyết định lật đổ ông ta bằng vũ lực."

"Tổng thống Trump đã không tìm kiếm sự cho phép của Quốc hội cho việc sử dụng vũ lực này, và Quốc hội đã không chấp thuận. Theo Hiến pháp và luật pháp của chúng ta, điều đó khiến hành động này trở nên bất hợp pháp," McGovern nói.

Giám mục Venezuela kêu gọi bình tĩnh và cầu nguyện giữa lúc quân đội Mỹ hành động

Giám mục Petare Juan Carlos Bravo Salazar hôm ngày 3 tháng 1 đã kêu gọi người dân Venezuela giữ bình tĩnh và cầu nguyện giữa lúc quân đội Mỹ tấn công khu vực và Tổng thống Nicolás Maduro bị bắt giữ.

Giám mục đã đưa ra lời kêu gọi này thông qua một tuyên bố được đăng trên Instagram. "Điều cần thiết, mặc dù khó khăn, là duy trì sự bình tĩnh, hòa bình và trên hết là bầu không khí cầu nguyện," ngài nói.

"Điều quan trọng là phải ở trong nhà và không ra ngoài," ngài viết tiếp. “Vì lợi ích của người dân chúng ta, đừng kêu gọi người dân xuống đường, cũng đừng lan truyền thông tin chưa được kiểm chứng và xác nhận, hoặc từ những nguồn không đáng tin cậy hay không chính thức.”

“Nguyện xin Chúa Thánh Thần ban cho chúng ta những ơn cần thiết để có thể hiểu thời khắc lịch sử này và thực tại của chúng ta với tư cách là môn đệ và người chăn dắt dân Chúa một cách đầy đức tin,” ngài viết thêm.

Petare nằm ở ngoại ô Caracas, thủ đô của quốc gia, nơi các cuộc không kích của Mỹ được thực hiện và nơi Maduro bị bắt giữ.

Trump: Người dân Venezuela 'tự do' sau khi Maduro bị bắt

Tổng thống Donald Trump hôm 3 tháng 1 cho biết người dân Venezuela đã "tự do" sau khi Mỹ bắt giữ Tổng thống Nicolás Maduro.

“Tên độc tài và khủng bố Maduro cuối cùng đã biến mất, và người dân Venezuela đã tự do. Họ lại được tự do rồi!” tổng thống Mỹ nói tại một cuộc họp báo. "Họ đã phải chịu đựng một thời gian dài, nhưng giờ họ đã tự do rồi," ông nói thêm.

Trump nói Mỹ sẽ "điều hành" Venezuela cho đến khi "chuyển giao quyền lực" cho tổng thống mới

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 3 tháng 1 cho biết Hoa Kỳ sẽ "điều hành" Venezuela cho đến khi tìm được người thay thế Tổng thống Nicolás Maduro, với lời cam kết về một "quá trình chuyển giao an toàn, đúng đắn và khôn ngoan" sau khi lực lượng Mỹ bắt giữ Maduro và đưa ông đến bang New York để truy tố.

"Chúng tôi không muốn dính líu đến việc để người khác lên nắm quyền và [rồi] chúng ta lại rơi vào tình trạng tương tự như những năm tháng dài vừa qua," Trump nói, nhấn mạnh: "Chúng tôi sẽ điều hành đất nước."

Tổng thống Argentina Javier Milei ăn mừng việc bắt giữ Maduro

Tổng thống Argentina Javier Milei hôm ngày 3 tháng 1 đã ăn mừng việc Mỹ bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro, mô tả vụ bắt giữ là "một bước tiến quyết định" chống lại chủ nghĩa khủng bố ma túy trong khu vực.

"Chế độ xã hội chủ nghĩa do Nicolás Maduro lãnh đạo hiện là kẻ thù lớn nhất của tự do trên lục địa, ngày nay đang đóng vai trò tương tự như [Cuba] đã xuất khẩu chủ nghĩa cộng sản và khủng bố ra toàn khu vực trong những năm gần đây," văn phòng của Milei cho biết trong một tuyên bố.

Việc bắt giữ Maduro "cho phép người dân Venezuela khôi phục hoàn toàn nền dân chủ, pháp quyền và sự tôn trọng nhân quyền," tuyên bố cho biết.

María Corina Machado: 'Giờ phút tự do đã đến'

Lãnh đạo phe đối lập và người đoạt giải Nobel Hòa bình năm 2025, María Corina Machado, tuyên bố trong một thông cáo báo chí rằng, sau khi Nicolás Maduro bị bắt giữ, “giờ phút tự do đã đến” với người dân Venezuela.

“Kể từ hôm nay, Nicolás Maduro phải đối diện với công lý quốc tế vì những tội ác tàn bạo đã gây ra đối với người dân Venezuela và công dân của nhiều quốc gia khác. Do ông ta từ chối chấp nhận một giải pháp đàm phán, chính phủ Hoa Kỳ đã thực hiện lời hứa của mình là duy trì luật pháp,” bà nói.

Bà Machado tuyên bố rằng “đã đến lúc chủ quyền nhân dân và chủ quyền quốc gia phải thắng thế ở đất nước chúng ta. Chúng ta sẽ lập lại trật tự, thả các tù nhân chính trị, xây dựng một đất nước tuyệt vời và đưa con cái chúng ta trở về nhà.”

“Chúng ta đã chiến đấu trong nhiều năm, chúng ta đã cống hiến tất cả, và điều đó thật xứng đáng. Điều cần phải xảy ra đang xảy ra,” bà nói.

Lãnh đạo phe đối lập sau đó khuyến khích người dân Venezuela trong nước hãy sẵn sàng “thực hiện những gì chúng tôi sẽ sớm thông báo cho các bạn thông qua các kênh chính thức của chúng tôi.”

“Gửi đến những người Venezuela ở nước ngoài, chúng tôi cần các bạn huy động, tham gia cùng các chính phủ và người dân trên toàn thế giới và cam kết ngay bây giờ vào công cuộc vĩ đại xây dựng một Venezuela mới,” bà nói thêm.

“Chúng ta sát cánh cùng Chúa, cho đến tận cùng,” thông điệp của bà kết luận.

Bản cáo trạng của Mỹ cáo buộc Maduro tội “tham nhũng do cocaine gây ra”

Một bản cáo trạng của Mỹ chống lại Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro cáo buộc chính trị gia này điều hành một chính phủ tham nhũng tạo điều kiện cho buôn bán ma túy và âm mưu, cùng nhiều tội danh khác.

Trong bản cáo trạng được công bố ngày 3 tháng 1, chính phủ Mỹ cáo buộc rằng Maduro - người đã nắm quyền ở Venezuela hơn một thập niên - đã “làm hoen ố mọi chức vụ công mà ông ta từng nắm giữ” bằng tham nhũng và buôn bán ma túy.

Lời cầu nguyện cho Venezuela giữa các cuộc tấn công của Mỹ

Một lời cầu nguyện cho Venezuela giữa các cuộc can thiệp quân sự của Mỹ vào thủ đô Caracas của quốc gia:

Trong thời điểm bất ổn này, chúng ta cùng nhau cầu nguyện cho anh chị em chúng ta ở Venezuela, và chúng ta phó thác quốc gia yêu dấu này cho Đức Mẹ Coromoto, vị thánh bảo trợ của họ:

Lạy Chúa Giêsu Kitô, Chúa chúng con, chúng con đến trước Chúa trong thời điểm đất nước chúng con đang rất cần sự giúp đỡ. Chúng con vừa lo lắng vừa hy vọng, và chúng con xin Chúa ban sức mạnh như một món quà quý giá của Thánh Thần Chúa.

Chúng con khao khát trở thành một dân tộc cam kết tôn trọng phẩm giá con người, tự do, công lý và theo đuổi lợi ích chung. Là con cái Chúa, xin ban cho chúng con ơn lành để xây dựng sự chung sống huynh đệ, yêu thương mọi người không loại trừ, đoàn kết với người nghèo và nỗ lực vì sự hòa giải và hòa bình.

Xin ban cho chúng con sự khôn ngoan của đối thoại và gặp gỡ, để cùng nhau chúng con xây dựng một nền văn minh của tình yêu thương thông qua sự tham gia chân thành và tình huynh đệ.

Chúa kêu gọi chúng con lại với nhau như một dân tộc, và chúng con thưa với Chúa: Lạy Chúa, chúng con đây, cùng với Mẹ chúng con, Đức Mẹ Coromoto, sẵn sàng tiếp tục con đường chúng con đã bắt đầu và làm chứng cho đức tin của một dân tộc hiệp nhất trong niềm hy vọng mới.

Và như vậy tất cả chúng ta cùng nhau tuyên xưng: Venezuela! Bước đi và sống cùng Chúa Giêsu Kitô, Chúa tể của lịch sử! Amen.

Các giám mục Venezuela 'cầu nguyện' và 'liên lạc thường xuyên'

Các giám mục Venezuela cầu nguyện và liên lạc với nhau trong bối cảnh các cuộc tấn công của Mỹ vào Caracas và việc bắt giữ Tổng thống Nicolás Maduro.

Chủ tịch Hội đồng Giám mục Venezuela, Jesús González de Zárate, người cũng là tổng giám mục của Valencia, nói với EWTN News rằng các sự kiện trong nước đang "diễn ra nhanh chóng" và "không dễ để đánh giá đầy đủ chúng."

"Chúng tôi, các giám mục, đã theo dõi chúng ngay từ đầu." "Chúng tôi cầu nguyện và liên lạc thường xuyên với nhau và với các linh mục của chúng tôi," vị giám mục nói.

Các nhà lãnh đạo Mỹ Latinh lên án các cuộc tấn công của Mỹ vào Venezuela

Các chính phủ và nguyên thủ quốc gia ở Mỹ Latinh đã lên án hành động quân sự của Hoa Kỳ tại Venezuela vào ngày 3 tháng 1, bao gồm các cuộc tấn công lớn ở Caracas và việc bắt giữ Tổng thống Nicolás Maduro.

Tổng thống Colombia Gustavo Petro cho biết chính phủ nước này theo dõi các cuộc tấn công quân sự với "mối quan ngại sâu xa."

"[Chính phủ] Colombia bác bỏ mọi hành động quân sự đơn phương có thể làm trầm trọng thêm tình hình hoặc gây nguy hiểm cho dân thường", ông nói. Colombia có chung biên giới với Venezuela.

Trong khi đó, Tổng thống Brazil Luiz Inácio Lula da Silva cho biết các cuộc tấn công và việc bắt giữ Maduro "vượt qua ranh giới không thể chấp nhận được".

"Những hành động này là một sự xúc phạm nghiêm trọng nhất đến chủ quyền của Venezuela và tạo ra một tiền lệ cực kỳ nguy hiểm khác cho toàn bộ cộng đồng quốc tế", ông nói, kêu gọi cộng đồng quốc tế "phản ứng mạnh mẽ".

Tổng thống Chile Gabriel Boric Font bày tỏ "quan ngại và lên án" hành động quân sự, kêu gọi "một giải pháp hòa bình cho cuộc khủng hoảng nghiêm trọng đang ảnh hưởng đến đất nước".

"Cuộc khủng hoảng Venezuela phải được giải quyết thông qua đối thoại và sự hỗ trợ của chủ nghĩa đa phương, chứ không phải thông qua bạo lực hoặc sự can thiệp của nước ngoài", ông nói.

Và trong một tuyên bố chính thức, chính phủ Mexico cho biết họ "lên án và kiên quyết bác bỏ" các cuộc tấn công của Mỹ, đồng thời kêu gọi Mỹ "ngừng mọi hành động gây hấn chống lại chính phủ và người dân Venezuela".

Chính phủ "kêu gọi Liên Hợp Quốc hành động ngay lập tức để góp phần giảm leo thang căng thẳng, tạo điều kiện cho đối thoại và tạo ra các điều kiện cho phép một giải pháp hòa bình, bền vững phù hợp với luật pháp quốc tế," tuyên bố cho biết.

Chính phủ Venezuela lên án 'hành động xâm lược quân sự rất nghiêm trọng' của Mỹ

Chính phủ Venezuela đã lên án điều mà họ mô tả là "hành động xâm lược quân sự rất nghiêm trọng" của Hoa Kỳ sau các cuộc tấn công của Mỹ vào Caracas và việc bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro.

"Hành động này cấu thành một sự vi phạm trắng trợn Hiến chương Liên Hợp Quốc," tuyên bố của chính phủ cho biết, khẳng định rằng hành động quân sự "đe dọa hòa bình và ổn định quốc tế, đặc biệt là ở Mỹ Latinh và Caribe, và đặt tính mạng của hàng triệu người vào nguy cơ nghiêm trọng."

Maduro bị truy tố tại tòa án New York, Bộ trưởng Tư pháp Hoa Kỳ cho biết

Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro và vợ ông, Cilia Flores, đã bị truy tố tại bang New York về tội khủng bố và các cáo buộc âm mưu, theo Bộ trưởng Tư pháp Hoa Kỳ Pam Bondi.

"Họ sẽ sớm phải đối diện với sự trừng phạt nghiêm khắc của công lý Mỹ trên đất Mỹ tại các tòa án Mỹ," Bondi viết trên X vào ngày 3 tháng 1.

Bondi cảm ơn cả Tổng thống Donald Trump và "quân đội dũng cảm của chúng ta, những người đã thực hiện nhiệm vụ đáng kinh ngạc và rất thành công để bắt giữ hai kẻ buôn bán ma túy quốc tế bị cáo buộc này."

"Không có hành động nào tiếp theo" ở Venezuela sau vụ bắt giữ Maduro, thượng nghị sĩ cho biết

Sẽ không có "hành động nào tiếp theo" ở Venezuela sau khi Mỹ tiến hành các cuộc tấn công ở Caracas và bắt giữ Tổng thống Nicolás Maduro vào ngày 3 tháng 1, theo Thượng nghị sĩ Mike Lee của Utah.

Lee cho biết ông đã nói chuyện với Ngoại trưởng Hoa Kỳ Marco Rubio sau các cuộc tấn công và vụ bắt giữ Maduro.

"Ông ấy thông báo với tôi rằng Nicolás Maduro đã bị nhân viên Hoa Kỳ bắt giữ để hầu tòa về các tội danh hình sự tại Hoa Kỳ, và hành động quân sự mà chúng ta thấy tối nay được triển khai để bảo vệ và bênh vực những người thực thi lệnh bắt giữ," Lee nói.

Thượng nghị sĩ cho biết: "Hành động này có thể nằm trong thẩm quyền vốn có của tổng thống theo Điều II của Hiến pháp để bảo vệ nhân viên Hoa Kỳ khỏi một cuộc tấn công thực tế hoặc sắp xảy ra."

Trump tuyên bố bắt giữ Maduro sau các cuộc tấn công của Mỹ vào Venezuela

Tổng thống Donald Trump tuyên bố vào sáng sớm thứ Bảy rằng lực lượng Hoa Kỳ đã "bắt giữ" Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro và vợ ông, Cilia Flores, đưa họ ra khỏi đất nước sau một "cuộc tấn công quy mô lớn" vào quốc gia Nam Mỹ này.

"Hoa Kỳ đã thực hiện thành công một cuộc tấn công quy mô lớn chống lại Venezuela và nhà lãnh đạo của nước này, Tổng thống Nicolas Maduro, người cùng với vợ đã bị bắt giữ và đưa ra khỏi đất nước," Trump viết trong một bài đăng được Bộ trưởng Chiến tranh Hoa Kỳ Pete Hegseth chia sẻ.

 

Madalaine Elhabbal, trong bản tin ngày 2 tháng 1 năm 2026 của CNA, cho hay: Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã gây bất ngờ cho những người tham dự SEEK 2026 với một thông điệp được ghi hình, khuyến khích giới trẻ tìm kiếm sự viên mãn mà họ đang tìm kiếm thông qua cuộc gặp gỡ bản thân với Chúa Kitô.

“‘Các con đang tìm kiếm điều gì?’ Chúa Giêsu đã hỏi các môn đệ câu hỏi này bởi vì Người biết tấm lòng của họ,” Đức Thánh Cha nói, khi suy gẫm về Tin Mừng Gioan.

Chúa Giêsu biết các môn đệ đang bồn chồn tìm kiếm Thiên Chúa và khao khát ý nghĩa cuộc sống, ngài nói.

“Hôm nay, Chúa Giêsu hướng cùng một câu hỏi đến mỗi người trong các con. Hỡi những người trẻ thân yêu, các con đang tìm kiếm điều gì? Tại sao các con lại ở đây tại hội nghị này? Có lẽ trái tim các con cũng đang bồn chồn, tìm kiếm ý nghĩa, sự viên mãn và hướng đi cho cuộc sống của mình.”

“Câu trả lời,” Đức Giáo Hoàng Leo nói tiếp, “nằm ở chính con người.”

Thông điệp video của Đức Giáo Hoàng được phát vào cuối Thánh lễ khai mạc cho khoảng 26,000 người tham dự SEEK26 tại Columbus, Ohio; Denver; và Fort Worth, Texas. Hội nghị SEEK, diễn ra từ ngày 1 đến ngày 5 tháng 1, do FOCUS tổ chức.

“Chỉ có Chúa Giêsu mới mang lại cho chúng ta sự bình an và niềm vui đích thực và đáp ứng mọi ước muốn sâu thẳm nhất của chúng ta,” Đức Giáo Hoàng nói, lưu ý rằng giống như các môn đệ, mỗi người tham gia SEEK đều có “cơ hội dành thời gian với Chúa,” dù là lần đầu tiên hay trong khoảnh khắc mối quan hệ sâu sắc hơn với Người.

“Hãy mở lòng đón nhận những gì Chúa dành cho các con,” ngài nói. “Hai môn đệ ban đầu chỉ ở với Chúa Giêsu trong vài giờ, nhưng cuộc gặp gỡ đó đã thay đổi cuộc đời họ mãi mãi.”

Đức Giáo Hoàng Leo cũng lưu ý thêm rằng Tin Mừng cho thấy ý nghĩa của việc trở thành một nhà truyền giáo, chỉ ra rằng “Thánh An-rê không thể không chia sẻ với anh trai mình những gì ông đã tìm thấy” sau khi gặp Chúa Giêsu. “Cha cầu xin để khi rời khỏi hội nghị này, tất cả các con sẽ được thúc đẩy bởi cùng một lòng nhiệt thành truyền giáo để chia sẻ với những người xung quanh niềm vui mà các con đã nhận được từ một cuộc gặp gỡ chân thành với Chúa,” ngài nói.

Đức Giáo Hoàng kêu gọi những người tham dự đừng sợ hãi tiếng gọi của Chúa, nhấn mạnh rằng “chỉ có Người mới biết những khát vọng sâu kín nhất, có lẽ là tiềm ẩn trong trái tim các con, con đường sẽ dẫn các con đến sự viên mãn đích thực.”

“Đức Cha đã gửi bao nhiêu tin nhắn?”

Tại Columbus, Giám mục Earl Fernandes đã dẫn nhập thông điệp của Đức Giáo Hoàng Leo sau Thánh lễ đêm khai mạc bằng một câu nói đùa cho vui về những nỗ lực khác nhau của ngài trong việc yêu cầu Đức Hồng Y Christophe Pierre, Sứ thần Tòa Thánh tại Hoa Kỳ, hiện diện để chuyển lời nhắn thay mặt Đức Thánh Cha.

Sau nhiều email, thư từ và các chuyến thăm Vatican, ĐC Fernandes cho biết ngài không nhận được câu trả lời cho đến ngay trước Lễ Giáng sinh. “Mọi người hỏi, ‘Vậy Đức Cha đã gửi bao nhiêu tin nhắn?’ và tôi trả lời, ‘Tôi không biết, sáu hay bảy,’” ngài nói đùa, và nhận được một tràng cười lớn.

“Tôi đã nhận được phản hồi, và chúng tôi sẽ cho các bạn xem ngay bây giờ,” ngài nói, và thông điệp của Đức Giáo Hoàng Leo xuất hiện, trong tiếng reo hò vang dội, trên các màn hình trong khán phòng.

Đêm đó cũng bao gồm các bài phát biểu quan trọng của nhà biện hộ Công Giáo nổi tiếng Matt Fradd và Sơ Josephine Garrett, CSFN.

“Hướng tới đỉnh cao!”: SEEK 2026 mời gọi những người Công Giáo trẻ khám phá lại sự thánh thiện

Nhân dịp này, Gigi Duncan của hãng tin CNA tường trình rằng: Tại Columbus, Ohio, sinh viên đại học đang tập trung trong tuần này để tham dự SEEK 2026, hội nghị thường niên do tổ chức mục vụ sinh viên Công Giáo FOCUS tổ chức. Hội nghị được tổ chức đồng thời tại ba thành phố — Columbus; Fort Worth, Texas; và Denver — với hơn 26,000 sinh viên tham dự trên tất cả các địa điểm.

Chủ đề chung trên cả ba địa điểm là “Hướng tới những đỉnh cao!” Hình ảnh này được lấy cảm hứng từ cuộc đời của Thánh Pier Giorgio Frassati, một giáo dân trẻ người Ý được phong thánh vào tháng 9 năm ngoái cùng với Thánh Carlo Acutis bởi Đức Giáo Hoàng Leo XIV.

Chủ đề của SEEK năm nay tại cả ba địa điểm hội nghị là “Hướng tới đỉnh cao!”, lấy cảm hứng từ Thánh Pier Giorgio, người được phong thánh vào năm 2025. | Nguồn ảnh: Gigi Duncan/EWTN News

Thánh Frassati, người hết lòng quan tâm đến người nghèo, rước lễ hằng ngày và yêu thích thiên nhiên, thường xuyên sử dụng cụm từ “Verso l’alto” (Hướng lên cao) và viết nó lên những bức ảnh chụp trong các chuyến leo núi như một dấu hiệu cho sự theo đuổi thiên đường suốt đời mình.

Thánh Acutis, người qua đời vì bệnh bạch cầu tiền tủy cấp tính ở tuổi 15 vào năm 2006, được biết đến với lòng sùng kính Thánh Thể và việc sử dụng kỹ thuật để chia sẻ các phép lạ Thánh Thể trực tuyến. Cả hai vị thánh đều thể hiện hình ảnh những người trẻ tuổi. Ngày nay, người Công Giáo tin rằng sự thánh thiện có thể đạt được trong cuộc sống thường nhật.

Tình yêu vô bờ bến của Thiên Chúa

Trong đêm khai mạc hội nghị vào ngày 1 tháng 1, các diễn giả bắt đầu phân tích ý nghĩa của việc theo đuổi “những đỉnh cao” trong đời sống Kitô giáo. Sơ Josephine Garrett thuộc Dòng Nữ Thánh Gia Nazareth, một trong những diễn giả chính, đã trình bày chủ đề này không phải như một lý tưởng trừu tượng mà như một trải nghiệm bản thân với Thiên Chúa.

“Điều mà hội nghị này nói đến chỉ là một điều duy nhất,” Sơ Josephine nói với đám đông ở Columbus. “Đó là tình yêu của Chúa – tình yêu mà Người dành cho tôi, và tình yêu mà Người dành cho các bạn.”

Tình yêu đó, sơ gợi ý, là sức mạnh kéo các tín hữu lên cao; không phải rời xa thế giới mà là đi sâu hơn vào thế giới, được biến đổi bởi sự hiện diện của Chúa.

Đối với Cha Vincent Bernhard, OP, phó giám đốc Trung tâm Công Giáo tại Đại học New York, lời chứng của Frassati đặc biệt phù hợp với những người Công Giáo trẻ ngày nay.

Cha Bernhard, một tu sĩ dòng Đa Minh trong tám năm, đã tham dự SEEK ba lần và gần đây đã dẫn 15 thanh niên hành hương theo dấu chân của Frassati qua Turin và lên đến Rocca di Polona, kết thúc ở Rome để cầu nguyện trước mộ của vị thánh được trưng bày nhân dịp Năm Thánh Giới trẻ.

“Mọi người đang tìm kiếm sự hướng dẫn,” Cha Bernhard nói với CNA. “Khi họ đến với Giáo hội với mong muốn sống đức tin một cách sôi nổi, họ thường bị hiểu lầm. Đó cũng là kinh nghiệm của Thánh Frassati.”

Cha Bernhard mô tả đức tin của Thánh Frassati là “cực đoan, trọn vẹn và thánh thiện,” lưu ý rằng sự hiến dâng trọn vẹn bản thân cho Chúa thường khiến ông khác biệt với những người khác — ngay cả trong gia đình mình. Tuy nhiên, chính sự không ngừng nỗ lực hướng tới “những điều cao cả và tốt đẹp hơn,” ngài nói, đã mang lại niềm vui cho Thánh Frassati.

“Vào cuối đời,” Cha Bernhard nói, nhớ lại cái chết của Thánh Frassati vì bệnh bại liệt ở tuổi 24, “ngài hiểu rằng khát vọng cả đời của mình là ‘vươn tới đỉnh cao’ có nghĩa là ngài đang hướng tới đỉnh cao nhất: thiên đường.”

“Chúng ta cũng có thể trở thành thánh nhân”

Đối với nhiều sinh viên tại SEEK, việc phong thánh cho Frassati — cùng với Acutis — đã khiến việc trở thành thánh nhân trở nên khả thi hơn bao giờ hết.

“‘Hướng tới đỉnh cao!’ có nghĩa là phấn đấu cho thiên đường mỗi ngày,” Gabrielle Nofal, 22 tuổi, một sinh viên tham gia SEEK cùng với những người khác đến từ Đại học Nam Carolina, cho biết. “Người trẻ thường được bảo rằng chúng ta không đủ tốt, nhưng việc nhìn thấy các vị thánh được phong thánh ở độ tuổi của chúng ta cho chúng ta thấy rằng chúng ta cũng có thể trở thành thánh nhân.”

Cô lưu ý rằng việc chứng kiến cuộc đời của họ đã truyền cảm hứng cho đức tin của chính cô: “Nó khiến tôi muốn tái hiện niềm vui chân thành của họ; đặc biệt là cách Frassati yêu thương mọi người bằng cả trái tim mình. Carlo cũng vậy, thậm chí còn truyền giáo cho người giữ trẻ và các giáo viên ở trường. Họ thực sự tỏa sáng ánh sáng của Chúa.”

Hai chị em Carlie, 21 tuổi, và Cassidy Foos, 20 tuổi, những người đã đến từ vùng nông thôn tây bắc Ohio cùng với các nhóm sinh viên khác nhau trong trường, cho biết chủ đề này giúp họ định hướng lại trọng tâm của mình hướng về cõi vĩnh hằng.

“Thế giới này không phải là tất cả,” Cassidy nói. “Có một điều gì đó cao cả hơn. Đó là về việc kết nối và tập trung vào cõi vĩnh hằng, chứ không chỉ những gì trước mắt chúng ta.”

Carlie nói thêm: “Khi nghĩ về các vị thánh, tôi thường nghĩ đến những người sống từ rất lâu rồi. Việc nhìn thấy những vị thánh cùng thời hoặc cùng độ tuổi với chúng ta, như Frassati và Carlo, thật đáng khích lệ. Họ cho thấy rằng sự thánh thiện là điều có thể đạt được ngay bây giờ, và chúng ta có thể sống trung thành và vui vẻ với tâm niệm về thiên đường, bất kể chúng ta đang trải qua điều gì.”

Nhảy lên ‘đỉnh cao’

Chủ đề này được nhấn mạnh một cách vui tươi tại “Mission Way” của Columbus, một khu vực nhộn nhịp với các gian hàng, quầy bán hàng và các hoạt động. Sinh viên có thể thử “Nhảy lên đỉnh cao”, chạy nước rút và nhảy để chạm vào các mục tiêu được đặt ở vị trí cao – một hiện thân của thông điệp về việc phấn đấu vươn lên của hội nghị.

Các sinh viên đến từ Đại học Khoa học và Công nghệ Missouri đã mô tả chủ đề bằng chính hình ảnh của Frassati. “Nó giống như việc tìm thấy ngọn núi đức tin và sử dụng SEEK như một bước đệm để phát triển,” Blake Schreckenberg, 19 tuổi, nói.

Bạn cùng lớp của anh, Lane Jennings, 19 tuổi, cho biết SEEK đã giúp anh vượt qua sự hiểu biết hời hợt về Công Giáo. “Trước đây tôi biết nhiều về đức tin, nhưng SEEK đi sâu hơn và ‘đạt đến đỉnh cao’. Nó không chỉ là câu trả lời; mà còn là hiểu cách sống trung thành.”

Các sinh viên Đại học Louisville, bao gồm David Deneve, 19 tuổi, đã liên kết hoạt động vui chơi và chủ đề này với một sự suy gẫm tâm linh. “Đối với tôi, ‘đạt đến đỉnh cao’ có nghĩa là Chúa ở trên chúng ta, và chúng ta cần luôn hướng mắt về Người trong mọi việc mình làm. Ý muốn của Người là con đường tốt nhất có thể.” Thomas Davis, 23 tuổi, nói thêm: “Mặc dù Chúa gặp gỡ chúng ta ở những thời điểm khó khăn nhất, nhưng qua tình yêu thương của Người và qua Giáo hội, Người nâng chúng ta lên tầm cao hơn. Giống như Frassati và Acutis vậy.”

Khi hội nghị tiếp tục diễn ra trong suốt tuần, các sinh viên sẽ được tiếp cận chủ đề này trong Thánh lễ, xưng tội, chầu Thánh Thể và các buổi nói chuyện của diễn giả. Ngay trước Thánh lễ khai mạc tại Columbus, Cha Kevin Dyer, SJ, chỉ hé lộ một chút về sự hào hứng đang chờ đợi phía trước.

“Tuần này chúng ta sẽ cùng nhau học được ý nghĩa của cụm từ đó,” ngài nói. “Hướng tới những đỉnh cao!”

 

1. Tổng thống Zelenskiy bổ nhiệm Tướng Budanov, nhà lãnh đạo tình báo quân sự, làm chánh văn phòng mới của mình.

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đã bổ nhiệm Trung Tướng Kyrylo Budanov, nhà lãnh đạo tình báo quân đội, đảm nhiệm chức vụ Chánh Văn phòng Tổng thống từ ngày 2 tháng Giêng.

Tổng thống Zelenskiy nói: “Hiện nay, Ukraine cần tập trung hơn vào các vấn đề an ninh, phát triển Lực lượng Quốc phòng và An ninh Ukraine, cũng như vào con đường ngoại giao trong các cuộc đàm phán, và Văn phòng Tổng thống sẽ chủ yếu đảm nhiệm các nhiệm vụ đó”.

Budanov đã chấp nhận lời đề nghị.

“Đối với tôi, việc tập trung vào những vấn đề quan trọng bậc nhất liên quan đến an ninh chiến lược của quốc gia chúng ta vào thời điểm lịch sử này của Ukraine là một vinh dự và cũng là một trách nhiệm”, ông nói.

Động thái này diễn ra sau một cuộc cải tổ lớn, trong đó có việc sa thải Andriy Yermak, chánh văn phòng lâu năm của Tổng thống Zelenskiy, vào cuối tháng 11. Sự thay đổi này diễn ra trong bối cảnh vụ bê bối tham nhũng lớn nhất lịch sử Ukraine, báo hiệu sự thay đổi trong cơ cấu lãnh đạo.

Một nguồn tin từ Văn phòng Tổng thống nói với tờ Kyiv Independent rằng sự lựa chọn cuối cùng của tổng thống sẽ cho thấy liệu ông tập trung vào các vấn đề trong nước, ngoại giao hay chiến trường.

Trung tướng Budanov, 39 tuổi, đã lãnh đạo Lực lượng Đặc nhiệm, gọi tắt là HUR từ năm 2020. Dưới sự lãnh đạo của ông, HUR đã phát triển thành một lực lượng đáng gờm trong cuộc xâm lược toàn diện của Nga.

Budanov đã trở thành một cái tên quen thuộc ở Ukraine, cơ quan của ông được coi là một trong những tổ chức có năng lực nhất trong nước, trong khi nhà lãnh đạo cơ quan tình báo này đã công khai đưa ra những dự đoán táo bạo về kết quả của cuộc chiến.

Dưới sự chỉ huy của Budanov, HUR tiến hành các hoạt động trong lãnh thổ Nga và các vùng lãnh thổ Ukraine do Mạc Tư Khoa kiểm soát, vận hành các đơn vị máy bay điều khiển từ xa chịu trách nhiệm tấn công các mục tiêu cách xa hơn 1.000 km, và phối hợp với Quân đoàn Quốc tế cùng một số lữ đoàn khác chiến đấu ở tiền tuyến.

Trong những tháng gần đây, Budanov cũng đã có cuộc đàm phán với các phái đoàn của Mỹ và Nga tại Abu Dhabi.

Một nghị sĩ thuộc đảng Người phục vụ nhân dân của Tổng thống Zelenskiy, người đã nói chuyện với tờ Kyiv Independent với điều kiện giấu tên, tin rằng việc bổ nhiệm Tướng Budanov có thể báo hiệu rằng kế hoạch hòa bình được thảo luận rộng rãi sẽ không mang lại kết quả do lập trường của Nga.

“Chúng ta cần chuẩn bị cho một cuộc đấu tranh lâu dài và đầy gian khổ. Và đó chính xác là đường lối mà Budanov đại diện,” vị nghị sĩ nói.

Các nhà lập pháp và chuyên gia cho rằng điều quan trọng nhất không phải là ai sẽ trở thành nhà lãnh đạo Văn phòng Tổng thống, mà là tầm ảnh hưởng trong tương lai của vai trò này. Người tiền nhiệm của Budanov, Yermak, đã tích lũy được quyền lực chưa từng có trong chính phủ Ukraine.

“Budanov sẽ cần phải xây dựng hệ thống riêng của mình, một hệ thống quyền lực riêng. Tôi nghĩ đó sẽ là một phong cách lãnh đạo khác cho văn phòng này,” nguồn tin trên nói với Kyiv Independent.

“Ông ta là một bậc thầy về tình báo, nhưng không phải là bậc thầy về mưu mô chính trị.”

Các nghị sĩ thuộc đảng của tổng thống, những người đã trao đổi với tờ Kyiv Independent, đã tán thành sự lựa chọn của Tổng thống Zelenskiy, đồng thời đặt câu hỏi tại sao ông Budanov lại đồng ý đảm nhận vai trò này.

Mặc dù Budanov chưa bao giờ tuyên bố kế hoạch theo đuổi sự nghiệp chính trị, ông thường xuyên xuất hiện trong các cuộc thăm dò dư luận và nằm trong số những ứng cử viên tổng thống hàng đầu, chỉ sau Tổng thống Zelenskiy và Đại sứ Ukraine tại Anh Valerii Zaluzhny.

Theo một cuộc thăm dò gần đây do Socis thực hiện, Budanov sẽ giành được 5,7% trong vòng đầu tiên. Trong một cuộc bầu cử vòng hai giả định giữa Tổng thống Zelenskiy và Budanov, Budanov sẽ đánh bại Tổng thống Zelenskiy với 56% phiếu bầu so với 44% của đối thủ.

Theo tờ Economist, Budanov suýt mất việc vào tháng 6 năm 2025. Nỗ lực lật đổ vị lãnh đạo tình báo được lòng dân này do ông Yermak, khi đó là nhà lãnh đạo Văn phòng Tổng thống, dẫn đầu, theo nguồn tin này.

Volodymyr Ariev, một nghị sĩ thuộc đảng đối lập Đoàn kết Âu Châu, cho rằng việc bổ nhiệm Budanov hoặc là một nỗ lực nhằm loại bỏ đối thủ chính trị, hoặc là một động thái nhằm biến ông ta thành người kế nhiệm tiềm năng của Tổng thống Zelenskiy.

“Tất cả phụ thuộc vào việc Budanov sẽ định vị bản thân như thế nào trong tương lai — liệu ông ấy có sẵn lòng từ bỏ tham vọng chính trị của mình khi nhậm chức trong nội các hay không,” ông nói với tờ Kyiv Independent.

“Ngay lúc này, cần có những thay đổi và cải cách nghiêm chỉnh. Nếu tổng thống không hiểu điều này, thì vai trò của Budanov sẽ bị thu hẹp lại thành một Yermak thứ hai.”

[Kyiv Independent: Zelensky picks Military Intelligence Head Budanov as his new chief of staff]

2. Vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa ở Kherson khiến 24 người thiệt mạng, Nga gọi đó là ‘tội ác chiến tranh’

Chính quyền do Nga dựng lên ở vùng Kherson của Ukraine cho biết một cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine đã giết chết ít nhất 24 người, trong đó có một trẻ em, trong lễ đón giao thừa. Mạc Tư Khoa đã gọi vụ việc này là “tội ác chiến tranh”, làm gia tăng cáo buộc chống lại Kyiv khi cả hai bên đều báo cáo các cuộc tấn công mới trên khắp khu vực xung đột.

Vladimir Saldo, thống đốc do Nga bổ nhiệm, cho biết ba máy bay điều khiển từ xa đã tấn công một khách sạn và quán cà phê ở Khorly, nơi người dân tụ tập để đón năm mới.

Bộ Ngoại giao Nga thông báo 24 người thiệt mạng và 50 người bị thương, gọi vụ tấn công là một cuộc tấn công có chủ đích nhằm vào thường dân.

Những hình ảnh do Saldo chia sẻ cho thấy thiệt hại do hỏa hoạn và vết máu, mặc dù chúng chưa được xác minh độc lập.

Các chính trị gia cao cấp của Nga lên án Ukraine, trong khi phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Maria Zakharova đổ lỗi cho những người ủng hộ phương Tây.

Quân đội Ukraine cho biết họ đã tấn công vào các cơ sở dầu mỏ của Nga ở Krasnodar và Tatarstan trong đêm qua. Sáng Thứ Sáu, 02 Tháng Giêng, phát ngôn nhân Bộ Quốc phòng Ukraine, Chuẩn tướng Oleksii Hromov, khẳng định rằng 24 người bị thiệt mạng đều là quân nhân Nga.

Mạc Tư Khoa cũng cáo buộc Ukraine đã cố gắng tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vào một trong những dinh thự của nhà độc tài Vladimir Putin, một cáo buộc mà Kyiv bác bỏ là sai sự thật.

Ở một diễn biến khác, Nga đã tiến hành các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vào Odessa, gây hư hại các tòa nhà dân cư; lực lượng không quân Ukraine cho biết họ đã đánh chặn hoặc vô hiệu hóa 176 trong số 205 máy bay điều khiển từ xa trên toàn quốc.

[Newsweek: Russia-Ukraine War: Kherson Drone Attack Kills 24, Russia Calls It ‘War Crime’]

3. Ukraine khởi đầu năm 2026 bằng các cuộc tấn công vào kho dầu, kho Shahed và sở chỉ huy của Nga ở Krasnodar và Tatarstan.

Đêm ngày 1 tháng Giêng, Ukraine đã tấn công vào các mục tiêu quân sự ở Nga và các cơ sở trong lãnh thổ bị tạm chiếm tạm thời. Bộ Tổng tham mưu Quân đội đã xác nhận các cuộc tấn công này.

Các cuộc không kích này là một phần trong chiến dịch tấn công tầm xa và tầm trung đang diễn ra của Ukraine nhằm vào các mục tiêu quân sự và công nghiệp của Mạc Tư Khoa cả ở các vùng lãnh thổ bị tạm chiếm và bên trong lãnh thổ Nga. Các mục tiêu bao gồm các căn cứ quân sự, hệ thống phòng không, trung tâm hậu cần, cơ sở hạ tầng công nghiệp quốc phòng và các kho nhiên liệu.

Cuộc tấn công tại nhà máy lọc dầu Ilsky: ghi nhận vụ cháy.

Theo quân đội Ukraine, nhà máy lọc dầu Ilsky ở vùng Krasnodar Krai, Nga, đã trở thành mục tiêu tấn công, nằm trong khuôn khổ các biện pháp nhằm giảm thiểu tiềm lực quân sự-kinh tế của nước xâm lược Nga.

“Máy bay điều khiển từ xa tấn công đã nhắm trúng mục tiêu, gây ra hỏa hoạn trong khuôn viên cơ sở”, Bộ Tổng tham mưu nhấn mạnh.

Tatarstan: Nhà máy chế biến dầu bị ảnh hưởng

Nhà máy chế biến dầu Almetyevsk ở Cộng hòa Tatarstan cũng bị thiệt hại do hỏa hoạn. Mục tiêu đã được xác nhận là bị trúng bom, nhưng kết quả vẫn đang được làm rõ.

Donetsk bị tạm chiếm: máy bay điều khiển từ xa, hệ thống phòng không và kho tiếp tế.

Một loạt các cuộc tấn công riêng biệt đã được thực hiện tại các khu vực bị tạm chiếm tạm thời ở tỉnh Donetsk.

Gần thành phố Donetsk, một kho chứa UAV Shahed/Geran, loại UAV được Nga sử dụng trong các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng dân sự ở Ukraine, đã bị tấn công.

Gần thị trấn Shevchenko, lực lượng Ukraine đã phá hủy một hệ thống hỏa tiễn phòng không Tor-M2.

Ilovaisk và Avdiivka: trạm cứu hỏa và chỉ huy.

Tại khu vực Ilovaisk, một kho chứa nhiên liệu và chất bôi trơn của Quân đoàn 51 Nga đã bị trúng bom, dẫn đến hỏa hoạn.

Gần Avdiivka, lực lượng Ukraine đã tấn công vào sở chỉ huy và quan sát của đơn vị tấn công thuộc Trung đoàn xe tăng 68, Sư đoàn bộ binh cơ giới 150 của quân đội Nga.

[Europe Maidan: Ukraine starts 2026 with strikes on Russian oil, Shahed depot, and command post in Krasnodar and Tatarstan]

4. Ukraine cảnh báo Putin có kế hoạch tấn công giả mạo bên trong nước Nga nhằm phá hoại các cuộc đàm phán hòa bình.

Hôm Thứ Bẩy, 03 Tháng Giêng, Cơ quan tình báo nước ngoài của Ukraine cảnh báo rằng Điện Cẩm Linh có khả năng sẽ thực hiện một cuộc tấn công giả mạo bên trong lãnh thổ Nga hoặc bên trong các vùng lãnh thổ Ukraine mà họ xâm lược bất hợp pháp nhằm phá hoại các cuộc đàm phán hòa bình do Tổng thống Donald Trump làm trung gian.

Kyiv đã cáo buộc Mạc Tư Khoa nói dối về vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine nhằm vào dinh thự của Putin nhằm phá hoại tiến trình hòa bình, và hiện đang cảnh báo rằng Nga có thể sẽ tìm cách leo thang hơn nữa bằng một cuộc tấn công dàn dựng gây thương vong lớn trước lễ Giáng Sinh Chính thống giáo Nga vào ngày 7 tháng Giêng.

Cơ quan tình báo cho biết cảnh báo này được đưa ra dựa trên quan sát của họ về việc Điện Cẩm Linh đang chuẩn bị cho một chiến dịch tung tin giả quy mô lớn.

“Chúng tôi dự đoán với xác suất cao sẽ có sự chuyển biến từ ảnh hưởng thao túng sang hành động khiêu khích vũ trang của các cơ quan đặc nhiệm [Liên bang Nga], dẫn đến thương vong đáng kể về người”, cơ quan tình báo cho biết trong một tuyên bố.

“Địa điểm xảy ra hành động khiêu khích có thể là một công trình tôn giáo hoặc một đối tượng khác có ý nghĩa biểu tượng cao cả ở [Nga] và các vùng lãnh thổ bị tạm chiếm tạm thời của Ukraine,” tuyên bố cho biết.

Cơ quan tình báo cho biết Điện Cẩm Linh dự định đổ lỗi cho Ukraine về các vụ tấn công bằng cách điều động máy bay điều khiển từ xa do phương Tây sản xuất, được đưa từ tiền tuyến đến hiện trường vụ tấn công giả mạo.

Cơ quan tình báo Ukraine cho biết thêm, những hoạt động như vậy “phù hợp với phương thức hoạt động của các cơ quan tình báo đặc biệt của Nga”.

“Chính quyền Putin đã nhiều lần sử dụng chiến thuật này trong [Liên bang Nga], và giờ đây mô hình tương tự đang được xuất khẩu ra nước ngoài, điều này được gián tiếp xác nhận bởi các tuyên bố công khai từ các quan chức cao cấp của Nga”, cơ quan tình báo cho biết thêm.

Một loạt các vụ tấn công được xem là ví dụ điển hình cho chiến thuật này là các vụ đánh bom chung cư năm 1999 nhằm vào các thành phố Mạc Tư Khoa, Buynaksk và Volgodonsk của Nga, khiến hơn 300 người thiệt mạng và hơn 1.000 người bị thương. Các vụ tấn công này, chính thức được đổ lỗi cho các chiến binh Chechnya, đã được sử dụng để phát động một cuộc chiến mới ở Chechnya và nâng cao uy tín của Putin trước thềm bầu cử.

[Europe Maidan: Ukraine warns Putin plans false flag attack inside Russia to derail peace talks]

5. Tổng thống Zelenskiy đề xuất bổ nhiệm Mykhailo Fedorov làm bộ trưởng quốc phòng

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đã đề xuất bổ nhiệm Mykhailo Fedorov làm Bộ trưởng Quốc phòng mới của đất nước vào ngày 2 tháng Giêng.

Ông Fedorov hiện đang giữ chức Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Chuyển đổi số của Ukraine.

Quyết định này được công bố như một phần của cuộc cải tổ chính trị lớn, sau một loạt các bổ nhiệm quan trọng. Kyrylo Budanov, nhà lãnh đạo tình báo quân đội, được bổ nhiệm làm nhà lãnh đạo Văn phòng Tổng thống, trong khi Oleh Ivashchenko, nhà lãnh đạo Cơ quan Tình báo Đối ngoại, đảm nhiệm vị trí cũ của Budanov.

Tổng thống Zelenskiy nói: “Mykhailo tham gia sâu vào các vấn đề liên quan đến Đường dây máy bay điều khiển từ xa và làm việc rất hiệu quả trong việc số hóa các dịch vụ và quy trình công cộng. Cùng với toàn bộ quân đội, bộ chỉ huy quân đội, các nhà sản xuất vũ khí quốc gia và các đối tác của Ukraine, chúng ta phải thực hiện những thay đổi trong lĩnh vực quốc phòng để giúp ích cho đất nước.”

Theo hiến pháp Ukraine, quốc hội phê chuẩn việc bổ nhiệm bộ trưởng quốc phòng theo đề xuất của tổng thống.

Ông Fedorov sẽ thay thế ông Denys Shmyhal, người chỉ giữ chức vụ này chưa đầy sáu tháng sau khi được bổ nhiệm vào tháng 7. Theo Tổng thống Zelenskiy, ông Shmyhal sẽ đảm nhận một vai trò “không kém phần quan trọng”.

Năm 2019, Fedorov, khi đó là một doanh nhân đến từ thành phố Zaporizhzhia ở miền nam, đã gia nhập đội ngũ của Tổng thống Zelenskiy, trở thành chiến lược gia kỹ thuật số chính đứng sau chiến dịch tranh cử tổng thống trực tuyến thành công của ông.

Cuối năm đó, Fedorov đảm nhận vai trò cố vấn cho Tổng thống Zelenskiy trước khi được bầu vào quốc hội với tư cách đại biểu đảng Người phục vụ nhân dân. Chỉ vài tháng sau, ông được bổ nhiệm làm phó thủ tướng và trở thành bộ trưởng trẻ nhất trong lịch sử Ukraine, lãnh đạo Bộ Chuyển đổi số mới thành lập.

Trong những năm qua, Fedorov đã thực hiện tầm nhìn của tổng thống về chính sách “nhà nước trong tầm tay điện thoại thông minh” như một phần trong chiến dịch chống lại nạn quan liêu. Việc ra mắt ứng dụng Diia vào năm 2020 đã đưa một loạt các dịch vụ của chính phủ trực tiếp vào điện thoại của người dân.

Dưới sự lãnh đạo của Fedorov, Bộ cũng đã tiên phong trong nhiều dự án, bao gồm sản xuất máy bay điều khiển từ xa và cải cách giáo dục. Ông đóng vai trò quan trọng trong việc khởi động Brave1, một dự án liên kết Bộ của ông với Bộ Quốc phòng để thúc đẩy công nghệ quân sự.

Trong bối cảnh chính phủ thay đổi, Fedorov được tường trình đang được cân nhắc cho chức vụ thủ tướng. Trong một cuộc phỏng vấn năm 2023, ông nói rằng ông không muốn đảm nhận vai trò này và hy vọng “điều đó sẽ không bao giờ xảy ra”.

Vào mùa thu năm 2024, Fedorov là bộ trưởng duy nhất trong chính phủ được người dân Ukraine tin tưởng nhiều hơn là nghi ngờ, với 31% bày tỏ sự tin tưởng vào ông, theo một cuộc khảo sát của Trung tâm Razumkov, một viện nghiên cứu có trụ sở tại Kyiv.

Truyền thông và một số nhà lập pháp cho rằng đã có những căng thẳng giữa Fedorov và Andriy Yermak, với việc cựu lãnh đạo Văn phòng Tổng thống được tường trình đang cố gắng đẩy vị bộ trưởng này ra khỏi vị trí như một phần của nỗ lực rộng lớn hơn nhằm loại bỏ các quan chức được lòng dân khỏi vòng thân cận của Tổng thống Zelenskiy.

Cuối năm 2024, chính phủ Ukraine đã tước bỏ quyền giám sát bán chính thức của Fedorov đối với Cơ quan Truyền thông Đặc biệt Nhà nước, gọi tắt là SSCS, đơn vị chịu trách nhiệm mua sắm máy bay điều khiển từ xa. Mặc dù SSCS trước đó đã vướng vào một vụ bê bối tham nhũng, nhưng động thái này được các nhà quan sát vào thời điểm đó xem là kết quả của cuộc tranh giành quyền lực với Yermak.

Ông Fedorov bác bỏ những đồn đoán về mâu thuẫn với Văn phòng Tổng thống.

Khi nhóm của Tổng thống Zelenskiy tìm cách tước bỏ tính độc lập của các thể chế chống tham nhũng lớn vào tháng 7, gây ra các cuộc biểu tình quy mô lớn, Fedorov đã có lập trường khác, được tường trình đã giúp đảo ngược tình hình.

Những thay đổi chính trị đang diễn ra trong bối cảnh tình hình chiến trường ngày càng khó khăn và các cuộc đàm phán hòa bình quan trọng với Mỹ, khi Washington tìm cách chấm dứt cuộc chiến tranh toàn diện của Nga, ngay cả khi điều đó có nghĩa là phải thỏa hiệp với lợi ích của Ukraine.

Khác với các quan chức và lãnh đạo quân sự chủ chốt khác của Ukraine, Fedorov chưa từng tham gia bất kỳ cuộc đàm phán nào trong số này.

Thay vào đó, ông đã trở thành một nhà đàm phán chủ chốt với các ông trùm công nghệ. Fedorov là người liên lạc chính của Ukraine với tỷ phú người Mỹ Elon Musk, chủ sở hữu công ty SpaceX, người sau này từng giữ chức vụ ngắn hạn trong chính quyền Tổng thống Trump thứ hai.

Sau khi Nga bắt đầu cuộc xâm lược toàn diện vào năm 2022, Musk đã nhanh chóng đáp lại yêu cầu của Fedorov về các thiết bị đầu cuối internet Starlink trên X, điều mà sau đó nhanh chóng trở nên quan trọng đối với nỗ lực chiến tranh của Ukraine. Mặc dù những bình luận gây tranh cãi của Musk lặp lại luận điểm của Nga, quan chức Ukraine vẫn duy trì liên lạc, nhấn mạnh quan điểm của Ukraine.

“ Tôi quản lý mối quan hệ của chúng ta rất cẩn thận, cố gắng thể hiện rằng chúng ta rất hiệu quả”, vị bộ trưởng nói vào năm 2023.

[Kyiv Independent: Zelensky proposes appointing Mykhailo Fedorov as defense minister]

6. Theo cựu ngoại trưởng, triển vọng ngừng bắn vào năm 2026 phụ thuộc vào việc Ukraine có thể vượt qua hai tháng tới hay không.

Theo cựu ngoại trưởng Dmytro Kuleba, khả năng đạt được thỏa thuận ngừng bắn sau tháng Hai sẽ phụ thuộc trực tiếp vào việc Ukraine vượt qua hai tháng mùa đông khắc nghiệt như thế nào. Ông cho rằng, bất kỳ kế hoạch ngừng bắn khả thi nào trong năm 2026 chỉ có thể xuất hiện nếu đáp ứng một điều kiện quan trọng: Ukraine phải giữ vững ý chí tiếp tục kháng chiến.

Điều này sẽ phụ thuộc trực tiếp vào việc các đồng minh phương Tây sẽ hỗ trợ Kyiv như thế nào trong một trong những giai đoạn khó khăn nhất đối với Ukraine, khi Nga đã thành công trong việc đẩy đất nước này vào bóng tối.

Ông ấy nói thêm rằng Nga phải nhận ra rằng họ không thể khuất phục người Ukraine, ngay cả sau khi cố tình tạo ra điều kiện sống khắc nghiệt trong mùa đông.

Không có cơ hội nào cho đến hết mùa đông: Vì sao một lệnh ngừng bắn nhanh chóng khó có thể xảy ra

Kuleba cho rằng, theo quan điểm của ông, sẽ không có lệnh ngừng bắn nào được thực hiện trước khi mùa đông kết thúc. Ông tin rằng cuộc xâm lược Ukraine của Nga sẽ không kết thúc vào năm 2026, và những tháng tới sẽ không phải là những cuộc đàm phán thực sự, mà chỉ là sự giả tạo của ngoại giao.

“Sẽ có nhiều động thái, tuyên bố, hội nghị thượng đỉnh và những lời khẳng định rằng một thỏa thuận ‘gần như đã đạt được’, nhưng trên thực tế sẽ không có thỏa thuận nào xảy ra”, Kuleba nhấn mạnh.

Theo ông, nguyên nhân không nằm ở Ukraine hay phương Tây mà chỉ nằm ở ý chí chấm dứt hành động gây hấn của Nga.

Mùa đông như một vũ khí: Vì sao Nga tấn công vào hệ thống năng lượng của Ukraine?

Kuleba tin chắc rằng Nga đang cố tình lợi dụng mùa đông để tấn công cơ sở hạ tầng năng lượng của Ukraine nhằm làm suy yếu khả năng phục hồi của người dân.

“Họ không phá hủy hệ thống năng lượng của chúng ta một cách ngẫu nhiên. Họ cố tình làm cho nó sụp đổ để biến cuộc sống của chúng ta thành địa ngục. Mục tiêu của họ là làm suy yếu ý chí kháng cự của người Ukraine trong mùa đông”, ông khẳng định.

Đồng thời, Mạc Tư Khoa đang tìm cách đạt được càng nhiều tiến bộ càng tốt trên chiến trường để có thể tiếp cận bất kỳ cuộc đàm phán nào trong tương lai từ vị thế mạnh hơn.

Vì lý do này, Kuleba tin rằng các cuộc thảo luận nghiêm chỉnh về một “thỏa thuận” khả thi có thể chỉ bắt đầu vào cuối tháng Hai.

Khi nào chiến tranh thực sự có thể chấm dứt: Công thức của Kuleba

Theo Kuleba, bước ngoặt quyết định sẽ không đến từ một văn bản được ký kết hay một thỏa thuận chính thức, mà từ việc Nga buộc phải chấp nhận thực tế.

“Cuộc chiến sẽ kết thúc khi Putin chấp nhận sự thật rằng Ukraine là một nhiệm vụ bất khả thi đối với ông ta,” Kuleba nhấn mạnh.

Điều này không chỉ đề cập đến thất bại về mặt quân sự, mà còn là sự thừa nhận rằng Ukraine không thể được trả lại dưới sự kiểm soát của Nga và rằng Ukraine hiện tại và trong tương lai vẫn sẽ như vậy:

độc lập

chủ quyền

Âu Châu

Kuleba kết luận rằng ba nguyên tắc này đã định hình nên chiến thắng của Ukraine.

[Europe Maidan: Ceasefire prospects in 2026 depend on Ukraine surviving next two months, says former foreign minister]

7. Tổng thống Zelenskiy bổ nhiệm nhà lãnh đạo Cơ quan Tình báo Đối ngoại thay thế ông Budanov.

Trung Tướng Oleh Ivashchenko, hiện là nhà lãnh đạo Cơ quan Tình báo Đối ngoại, sẽ thay thế nhà lãnh đạo cơ quan tình báo tiền nhiệm Kyrylo Budanov để trở thành nhà lãnh đạo tình báo quân sự, gọi tắt là HUR.

Một quan chức trong Văn phòng Tổng thống, giấu tên khi chia sẻ thông tin về cuộc cải tổ nhân sự mới nhất, đã nói với tờ Kyiv Independent vào ngày 2 Tháng Giêng rằng Ivashchenko là người được Tổng thống Volodymyr Zelenskiy lựa chọn để lãnh đạo HUR. Các sắc lệnh được công bố sau đó cùng ngày trên trang web của Văn phòng Tổng thống đã xác nhận việc bổ nhiệm Ivaschenko.

Vị quan chức phát ngôn cho biết các sắc lệnh liên quan sẽ được ký vào ngày 2 tháng Giêng.

Thông tin này được đưa ra vài giờ sau khi Tổng thống Zelenskiy tuyên bố sẽ bổ nhiệm Budanov phụ trách Văn phòng Tổng thống sau khi Andriy Yermak bị cách chức nhà lãnh đạo văn phòng vào tháng 11. Yermak đã từ chức sau gần 5 năm tại chức trong bối cảnh vụ bê bối tham nhũng lớn nhất Ukraine.

Trước khi công khai xác nhận nhà lãnh đạo HUR mới, Tổng thống Zelenskiy cho biết như trên rằng ông đã có cuộc gặp với Ivashchenko, trong đó họ thảo luận về các mối đe dọa hiện tại, tình hình chung của đất nước và các bước tiếp theo nhằm gây tổn hại cho nền kinh tế Nga.

“Kể từ hôm nay, Oleh Ivashchenko sẽ tiếp tục phục vụ nhà nước và thực hiện các nhiệm vụ nhằm hạn chế tiềm lực quân sự của Nga trong vị trí của ông ấy tại cơ quan tình báo quân sự Ukraine”, Tổng thống Zelenskiy cho biết.

Trong số các nhiệm vụ khác, HUR thực hiện các cuộc tấn công tầm xa sâu bên trong lãnh thổ Nga và trên các vùng lãnh thổ bị Nga tạm chiếm nhằm làm suy yếu năng lực quân sự của Mạc Tư Khoa, cũng như thu thập thông tin tình báo và tiến hành các hoạt động phá hoại. HUR cũng thường xuyên công bố dữ liệu về các thành phần phương Tây được tìm thấy trong vũ khí của Nga gây ra cái chết cho dân thường ở Ukraine, nhằm vạch trần cách Mạc Tư Khoa lách luật trừng phạt.

Trước khi đảm nhận vai trò nhà lãnh đạo Cơ quan Tình báo Đối ngoại vào tháng 3 năm 2024, Ivashchenko từng giữ chức phó cục trưởng tình báo quân sự từ năm 2015 đến năm 2024.

[Kyiv Independent: Zelensky appoints Foreign Intelligence Service chief as Budanov's replacement]

8. Chính quyền Tổng thống Trump đưa ra cảnh báo mới đối với Trung Quốc về vấn đề Đài Loan.

Chính quyền Tổng thống Trump đã cảnh báo Trung Quốc ngừng gây áp lực quân sự lên Đài Loan, cho rằng các hành động và lời lẽ của Bắc Kinh đang làm gia tăng căng thẳng không cần thiết trong khu vực. Bộ Ngoại giao Mỹ kêu gọi Trung Quốc trong một tuyên bố nhân ngày đầu năm mới “kiềm chế, chấm dứt áp lực quân sự đối với Đài Loan và thay vào đó tham gia vào cuộc đối thoại có ý nghĩa”.

“Các hoạt động quân sự và lời lẽ của Trung Quốc đối với Đài Loan và các nước khác trong khu vực đang làm gia tăng căng thẳng một cách không cần thiết. Chúng tôi kêu gọi Bắc Kinh kiềm chế, chấm dứt áp lực quân sự đối với Đài Loan và thay vào đó tham gia vào cuộc đối thoại có ý nghĩa”, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Tommy Pigott cho biết hôm thứ Năm. Ông nói thêm: “Hoa Kỳ ủng hộ hòa bình và ổn định trên eo biển Đài Loan và phản đối những thay đổi đơn phương đối với hiện trạng, kể cả bằng vũ lực hoặc cưỡng bức”.

Các cuộc tập trận phản ánh lập trường quân sự ngày càng quyết đoán của Bắc Kinh đối với Đài Loan. Trung Quốc tuyên bố hòn đảo này là lãnh thổ của mình, mặc dù Đảng Cộng sản Trung Quốc chưa bao giờ cai trị nơi đây. Sau khi thất bại trong cuộc nội chiến, chính phủ Quốc dân đảng Trung Quốc đã chạy trốn sang Đài Loan, nơi hiện đang hoạt động như một quốc gia có chủ quyền với chính phủ được bầu cử, quan hệ ngoại giao và quân đội riêng.

Tuyên bố của chính quyền được đưa ra sau khi phê duyệt gói vũ khí trị giá 11 tỷ đô la cho Đài Loan, một trong những gói lớn nhất trong những năm gần đây. Thỏa thuận này bao gồm các hệ thống hỏa tiễn, tàu chiến và nâng cấp radar nhằm tăng cường khả năng phòng thủ của hòn đảo.

Bắc Kinh đã đáp trả bằng vòng tập trận quân sự quy mô lớn thứ sáu kể từ năm 2022, mô phỏng việc phong tỏa các cảng trọng yếu của Đài Loan với mật danh “Sứ mệnh Công lý 2025”. Trung Quốc đã điều động máy bay chiến đấu, tàu hải quân và tàu tuần tra bờ biển xung quanh hòn đảo và bắn 27 quả rocket từ bờ biển phía đông. Các quan chức quân sự Đài Loan cho biết một số quả rocket đã rơi gần đảo chính hơn bao giờ hết.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình không loại trừ khả năng sử dụng vũ lực để đạt được thống nhất, và các quan chức quốc phòng Mỹ tin rằng ông đã ra lệnh cho Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc sẵn sàng tiến quân chống lại Đài Loan vào cuối năm 2027. Trong bài phát biểu đêm giao thừa, ông Tập Cận Bình một lần nữa nhấn mạnh nỗ lực thống nhất của Bắc Kinh.

“Chúng ta, những người Hoa ở cả hai bên eo biển Đài Loan, có chung mối quan hệ huyết thống và họ hàng,” ông Tập Cận Bình nói hôm thứ Tư. “Sự thống nhất đất nước, một xu hướng của thời đại, là không thể ngăn cản!”

Trong khi đó, Tổng thống Trump đã hạ thấp mối đe dọa về một cuộc xâm lược sắp xảy ra. “Tôi có mối quan hệ tuyệt vời với Chủ tịch Tập Cận Bình, và ông ấy chưa nói với tôi bất cứ điều gì về việc đó”, Tổng thống Trump nói với các phóng viên. “Tôi không tin ông ấy sẽ làm điều đó”. Ông nói thêm rằng Trung Quốc đã tiến hành các cuộc tập trận hải quân trong khu vực hàng chục năm nay, và cho rằng các cuộc tập trận gần đây đang được nhìn nhận “hơi khác một chút”.

Các cuộc tập trận của Trung Quốc trong tuần này đánh dấu vòng diễn tập quân sự lớn thứ sáu xung quanh Đài Loan kể từ năm 2022, khi chuyến thăm Đài Bắc của Chủ tịch Hạ viện lúc bấy giờ là Nancy Pelosi đã gây ra phản ứng dữ dội từ Bắc Kinh. Kể từ đó, các vụ vi phạm vùng nhận dạng phòng không của Đài Loan đã tăng vọt, từ 41 vụ được ghi nhận vào tháng 11 năm 2021 lên 266 vụ vào tháng 11 năm 2025, theo Bộ Quốc phòng Đài Loan.

[Newsweek: Trump Administration Issues New Warning to China Over Taiwan]

9. Tổng thống Trump cảnh báo Tehran rằng Mỹ “sẵn sàng chiến đấu” để hỗ trợ người biểu tình Iran.

Tổng thống Donald Trump hôm thứ Sáu cảnh báo chính phủ Iran rằng Washington đã “sẵn sàng chiến đấu” và sẵn sàng can thiệp nếu chính quyền này giết hại người biểu tình trong các cuộc biểu tình trên toàn quốc chống lại sự quản lý kinh tế yếu kém của chế độ giáo sĩ.

Lời đe dọa can thiệp của Mỹ từ phía Tổng thống Trump được đưa ra sáu tháng sau khi lực lượng Mỹ tấn công các cơ sở hạt nhân của Iran, và tổng thống đã bắt đầu tuần này bằng việc tuyên bố sẽ ủng hộ cuộc tấn công của Israel vào Iran nếu nước này tái thiết lập năng lực hạt nhân của mình.

“Nếu Iran bắn và giết hại dã man những người biểu tình ôn hòa, điều mà họ thường làm, thì Hoa Kỳ sẽ đến giải cứu họ. Chúng tôi đã sẵn sàng chiến đấu. Cảm ơn sự quan tâm của các bạn đến vấn đề này!”, Tổng thống Trump viết trên mạng xã hội Truth của mình.

Ali Shamkhani, cố vấn chính trị của lãnh đạo tối cao Iran Ali Khamenei, đã cảnh báo Tổng thống Trump nên rút lui.

“Người dân Iran đã quá quen thuộc với kinh nghiệm người Mỹ đến giải cứu, từ Iraq và Afghanistan đến Gaza. Bất kỳ sự can thiệp nào tiếp cận an ninh Iran với những cái cớ giả tạo sẽ bị chặn đứng bởi một phản ứng đầy hối tiếc. An ninh quốc gia của Iran là lằn ranh đỏ, không phải là mồi cho những dòng tweet phiêu lưu mạo hiểm”, Shamkhani nói.

Các cuộc biểu tình đã diễn ra ở nhiều thành phố của Iran kể từ ngày 28 tháng 12, do người dân tức giận trước chi phí sinh hoạt tăng cao và phản đối chế độ giáo sĩ của đất nước. Truyền thông địa phương đưa tin có sáu hoặc bảy người thiệt mạng.

[Newsweek: Trump warns Tehran that US is ‘locked and loaded’ to support Iranian protesters]

1. Những lo ngại về an toàn liên quan đến nhà máy điện Zaporizhzhia là gì?

Nga và Ukraine đã cáo buộc lẫn nhau tấn công và gây nguy hiểm cho an ninh tại cơ sở này. Trong suốt cuộc xung đột, các chuyên gia quốc tế đã kêu gọi cả hai bên tránh các hoạt động quân sự gần nhà máy điện hạt nhân Zimbabwe, gọi tắt là ZNPP.

Nguy cơ thảm họa hạt nhân đang đè nặng lên Ukraine; phía bắc Kyiv là nhà máy điện hạt nhân Chernobyl, nơi xảy ra tai nạn hạt nhân tồi tệ nhất thế giới khi một trong các lò phản ứng phát nổ vào năm 1986 tại Liên Xô cũ. Ít nhất 30 người đã thiệt mạng sau thảm họa, và hàng triệu người khác bị phơi nhiễm phóng xạ.

Theo IAEA, địa điểm Zaporizhzhia đã mất kết nối với nguồn điện bên ngoài hơn chục lần kể từ tháng 2 năm 2022, bao gồm cả giữa tháng 12.

“Mỗi lần mất điện lưới đều gây ra áp lực nhiệt và vận hành lên các hệ thống an toàn, làm tăng khả năng các hệ thống dự phòng tại chỗ sẽ không hoạt động như thiết kế”, Vitaly Fedchenko, nhà nghiên cứu cao cấp thuộc chương trình vũ khí hủy diệt hàng loạt của Viện Nghiên cứu Hòa bình Quốc tế Stockholm, gọi tắt là SIPRI cho biết. “Mỗi lần mất điện lưới và phải dựa vào máy phát điện diesel đều nên được xem là một rủi ro an toàn và một sự việc suýt xảy ra.”

Ông Fedchenko nói với Newsweek rằng IAEA “hoàn toàn đúng khi nhận định tình hình điện năng của nhà máy ZNPP là mong manh và tiềm ẩn nhiều rủi ro”.

Theo các chuyên gia, cả sáu lò phản ứng tại nhà máy đều được đưa vào trạng thái ngừng hoạt động hoàn toàn (cold shutdown) vào tháng 4 năm 2024, mặc dù nhà máy đã ngừng sản xuất điện từ tháng 9 năm 2022. Nói một cách đơn giản, điều này có nghĩa là tất cả các lò phản ứng đều đã tắt và không có phản ứng dây chuyền nào xảy ra.

Ông Fedchenko cho biết, do việc ngừng hoạt động đột ngột, nguy cơ mất điện cả tại chỗ và ngoài khu vực đều thấp hơn nhiều so với một nhà máy điện hạt nhân đang hoạt động hết công suất như Fukushima.

Trận sóng thần do động đất xảy ra ở Nhật Bản năm 2011 đã làm mất điện tại nhà máy Fukushima và ngừng quá trình làm mát các lò phản ứng, dẫn đến lõi lò bị tan chảy và vật liệu phóng xạ thoát ra ngoài.

Các chuyên gia đã khôi phục nguồn điện giữa các trạm biến áp của nhà máy điện hạt nhân Zimbabwe, gọi tắt là ZNPP và nhà máy nhiệt điện gần đó trong thời gian mà IAEA gọi là thỏa thuận ngừng bắn cục bộ. Điện năng được sản xuất từ nhà máy điện sẽ được chuyển đến trạm biến áp để phân phối vào lưới điện.

Ông Grossi cho biết hôm thứ Hai rằng “cả hai bên đã hợp tác một cách tích cực với IAEA để giúp tăng cường an toàn hạt nhân trong các cuộc xung đột quân sự”, theo một tuyên bố từ cơ quan giám sát này.

Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế, gọi tắt là IAEA cũng cho biết riêng vào thứ Ba rằng các nhà máy điện hạt nhân Khmelnytsky và Rivne, cả hai đều nằm ở miền tây Ukraine, đã giảm công suất sau khi các trạm biến áp của chúng bị ảnh hưởng bởi các cuộc tấn công quân sự. Hiện Ukraine có ba nhà máy điện hạt nhân đang hoạt động.

Ông Oleksandr Merezhko của Ukraine cho biết: “Toàn bộ Âu Châu sẽ sống trong nguy hiểm” nếu Nga tiếp tục kiểm soát nhà máy điện hạt nhân Zimbabwe, gọi tắt là ZNPP.

[Newsweek: What are the safety concerns over the Zaporizhzhia power plant?]

10. Dự đoán của giới cá cược về khả năng Tổng thống Trump chấm dứt thành công cuộc chiến ở Ukraine.

Bất chấp những lời bàn tán về việc các lệnh trừng phạt của phương Tây đang làm sụp đổ nền kinh tế Nga và buộc Điện Cẩm Linh phải khuất phục, Vladimir Putin dường như không hề nao núng. Bất chấp những cuộc tàn sát trên chiến tuyến hay việc người Nga phải xếp hàng chờ mua xăng do các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine vào các nhà máy lọc dầu, ông vẫn kiên quyết theo đuổi những yêu sách tối đa của mình.

Trong khi đó, có những giới hạn chính trị trong nước đối với những điều mà Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy có thể đồng ý mà không gây ra phản ứng dữ dội từ công chúng.

Tuy nhiên, dường như Tổng thống Trump thường có xu hướng tin rằng một thỏa thuận có thể khả thi. Sau cuộc gặp thượng đỉnh ở Alaska với Putin, người ta đã nghe thấy Tổng thống Trump giải thích với Tổng thống Pháp Emmanuel Macron rằng ông nghĩ Putin thực sự muốn “đạt được một thỏa thuận vì tôi”. “Tôi nghĩ ông ấy muốn đạt được một thỏa thuận với tôi. Ông có hiểu điều đó không? Nghe có vẻ điên rồ đấy”, Tổng thống Trump nói thêm.

Dĩ nhiên, sự ngoan cố của nhà lãnh đạo Nga đã khiến Tổng thống Trump bực bội và thỉnh thoảng tự hỏi liệu mình có đang bị lợi dụng hay không — là điều mà Melania Trump được tường trình đang nghĩ Putin đang làm.

Lãnh đạo Nga rất giỏi trong việc kéo dài thời gian và khiến Tổng thống Trump phải suy nghĩ — và thời điểm ông ta liên lạc với người đồng cấp Mỹ là hoàn hảo. Ví dụ như cuộc điện thoại kéo dài hai tiếng đồng hồ hồi tháng trước, trong đó ông ta đã gợi ý về khả năng tổ chức một hội nghị thượng đỉnh ngay khi Tổng thống Trump ám chỉ rằng ông có thể cung cấp cho Ukraine hỏa tiễn hành trình Tomahawk.

Có thể nói, việc kéo dài chiến tranh có lợi cho Putin. Nó mang lại lợi ích là làm căng thẳng thêm nguồn tài chính của các quốc gia Âu Châu đang thiếu hụt, và có nguy cơ làm rạn nứt liên minh xuyên Đại Tây Dương. Một phương Tây bị phân tâm cũng giúp ích cho đồng minh của Putin là Tập Cận Bình khi ông tính toán xem liệu có nên, và khi nào nên, ra tay hành động đối với Đài Loan.

Và chế độ của Putin có thể gặp nguy hiểm nếu ông ta kết thúc cuộc xung đột một cách đột ngột. Theo Ella Paneyakh, một nhà xã hội học tại trung tâm nghiên cứu New Eurasian Strategies Centre, việc chuyển đổi nhanh chóng khỏi nền kinh tế chiến tranh có thể dẫn đến những xung đột chính trị xã hội nguy hiểm. Bà cho rằng điều đó sẽ châm ngòi cho “cuộc cạnh tranh khốc liệt và tàn nhẫn để giành giật các nguồn lực ngày càng khan hiếm”.

Với tình trạng thiếu nhân lực trầm trọng ở Ukraine — các đơn vị Ukraine chỉ có thể điều động khoảng chục binh sĩ trên mỗi km chiến tuyến — luôn có nguy cơ bị đột phá. Tóm lại, Putin hoàn toàn có thể tính toán rằng ông ta có thể đạt được nhiều hơn bằng cách kiên trì: thêm đất đai, các bảo đảm an ninh từ phương Tây bị giảm nhẹ đến mức vô giá trị và giới hạn quy mô quân đội Ukraine thời hậu chiến. Điều đó sẽ dễ dàng tạo tiền đề cho việc Nga nối lại các hành động trả thù sau này.

Lý lẽ phản bác là gì? Nền kinh tế Nga đang phải vật lộn với lãi suất cao, thiếu hụt lao động và chi phí vay nợ chính phủ tăng vọt. Có mối lo ngại về khoản nợ xấu mà các ngân hàng Nga đang gánh chịu. Tình trạng hiện tại có thể không kéo dài mãi mãi. Tương tự, Ukraine cũng có thể gặp khó khăn trong mùa đông này với việc Nga liên tục tấn công vào cơ sở hạ tầng năng lượng của nước này và việc các nước Âu Châu không thể tài trợ đủ cho Kyiv.

Tỷ lệ cược: 4/1, tức là người ta tin rằng khả năng chấm dứt chiến tranh trong năm 2026 là 80%.

[Politico: Trump pulls off an end to the war in Ukraine]

 

1. Tổng thống Trump tuyên bố Mỹ đã bắt giữ Tổng thống Maduro và vợ của ông ta ở Venezuela.

Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ đã “bắt giữ” tên độc tài Venezuela, Nicolás Maduro, và vợ ông, Cilia Flores, và đưa họ ra khỏi quốc gia Nam Mỹ này trong một cuộc tấn công vào rạng sáng Thứ Bẩy, 03 Tháng Giêng, tại Caracas và khu vực xung quanh.

“Thực ra đó là một chiến dịch tuyệt vời,” tổng thống Mỹ nói với tờ New York Times sau khi các nhân chứng ở Venezuela báo cáo về một loạt vụ nổ. “Rất nhiều kế hoạch tốt và rất nhiều binh lính và con người tuyệt vời.”

Tổng thống Trump nói với Fox News rằng ông đã xem trực tiếp cuộc đột kích qua video và thấy một đội quân Mỹ phá vỡ những cánh cửa thép chỉ trong “vài giây”.

“Tôi chưa từng thấy điều gì tương tự như vậy bao giờ,” ông nói, đồng thời cho biết thêm không có binh sĩ Mỹ nào thiệt mạng. Nhưng ông cho rằng một số người đã bị thương khi trực thăng của họ bị trúng đạn.

Tổng thống Trump cho biết nhà lãnh đạo Venezuela Nicolás Maduro và vợ, Cilia Flores, đã bị đưa lên tàu USS Iwo Jima và đang được chuyển đến New York, nơi họ bị truy tố về tội buôn bán ma túy vào năm 2020.

Bà Pam Bondi, Bộ trưởng Tư pháp Hoa Kỳ, cho biết hai vợ chồng này sẽ phải đối mặt với các cáo buộc hình sự và phiên tòa xét xử tại Mỹ dựa trên bản cáo trạng năm 2020 của New York. Trong một bài đăng trên mạng xã hội, bà nói rằng họ sẽ “sớm phải đối mặt với sự trừng phạt nghiêm khắc của công lý Mỹ trên đất Mỹ, tại các tòa án Mỹ”.

Vẫn chưa rõ cơ sở pháp lý và hiến pháp nào cho chiến dịch quân sự, việc bắt giữ và xét xử một nguyên thủ quốc gia có chủ quyền. Cũng chưa rõ liệu Tổng thống Trump có tham khảo ý kiến Quốc hội trước đó hay không; theo quy định, phủ tổng thống phải thông báo cho Quốc hội trước khi tuyên bố chiến tranh.

Trên mạng xã hội, Tổng thống Trump xác nhận quân đội Mỹ đã phát động “một cuộc tấn công quy mô lớn vào Venezuela” và cho biết thêm chi tiết sẽ được công bố tại một cuộc họp báo ở dinh thự Mar-a-Lago của ông ở Florida. Hãng tin CBS đưa tin các quan chức Mỹ cho biết Maduro đã bị bắt giữ bởi các thành viên của đơn vị quân đội tinh nhuệ Delta Force, đơn vị chịu trách nhiệm tiêu diệt thủ lĩnh Nhà nước Hồi giáo Abu Bakr al-Baghdadi năm 2019.

Vụ tấn công Venezuela của Mỹ và việc bắt cóc nguyên thủ quốc gia nước ngoài đã gây chấn động cộng đồng quốc tế, vốn đã phản ứng với sự lo ngại. Nước láng giềng Colombia lên án vụ tấn công, kêu gọi triệu tập phiên họp khẩn cấp ngay lập tức của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc và cho biết họ đang chuẩn bị tiếp nhận một “làn sóng người tị nạn ồ ạt”.

Báo cáo viên đặc biệt của Liên Hiệp Quốc về nhân quyền và chống khủng bố, Ben Saul, cho biết Tổng thống Trump nên bị điều tra về chiến dịch này.

“Tôi lên án hành động xâm lược bất hợp pháp của Mỹ đối với Venezuela và vụ bắt cóc bất hợp pháp nhà lãnh đạo và vợ ông ta. Mỗi sinh mạng người Venezuela bị mất đi là một sự vi phạm quyền sống”, ông Saul nói.

Phát biểu trên kênh truyền hình nhà nước Venezuela, Phó Tổng thống Delcy Rodríguez dường như đã xác nhận việc bắt giữ Maduro và Flores, thừa nhận rằng bà không biết họ đang ở đâu. Bà Rodríguez, một trong những đồng minh thân cận nhất của Maduro, yêu cầu ngay lập tức có “bằng chứng còn sống” cho cặp vợ chồng này và cáo buộc Mỹ “sát hại những người đàn ông và phụ nữ Venezuela hiền lành và vô tội”.

“ Hiện tại Venezuela đang bình tĩnh, đang suy ngẫm về tầm quan trọng của một cuộc tấn công quân sự mang tính chất như thế này”, bà nói thêm trong cuộc phỏng vấn ngắn qua điện thoại.

Hiện vẫn chưa rõ ai sẽ chịu trách nhiệm điều hành Venezuela trong thời gian tổng thống vắng mặt. Bộ trưởng Nội vụ Diosdado Cabello xuất hiện trong một video trên truyền hình nhà nước cùng với các sĩ quan cảnh sát, trấn an người dân rằng tình hình vẫn ổn định.

“Lực lượng quân đội, lực lượng cảnh sát… và người dân đã sẵn sàng cho mọi tình huống, và sẵn sàng đối phó với bất kỳ âm mưu nào vượt quá giới hạn của các cuộc tấn công hèn hạ nhằm vào lực lượng quân đội và người dân chúng ta”, Cabello nói, trong bộ áo chống đạn và mũ bảo hiểm chiến thuật.

Trước đó, chính phủ Venezuela cáo buộc Mỹ tiến hành một loạt các cuộc tấn công nhằm vào các mục tiêu dân sự và quân sự trong nước sau khi các vụ nổ làm rung chuyển thủ đô vào rạng sáng thứ Bảy.

Trong một tuyên bố, chính phủ Venezuela kêu gọi người dân nổi dậy chống lại cuộc tấn công và cho rằng Washington có nguy cơ đẩy khu vực Mỹ Latinh vào hỗn loạn với một hành động “xâm lược quân sự” cực kỳ nghiêm trọng.

“Cả nước phải huy động lực lượng để đánh bại hành động xâm lược đế quốc này”, thông báo nhấn mạnh.

Đám đông những người ủng hộ Maduro đã tập trung ở trung tâm thành phố Caracas, một số người mang theo ảnh của vị tổng thống bị bắt giữ, số khác thì ôm nhau khóc nức nở.

Trong một video trực tuyến đầy thách thức, Bộ trưởng Quốc phòng Venezuela, Tướng Vladimir Padrino López, đã cáo buộc Mỹ tiến hành một chiến dịch thay đổi chế độ “đáng lên án” và “tội ác”, đồng thời nói rằng lực lượng xâm lược “man rợ” đã “xúc phạm vùng đất thiêng liêng của chúng tôi”.

“Cuộc xâm lược này là sự xúc phạm lớn nhất mà đất nước từng phải gánh chịu”, Padrino López tuyên bố, đồng thời cho biết thêm rằng chính quyền Venezuela vẫn đang cố gắng tính toán xem có bao nhiêu thường dân đã thiệt mạng hoặc bị thương trong các cuộc tấn công bằng trực thăng vào các khu vực đô thị.

Ông kêu gọi người dân và binh lính đoàn kết trong cuộc kháng chiến. “Chúng đã tấn công chúng ta nhưng chúng sẽ không thể đánh bại chúng ta… chúng ta sẽ tạo thành một bức tường kháng chiến bất khả xâm phạm. Sứ mệnh của chúng ta là hòa bình, nhưng di sản của chúng ta là đấu tranh cho tự do”, ông nói.

Trong tuyên bố của mình, chính phủ Venezuela xác nhận ba bang khác cũng đã bị tấn công: Miranda, La Guaira và Aragua.

“Mục tiêu duy nhất của cuộc tấn công này là nhằm chiếm đoạt các nguồn tài nguyên chiến lược của Venezuela, đặc biệt là dầu mỏ và khoáng sản”, tuyên bố cho biết, đồng thời kêu gọi cộng đồng quốc tế lên án điều mà họ gọi là sự vi phạm trắng trợn luật pháp quốc tế, gây nguy hiểm đến tính mạng của hàng triệu người.

Ít nhất bảy tiếng nổ đã được nghe thấy vào khoảng 2 giờ sáng và người dân ở nhiều khu phố khác nhau đã đổ xô ra đường, theo hãng tin AP. “Toàn bộ mặt đất rung chuyển. Thật kinh khủng. Chúng tôi nghe thấy tiếng nổ và tiếng máy bay ở đằng xa”, Carmen Hidalgo, một nhân viên văn phòng 21 tuổi, cho biết.

Các nhân chứng cho biết đã nhìn thấy khói bốc lên từ hai cơ sở quân sự quan trọng ở Caracas: phi trường quân sự La Carlota ở trung tâm thành phố và căn cứ quân sự Fuerte Tiuna, nơi từ lâu người ta cho rằng Maduro đang sinh sống. Một phi trường quan trọng khác ở phía đông Caracas, Higuerote, dường như cũng bị tấn công.

Mỹ đã tiến hành chiến dịch gây áp lực kéo dài 5 tháng chống lại Maduro, mà nhiều nhà phân tích tin rằng nhằm mục đích lật đổ tổng thống. Kể từ tháng 8, Tổng thống Trump đã ra lệnh tăng cường quân sự quy mô lớn ngoài khơi bờ biển phía bắc Venezuela và thực hiện một loạt các cuộc không kích gây chết người nhằm vào các “tàu chở ma túy” bị nghi ngờ.

Tổng thống Trump đã nhiều lần đe dọa tiến hành các chiến dịch trên bộ ở Venezuela, trong bối cảnh các nỗ lực khác nhằm gây áp lực buộc ông Maduro từ chức, bao gồm việc mở rộng các biện pháp trừng phạt, tăng cường sự hiện diện quân sự của Mỹ trong khu vực và hơn hai chục cuộc tấn công vào các tàu bị cáo buộc liên quan đến hoạt động buôn lậu ma túy ở Thái Bình Dương và Biển Caribe.

Các chuyên gia pháp lý cho rằng một số cuộc tấn công của Mỹ nhằm vào các tàu buôn lậu ma túy bị nghi ngờ có thể cấu thành tội ác chiến tranh. Cho đến nay, ít nhất 110 người đã thiệt mạng trong các cuộc tấn công này.

Mỹ cũng đã bắt giữ các tàu chở dầu bị trừng phạt ngoài khơi bờ biển Venezuela, và Tổng thống Trump đã ra lệnh phong tỏa các tàu khác, một động thái dường như được thiết kế để siết chặt hơn nữa nền kinh tế của nước này.

Tổng thống Colombia, Gustavo Petro, đã công bố cái mà ông cho là danh sách chưa đầy đủ các công trình bị đánh bom ở Venezuela, bao gồm tòa nhà quốc hội thế kỷ 19 ở Caracas; La Carlota, căn cứ không quân quan trọng nhất trong thủ đô; và một căn cứ không quân ở thành phố Barquisimeto.

Các địa điểm khác được tường trình mục tiêu tấn công bao gồm doanh trại Cuartel de la Montaña ở Caracas, một căn cứ quân sự nơi đặt lăng mộ của người thầy của Maduro, Hugo Chávez. Lăng mộ này là một trong những địa điểm linh thiêng nhất đối với phong trào chính trị Chavismo, vốn đã cai trị Venezuela theo hướng ngày càng độc đoán kể từ khi Chávez lên nắm quyền lần đầu tiên vào năm 1999. Di hài của Chávez đã được đưa đến doanh trại và trưng bày công khai sau khi ông qua đời vì bệnh ung thư vào năm 2013.

Tổng thống Cuba, Miguel Díaz-Canel, đã lên án “cuộc tấn công tội ác” của Mỹ và nói rằng khu vực đang bị “tấn công tàn bạo”. “Đây là chủ nghĩa khủng bố nhà nước chống lại người dân Venezuela dũng cảm và chống lại Mỹ Châu của chúng ta”, Díaz-Canel, đồng minh khu vực chính của Maduro, viết.

[Guardian: US has captured Venezuela’s President Maduro and wife, says Trump]

2. Dự đoán của giới cá cược về khả năng kiểm soát Quốc Hội của Đảng Cộng hòa và Đảng Dân chủ

Việc giữ vững quyền kiểm soát Hạ viện sẽ là một nhiệm vụ vô cùng khó khăn đối với đảng Cộng hòa.

Đảng của tổng thống đương nhiệm thường mất quyền kiểm soát Hạ viện trong các cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ — chỉ có hai lần kể từ năm 1938 là không như vậy. Theo William A. Galston của Viện Brookings, một tổ chức tư vấn trung dung, “cả hai trường hợp ngoại lệ đều phản ánh những hoàn cảnh bất thường”.

Năm 2002, đảng Cộng hòa của Tổng thống George W. Bush đã tận dụng làn sóng đoàn kết ủng hộ quốc gia sau vụ tấn công ngày 11/9; và năm 1998, đảng Dân chủ của Bill Clinton đã được hưởng lợi từ nỗ lực không được lòng dân của đảng Cộng hòa nhằm luận tội ông.

Điều làm phức tạp thêm nhiệm vụ của đảng Dân chủ vào năm tới là kế hoạch phân chia lại khu vực bầu cử gây tranh cãi do Tổng thống Trump thúc đẩy ở Texas và các tiểu bang khác, điều này có thể giúp đảng Cộng hòa giành thêm ghế, mặc dù một phần trong số đó sẽ bị bù đắp bởi việc đảng Dân chủ phân chia lại khu vực bầu cử ở California. Tuy nhiên, với việc đảng Cộng hòa chỉ nắm giữ đa số sít sao tại Hạ viện, đảng Dân chủ vẫn là ứng cử viên sáng giá nhất để giành lại quyền kiểm soát, đặc biệt nếu tỷ lệ ủng hộ ròng của Tổng thống Trump vẫn ở mức âm. Đảng Dân chủ đã giành chiến thắng lớn trong các cuộc bầu cử thống đốc ở New Jersey và Virginia vào tháng 11.

Thượng viện lại là một vấn đề khác. Đảng Cộng hòa hiện đang nắm giữ đa số 6 ghế, và họ đang chơi trên một sân chơi an toàn hơn nhiều. Mặc dù năm tới họ sẽ phải bảo vệ 22 ghế so với 13 ghế của đảng Dân chủ, nhưng hầu hết các thượng nghị sĩ đương nhiệm của họ đều được coi là an toàn. Chỉ có một thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa tranh cử ở một tiểu bang đã bỏ phiếu cho Kamala Harris trong cuộc bầu cử tổng thống năm ngoái. Hai thượng nghị sĩ đương nhiệm của đảng Dân chủ sẽ tranh cử ở các tiểu bang mà Tổng thống Trump đã thắng năm ngoái.

Nhìn chung, đảng Cộng hòa tại Thượng viện dường như đang ở vị thế mạnh hơn nhiều so với các đồng nghiệp của họ tại Hạ viện. Để đảng Dân chủ giành được Thượng viện, cần một làn sóng phản đối Tổng thống Trump mạnh mẽ lan rộng ngay cả đến một số tiểu bang bảo thủ nhất trong cả nước. Điều đó khó xảy ra, nhưng những điều kỳ lạ hơn cũng đã từng xảy ra.

Tỷ lệ cược Đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát Hạ viện: 2/1, tức là 67% Đảng Dân chủ sẽ chiếm đa số tại Hạ viện. Trong khi đó, tỷ lệ cược Đảng Cộng Hòa giành quyền kiểm soát Hạ viện cũng là 2/1, tức là 67% Đảng Cộng Hòa sẽ chiếm đa số tại Thượng viện.

[Politico: Democrats vs. Republicans]

3. Thái tử lưu vong Reza Pahlavi của Iran ra lệnh cho quân đội bảo vệ người biểu tình.

Thái tử lưu vong của Iran đã kêu gọi các binh sĩ trong quân đội nước này bảo vệ người dân Iran chứ không phải lợi ích của chính phủ, khi các cuộc biểu tình trở nên bạo lực và gây thương vong.

Trong một video, Reza Pahlavi nói: “Một người lính có trách nhiệm bảo vệ tính mạng, an ninh và danh dự của quốc gia mình cho đến hơi thở cuối cùng. Hôm nay, quốc gia cao quý Iran, dù mệt mỏi nhưng kiên cường, đã đặt hy vọng vào các bạn. Các bạn khoác lên mình bộ quân phục này để bảo vệ đồng bào mình, chứ không phải để đàn áp họ.”

Thông điệp video được đưa ra trong bối cảnh các cuộc biểu tình nổ ra trên khắp Iran do nền kinh tế suy yếu, lực lượng an ninh Iran đang tìm cách chấm dứt tình trạng bất ổn, trong khi Tổng thống Masoud Pezeshkian trước đó vào thứ Năm cho biết các quan chức cần phải lắng nghe những lo ngại của người dân Iran nếu không muốn xuống địa ngục.

“Thay vì chĩa vũ khí vào họ, hãy là nơi nương náu và hỗ trợ họ”, ông nói, trong bối cảnh các cuộc biểu tình đang lan rộng khắp Iran. Các video cho thấy người biểu tình tập trung tại nhiều thành phố khác nhau, đôi khi có tiếng súng nổ vang vọng trong nền.

Tối thứ Năm theo giờ địa phương, ít nhất sáu người được báo cáo đã thiệt mạng - bao gồm cả người biểu tình và lực lượng thực thi pháp luật.

Trên trang X, Trung tâm Nhân quyền Abdorrahman Boroumand có trụ sở tại Mỹ tại Iran cho biết một người biểu tình 22 tuổi được xác định là Amir Hessam Kyodayari-fard đã bị lực lượng an ninh bắn chết trực tiếp, và sau đó họ từ chối giao thi thể của anh ta.

Mặc dù Pezeshkian nói rằng các quan chức cần lắng nghe những lo ngại từ người dân Iran, nhưng đất nước này đã trải qua hai thời kỳ bất ổn lớn khác trong những năm gần đây – vào năm 2019 và 2022 – với các cuộc đàn áp rộng rãi của chính quyền đối với những người biểu tình.

Reza Pahlavi nhấn mạnh: “Chính quyền Hồi giáo đã cố gắng giam cầm các bạn trong nhà bằng cách đóng cửa các địa điểm công cộng và trường đại học. Nhưng các bạn đã dũng cảm xuống đường. Tôi tự hào về mỗi người trong số các bạn.”

“Chúng ta cần sự đoàn kết mạnh mẽ hơn và giữ vững các con phố. Vì vậy, tôi kêu gọi các bạn hãy tận dụng mọi cơ hội, mọi cuộc tụ họp và mọi sự kiện trong những ngày tới để mở rộng phong trào này. Tôi và nhóm của mình sẽ tiếp tục nỗ lực huy động thêm nhiều lực lượng, gây ra nhiều sự phản kháng hơn từ chế độ, và đưa tiếng nói của các bạn đến với thế giới. Chiến thắng thuộc về chúng ta.”

[Newsweek: Reza Pahlavi, exiled crown prince of Iran Tells Military To Defend Protesters]

4. Binh lính Nga hành quyết bảy thường dân ở Pokrovsk sau khi bị từ chối cung cấp rượu.

Đêm ngày 21 tháng 12, hai binh sĩ Nga đột nhập vào tầng hầm một khu dân cư ở Pokrovsk, yêu cầu rượu từ những người Ukraine đang trốn ở đó, và nổ súng khi được cho biết không có rượu. Bảy thường dân thiệt mạng.

Trong số bảy người thiệt mạng có cả một gia đình: một cặp vợ chồng, con trai của họ và mẹ của người phụ nữ, theo lời ông Dmytro Lubinets, Thanh tra Nhân quyền Ukraine. Một người cha và con trai bước ra nói chuyện với binh lính đã bị bắn trước. Sau đó, quân Nga xuống tầng hầm và hành quyết những người còn lại.

Người sống sót duy nhất, bị thương, chỉ thoát được bằng cách nằm bất động giữa các thi thể.

“Sự tàn ác của chúng không có giới hạn.”

Ông Lubinets cho biết ông đã gửi thư chính thức tới Hội Hồng Thập Tự quốc tế và Liên Hiệp Quốc để ghi lại vụ thảm sát.

Ông viết: “Cả thế giới phải nhìn thấy khuôn mặt của những binh lính Nga đến để giết hại thường dân.”

Nhà lãnh đạo cơ quan thanh tra nhấn mạnh rằng vụ giết người này phù hợp với mô hình bạo lực có hệ thống mà lực lượng Nga sử dụng chống lại thường dân ở các khu vực bị tạm chiếm và tiền tuyến. Việc cố ý giết hại thường dân vi phạm luật nhân đạo quốc tế và cấu thành tội ác chiến tranh.

Ông Lubinets tuyên bố: “Việc dung túng cho những hành động như vậy chỉ có một ý nghĩa duy nhất — đó là sự lặp lại của chúng. Chúng ta cần phải phản ứng ngay lập tức.”

Mô hình hành quyết gần Pokrovsk

Vụ thảm sát Pokrovsk xảy ra vài ngày sau khi các công tố viên Ukraine ghi nhận việc quân đội Nga hành quyết 5 tù binh chiến tranh Ukraine không vũ trang gần Pokrovsk và Huliaipole. Vào tháng 8, đoạn phim do máy bay điều khiển từ xa của Ukraine quay lại cảnh binh lính Nga hành quyết một thường dân lớn tuổi không vũ trang trong sân nhà của ông ta ở cùng khu vực đó.

Các công tố viên Ukraine đã ghi nhận hơn 130 vụ hành quyết tù binh chiến tranh bị nghi ngờ chỉ riêng trong năm 2024. Một cuộc điều tra của Financial Times kết luận rằng những vụ giết người này dường như là chính sách quân sự có hệ thống chứ không phải là những sự việc riêng lẻ.

Lời kêu gọi khẩn cấp di tản

Lubinets kêu gọi thường dân còn lại rời khỏi các khu vực tiền tuyến ngay lập tức.

“Xin đừng trì hoãn quyết định – hãy di tản kịp thời. Tôi hiểu việc đưa ra những quyết định như vậy khó khăn như thế nào. Nhưng đây là cơ hội để cứu sống nhiều người.”

[Europe Maidan: Russian soldiers execute seven civilians in Pokrovsk after being refused alcohol]

5. Israel cáo buộc tân thị trưởng thành phố New York, Zohran Mamdani, có hành vi bài Do Thái ngay trong ngày đầu tiên nhậm chức.

Hôm Thứ Bẩy, 03 Tháng Giêng, Bộ Ngoại giao Israel đã cáo buộc Thị trưởng thành phố New York Zohran Mamdani tội bài Do Thái, làm leo thang căng thẳng với nhà lãnh đạo theo chủ nghĩa tiến bộ chỉ vài giờ sau khi ông chính thức nhậm chức.

Sự chỉ trích của Israel tập trung vào việc ông Mamdani thu hồi các sắc lệnh hành pháp được ban hành dưới thời người tiền nhiệm Eric Adams, bao gồm cả các chính sách ủng hộ Israel.

Các biện pháp thời Adams đã ngăn cản các quan chức thành phố theo đuổi các chính sách kinh tế trừng phạt như tẩy chay, thoái vốn và trừng phạt Israel. Họ cũng đã áp dụng định nghĩa về chủ nghĩa bài Do Thái của Liên minh Tưởng niệm Holocaust Quốc tế, mà chính quyền Adams cho rằng xác định “việc bôi nhọ Israel và áp dụng tiêu chuẩn kép đối với nước này là những hình thức của chủ nghĩa bài Do Thái hiện đại”.

“Ngay trong ngày đầu tiên nhậm chức Thị trưởng thành phố New York, Mamdani đã cho thấy bộ mặt thật của mình: Ông ta bãi bỏ định nghĩa chống Do Thái của IHRA và dỡ bỏ các hạn chế đối với việc tẩy chay Israel. Đây không phải là lãnh đạo. Đây là đổ thêm dầu vào lửa chống Do Thái”, Bộ Ngoại giao Israel tuyên bố.

Ông Mamdani nhậm chức thị trưởng ngay sau nửa đêm giao thừa, bắt đầu nhiệm kỳ mà đảng Dân chủ hy vọng sẽ tiếp thêm động lực cho đảng trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026. Nhà hoạt động xã hội chủ nghĩa dân chủ 34 tuổi này đã vận động tranh cử với một chương trình nghị sự đầy tham vọng nhưng tốn kém, bao gồm chăm sóc trẻ em miễn phí toàn diện và xe buýt miễn phí, được tài trợ một phần bằng cách tăng thuế đối với các tập đoàn và người giàu.

Lời chỉ trích công khai từ chính phủ Israel hôm thứ Sáu đã làm tăng thêm khía cạnh quốc tế cho một cuộc tranh cãi vốn đã diễn ra trong nước. Hôm thứ Năm, các nhóm bảo vệ quyền dân sự Do Thái đã chỉ trích việc xóa bỏ các bài đăng liên quan đến việc chống chủ nghĩa bài Do Thái khỏi tài khoản chính thức @NYCMayor X ngay sau khi ông Mamdani nhậm chức, cảnh báo rằng động thái này có nguy cơ gửi đi tín hiệu sai lầm vào một thời điểm đặc biệt nhạy cảm.

Ông Mamdani đã nhiều lần bác bỏ những cáo buộc chống Do Thái, cho rằng những lời chỉ trích của ông đối với Israel xuất phát từ những lo ngại về nhân quyền. Ông cam kết bảo vệ cộng đồng Do Thái ở New York, đồng thời vẫn giữ vững quan điểm thẳng thắn của mình về chính sách Trung Đông.

Tinh thần đoàn kết với cộng đồng Do Thái ở New York được thể hiện rõ trong lễ nhậm chức của ông, nơi ông ca ngợi sự đa dạng của thành phố bằng câu nói đùa: “Còn nơi nào khác mà một đứa trẻ Hồi giáo như tôi có thể lớn lên và ăn bánh mì tròn với cá hồi hun khói mỗi Chúa Nhật chứ?”

Tuy nhiên, Mamdani ủng hộ việc thoái vốn trái phiếu để gây áp lực lên Israel, và nói rằng ông không tin Israel nên tồn tại như một “nhà nước Do Thái”.

Các quan chức Israel từ lâu đã nghi ngờ Mamdani. Sau chiến thắng bầu cử của ông vào tháng 11, Thứ trưởng Ngoại giao Israel Sharren Haskel đã mô tả kết quả này là “vô cùng đáng lo ngại”, viện dẫn đến các hoạt động và phát ngôn trong quá khứ của Mamdani.

Bộ trưởng Bộ Di sản Amichai Eliyahu kịch liệt chỉ trích những người Do Thái ủng hộ Mamdani, cáo buộc họ đã “giơ tay ủng hộ chủ nghĩa bài Do Thái ngay tại trung tâm nước Mỹ”.

[Newsweek: Israel accuses new NYC Mayor Zohran Mamdani of antisemitism on first day in office]

6. Tổng thống Zelenskiy sẽ thay thế nhà lãnh đạo Lực lượng Biên phòng Nhà nước Ukraine.

Ngày 2 tháng Giêng, Tổng thống Volodymyr Zelenskiy thông báo rằng Trung tướng Serhii Deineko sẽ được thay thế khỏi vị trí nhà lãnh đạo Lực lượng Biên phòng Nhà nước Ukraine.

Tổng thống cho biết, Bộ trưởng Nội vụ Ihor Klymenko sẽ trình lên Tổng thống Zelenskiy danh sách các ứng cử viên tiềm năng “trong thời gian tới”, và ông Deineko sẽ tiếp tục làm việc với Bộ Nội vụ.

Tổng thống Zelenskiy cho biết: “Dưới sự lãnh đạo của Trung Tướng Serhii Deineko, Lực lượng Biên phòng Nhà nước đã trải qua quá trình phát triển và tăng cường đáng kể trong sáu năm qua.”

“Hiện nay, các đơn vị biên phòng, cùng với tất cả các thành phần khác của lực lượng quốc phòng và an ninh Ukraine, đang chiến đấu vì đất nước chúng ta ở tuyến đầu. Các đoạn biên giới Ukraine với Belarus và Nga cũng đã được tăng cường đáng kể. Đồng thời, vẫn còn những nhiệm vụ liên quan đến việc thay đổi phương pháp làm việc của Cục Biên phòng Nhà nước.”

Lực lượng Biên phòng Nhà nước đã nằm dưới sự kiểm soát của Quân đội Ukraine sau khi Nga phát động cuộc xâm lược toàn diện. Các đơn vị thuộc lực lượng này là những đơn vị đầu tiên đối đầu với quân đội Nga vào ngày 24 tháng 2 năm 2022, ngày mà cuộc chiến tranh tổng lực của Mạc Tư Khoa bắt đầu.

Quân đội chịu trách nhiệm tuần tra biên giới quốc gia của Ukraine trên bộ và trên biển.

Vào tháng 4 năm 2024, đúng ngày Biên phòng Ukraine, Tổng thống Zelenskiy đã thăng chức cho ông Deineko từ thiếu tướng lên trung tướng.

Thông tin về việc Tướng Deneiko sắp được thay thế xuất hiện ngay sau khi Tổng thống Zelenskiy bổ nhiệm Trung Tướng Kyrylo Budanov, nhà lãnh đạo cơ quan tình báo quân sự Ukraine, gọi tắt là HUR, làm chánh văn phòng mới, thay thế cựu Chánh văn phòng Tổng thống Andrii Yermak.

Ông Yermak đã từ chức vào cuối tháng 11 sau vụ bê bối tham nhũng lớn nhất trong lịch sử Ukraine, liên quan đến một số thành viên cao cấp trong chính phủ của Tổng thống Zelenskiy.

Một quan chức thuộc Văn phòng Tổng thống cho biết với tờ Kyiv Independent rằng Trung Tướng Budanov sẽ được thay thế bởi Trung Tướng Oleh Ivashchenko, nhà lãnh đạo hiện tại của Cơ quan Tình báo Đối ngoại.

[Politico: Zelensky to replace head of Ukraine's State Border Guard]

7. Dự đoán của giới cá cược về khả năng Netanyahu lại thoát hiểm một lần nữa

Người ta gọi ông là “Phù thủy” không phải vô cớ. Khi mọi thứ dường như đã mất hết hy vọng trong sự nghiệp chính trị lâu dài của Benjamin Netanyahu, ông đã vực dậy một cách khó tin. “Là một chiến binh kiên cường, không khoan nhượng, thất bại không phải là một lựa chọn hợp lý đối với ông”, một trong những người viết tiểu sử của ông, Ben Caspit, nhận xét.

Nhà lãnh đạo Israel lần đầu tiên được đặt biệt danh là “Bibi phù thủy” vào những năm 1990, sau khi đánh bại Shimon Peres trong cuộc bầu cử diễn ra vài tháng sau vụ ám sát Thủ tướng Yitzhak Rabin. Sau đó, ít người tin rằng ông có thể giành chiến thắng vào năm 2015 do những lời đồn đoán về các cuộc điều tra hình sự và cáo buộc vi phạm lòng tin và nhận hối lộ. Tuy nhiên, Bibi lại một lần nữa tạo nên điều kỳ diệu và tái đắc cử bằng cách thu hút sự ủng hộ của cánh cực hữu Israel và những người theo chủ nghĩa dân tộc tôn giáo - một chiến thuật mà ông đã lặp lại vào năm 2019 để giành lại quyền lực.

Hai năm trước, các nhà bình luận chính trị đã nhanh chóng tuyên bố ông hết thời sau khi Hamas tàn phá các kibbutzim ở miền nam Israel. Chính phủ của ông bị chỉ trích rộng rãi vì thất bại thảm hại trong việc ngăn chặn vụ tấn công ngày 7 tháng 10, được xem là sai phạm an ninh tồi tệ nhất kể từ cuộc chiến Yom Kippur năm 1973, sự kiện đã chấm dứt sự nghiệp của nữ chính trị gia huyền thoại Golda Meir.

Cuộc bầu cử quốc hội phải được tổ chức trước tháng 10 năm sau. Nhiều khả năng cuộc bầu cử sẽ được tổ chức sớm hơn, có lẽ là lựa chọn mà Netanyahu ưa thích. Và bất chấp ngày 7 tháng 10 và những rắc rối pháp lý của Netanyahu, ông đã dần cải thiện vị thế chính trị của mình. Tỷ lệ ủng hộ thấp kỷ lục của đảng Likud cầm quyền bắt đầu tăng lên sau chiến dịch quân sự chống lại Hezbollah ở Li Băng và tiếp tục tăng cao sau khi Iran bị đánh bại.

Và có lẽ Tổng thống Trump đã giúp Bibi một việc lớn bằng cách thúc đẩy ông chấp nhận kế hoạch hòa bình Gaza và đồng ý ngừng bắn. Netanyahu đã có thể sử dụng Tổng thống Trump làm cái cớ để tạm dừng chiến dịch quân sự ở Gaza, cho phép ông bác bỏ ý kiến của các nhà dân tộc chủ nghĩa tôn giáo và các đối tác cực hữu trong liên minh đầy biến động của mình, những người muốn chiến tranh tiếp diễn.

Các đối thủ chính trị của Netanyahu đang cảm thấy an tâm phần nào vì Likud dường như đang thiếu hụt 35 ghế so với cuộc bầu cử trước. Các cuộc thăm dò dư luận cho thấy liên minh cánh hữu của ông sẽ khó có thể giành được 61 ghế trong Knesset gồm 120 ghế. Nhưng khối đối lập cũng vậy. Và một cuộc thăm dò hồi tháng trước của Zman Yisrael, một trang truyền thông tiếng Do Thái, cho thấy Bibi đang nhận được sự ủng hộ ngày càng tăng sau thỏa thuận ngừng bắn và thả con tin. Likud dường như đang trên đà một lần nữa trở thành đảng lớn nhất trong Knesset.

Hi vọng tốt nhất cho những người phản đối Netanyahu là đoàn kết và đưa ra cho người dân Israel một sự lựa chọn đơn giản. Đó là chiến lược mà cựu Thủ tướng Naftali Bennett đang theo đuổi; ông đang ve vãn Gadi Eisenkot, cựu chỉ huy Lực lượng Phòng vệ Israel, nhằm định hình cuộc bầu cử thành cuộc đối đầu trực tiếp giữa ông và Bibi. Liệu Netanyahu còn có quân bài nào khác trong tay không?

Tỷ lệ cược 3/1, nghĩa là khả năng Netanyahu lại thoát hiểm một lần nữa là 75%.

[Politico: Netanyahu survives again]

8. Những quốc gia có nguy cơ suy thoái kinh tế cao nhất vào năm 2026

Những xung đột khu vực, áp lực toàn cầu và tầm ảnh hưởng ngày càng rộng lớn của công nghệ mới dự kiến sẽ một lần nữa làm thay đổi cách mỗi quốc gia điều hướng trong bối cảnh kinh tế thế giới đầy biến động vào năm 2026.

Quan điểm bi quan này đã được tóm tắt một cách chính xác trong báo cáo Triển vọng Kinh tế Thế giới mới nhất của Quỹ Tiền tệ Quốc tế, gọi tắt là IMF. Với tiêu đề phụ “Nền kinh tế toàn cầu biến động, triển vọng vẫn ảm đạm”, tổ chức này đã điều chỉnh nhẹ các dự báo tăng trưởng lên một chút do bối cảnh thương mại ít biến động và không rõ ràng hơn, nhưng vẫn duy trì dự báo về sự chậm lại so với những năm gần đây.

Báo cáo cho biết: “Sự không chắc chắn về tính ổn định và quỹ đạo của nền kinh tế toàn cầu vẫn còn rất lớn”, đồng thời bổ sung rằng những thay đổi về chính sách, “sự mong manh của thị trường tài chính” và áp lực cơ cấu đối với lực lượng lao động toàn cầu đồng nghĩa với việc rủi ro vẫn “nghiêng về phía tiêu cực”.

Những quốc gia nào có nguy cơ suy thoái kinh tế vào năm 2026?

Hoa Kỳ

Những tuyên bố về thuế quan “Ngày Giải phóng” của Tổng thống Trump hồi tháng 4 đã khiến thị trường chao đảo và các doanh nghiệp vội vàng tích trữ hàng hóa trước khi thuế có hiệu lực, đồng thời làm dấy lên lo ngại về một cuộc suy thoái chỉ vài tháng sau khi ông nhậm chức nhiệm kỳ thứ hai. Nỗi lo càng trầm trọng hơn khi các ước tính sơ bộ cho thấy nền kinh tế đã suy giảm trong ba tháng đầu năm 2025, nhưng kể từ đó đã được xoa dịu phần nào nhờ tăng trưởng GDP mạnh mẽ trong quý 2 và quý 3.

Tuy nhiên, ngoài những cú sốc chính sách tức thời như thuế quan - mà tác động của chúng sẽ tiếp tục được cảm nhận vào năm 2026 - các chuyên gia đã chỉ ra những yếu tố tiêu cực tiềm ẩn khác có thể đẩy nước Mỹ vào suy thoái kinh tế năm tới.

Nhà phân tích tài chính Gary Shilling nói với Newsweek rằng: “Thị trường lao động ở đây đang suy yếu”, đồng thời lưu ý rằng sự chậm lại trong tuyển dụng kết hợp với sự gia tăng đáng lo ngại về số lượng người bị sa thải.

Shilling, một trong những chuyên gia đầu tiên lên tiếng lo ngại về bong bóng nhà đất trước cuộc Đại suy thoái bắt đầu vào cuối năm 2007, tiếp tục cho rằng người tiêu dùng Mỹ đang “ngập trong nợ nần” và mô tả nền kinh tế hiện tại là một “môi trường trì trệ” mà bất kỳ cú sốc nào cũng có thể đẩy vào khủng hoảng, đáng chú ý nhất là sự vỡ bong bóng trí tuệ nhân tạo, gọi tắt là AI.

Theo ước tính của Ngân hàng Anh, cổ phiếu AI hiện chiếm một phần ba chỉ số S&P 500 về tổng vốn hóa thị trường, và đầu tư vào công nghệ này chiếm hơn 90% tăng trưởng GDP trong nửa đầu năm 2025, theo nhà kinh tế học Jason Furman của Đại học Harvard. Do đó, một đợt điều chỉnh mạnh sẽ gây ra những ảnh hưởng lan rộng khắp nền kinh tế và tác động đến tất cả các thành phần của nó.

Dean Baker, nhà kinh tế học và đồng sáng lập Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế và Chính sách, gọi tắt là CEPR, nói với Newsweek: “Rủi ro lớn nhất, trước hết và quan trọng nhất đối với nền kinh tế Mỹ, là sự sụp đổ của bong bóng trí tuệ nhân tạo, gọi tắt là AI. Việc mất đi hàng ngàn tỷ đô la giá trị cổ phiếu sẽ khiến tiêu dùng giảm sút.”

“Ngoài ra, vì cả trí tuệ nhân tạo, gọi tắt là AI và tiền điện tử đều có đòn bẩy tài chính rất lớn, nên chắc chắn chúng ta sẽ chứng kiến những áp lực lớn đối với hệ thống tài chính. Sẽ có những ảnh hưởng thứ cấp ở Âu Châu và các nơi khác trên thế giới, nhưng Mỹ sẽ là nạn nhân lớn nhất nếu xảy ra sự sụp đổ.”

Âu Châu và Vương quốc Anh

Nhiều nền kinh tế lớn nhất Âu Châu được dự báo sẽ tăng trưởng chậm hơn mức tăng trưởng toàn cầu 3,1% mà IMF đề ra, làm tăng khả năng họ sẽ trải qua hai quý liên tiếp GDP giảm, đáp ứng định nghĩa kỹ thuật thông thường về suy thoái kinh tế.

Các nước này bao gồm Pháp (0,9%), Đức (0,9%) và Ý (0,8%), nhưng dự báo về khu vực đồng euro khá ảm đạm do khối này đang phải đối mặt với mức nợ cao, sự bất ổn trong chính sách thương mại cũng như hậu quả kéo dài từ cuộc chiến giữa Nga và Ukraine.

Đối với Vương quốc Anh - ít bị ảnh hưởng bởi thuế quan nhờ thỏa thuận đạt được với Tổng thống Trump hồi tháng 5 - IMF đã điều chỉnh dự báo tăng trưởng năm 2026 xuống còn 1,3% từ mức 1,4% hồi tháng 7.

Ông Baker cho biết: “Hầu hết các nước Âu Châu đều đang hướng tới tăng trưởng chậm trong năm 2026”, đồng thời nói thêm rằng “một số tin xấu nghiêm trọng, chẳng hạn như việc quá chú trọng đến việc chống thâm hụt ngân sách, có thể đẩy họ vào suy thoái”.

Tuy nhiên, ông cho rằng bất kỳ thỏa thuận nào trong cuộc chiến ở Ukraine “đều có khả năng là một điều tích cực” vì những nỗ lực tái thiết đất nước có thể tạo ra “sự thúc đẩy đáng kể” cho nhu cầu trên toàn lục địa.

Trung Quốc

“Triển vọng của Trung Quốc vẫn còn yếu,” IMF viết trong báo cáo của mình. “Hơn bốn năm sau khi bong bóng bất động sản vỡ, lĩnh vực này vẫn chưa được ổn định. Đầu tư bất động sản tiếp tục thu hẹp trong khi nền kinh tế đang đứng trên bờ vực của chu kỳ giảm phát do nợ.”

Bên cạnh tình trạng suy yếu của thị trường nhà ở, nhiều câu hỏi đã được đặt ra về việc quốc gia này có thể duy trì sự phụ thuộc vào xuất khẩu hàng hóa sản xuất trong bao lâu, đặc biệt nếu lượng hàng xuất sang Mỹ tiếp tục giảm. Bắc Kinh đã trợ cấp mạnh cho ngành sản xuất của mình mà vẫn chưa thành công trong việc kích thích tăng trưởng nhu cầu nội địa.

Shilling cho rằng nền kinh tế Trung Quốc dường như “rất dễ bị tổn thương” khi bước sang năm 2026, do lĩnh vực bất động sản “suy thoái” và thực tế là những nỗ lực của chính phủ nhằm thúc đẩy tiêu dùng và đảo ngược tình trạng giảm phát vẫn chưa cho thấy “bất kỳ dấu hiệu tích cực nào trong việc kích thích hoạt động tiêu dùng”.

Tuy nhiên, ông không cho rằng nền kinh tế đất nước sẽ sụp đổ trong thời gian ngắn sắp tới, và IMF dự báo tăng trưởng GDP đạt 4,2% vào năm 2026.

Nga

Trong nhiều năm qua, Nga phải gánh chịu một loạt lệnh trừng phạt được áp đặt sau cuộc xâm lược Ukraine vào tháng 2 năm 2022. Tuy nhiên, sự gia tăng chi tiêu công do chiến tranh mang lại, cùng với sức hấp dẫn lâu dài của xuất khẩu năng lượng, đã thúc đẩy sự mở rộng kinh tế đáng kể trong năm 2023 và 2024, đồng thời làm dấy lên những câu hỏi lo ngại về việc liệu Mạc Tư Khoa cuối cùng có thể chống chọi được với bất kỳ nỗ lực giải trừ vũ khí tài chính nào của phương Tây hay không.

Tuy nhiên, tốc độ tăng trưởng đã giảm mạnh trong năm nay, chỉ đạt 0,6% so với cùng kỳ năm trước trong quý III, theo số liệu từ cơ quan thống kê chính, phù hợp với dự báo của IMF và ngân hàng trung ương nước này.

Nhìn về năm tới, IMF dự báo tăng trưởng sẽ duy trì ở mức khiêm tốn khoảng 1%. Nhưng những người khác tin rằng năm 2026 có thể là năm Nga cuối cùng chạm đến điểm giới hạn, khi khoản vay thời chiến ảnh hưởng đến nền kinh tế, các lệnh trừng phạt mới tiếp tục hạn chế sự mở rộng và những điểm yếu về cấu trúc trong lĩnh vực tài chính đẩy đất nước vào một cuộc suy thoái toàn diện.

[Newsweek: The Countries Most at Risk of Recession in 2026]

9. Cơ quan tình báo Ukraine dự đoán Điện Cẩm Linh sẽ sớm tiến hành chiến dịch gây thương vong lớn, giết hại thường dân.

Điện Cẩm Linh đang chuẩn bị tàn sát thường dân, sau đó sử dụng tin giả trên các phương tiện truyền thông nhà nước và quốc tế bị thao túng để đổ lỗi cho Ukraine về vụ thảm sát này, Cơ quan Tình báo Đối ngoại Ukraine, gọi tắt là SZRU cho biết trong một tuyên bố công khai hiếm hoi hôm thứ Sáu.

Theo tuyên bố, chiến dịch của Nga có khả năng sẽ diễn ra dưới hình thức “hành động khiêu khích vũ trang” nhằm vào một nhà thờ Chính thống giáo (hoặc một địa điểm khác nơi người dân tụ tập hòa bình) và có thể diễn ra vào đêm 6-7 Tháng Giêng – trùng với ngày lễ Giáng Sinh theo lịch Julian và là một ngày lễ tôn giáo lớn đối với các tín hữu Kitô giáo ở Nga.

Cuộc tấn công nhiều khả năng sẽ diễn ra trong lãnh thổ Liên bang Nga hoặc tại một vùng lãnh thổ của Ukraine bị Nga tạm chiếm có cộng đồng Chính thống giáo. Một “địa điểm có ý nghĩa biểu tượng cao” có thể được tấn công thay vì một nhà thờ, theo tuyên bố.

Mục tiêu của Điện Cẩm Linh khi thực hiện cuộc tấn công như vậy là nhằm làm suy yếu sự ủng hộ của Tòa Bạch Ốc dành cho Ukraine trong các cuộc đàm phán hòa bình do Mỹ dẫn đầu đang diễn ra – và, nếu may mắn, sẽ phá vỡ các cuộc đàm phán đó.

Ngoài việc trích dẫn “các nguồn tin đáng tin cậy”, tuyên bố của SZRU không đưa ra bằng chứng nào để xác nhận những cáo buộc này – tuy nhiên, họ lưu ý rằng khủng bố và các hoạt động giả mạo là thông lệ phổ biến của các cơ quan tình báo Nga, và kêu gọi các phương tiện truyền thông độc lập phê phán nội dung do Điện Cẩm Linh sản xuất.

Một người khác cũng phải vào bệnh viện. Điện Cẩm Linh tuyên bố chỉ tấn công các mục tiêu quân sự. Quả bom là loại bom phân mảnh được thiết kế để gây thương vong tối đa.

“Lợi dụng nỗi sợ hãi và thực hiện các hành vi khủng bố gây thương vong dưới danh nghĩa 'nước ngoài' hoàn toàn phù hợp với phương thức hoạt động của các cơ quan tình báo đặc biệt của Nga”, SZRU cho biết.

SZRU là một cơ quan bí mật hoạt động bên ngoài Ukraine, hiếm khi đưa ra các tuyên bố công khai, kể cả về các hoạt động giả mạo của Nga có thể đã được lên kế hoạch hoặc đang tiến hành.

Ngày 31 tháng 12, trích dẫn một quan chức giấu tên, tờ Wall Street Journal đưa tin Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ, gọi tắt là CIA đã kết luận rằng vụ tấn công của Ukraine vào dinh thự riêng của Putin, như Điện Cẩm Linh cáo buộc hai ngày trước đó, chưa từng xảy ra.

Dưới sự chỉ đạo của Bộ Quốc phòng Nga, các phương tiện truyền thông nhà nước vào thời điểm đó tuyên bố rằng một đàn hơn 90 máy bay điều khiển từ xa cảm tử của Ukraine đã tấn công nhà riêng của Putin trong một khu rừng gần làng Valdai, nhưng tất cả đều bị hệ thống phòng không bắn hạ. Các báo cáo truyền thông Nga sau đó bao gồm các cuộc phỏng vấn với “nhân chứng”, video và hình ảnh về “máy bay điều khiển từ xa Ukraine bị bắn hạ” và “phân tích của chuyên gia” cho rằng cuộc tấn công nhằm vào nhà lãnh đạo Nga và gia đình ông thực sự đã xảy ra.

Các phương tiện truyền thông độc lập, trong đó có Kyiv Post, đã bác bỏ luận điệu của Điện Cẩm Linh chỉ trong vài ngày, cũng như các cơ quan tình báo của các quốc gia thành viên NATO.

Tuyên bố của CIA mâu thuẫn với những phát ngôn trước đó của Tổng thống Donald Trump, người khi được các phóng viên Washington hỏi về vụ tấn công được tường trình nhằm vào Ukraine, đã nói rằng ông “rất tức giận” với Ukraine về vụ việc này.

“Điều đó không tốt,” Tổng thống Trump nói. “Việc công kích người khác vì họ có ý xúc phạm là một chuyện. Việc tấn công vào nhà riêng của ông ấy lại là chuyện khác. Đây không phải là thời điểm thích hợp để làm bất cứ điều gì trong số đó.”

Trước cuộc xâm lược toàn diện của Nga, các phương tiện truyền thông Nga đã tràn ngập các bản tin về những cáo buộc “các cuộc tấn công của Ukraine nhằm vào thường dân người Nga” ở Ukraine và “sự chiếm đoạt chính quyền Ukraine của Đức Quốc xã”, lập luận rằng điều này biện minh cho cuộc xâm lược của Nga. Trong những ngày đầu của cuộc chiến, các hãng thông tấn của Điện Cẩm Linh cáo buộc các nhà khoa học Ukraine đang chế tạo vũ khí hủy diệt hàng loạt trong các phòng thí nghiệm sinh học bí mật.

Những thông tin đó là sai sự thật và đã được các phương tiện truyền thông độc lập tại chỗ vào thời điểm đó, bao gồm cả Kyiv Post, chứng minh là sai sự thật.

Tháng 9 năm 1999, trong một chiến dịch giả mạo bí mật khác của Nga có thể được sử dụng để biện minh cho chiến tranh và xâm lược, một loạt vụ đánh bom chung cư ở các thành phố Buynaksk, Volgodonsk và Mạc Tư Khoa đã khiến hơn 300 thường dân thiệt mạng và hơn 1.700 người bị thương.

Chính phủ Nga đổ lỗi cho phe ly khai Chechnya và sử dụng các cuộc tấn công này để biện minh cho việc phát động Chiến tranh Chechnya lần thứ hai, một chiến dịch thắng lợi giúp đưa Thủ tướng Vladimir Putin khi đó lên nắm quyền và đắc cử Tổng thống.

Các phương tiện truyền thông độc lập của Nga sau đó đưa tin rằng các quan chức từ cơ quan tình báo quốc gia FSB của Nga rất có thể đã đặt chất nổ, viện dẫn các loại chất nổ đạt tiêu chuẩn của chính phủ và các mảnh bom được tìm thấy gần các địa điểm tấn công. Điện Cẩm Linh luôn phủ nhận điều này.

[Europe Maidan: Ukraine Spy Agency Predicts Kremlin Will Soon Conduct Mass Casualty Op, Killing Civilians]

10. Dự đoán của giới cá cược về khả năng Viktor Orbán của Hung Gia Lợi tái đắc cử.

Ai dám đặt cược rằng Viktor Orbán sẽ không dẫn dắt đảng bảo thủ quốc gia Fidesz của mình giành chiến thắng trong cuộc bầu cử quốc hội lần nữa?

Viktor — một cách chơi chữ kết hợp tên gọi của ông và từ tiếng Hung Gia Lợi có nghĩa là nhà độc tài — đã giành chiến thắng trong ba cuộc bầu cử gần đây nhất. Là kẻ thù không đội trời chung của phe trung dung và cánh tả ở Âu Châu, họ sẽ quyết tâm lật đổ ông lần này khi người dân Hung Gia Lợi đi bỏ phiếu vào tháng Tư, với mong muốn thoát khỏi sự cản trở của ông đối với Liên Hiệp Âu Châu.

“Cuộc bầu cử sẽ không hoàn toàn tách biệt khỏi phần còn lại của Âu Châu,” Frank Furedi, nhà lãnh đạo chi nhánh Brussels của trường Mathias Corvinus Collegium do chính phủ Hung Gia Lợi hậu thuẫn, cười nói. Furedi dự đoán Hung Gia Lợi sẽ là nơi diễn ra một cuộc tranh luận ý thức hệ quy mô lớn, làm gia tăng thêm sự phân cực trong một đất nước vốn đã rất chia rẽ.

Tổng thống Trump, những người có ảnh hưởng trong phong trào MAGA và các đồng minh của Orbán trong nhóm Những người yêu nước vì Âu Châu đều quyết tâm để ông tiếp tục giữ chức thủ tướng. Theo Furedi, họ đã cảm thấy an tâm phần nào nhờ kết quả cuộc bầu cử quốc hội Cộng hòa Tiệp hồi tháng 10, khi đảng ANO của nhà dân túy cánh hữu Andrej Babiš giành chiến thắng lớn. Chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống của một ứng cử viên bảo thủ quốc gia ở Ba Lan năm nay cũng là một nguồn tự tin. Nhưng ngay cả những người trung thành với Orbán cũng không nghi ngờ gì rằng đây sẽ là cuộc bầu cử khó khăn nhất mà ông phải đối mặt trong 15 năm qua, với lợi thế đương nhiệm đang trở thành bất lợi.

Và chiến dịch tranh cử đã bắt đầu. Péter Magyar, một nghị sĩ Nghị viện Âu Châu và cựu thành viên nội bộ của đảng Fidesz, là đối thủ chính của Orbán và hy vọng sẽ tận dụng được sự bất mãn rộng rãi của công chúng đối với lạm phát kỷ lục, những khó khăn kinh tế và hàng loạt vụ bê bối chính trị. Ông hy vọng sự mệt mỏi với Orbán sẽ phát huy tác dụng. Đảng Tisza thân phương Tây và trung hữu của ông đang bám sát Fidesz trong nhiều cuộc thăm dò, mặc dù một số nhà thăm dò độc lập cho rằng Magyar đang dẫn trước.

Nhưng cứ bốn người Hung Gia Lợi thì có một người vẫn chưa quyết định. Theo nhà phân tích chính trị Péter Krekó thuộc viện nghiên cứu Political Capital có trụ sở tại Budapest, “một chút mánh khóe và rất nhiều chiến dịch vận động tranh cử” có thể làm thay đổi kết quả thăm dò. “Lợi thế dẫn đầu của Tisza không phải là không thể thay đổi.”

Orbán đang miêu tả Hung Gia Lợi như một con rối của Liên Hiệp Âu Châu, thậm chí là một điệp viên của Ukraine muốn đẩy Hung Gia Lợi vào chiến tranh. Ông ta hy vọng những luận điệu mị dân nhằm chống lại Liên Hiệp Âu Châu, được hỗ trợ bởi giới truyền thông do bạn bè ông ta kiểm soát, sẽ chuyển trọng tâm cuộc bầu cử sang cuộc chiến văn hóa. Và điều đó có thể sẽ lại hiệu quả.

Tỷ lệ cược: 2/1, nghĩa là khả năng Viktor Orbán của Hung Gia Lợi tái đắc cử là 67%.

[Politico: Hungary’s Viktator wins reelection]

11. Mykhailo Fedorov là ai, người mà Tổng thống Zelenskiy muốn trở thành bộ trưởng quốc phòng tiếp theo của Ukraine?

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đã đề xuất bổ nhiệm Mykhailo Fedorov làm Bộ trưởng Quốc phòng mới của đất nước.

Ông Fedorov, 34 tuổi, hiện đang giữ chức Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Chuyển đổi số của Ukraine. Ông là một trong số rất ít quan chức đã làm việc trong đội ngũ của Tổng thống Zelenskiy từ khi bắt đầu sự nghiệp chính trị vào năm 2019 và là bộ trưởng duy nhất không bị thay thế trong tất cả các đợt cải tổ chính phủ.

Quyết định này được công bố vào ngày 2 Tháng Giêng như một phần của cuộc cải tổ chính trị lớn, sau một số bổ nhiệm quan trọng. Kyrylo Budanov, nhà lãnh đạo tình báo quân đội, được bổ nhiệm làm nhà lãnh đạo Văn phòng Tổng thống, trong khi Oleh Ivashchenko, nhà lãnh đạo Cơ quan Tình báo Đối ngoại, đảm nhiệm vị trí cũ của Budanov.

Tổng thống Zelenskiy nói: “Mykhailo tham gia sâu vào các vấn đề liên quan đến Đường dây máy bay điều khiển từ xa và làm việc rất hiệu quả trong việc số hóa các dịch vụ và quy trình công cộng. Cùng với toàn bộ quân đội, bộ chỉ huy quân đội, các nhà sản xuất vũ khí quốc gia và các đối tác của Ukraine, chúng ta phải thực hiện những thay đổi trong lĩnh vực quốc phòng để giúp ích cho đất nước.”

Theo hiến pháp Ukraine, quốc hội phê chuẩn việc bổ nhiệm bộ trưởng quốc phòng theo đề xuất của tổng thống.

Ông Fedorov sẽ thay thế ông Denys Shmyhal, người chỉ giữ chức vụ này chưa đầy sáu tháng sau khi được bổ nhiệm vào tháng 7. Theo Tổng thống Zelenskiy, ông Shmyhal sẽ đảm nhiệm một vai trò “không kém phần quan trọng” ở một vị trí khác trong chính phủ.

Một đồng minh đáng tin cậy

Năm 2019, Fedorov, khi đó là một doanh nhân đến từ thành phố Zaporizhzhia ở miền nam, đã gia nhập đội ngũ của Tổng thống Zelenskiy, trở thành chiến lược gia kỹ thuật số chính đứng sau chiến dịch tranh cử tổng thống trực tuyến thành công của ông.

Cuối năm đó, Fedorov đảm nhận vai trò cố vấn cho Tổng thống Zelenskiy trước khi được bầu vào quốc hội với tư cách đại biểu đảng Người phục vụ nhân dân. Chỉ vài tháng sau, ông được bổ nhiệm làm phó thủ tướng và trở thành bộ trưởng trẻ nhất trong lịch sử Ukraine, lãnh đạo Bộ Chuyển đổi số mới thành lập.

Trong những năm qua, Fedorov đã thực hiện tầm nhìn của tổng thống về chính sách “nhà nước trong tầm tay điện thoại thông minh” như một phần trong chiến dịch chống lại nạn quan liêu. Việc ra mắt ứng dụng Diia vào năm 2020 đã đưa một loạt các dịch vụ của chính phủ trực tiếp vào điện thoại của người dân.

Dưới sự lãnh đạo của Fedorov, Bộ cũng đã tiên phong trong nhiều dự án, bao gồm sản xuất máy bay điều khiển từ xa và cải cách giáo dục. Ông đóng vai trò quan trọng trong việc khởi động Brave1, một dự án liên kết Bộ của ông với Bộ Quốc phòng để thúc đẩy công nghệ quân sự.

Trong bối cảnh chính phủ thay đổi, Fedorov được tường trình đang được cân nhắc cho chức vụ thủ tướng. Trong một cuộc phỏng vấn năm 2023, ông nói rằng ông không muốn đảm nhận vai trò này và hy vọng “điều đó sẽ không bao giờ xảy ra”.

Vào mùa thu năm 2024, Fedorov là bộ trưởng duy nhất trong chính phủ được người dân Ukraine tin tưởng nhiều hơn là nghi ngờ, với 31% bày tỏ sự tin tưởng vào ông, theo một cuộc khảo sát của Trung tâm Razumkov, một viện nghiên cứu có trụ sở tại Kyiv.

Truyền thông và một số nhà lập pháp cho rằng đã có những căng thẳng giữa Fedorov và Andriy Yermak, với việc cựu lãnh đạo Văn phòng Tổng thống được tường trình đang cố gắng đẩy vị bộ trưởng này ra khỏi vị trí như một phần của nỗ lực rộng lớn hơn nhằm loại bỏ các quan chức được lòng dân khỏi vòng thân cận của Tổng thống Zelenskiy.

Cuối năm 2024, chính phủ Ukraine đã tước bỏ quyền giám sát bán chính thức của Fedorov đối với Cơ quan Truyền thông Đặc biệt Nhà nước, gọi tắt là SSCS, đơn vị chịu trách nhiệm mua sắm máy bay điều khiển từ xa. Mặc dù SSCS trước đó đã vướng vào một vụ bê bối tham nhũng, nhưng động thái này được các nhà quan sát vào thời điểm đó xem là kết quả của cuộc tranh giành quyền lực với Yermak.

Ông Fedorov bác bỏ những đồn đoán về mâu thuẫn với Văn phòng Tổng thống.

Khi nhóm của Tổng thống Zelenskiy tìm cách tước bỏ tính độc lập của các thể chế chống tham nhũng lớn vào tháng 7, gây ra các cuộc biểu tình quy mô lớn, Fedorov đã có lập trường khác, được tường trình đã giúp đảo ngược tình hình.

Nhà đàm phán công nghệ

Những thay đổi chính trị đang diễn ra trong bối cảnh tình hình chiến trường ngày càng khó khăn và các cuộc đàm phán hòa bình quan trọng với Mỹ, khi Washington tìm cách chấm dứt cuộc chiến tranh toàn diện của Nga, ngay cả khi điều đó có nghĩa là phải thỏa hiệp với lợi ích của Ukraine.

Khác với các quan chức và lãnh đạo quân sự chủ chốt khác của Ukraine, Fedorov chưa từng tham gia bất kỳ cuộc đàm phán nào trong số này.

Thay vào đó, ông đã trở thành một nhà đàm phán chủ chốt với các ông trùm công nghệ. Fedorov là người liên lạc chính của Ukraine với tỷ phú người Mỹ Elon Musk, chủ sở hữu công ty SpaceX, người sau này từng giữ chức vụ ngắn hạn trong chính quyền Tổng thống Trump thứ hai.

Sau khi Nga bắt đầu cuộc xâm lược toàn diện vào năm 2022, Musk đã nhanh chóng đáp lại yêu cầu của Fedorov về các thiết bị đầu cuối internet Starlink trên X, điều mà sau đó nhanh chóng trở nên quan trọng đối với nỗ lực chiến tranh của Ukraine. Mặc dù những bình luận gây tranh cãi của Musk lặp lại luận điểm của Nga, quan chức Ukraine vẫn duy trì liên lạc, nhấn mạnh quan điểm của Ukraine.

“Tôi quản lý mối quan hệ của chúng ta rất cẩn trọng, cố gắng thể hiện rằng chúng ta rất hiệu quả,” vị bộ trưởng nói vào năm 2023.

[Europe Maidan: Who is Mykhailo Fedorov, the man Zelensky wants to see as Ukraine's next defense minister]

NewsUKMor04Jan2026