Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Mác-cô.

Khi ấy, khi giảng dạy trong Đền Thờ, Đức Giê-su lên tiếng hỏi: “Sao các kinh sư lại nói Đấng Ki-tô là con vua Đa-vít? Chính vua Đa-vít được Thánh Thần soi sáng đã nói: Đức Chúa phán cùng Chúa Thượng tôi: bên hữu Cha đây, Con lên ngự trị, để rồi bao địch thù, Cha sẽ đặt dưới chân Con.

“Chính vua Đa-vít gọi Đấng Ki-tô là Chúa Thượng, thì Đấng Ki-tô lại là con vua ấy thế nào được?” Đám người đông đảo nghe Đức Giê-su cách thích thú.

 

8. Niềm vui thiêng liêng so với lạc thú của thế tục thì cao thượng rất nhiều.

(sách Gương Chúa Giê-su)

Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.

(Trích dịch từ tiếng Hoa trong "Cách ngôn thần học tu đức")

---------

http://www.vietcatholic.net

https://www.facebook.com/jmtaiby

http://www.nhantai.info

 

43. SIÊU ĐỘ VONG HỒN CỦA CHỒNG

Một hòa thượng làm đàn tràng siêu độ cho người chết, nhưng phải có tiền thù lao là ba nén bạc, như thế mới có thể đưa vong linh đi đến miền cực lạc.

Có một phụ nữ vì để siêu độ cho vong hồn của chồng, nhưng đưa không đủ số bạc, thế là hòa thượng chỉ tụng một nửa kinh rồi cáo từ.

Người phụ nữ không vui nên đưa thêm bạc, bấy giờ hòa thương mới nở mặt cười tươi, đọc kinh bổ sung đưa vong linh đến miền tây phương cực lạc.

Người phụ nữ lớn tiếng chửi:

- “Chồng yêu của tôi ạ, chỉ vì mấy phân lượng bạc, mà để cho ông phải chạy qua đông rồi lại chạy qua tây, thật là khổ cho ông quá !”

(Tiếu lâm quảng ký)

Suy tư 43:

Có một vài người Ki-tô hữu nghèo một năm cũng không xin cho cha mẹ qua đời được một lễ cầu hồn, vì không đủ tiền theo quy định, mà cha sở thì dứt khoát không làm lễ khi không đủ tiền. Lại có một vài nơi hể giáo dân muốn xin lễ mà không đủ tiền xin lễ cầu hồn hay bình an, thì bỏ vào cái thùng ở dưới nhà thờ, cuối tuần cha sở mở ra và dâng lễ chung cho họ.

Được lên thiên đàng không phải do tiền nhiều hay tiền ít, cũng không phải do công lao làm lễ của linh mục, nhưng là do bởi tình yêu của Thiên Chúa qua sự chết và sống lại của Đức Chúa Giê-su và sự hy sinh hãm mình, cầu nguyện của người xin lễ.

Khi cha sở dạy dỗ cho giáo dân biết thánh lễ là vô giá, không một giá trị vật chất tiền bạc nào trên thế gian có thể mua được, thì ngài cũng nên lấy đức khôn ngoan và tình thương để đối xử với những giáo dân nghèo của mình, để họ cũng được hưởng phúc như những giáo dân khác.

Đó chính là của lễ mà cha sở góp vào với của lễ thánh thiện trên bàn thờ của Đức Chúa Giê-su, để linh hồn của người qua đời được lên thiên đàng hưởng hạnh phúc đời đời...

Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.

(Dịch từ tiếng Hoa và viết suy tư)

--------

http://www.vietcatholic.net

https://www.facebook.com/jmtaiby

http://www.nhantai.info

 

KHÔNG VỪA KHUÔN

“Chính vua Đavít gọi Đấng Kitô là Chúa Thượng!”.

Tương truyền, khi được hỏi làm sao tạo nên tượng Đavít, Michelangelo trả lời: “Bức tượng vốn đã ở trong khối đá; tôi chỉ loại bỏ những gì không phải Đavít!”. Con người thường làm điều ngược lại: họ cố đẽo Đức Kitô cho vừa với những mong đợi và khuôn mẫu của mình.

Kính thưa Anh Chị em,

Tin Mừng hôm nay cho thấy, Đức Kitô không vừa với bất cứ khuôn mẫu nào con người dựng lên. Ngài không chỉ là “con vua Đavít”; Ngài còn là “Chúa Thượng của Đavít”. Ngài là Đấng ‘không vừa khuôn’.

Với người Do Thái, gọi Đấng Messia là “con vua Đavít” đã là một tước hiệu rất cao. Đó không chỉ là một danh xưng, nhưng hàm chứa khát vọng phục hồi Israel. Nhưng Chúa Giêsu đi xa hơn: nếu Đavít gọi Đấng Kitô là “Chúa Thượng”, thì Ngài không thể chỉ là hậu duệ của Đavít; nghĩa là, Thiên Chúa luôn lớn hơn mọi hình dung tôn giáo, chính trị hay lịch sử con người dựng lên. Bi kịch lớn nhất là bắt Trời cao phải làm đầy các nhu cầu ích kỷ của một linh hồn tham lam. “Thiên Chúa luôn là mầu nhiệm vượt quá khả năng nắm bắt của con người!” - Karl Rahner.

Khi gọi Đấng Kitô là Kyrios - Chúa Thượng, Chúa Giêsu mở tung mọi giới hạn con người áp đặt cho Thiên Chúa. Người ta muốn một vị thần giải quyết vấn đề, bảo vệ lợi ích hay đứng về phía mình; nhưng Thiên Chúa luôn là Deus semper maior - Đấng lớn hơn mọi định nghĩa. Ngài không đến để xác nhận những mong đợi của con người, nhưng để hoán cải chúng. Chúa Giêsu liên tục làm người đương thời khó chịu: Ngài không vừa với tham vọng chính trị của người Pharisêu, không vừa với thứ đạo đức khép kín của giới kinh sư, cũng không vừa với giấc mơ quyền lực của các môn đệ. Đẽo gọt Thiên Chúa cho vừa với ý mình là đang tạo ra một ngẫu tượng thay vì thờ phượng Ngài. “Chỉ Thiên Chúa mới hiểu thấu Thiên Chúa!” - Karl Barth.

Bình an không đến từ một Thiên Chúa vừa khít với các nhu cầu của mình, nhưng từ việc để chính mình được biến đổi theo ý Ngài. Timôthê được mời gọi trung thành với chân lý đã lãnh nhận - bài đọc một. “Kẻ yêu luật Chúa hưởng an bình thư thái!” - Thánh Vịnh đáp ca - bởi lẽ, chỉ khi thôi bắt Thiên Chúa phải vừa với ý mình, con người mới bắt đầu nếm cảm sự bình an! “Thiên Chúa vượt khỏi mọi điều con người có thể nắm bắt hay gọi tên!” - Angelus Silesius.

Anh Chị em,

Đức Kitô không đến để vừa với những khuôn mẫu con người dựng lên; Ngài đến để phá vỡ chúng. Là Kyrios - Chúa Thượng, Ngài không thể bị thu nhỏ trong bất cứ khuôn mẫu nào. Vì thế, theo Chúa Kitô không phải là giữ một Thiên Chúa vừa tầm với mong đợi của tôi, nhưng là dám để đời tôi bị phá vỡ và tái tạo bởi một Thiên Chúa luôn lớn hơn. Nhiều khi, con người không gặp được Chúa Kitô không phải vì Ngài quá xa, nhưng vì họ chỉ muốn một Thiên Chúa vừa khuôn với mình. Đức tin không nhằm giúp ai an vị trong vùng đất cũ, nhưng là cuộc phá vỡ để bước vào Đấng lớn hơn!

Chúng ta có thể cầu nguyện,

“Lạy Chúa, như nhà điêu khắc đã loại khỏi khối đá những gì không phải Đavít; xin đẽo khỏi đời con những gì không thuộc về Chúa, để Đức Kitô thành hình nơi con!”, Amen.

Lm. Minh Anh (Tgp. Huế)

 

Daniel Esparza, trong bản tin ngày 06/04/2026 của Aleteia, cho hay: Đức Giáo Hoàng Leo XIV sẽ bắt đầu chuyến công du quốc tế lần thứ tư vào thứ Bảy, ngày 6 tháng 6, với chuyến thăm sáu ngày tới Tây Ban Nha, đưa ngài đi qua hơn 1,500 dặm và bốn điểm đến: Madrid, Barcelona, Gran Canaria và Tenerife. Chuyến đi, kéo dài đến ngày 12 tháng 6, dự kiến sẽ thu hút khoảng nửa triệu tín hữu tham dự các sự kiện công cộng khác nhau.

Madrid: Các định chế, người nghèo và Lễ Mình Thánh Chúa

Đức Giáo Hoàng sẽ rời Rome vào sáng ngày 6 tháng 6 và dự kiến đến sân bay Adolfo Suárez Barajas của Madrid lúc 10:30 sáng. Một buổi lễ đón tiếp sẽ diễn ra tại Cung điện Hoàng gia Madrid lúc 11:30, nơi Quốc vương Felipe VI và Hoàng hậu Letizia sẽ đón tiếp ngài cùng các vị chức sắc khác. Sau buổi lễ đón tiếp chính thức, Đức Giáo Hoàng sẽ gặp gỡ các đại diện của chính phủ, xã hội dân sự và đoàn ngoại giao, và có bài phát biểu đầu tiên trong chuyến đi.

Cuối ngày hôm đó, ngài sẽ đến thăm một trung tâm Caritas hỗ trợ người vô gia cư, trước khi chủ trì một sự kiện cầu nguyện dành cho giới trẻ tại Plaza de Lima.

Ngày 7 tháng 6, ngài sẽ chủ trì một Thánh lễ Mình Thánh Chúa lớn tại Plaza de Cibeles và tham dự một sự kiện công cộng quy tụ các nhân vật từ văn hóa, kinh doanh và thể thao.

Lần đầu tiên trong lịch sử, Đức Giáo Hoàng sẽ phát biểu trước Quốc hội và Thượng viện Tây Ban Nha, đặt thông điệp của ngài trực tiếp vào trung tâm cuộc tranh luận quốc gia và châu Âu trong thời điểm căng thẳng chính trị, đặc biệt là về vấn đề nhập cư. Các vấn đề về sự sống cũng phổ biến ở Tây Ban Nha, đặc biệt là vấn đề an tử, được hợp pháp hóa ở nước này vào năm 2021, nhưng đã thu hút sự chú ý của quốc tế vài tháng trước khi một phụ nữ trẻ bị trầm cảm tự kết liễu đời mình.

Vào thứ Ba, ngày 9 tháng 6, trước khi khởi hành đến Barcelona, Đức Giáo Hoàng Leo XIV sẽ gặp gỡ các tình nguyện viên tại Gian hàng 3 của trung tâm hội chợ thương mại IFEMA, nơi ngài sẽ có bài phát biểu.

Barcelona: Nhà tù, Montserrat và Nhà thờ Sagrada Família

Đức Giáo Hoàng sẽ đến Sân bay El Prat ở Barcelona vào khoảng 12:30 ngày 9 tháng 6. Lúc 1 giờ chiều, ngài sẽ cầu nguyện giữa trưa tại Nhà thờ Thánh Giá và Thánh Eulalia, nơi ngài sẽ giảng lễ. Lúc 8 giờ tối, một buổi cầu nguyện sẽ diễn ra tại Sân vận động Olympic.

Sáng hôm sau, ngày 10 tháng 6, Đức Thánh Cha sẽ đến nhà tù Brians 1, nơi ngài sẽ gặp gỡ 80 tù nhân và nghe lời chứng từ hai nữ tù nhân. Vào buổi trưa, ngài sẽ đến thăm Tu viện Montserrat để đọc Kinh Mân Côi.

Chiều ngày 10 tháng 6 sẽ đánh dấu một trong những khoảnh khắc mang tính biểu tượng nhất của toàn bộ chuyến đi. Đức Giáo Hoàng sẽ đến thăm nhà thờ Sagrada Família, nơi ngài sẽ khánh thành Tháp Chúa Giêsu Kitô — điểm nhấn nổi bật của kiệt tác Antoni Gaudí — khiến nơi đây trở thành nhà thờ cao nhất thế giới. Chuyến thăm trùng với kỷ niệm 100 năm ngày mất của Gaudí, cũng vào ngày 10 tháng 6.

Quần đảo Canary: Di cư tại biên giới Đại Tây Dương của châu Âu

Chặng cuối của hành trình sẽ đưa Đức Giáo Hoàng Leo XIV đến Gran Canaria và Tenerife, nơi vấn đề di cư sẽ là chủ đề chính. Trong số các điểm dừng chân theo lịch trình có cảng Arguineguín ở Gran Canaria — từ lâu được gọi là “bến tàu ô nhục” do điều kiện quá tải và bấp bênh mà hàng nghìn người di cư, chủ yếu từ Tây Phi, đã đến trong những năm gần đây. Đức Giáo Hoàng dự kiến sẽ gặp gỡ những người di cư, lắng nghe câu chuyện của họ và thăm các trung tâm tiếp nhận, bao gồm cả cơ sở Las Raíces, nơi tiếp nhận những người di cư đến từ các quốc gia châu Phi nói tiếng Pháp. Bài phát biểu của ngài tại đó sẽ được đọc bằng tiếng Pháp.

Phạm vi và Ý nghĩa

Trong thời gian lưu trú, Đức Giáo Hoàng dự kiến sẽ có 12 bài phát biểu, cũng như 5 bài giảng và 5 lời chào. Tất cả các bài phát biểu sẽ bằng tiếng Tây Ban Nha, ngoại trừ chuyến thăm Las Raíces. Người phát ngôn của Vatican, Matteo Bruni, xác nhận rằng Đức Giáo Hoàng cũng có thể nói một vài lời bằng tiếng Catalan trong chặng dừng chân tại Barcelona của chuyến đi.

Chuyến đi được thiết kế để tập trung mạnh vào công lý, với một số chuyến thăm được lên kế hoạch đến các nơi trú ẩn cho người vô gia cư, nhà tù và các trung tâm tiếp nhận người di cư, nhấn mạnh lời kêu gọi của Giáo hội trong việc hỗ trợ những người dễ bị tổn thương nhất. Đi cùng Đức Thánh Cha sẽ có Đức Hồng Y Ángel Fernández Artime, Đức Tổng Giám Mục Filippo Iannone, và Đức Tổng Giám Mục Luis Marín de San Martín.

 

Fionn Shiner của tạp chí Crux, ngày 2 tháng 6 năm 2026, đã cho phổ biến cuộc phỏng vấn José Manuel Almuzara, một kiến trúc sư kiêm chủ tịch Hiệp hội Phong thánh cho Antoni Gaudí từ năm 1992, người quả quyết rằng thiên tài của kiến trúc sư được thúc đẩy bởi đức tin của ông vào Thiên Chúa.

Almuzara nói: “Gaudí tự coi mình là người cộng tác trong công trình sáng tạo của Thiên Chúa. Ông đặt tất cả tài năng của mình vào việc phục vụ Thiên Chúa và khách hàng, làm việc một cách hợp tác để phát huy tối đa tiềm năng của mỗi người, với lòng khiêm nhường, lòng thương xót và sự hy sinh, và thông qua các thực hành tôn giáo giúp ông chiến thắng những khó khăn trong cuộc sống – cầu nguyện, rước lễ hằng ngày, kinh Mân Côi, v.v.,”.

Trong chuyến tông du Tây Ban Nha sắp tới, Đức Giáo Hoàng sẽ khánh thành Tháp Chúa Giêsu vào ngày 10 tháng 6, điều mà Almuzara gọi là một “sự kiện trọng đại”.

“Chuyến thăm của Đức Giáo Hoàng Leo XIV để khánh thành Tháp Chúa Giêsu là một sự kiện trọng đại – tuyệt đỉnh của tòa tháp cao nhất trong đền thờ chuộc tội Sagrada Família, và là tòa tháp mang ý nghĩa biểu tượng nhất,” ông nói. Cùng với việc khánh thành tháp, Đức Giáo Hoàng cũng sẽ cử hành Thánh lễ trọng thể nhân kỷ niệm 100 năm ngày mất của Gaudí.

Toàn bộ cuộc phỏng vấn được đăng tải bên dưới.

Crux Now: Đức Giáo Hoàng Leo XIV sẽ khánh thành Tháp Chúa Giêsu trong chuyến thăm Barcelona. Điều này có ý nghĩa gì?

José Manuel Almuzara: Chuyến thăm của Đức Giáo Hoàng Leo XIV để khánh thành Tháp Chúa Giêsu là một sự kiện trọng đại — tuyệt đỉnh của tòa tháp cao nhất trong đền thờ chuộc tội Sagrada Família, và là tòa tháp mang nhiều ý nghĩa biểu tượng nhất. Cây thánh giá, vươn cao trên mười hai tông đồ, bốn thánh sử, và tòa tháp dành riêng cho Đức Mẹ Maria, Mẹ của chúng ta. Khoảnh khắc đó sẽ gợi nhớ đến một câu nói đặc biệt của Chúa Giêsu: “Và khi Ta được cất lên khỏi đất, Ta sẽ kéo mọi người đến với Ta” (Ga 12:32).

Gaudí từng nói: “Giáo hội không bao giờ ngừng xây dựng, và đó là lý do tại sao người đứng đầu Giáo hội là Giáo hoàng – có nghĩa là người xây dựng những cây cầu – các đền thờ là những cây cầu để đến với Vinh quang.”

Đức Giáo Hoàng Leo XIV đến thăm Tây Ban Nha vào thời điểm mà đức tin của đất nước này rất khác so với thời của Gaudí. Gaudí có thể đóng vai trò gì trong việc truyền bá Phúc Âm ở Tây Ban Nha ngày nay?

Tại Lễ Cung hiến Nhà thờ Sagrada Família, ngày 7 tháng 11 năm 2010, Đức Bênêđíctô XVI nói: “Qua các tác phẩm của mình, Gaudí cho chúng ta thấy rằng Thiên Chúa là thước đo đích thực của con người. Bí quyết của sự độc đáo đích thực nằm ở chỗ, như chính ông đã nói, trở về nguồn gốc, đó là Thiên Chúa. Chính ông, bằng cách mở lòng mình với Thiên Chúa, đã có thể tạo ra ở thành phố này [Barcelona] một không gian của vẻ đẹp, đức tin và hy vọng, dẫn dắt con người đến cuộc gặp gỡ với Đấng là Chân lý và Vẻ đẹp tuyệt đối.”

Đức Giáo Hoàng Bênêđíctô XVI cũng nói rằng một trong những điểm mạnh của Gaudí là “vượt qua sự chia rẽ giữa ý thức con người và ý thức Kitô giáo, giữa sự tồn tại trong thế giới tạm bợ này và sự cởi mở với cuộc sống vĩnh hằng, giữa vẻ đẹp của vạn vật và Thiên Chúa là chính Vẻ đẹp.”

Chính Gaudí đã bày tỏ cảm xúc của mình bằng những lời này: “Một ngôi đền là thứ duy nhất xứng đáng đại diện cho tinh thần của một dân tộc, bởi vì tôn giáo là điều cao cả nhất trong con người.”

Việc hoàn thành Sagrada Família sẽ có ý nghĩa gì đối với thành phố Barcelona? Và đối với Tây Ban Nha?

Sự hoàn thiện công trình kiến trúc của Sagrada Família (độc lập với việc hoàn thành các yếu tố trang trí và biểu tượng bên trong Hầm mộ, Vương cung thánh đường và tu viện) sẽ đại diện cho sự hiện thực hóa một giấc mơ bắt đầu vào ngày 19 tháng 3 năm 1882, bởi một dân tộc đã biến điều đó thành hiện thực - và tiếp tục làm như vậy - và những người nhìn thấy chính mình được phản ánh trong đó; đó là cách sống của họ. Đó là một công trình nằm trong tay Thiên Chúa và trong ý chí của nhân dân. Kiến trúc sư – và tôi xin bổ sung thêm rằng tất cả những người kế nhiệm Gaudí – sống cùng người dân và hướng về Thiên Chúa, thực hiện công việc của mình. Theo thiết kế của Người, chính sự quan phòng của Thiên Chúa mới là yếu tố hoàn thành công trình. Việc hoàn thành nhà thờ Sagrada Família sẽ giúp chúng ta tôn vinh Chúa Ba Ngôi – để khám phá ra điều cốt yếu trong đó, vượt ra ngoài những tác phẩm điêu khắc, hình thức, ánh sáng và âm thanh.

Ông nghĩ tại sao Gaudí thu hút trí tưởng tượng của cả thế giới?

Kiến trúc của ông bắt nguồn từ thiên nhiên – đó là một kiến trúc hữu cơ, nhấn mạnh tính bền vững, ánh sáng, màu sắc, v.v. Tôi đặc biệt xúc động bởi bức thư của Yun Young-Joo, một giám đốc điều hành của Phòng Thương mại và Công nghiệp Pusan ở Hàn Quốc, viết ngày 19 tháng 3 năm 1998:

“Tôi đã đến thăm Nhà thờ Sagrada Família trong chuyến tham quan các công trình của Gaudí…”Tôi đã chiêm ngưỡng các tác phẩm của Gaudí khắp Barcelona. Tôi không thể diễn tả được ấn tượng mà chúng để lại trong trái tim tôi. Tôi không thể không cúi đầu trước sự trang trọng, thánh thiện và tráng lệ của công trình. Một cảm xúc sâu sắc tràn ngập trái tim tôi. Qua các tác phẩm của Gaudí, và nét thần thiêng mà chúng mang lại, tôi đã tin chắc vào sự hiện gữu của Thiên Chúa. Mặc dù trước đây tôi là một Phật tử sùng đạo, nhưng tôi đã trở sang Công Giáo sau khi trở về Pusan, nhờ nguồn cảm hứng sâu sắc mà các tác phẩm của Gaudí mang lại.”

Đức tin của Gaudí quan trọng như thế nào đối với công việc của ông ấy?

Gaudí tự coi mình là người cộng tác trong công trình sáng tạo của Thiên Chúa. Ông đặt tất cả tài năng của mình để phục vụ Thiên Chúa và khách hàng, làm việc một cách hợp tác để phát huy tối đa tiềm năng của mỗi người, với lòng khiêm nhường, lòng thương xót và sự hy sinh, và thông qua các thực hành tôn giáo giúp ông chiến thắng những trận chiến trong cuộc sống – cầu nguyện, rước lễ hằng ngày, kinh Mân Côi, v.v.

Tháng Ba vừa qua, tôi vừa xuất bản một tiểu luận, tựa là Gaudi, Kiến trúc sư của Linh hồn; với tiểu luận này, tôi muốn trình bầy, một cách có bản vị, suy tư và chủ quan, Gaudi con người, kiến trúc sư và Ki-tô hữu.

Gaudí, con người: Là một hình mẫu cuộc sống, với niềm vui và nỗi buồn, chiến thắng và thất bại, với tình yêu và sự hy sinh, người đã nỗ lực hoàn thành trách nhiệm gia đình, xã hội, nghề nghiệp và các mối quan hệ con người.

Gaudí, kiến trúc sư: Là một thiên tài, người tiên phong trong việc áp dụng các quy luật tự nhiên vào kiến trúc của mình, người đi đầu trong phát triển bền vững và tái chế, người đề cao tình yêu thương cá nhân và tập thể, được sinh ra từ sự hợp tác.

Gaudí, người Kitô hữu: Là một công cụ Ông đã dâng hiến tài năng của mình cho Thiên Chúa và cho tha nhân, với lòng bác ái, thương xót và khiêm nhường; cần đến các thực hành tôn giáo để chiến thắng những trận chiến trong cuộc sống.

Hiện đang có một tiến trình mở để phong thánh cho Gaudí. Theo ông, điều gì khiến ông ấy trở thành một vị thánh tiềm năng? Và khả năng ông ấy được phong thánh là bao nhiêu?

Gaudí đang trên con đường trở thành Thánh. Từ tước hiệu “Tôi Tớ Chúa”, ông trở thành “Đấng Đáng Kính” vào ngày 14 tháng 4 năm 2025 (ông chưa thể được tôn kính công khai), một bước trước khi được tuyên bố là “Chân phước”, điều cần phải có sự công nhận một phép lạ. Và trở thành Đấng Đáng Kính có nghĩa là gì?

Trong nhiều năm, công việc đã được thực hiện để viết positio super vita, virtutibus et fama sanctitatis — một ấn phẩm bao gồm:

1. Một bản tường thuật về lịch sử của tiến trình hoặc quá trình, và một bộ bằng chứng.

2. Lời chứng của các nhân chứng, và tài liệu về cuộc đời, công việc và danh tiếng về sự thánh thiện và sự cầu bầu của Tôi Tớ Chúa.

3. Một đánh giá về các tác phẩm của ông.

4. Một tiểu sử có tài liệu về Tôi Tớ Chúa.

5. Thông tin về các nhân đức tính được ngài đã thực hành đến mức anh hùng.

Các cố vấn lịch sử và thần học cùng đại hội thường kỳ của các Hồng Y và giám mục thuộc Bộ Tuyên Thánh đã nghiên cứu về positio super vita, virtutibus et fama sanctitatis. Ý kiến của họ đều nhất trí ủng hộ việc Tôi Tớ Chúa đã thực hành các đức tính một cách anh hùng, và Tổng trưởng của bộ đó đã trình lên Đức Giáo Hoàng Phanxicô sắc lệnh về đức tính anh hùng tương ứng để cho phép công bố. Và như vậy, vào ngày 14 tháng 4 năm 2025, kể từ thời điểm đó, Antoni Gaudí i Cornet được gọi là “Đấng Đáng kính”.

Động lực thúc đẩy tiến trình phong thánh cho Antoni Gaudí là Hiệp hội Phong Chân phước cho Antoni Gaudí kể từ ngày 10 tháng 6 năm 1992 — một hiệp hội giáo dân mà tôi đã làm chủ tịch từ đó đến nay. Từ ngày 4 tháng 12 năm 2023, cơ quan lãnh đạo là Hiệp hội Giáo luật Phong Thánh cho Antoni Gaudí, trực thuộc Tổng giáo phận Barcelona.

Gaudí có thể mang lại nguồn cảm hứng gì cho các nghệ sĩ và nhà sáng tạo Công Giáo?

Tác phẩm của Antoni Gaudí phản ánh cả đời sống nội tâm và những nghiên cứu kiến trúc của ông (vật liệu, hình thức, ánh sáng mặt trời, cảnh quan, v.v.). Tôi không tách rời hai điều này: các dự án của ông đã tính đến ba nguyên tắc cơ bản của kiến trúc do Marcus Vitruvius Pollio (thế kỷ 1 trước Công nguyên) đề ra — utilitas, firmitas và venustas: tính hữu dụng hay chức năng, tính vững chắc và tính đẹp đẽ.

Đời sống nội tâm của Gaudí được phản ánh trong tác phẩm của ông, ngày càng phát triển theo thời gian. Ông từng nhận xét: “Mọi việc tôi làm đều phụ thuộc vào hoàn cảnh; nếu thuận lợi, tôi thích nghi; nếu bất lợi, tôi chống lại; Chúng luôn phục vụ một mục đích — chúng là những biểu hiện của sự Quan phòng.”

Đức tin sâu sắc và mối liên hệ mật thiết với thiên nhiên đã dẫn ông, vào cuối đời, đến việc hoàn toàn rút lui về Đền thờ chuộc tội Sagrada Família, từ bỏ các công trình dân dụng — nhấn mạnh đời sống tâm linh sâu sắc của ông và sự thống nhất giữa kiến trúc và đức tin. Trong thiết kế mặt tiền Passion, sau một trận ốm nặng năm 1911, chúng ta có thể khám phá chiều sâu thần học của Gaudí, bắt nguồn từ thơ ca của Thánh Gioan Thánh Giá — một thiết kế cuối cùng đã không được sử dụng. Tại Trường Cao đẳng Tê-rê-sa ở Barcelona, chúng ta khám phá ra bản vẽ của ông về nội thất lâu đài của bảy dinh thự của Thánh Tê-rê-sa Giêsu của Ávila, v.v.

Theo lời của chính Gaudí: “Những việc đáng giá không được làm với mục đích được đền đáp; vì chúng ta biết rằng không có gì sinh sôi nảy nở nếu không có sự nỗ lực.” Sự hy sinh, và hy sinh là sự giảm bớt giá trị bản thân mà không được đền bù.”

 

Giáo hội đã cử hành một tín lý trọng tâm của đức tin vào Chủ nhật tuần trước: Chúa Ba Ngôi. Mặc dù khó khăn, nhưng việc tạo ra những hình ảnh mới về Ba Ngôi là cần thiết bởi vì những khái niệm cũ ngày nay không còn dễ hiểu nữa.

Roland Muller, trong bản tin ngày 3 tháng 6 năm 2026 của tập san Global Catholic (https://www.globalcatholic.com/trinitarian-mathematics-theological-attempts-to-understand-the-trinity/) cho rằng: 1+1+1=1. Hầu hết mọi người sẽ bác bỏ phép tính tưởng chừng đơn giản này là sai. Nhưng nếu xem xét niềm tin của Kitô giáo vào Ba Ngôi, phương trình này vẫn đúng: Kitô hữu tin vào một Thiên Chúa duy nhất đã tự tỏ mình trong ba “ngôi vị”. Chúa Cha, Chúa Con (Chúa Giêsu Kitô) và Chúa Thánh Thần đều là Thiên Chúa, nhưng các vị rõ ràng có thể phân biệt được với nhau.

Một Thiên Chúa trong ba ngôi vị – tín lý trọng tâm này của đức tin Kitô giáo có thể dễ bị hiểu sai. “Do đó, điều đặc biệt quan trọng trong đối thoại với các tôn giáo độc thần khác, Do Thái giáo và Hồi giáo, là phải nhấn mạnh rằng Kitô hữu cũng chỉ tin vào một Thiên Chúa duy nhất,” Thomas Schärtl-Trendel nói.

Giáo sư thần học cơ bản đến từ Munich nói trên cảnh báo không nên hiểu tín lý Ba Ngôi như một sự thỏa hiệp giữa thuyết độc thần và thuyết đa thần.

“Thay vào đó, tín lý Ba Ngôi là sự cụ thể hóa cách người ta hình dung về một Thiên Chúa duy nhất trong bối cảnh Kitô giáo,” nhà thần học giải thích. Thần học Ba Ngôi cần thiết như một “khuôn khổ lý thuyết phức tạp” để trước hết có thể suy gẫm về bản chất của Thiên Chúa và sự mặc khải của Thiên Chúa trong Chúa Kitô.

Annemarie C. Mayer tiếp cận tín lý Ba Ngôi từ một góc nhìn khác: Giáo sư tín lý và lịch sử tín lý tại Khoa Thần học Trier coi niềm tin Kitô giáo vào Ba Ngôi chủ yếu dựa trên kinh nghiệm của các Kitô hữu tiên khởi.

“Không có tín lý Ba Ngôi nào được hình thành đầy đủ trong Tân Ước,” Mayer nói. “Ban đầu, nó mô tả cách cộng đồng Kitô giáo tiên khởi kinh nghiệm về Thiên Chúa: với tư cách là Đấng Tạo Hóa, trong Chúa Giêsu Kitô, và trong quyền năng thường hằng của Chúa Thánh Thần.” Sự suy gẫm có hệ thống về điều này đến sau đó.

Cuối cùng, sự suy gẫm về bản chất của Thiên Chúa cũng là một cuộc đấu tranh gay gắt đối với Kitô giáo sơ khai, bởi vì lời chứng của Kinh Thánh về Ba Ngôi không phải lúc nào cũng rõ ràng. Nhiều học thuyết đối lập đã phát triển giữa các Kitô hữu, có thể được hiểu là những cuộc tìm kiếm thần học nhưng cũng đe dọa sự thống nhất của Giáo hội. Một điểm tranh luận quan trọng giữa các nhà thần học Kitô giáo là câu hỏi về Chúa Giêsu Kitô là ai: chỉ là một người phàm, chỉ là Thiên Chúa, hay là một tạo vật được Thiên Chúa ưu ái đặc biệt?

Công đồng Ni-xê-a năm 325 cuối cùng đã xác lập rằng Chúa Kitô, với tư cách là Con Thiên Chúa, là Thiên Chúa thật từ Thiên Chúa thật. Công đồng Constantinople tiếp theo năm 381 đã đề cập đến, trong số những điều khác, Chúa Thánh Thần và nâng cao thần tính của Người lên thành tín điều. Như vậy, các tuyên bố tín điều thiết yếu liên quan đến tín lý Ba Ngôi đã được thiết lập kể từ thế kỷ thứ 4. Tuy nhiên, ngay cả ngày nay, việc giải thích cách thức minh họa và hình dung về Ba Ngôi vẫn là một nhiệm vụ tế nhị.

“Điều đáng lưu ý là có nhiều mô hình thần học để giải thích về Ba Ngôi,” Mayer nói. Nhà thần học đánh giá cao sự cởi mở của Giáo hội về vấn đề này, bởi vì chưa có mô hình nào được trở thành tín điều.

“Câu hỏi cơ bản là liệu người ta đặt trọng tâm vào sự hiệp nhất hay tính ba chiều của Thiên Chúa.” Thần học vẫn chủ yếu ủng hộ các mô hình giải thích nhấn mạnh mối quan hệ giữa ba ngôi vị thần thánh.

Mayer đề cập đến nhà thần học thời trung cổ Richard của Thành Saint Victor, người giải thích về Ba Ngôi trong bản chất thần thánh là tình yêu: “Trong một mối quan hệ yêu thương, có một người yêu, một người được yêu, và—vì tình yêu không thể ở một mình—một người yêu đồng thương yêu [loving-fellow lover], điều gọi là condilectus,” Mayer giải thích. Mô hình này tập trung vào các mối quan hệ bên trong Thiên Chúa và làm nổi bật các ngôi vị riêng biệt.

Mặt khác, Schärtl-Trendel ủng hộ một cách tiếp cận khác để hiểu về Ba Ngôi: “Tôi ủng hộ điều gọi là mô hình của Chúa Thánh Thần, tập trung vào sự hiệp nhất trong Thiên Chúa.” Ông giải thích rằng nó bắt nguồn từ Trường phái Tübingen thế kỷ 19 nhưng dựa trên các ý tưởng của Thánh Augustinô. “Khái niệm là Thần Khí tự trung gian [self-mediating Spirit] tự biểu lộ theo ba cách: như ý thức, tự nhận thức và tự khẳng định trong ý chí,” nhà thần học cơ bản giải thích.

Tuy nhiên, trong thần học, cần có những mô hình khác nhau để hiểu về Chúa Ba Ngôi. “Mỗi quan điểm này đều có tính chính đáng, nhưng cũng có những hạn chế,” Schärtl-Trendel nhấn mạnh. Người ta phải cẩn thận để không rơi vào nguy cơ tin vào ba vị Thần, cũng như không sa vào lạc giáo của thuyết hình thái [modalism], tức là học thuyết cho rằng chỉ có một ngôi vị thần thánh duy nhất, khi tiếp xúc với con người, chỉ đơn thuần khoác lên mình một chiếc mặt nạ khác nhau mỗi lần. “Do đó, điều tốt là các mô hình khác nhau về sự hiểu biết Chúa Ba Ngôi cùng tồn tại trong Giáo hội và kiểm soát lẫn nhau.”

Hình ảnh cũng có thể giúp hiểu về Chúa Ba Ngôi. Ví dụ: vào thế kỷ 20, linh mục và nhà thần học người Thụy Sĩ Hans Urs von Balthasar đã đề xuất giải thích về Chúa Ba Ngôi bằng cách sử dụng các vai diễn trong một vở kịch: Chúa Cha giống như tác giả của vở kịch, Chúa Giêsu Kitô là nhân vật chính trên sân khấu, và Chúa Thánh Thần là đạo diễn.

“Với tất cả sự thận trọng, mô hình này cũng có thể nắm bắt được một số khía cạnh—ví dụ, Chúa Con hoàn toàn nhờ vào Chúa Cha và xuất phát từ Người,” Schärtl-Trendel nói.

Mayer trích dẫn một hình ảnh của nhà thần học thế kỷ thứ 2 Thánh I-rê-nê thành Lyon: “Chúa Giêsu Kitô và Chúa Thánh Thần được Thánh I-rê-nê mô tả như hai bàn tay của Chúa Cha.” Điều này thể hiện rất rõ trải nghiệm về công việc của Chúa trong thế giới.

Nhà thần học người Trier cũng bị cuốn hút bởi một phép ẩn dụ từ nhà thần học nữ quyền Elizabeth Johnson: “Johnson nói về một chuỗi xoắn ba trong đó ba sợi được đan xen không thể tách rời, nhưng vẫn độc lập.” Nó đưa ra một lời giải thích sống động về sự đan xen giữa tính thống nhất và tính ba ngôi trong bản chất của Chúa.

Theo Mayer, những hình ảnh mới về Chúa Ba Ngôi rất khó hình thành nhưng lại cần thiết vì các khái niệm của những thế kỷ trước không còn dễ hiểu trực tiếp trong thời đại ngày nay.

Việc nghiên cứu phương trình Chúa Ba Ngôi 1+1+1=1 rõ ràng là một nhiệm vụ liên tục đối với thần học và tất cả các tín hữu Ki-tô giáo.

 

Sau khi một bệnh nhân của ông được đánh giá về khả năng an tử bên ngoài một cửa hàng bánh rán, một bác sĩ ở Ontario đã bị cơ quan quản lý y tế của tỉnh giám sát do liên tục không tuân thủ các quy trình và thủ tục.

Bác sĩ James MacLean là đối tượng của hai khiếu nại liên quan đến hai trường hợp liên quan đến chế độ an tử và hỗ trợ tự tử của Canada, được gọi là Hỗ trợ Y tế trong Cái chết (MAiD). Sau các vụ việc, trong đó có một vụ tiến hành đánh giá bên ngoài quán cà phê và cửa hàng bánh rán Tim Hortons, hành vi chung của ông đã được Hội đồng Bác sĩ và Phẫu thuật viên Ontario xem xét, và kết luận rằng MacLean thiếu khả năng phán đoán trong các quyết định của mình, đối xử với bệnh nhân theo cách “gây ra nguy cơ bị ép buộc”, và lưu giữ hồ sơ không đầy đủ.

Hội đồng nhận thấy rằng hành vi của MacLean “gây hại hoặc có khả năng gây hại cho bệnh nhân trong 5 trên 20 hồ sơ bệnh án được xem xét”.

Thomas Dillon, 45 tuổi, mắc bệnh Crohn, ngoài ra còn có tiền sử lạm dụng rượu, trầm cảm và ý định tự tử, đã gặp MacLean nhiều lần bên ngoài cửa hàng bánh rán để đánh giá khả năng được an tử.

MacLean đã tiến hành đánh giá khả năng được an tử của Dillon bên ngoài quán cà phê Tim Hortons, nơi bác sĩ xác định ông đủ điều kiện, sau đó họ đã trao đổi nhiều tin nhắn để lên kế hoạch cho sự kết thúc cuộc đời của ông. Hai ngày sau, họ gặp lại nhau tại quán cà phê, từ đó bác sĩ lái xe đưa bệnh nhân đến nơi anh ta sẽ kết thúc cuộc đời mình. MacLean sau đó đã kết thúc cuộc đời của Dillon bằng phương pháp an tử tại một đơn vị công nghiệp nơi chuẩn bị thi thể để vận chuyển đến nhà tang lễ. Hội đồng Bác sĩ và Phẫu thuật viên Ontario kết luận rằng MacLean đã vượt quá giới hạn nghề nghiệp với thái độ tùy tiện khi kết thúc cuộc đời của Dillon, và nhận thấy địa điểm đánh giá tư cách hành nghề là không phù hợp. Gia đình người quá cố không thể tin rằng MacLean vẫn được phép hành nghề. Đã có thông tin cho rằng gia đình của Dillon đồng ý với một số kết luận của Hội đồng; tuy nhiên, họ cho rằng cơ quan quản lý không làm đủ để ngăn chặn các hành vi lạm dụng tiếp theo xảy ra. “Tôi kinh hoàng khi Hội đồng không ngăn cản ông ta hành nghề”, dì của Dillon, Megan Nichols, nói. “Cần thêm những gì để giải quyết tai họa này?”

Hội đồng đã cảnh cáo MacLean và đồng ý với một số điều kiện liên quan đến hoạt động hành nghề của ông, bao gồm giám sát lâm sàng tối thiểu sáu tháng và kiểm tra đột xuất các địa điểm hành nghề và hồ sơ bệnh nhân của ông.

Không có vấn đề nào trong số này được đưa lên Tòa án Kỷ luật Bác sĩ và Phẫu thuật viên Ontario, nơi xét xử các cáo buộc về hành vi sai trái hoặc thiếu năng lực chuyên môn.

Phát ngôn nhân của Right To Life UK, Catherine Robinson, cho biết: “Đây lại là một trường hợp đáng buồn khác cho thấy những điều có thể xảy ra ở Anh nếu việc trợ tử được hợp pháp hóa ở đây”.

“Các biện pháp bảo vệ trên giấy tờ không có nhiều ý nghĩa nếu các bác sĩ chỉ đơn giản là bỏ qua chúng, và dường như Bác sĩ MacLean chỉ bị khiển trách nhẹ cho hành vi thô bạo của mình. Tất nhiên, ngay cả khi Bác sĩ MacLean hành động theo đúng quy trình, hành động của ông vẫn đáng bị lên án”. “Nhà nước và các chuyên gia y tế không nên giúp đỡ mọi người kết thúc cuộc sống của chính họ. Điều đó làm biến dạng nghiêm trọng mối quan hệ giữa bác sĩ và bệnh nhân và ngụ ý rằng một số cuộc sống không đáng sống.”

---

Source:Catholic Herald

Doctor assessed man for euthanasia outside doughnut shop

 

Một nhà thờ Công Giáo ở miền nam nước Pháp đã bị phá hoại vào cuối tuần Lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống, đây là vụ việc mới nhất trong một chuỗi các vụ tấn công dai dẳng vào các nơi thờ phượng và biểu tượng Kitô giáo trên khắp đất nước.

Vào thứ Hai, ngày 25 tháng 5, nhà thờ Saint-Pierre-ès-Liens ở Mérens, thuộc tỉnh Lot-et-Garonne, đã bị phát hiện bị hư hại sau khi những kẻ đột nhập vào. Các bức tượng bị vỡ, các vật dụng phụng vụ bị vứt lung tung trên sàn nhà, các chậu hoa bị lật đổ và ít nhất một cửa sổ kính màu bị đập vỡ. Nhà thờ vẫn là một nơi thờ tự hoạt động tích cực, được sử dụng cho các bí tích và sinh hoạt giáo xứ.

Trong một vụ việc riêng biệt ở Comps, thuộc tỉnh Gard, một cây thánh giá bằng kim loại đặt trên một mỏm đá nhìn ra thị trấn đã bị nhóm Hành động Công dân Chống Phân biệt chủng tộc và Chống Phát xít ở Beaucaire phản đối. Nhóm này đã chuyển vụ việc đến Liên đoàn Nhân quyền Pháp, cho rằng việc lắp đặt này vi phạm các nguyên tắc thế tục.

Tribune Chrétienne, tờ báo Công Giáo Pháp đầu tiên đưa tin về các vụ việc này, cho biết những vụ tấn công như vậy xảy ra với tần suất đáng báo động. Các nhà thờ trên khắp nước Pháp đã nhiều lần bị phá hoại, bao gồm cả việc chặt đầu tượng Đức Mẹ Maria, phá hủy thánh giá, phá hoại hòm đựng Mình Thánh và thỉnh thoảng bị đốt phá. Bài báo đặt câu hỏi: “Cần bao nhiêu nhà thờ nữa bị xúc phạm trước khi cả nước nhận thức đầy đủ về mức độ nghiêm trọng của những hành vi này?”

Đài quan sát Di sản Tôn giáo trước đây đã cảnh báo rằng cứ hai tuần lại có một nhà thờ biến mất ở Pháp do hỏa hoạn, bán hoặc phá hủy. Chủ tịch của tổ chức này, Édouard de Lamaze, cho biết hai phần ba số vụ cháy nhà thờ có nguồn gốc tội phạm. Mặc dù những con số này liên quan đến di sản tôn giáo nói chung, nhưng hầu hết các địa điểm bị ảnh hưởng đều là Công Giáo. Pháp có khoảng 45.000 nhà thờ và nhà nguyện Công Giáo, nhiều trong số đó là di tích lịch sử. Dữ liệu tình báo tội phạm của Pháp ghi nhận 877 vụ tấn công vào các địa điểm thờ phượng của Công Giáo chỉ riêng trong năm 2018, với các vụ phá hoại được báo cáo tăng mạnh trong thập niên trước. Khoảng 5.000 công trình tôn giáo hiện được coi là có nguy cơ biến mất. Các đô thị, sở hữu hầu hết các công trình tôn giáo theo luật năm 1905 về việc tách biệt Giáo hội và nhà nước, thường thiếu nguồn lực để bảo trì và bảo vệ đúng cách. Các vụ việc ở Mérens và Comps xảy ra trong bối cảnh cuộc tranh luận đang tiếp diễn ở Pháp về chủ nghĩa thế tục, hay laïcité, vị trí của tôn giáo trong không gian công cộng và việc bảo tồn di sản Kitô giáo. Các lãnh đạo Công Giáo và những người vận động bảo tồn di sản đã nhiều lần kêu gọi tôn trọng hơn nữa các nơi thờ tự và bảo vệ mạnh mẽ hơn các nhà thờ lịch sử của Pháp. Tần suất các vụ tấn công như vậy đã làm dấy lên mối lo ngại ngày càng tăng trong cộng đồng Công Giáo Pháp rằng bản sắc Kitô giáo lịch sử của đất nước đang bị xói mòn dần dần cả trong không gian công cộng và thánh đường.

---

Source:Catholic Herald

French churches suffer fresh attacks

 

Tòa án Nhân quyền Âu Châu đã phán quyết rằng Thổ Nhĩ Kỳ đã vi phạm quyền của hai linh mục Chính thống giáo Hy Lạp bằng cách ngăn cản họ tham gia quản lý các quỹ thuộc cộng đồng tôn giáo của chính họ.

Trong vụ án Mavrakis và những người khác kiện Thổ Nhĩ Kỳ, Tòa án đã xem xét các khiếu nại của các giáo sĩ Chính thống giáo Hy Lạp, những người đã bị chính quyền Thổ Nhĩ Kỳ từ chối cho phép trở thành thành viên hội đồng quản trị của các quỹ Chính thống giáo Hy Lạp ở Istanbul. Vụ án liên quan đến hai quỹ nhà thờ và một quỹ trường trung học thuộc cộng đồng thiểu số Chính thống giáo Hy Lạp.

Phán quyết này là một lời chỉ trích mạnh mẽ đối với Ankara và đã làm dấy lên cuộc tranh luận mới về tự do tôn giáo và vị thế của các cộng đồng thiểu số Kitô giáo tại một quốc gia từng là một trong những trung tâm chính của Kitô giáo.

Trung tâm Luật và Công lý Âu Châu, được phép can thiệp vào vụ việc, cho biết tranh chấp này minh họa sự can thiệp của nhà nước vào việc tổ chức các quỹ tôn giáo Chính thống giáo Hy Lạp. Nhóm pháp lý Kitô giáo có trụ sở tại Strasbourg cho biết các nguyên đơn, Niko Mavrakis và Corç Kasapoğlu, đã được bầu vào hội đồng quản trị của các quỹ cộng đồng Chính thống giáo Hy Lạp trước khi bị Tổng cục Quỹ của Thổ Nhĩ Kỳ bãi nhiệm với lý do họ là giáo sĩ.

Tổ chức ECLJ lập luận rằng, không giống như các tín hữu Hồi giáo, các giáo sĩ Kitô giáo ở Thổ Nhĩ Kỳ không được phép quản lý các tổ chức tôn giáo của họ, và sự hạn chế này ảnh hưởng đến quyền tự do lập hội, tự do tôn giáo và bình đẳng trước pháp luật.

Phán quyết này làm nổi bật tình trạng bấp bênh của các cộng đồng Kitô giáo lâu đời ở Thổ Nhĩ Kỳ. Kitô giáo chiếm tỷ lệ lớn hơn nhiều trong dân số Tiểu Á vào đầu thế kỷ 20, khi Anatolia là nơi sinh sống của các cộng đồng Kitô giáo Hy Lạp, Armenia, Assyria và các cộng đồng Kitô giáo khác lớn và cổ xưa có từ thời các tông đồ. Ngày nay, Kitô giáo chỉ chiếm một thiểu số nhỏ ở Thổ Nhĩ Kỳ.

Sự suy giảm này diễn ra sau nhiều đợt đàn áp, thảm sát, trục xuất và các chính sách hạn chế liên tiếp, bao gồm cả các sự kiện năm 1915-1923, được nhiều chính phủ và nhà sử học công nhận rộng rãi là cuộc diệt chủng Armenia. Thổ Nhĩ Kỳ bác bỏ thuật ngữ “diệt chủng”, mô tả các sự kiện này là các cuộc di dời trong thời chiến và bạo lực giữa các cộng đồng.

Ngay cả ngày nay, đời sống Kitô giáo ở Thổ Nhĩ Kỳ vẫn phải đối mặt với nhiều trở ngại. Tòa Thượng phụ Đại kết Constantinople, các Giáo hội Armenia và Giáo Hội Công Giáo không được hưởng địa vị pháp lý ngang bằng với các cộng đồng tôn giáo ở một số quốc gia Âu Châu khác. Các cộng đồng Kitô giáo thường dựa vào hệ thống các quỹ cộng đồng, hoạt động của hệ thống này được chính quyền quản lý chặt chẽ.

Tổ chức ECLJ cho biết những thay đổi quy định thường xuyên và sự giám sát của nhà nước đã ngăn cản các cộng đồng thiểu số Kitô giáo duy trì các tổ chức của họ, và các quỹ có nguy cơ bị gắn mác “không hoạt động” hoặc “bất mãn”, điều này có thể khiến họ chịu sự kiểm soát của nhà nước.

Các vụ bạo lực và phá hoại cũng tiếp diễn. Vào Tháng Giêng năm 2024, nhà thờ Công Giáo Santa Maria ở Istanbul đã bị tấn công trong Thánh lễ Chúa nhật, một vụ tấn công do tổ chức Nhà nước Hồi giáo, gọi tắt là IS nhận trách nhiệm. Một người đàn ông đã thiệt mạng, và chính quyền Thổ Nhĩ Kỳ sau đó cho biết hai nghi phạm có liên hệ với Nhà nước Hồi giáo đã bị bắt giữ.

Tổ chức bác ái quốc tế Open Doors xếp Thổ Nhĩ Kỳ ở vị trí thứ 41 trong Danh sách Theo dõi Thế giới năm 2026 về các quốc gia nơi Kitô hữu phải đối mặt với sự đàn áp khắc nghiệt nhất. Hồ sơ quốc gia của tổ chức này cho biết Kitô hữu ở Thổ Nhĩ Kỳ phải đối mặt với sự phân biệt đối xử về mặt thể chế và áp lực văn hóa, trong đó những người cải đạo đặc biệt dễ bị tổn thương trước sự thù địch của gia đình và xã hội.

Phán quyết của Tòa án Âu Châu cũng đã thu hút sự chú ý trở lại về tình trạng của các địa điểm Kitô giáo quan trọng, đặc biệt là Hagia Sophia. Vào tháng 7 năm 2020, Tổng thống Recep Tayyip Erdoğan đã ban hành sắc lệnh chuyển đổi nhà thờ có từ thế kỷ thứ sáu này – một trong những thành tựu kiến trúc vĩ đại nhất của Kitô giáo và là nhà thờ chính tòa cũ – trở lại thành đền thờ Hồi giáo. Động thái này đã vấp phải sự chỉ trích từ Đức Thánh Cha Phanxicô, UNESCO và các nhà lãnh đạo Kitô giáo trên toàn thế giới.

Việc chuyển đổi này đã đảo ngược tình trạng của tòa nhà, vốn là một bảo tàng kể từ năm 1935, và được nhiều người Công Giáo và Chính thống giáo coi là một sự đảo ngược mang tính biểu tượng đối với hàng thế kỷ hiện diện của Kitô giáo ở Constantinople. Sau đó cùng năm, nhà thờ Chora cũng được chuyển đổi thành một đền thờ Hồi giáo.

Phán quyết của Tòa án Strasbourg được đưa ra vài tháng sau chuyến thăm Thổ Nhĩ Kỳ của Giáo hoàng Lêô XIV vào năm 2025 để kỷ niệm 1.700 năm Công đồng Nicaea, một trong những sự kiện nền tảng của giáo lý Kitô giáo, được tổ chức tại vùng đất hiện nay thuộc Thổ Nhĩ Kỳ. Trong chuyến thăm, Giáo hoàng đã cầu nguyện với các nhà lãnh đạo Kitô giáo tại Nicaea, nay là Iznik, và kêu gọi các Kitô hữu noi theo con đường “gặp gỡ huynh đệ, đối thoại và hợp tác”.

Trong chuyến thăm đó, khi phát biểu tại Nhà thờ Chúa Thánh Thần ở Istanbul, Đức Giáo Hoàng Lêô đã mô tả Thổ Nhĩ Kỳ là một “vùng Thánh Địa” nơi câu chuyện về Israel gặp gỡ sự ra đời của Kitô giáo, và nhắc lại rằng tám Công đồng Đại kết đầu tiên đã được tổ chức tại đây.

Quyết định của Tòa án Âu Châu khẳng định lại rằng các cộng đồng tôn giáo phải được tự do quản lý các tổ chức của mình mà không bị nhà nước can thiệp tùy tiện.

---

Source:Catholic Herald

European court rules Turkey discriminated against Orthodox priests

 

Trong một sắc lệnh đề ngày 25 tháng 3 và được công bố ngày 28 tháng 5, Đức Giáo Hoàng Lêô XIV đã trao cho Bộ các Dòng tu và Hội dòng Tông đồ quyền cho phép các giám mục cách chức các bề trên cao cấp của các tu viện tự trị khỏi cộng đồng tu sĩ của họ.

Bộ Giáo luật định nghĩa một tu viện tự trị là một tu viện “không có bề trên cao cấp nào khác ngoài bề trên quản lý của chính nó và không liên kết với một tu viện khác theo cách mà bề trên của tu viện sau có quyền lực thực sự đối với tu viện đó”.

Các tu viện tự trị được “giao phó cho sự giám sát đặc biệt của giám mục giáo phận” (Điều 615). Do đó, giám mục giáo phận chủ trì cuộc bầu cử bề trên (Điều 625), tiến hành các cuộc thanh tra (Điều 628), nhận báo cáo hàng năm về việc quản lý của bề trên (Điều 637), và phải phê duyệt việc bãi nhiệm một thành viên khỏi lời khấn tạm thời (Điều 688).

Bộ luật quy định các thủ tục bãi nhiệm thành viên của các tu viện vì nhiều hành vi khác nhau, từ giết người, bội giáo, lạm dụng tình dục trẻ vị thành niên đến “ngoan cố không tuân theo các chỉ thị hợp pháp của bề trên trong vấn đề nghiêm trọng” (Điều 694-704). Năm 2022, Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã trao cho các bề trên chính của các tu viện tự trị quyền bãi nhiệm thành viên của cộng đồng (Điều 699 triệt 2); theo quy định trước đây của Điều 699 triệt 2, giám mục địa phương, chứ không phải bề trên chính, mới có quyền bãi nhiệm thành viên.

Như vậy, bốn năm sau khi các giám mục địa phương mất quyền bãi nhiệm các thành viên của các tu viện tự trị, các giám mục giờ đây đã có quyền bãi nhiệm chính các bề trên cao nhất, nhưng chỉ khi được sự cho phép của Vatican. Sắc lệnh mới được công bố, hay văn bản hành chính, ghi nhận rằng “Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã bày tỏ ý kiến ủng hộ” đối với sự thay đổi này.

Một ví dụ về tu viện tự trị ở Hoa Kỳ là tu viện nay đã bị giải thể của dòng Carmelô Nhặt Phép ở Arlington, Texas. Năm 2018, các nữ tu dòng Carmelô ở đó đã đồng ý xin phép được tách khỏi sự giám sát của các tu sĩ dòng Carmelô để trở thành một tu viện tự trị dưới sự giám sát của giám mục Fort Worth; năm 2020, Vatican đã chấp thuận yêu cầu này.

Trong cuộc tranh chấp dẫn đến việc giải thể tu viện, nhiệm kỳ của bề trên đã hết hạn; Vatican đã bổ nhiệm một bề trên mới nhưng các nữ tu từ chối tiếp nhận. Tháng 12 năm ngoái, giám mục của Fort Worth đã thành lập một tu viện dòng Carmelô mới với sáu nữ tu.

---

Source:Catholic World News

Pope allows bishops, with Vatican authorization, to dismiss superiors of autonomous monasteries

 

Thượng Hội Đồng: Tập chú vào tình hình toàn cầu, Thông điệp Magnifica Humanitas.

Trong một bức thư gửi các Hồng Y sẽ tham dự Thượng Hội Đồng với Đức Giáo Hoàng Lêô XIV vào cuối tháng 6, Đức Hồng Y Re đã phác thảo các chủ đề của bốn phiên lhọp sẽ được tổ chức tại Hội trường Paul VI và Hội trường Thượng Hội đồng.

(Tin Vatican - Alessandro Di Bussolo)

Một suy niệm về tình hình quốc tế và đời sống của các Giáo hội địa phương, một cuộc thảo luận về các chủ đề chính trong thông điệp Magnifica Humanitas, và một bản cập nhật về việc thực hiện Thượng Hội đồng sẽ là trọng tâm của Công nghị do Đức Giáo Hoàng Lêô XIV triệu tập vào các ngày 26, 27 và 29 tháng 6.

Các chủ đề của cuộc gặp gỡ đã được Hồng Y Giovanni Battista Re, Trưởng đoàn Hồng Y, phác thảo trong một bức thư gửi ngày 3 tháng 6 cho tất cả các Hồng Y tham dự. Trong thư, Đức Hồng Y giải thích rằng Đức Giáo Hoàng mong muốn cuộc gặp gỡ này, giống như cuộc gặp đã diễn ra vào ngày 7-8 tháng 1 năm nay, sẽ là “một không gian để lắng nghe lẫn nhau, phân định và suy ngẫm chung về những vấn đề đặc biệt quan trọng đối với đời sống và sứ mệnh của Giáo hội ngày nay”.

Đức Hồng Y Re nhắc lại rằng Đức Giáo Hoàng Lêô coi Công nghị là cơ hội “để tập hợp kinh nghiệm và lời khuyên của các thành viên Hồng Y đoàn” và để trông vào “sự trợ giúp và hỗ trợ tích cực của mỗi người ở những nơi và trách nhiệm khác nhau mà họ phục vụ Giáo hội”. Vì lý do đó, ngài viết, các cuộc thảo luận nên diễn ra trong “tinh thần lắng nghe, tự do và thẳng thắn”, thúc đẩy một quá trình phân định chung.

Phiên họp đầu tiên sẽ tập trung vào tình hình quốc tế và thực trạng của các Giáo hội địa phương. Các Hồng Y sẽ được mời chia sẻ những đau khổ, căng thẳng và thách thức ảnh hưởng đến các dân tộc và cộng đồng Giáo hội được giao phó cho sự chăm sóc của họ, cũng như những dấu hiệu của hy vọng, lòng trung thành với Tin Mừng và triển vọng hòa giải mà họ tin rằng cần được đưa ra trước sự chú ý của Hồng Y đoàn.

Thông điệp Magnifica Humanitas

Phiên họp thứ hai và thứ ba sẽ dành riêng cho thông điệp Magnifica Humanitas của Đức Giáo Hoàng Lêô XIV, được công bố vào ngày 25 tháng 5.

Phiên họp thứ hai sẽ xem xét Chương Năm, có tựa đề “Văn hóa Quyền lực và Nền văn minh Tình yêu”. Đức Hồng Y Re nhắc lại rằng trong đoạn 182 của thông điệp, Đức Giáo Hoàng viết rằng trong một thế giới bị đánh dấu bởi “sự phân cực, bạo lực và xung đột ngày càng gia tăng”, hòa bình “không phải là một vấn đề trong số những vấn đề khác, mà là điều kiện cho lợi ích chung toàn cầu và là thước đo sự trưởng thành về mặt đạo đức của các dân tộc”.

Một thế giới bị tổn thương bởi chiến tranh

Các Hồng Y đến từ các khu vực bị ảnh hưởng bởi chiến tranh sẽ được mời chia sẻ về cách xung đột đã trực tiếp và đau đớn định hình kinh nghiệm mục vụ của họ, trong khi những người khác sẽ được yêu cầu suy ngẫm về sự trỗi dậy của “ngôn ngữ, logic và thực tiễn” làm suy yếu sự hòa giải và chung sống hòa bình. Buổi thảo luận cũng sẽ đề cập đến việc Giáo hội có thể khẳng định lại như thế nào trong thời đại ngày nay “việc vượt qua lý thuyết về ‘chiến tranh chính nghĩa’, thường được viện dẫn để biện minh cho bất kỳ cuộc chiến nào”, như Đức Giáo Hoàng Lêô viết trong đoạn 192 của thông điệp, và những con đường thực tiễn nào có thể giúp các dân tộc và cộng đồng Kitô giáo gìn giữ và xây dựng hòa bình.

Phiên thứ ba sẽ đề cập đến chủ đề “xây dựng trong sự tốt lành”, một quan điểm làm nền tảng cho cả phần mở đầu và kết luận của thông điệp Magnifica Humanitas. Những người tham gia sẽ cùng nhau khám phá lời kêu gọi của thông điệp về việc diễn giải những biến đổi của thời đại hiện nay dưới ánh sáng của Tin Mừng và hướng sự tìm kiếm hạnh phúc và sự viên mãn của nhân loại đến sự phát triển toàn diện của con người.

Việc thực hiện Thượng Hội đồng

Phần đầu của phiên cuối cùng sẽ cung cấp cho các Hồng Y thông tin cập nhật về việc thực hiện Thượng Hội đồng, đặc biệt là trong bối cảnh tài liệu gần đây “Hướng tới các Đại hội Thượng Hội đồng 2027–2028: Các giai đoạn, tiêu chí và công cụ chuẩn bị”. Phần thứ hai sẽ dành cho cuộc đối thoại mở giữa các Hồng Y và Đức Giáo Hoàng, với các bài phát biểu giới hạn trong ba phút mỗi người.

Đức Hồng Y Re cũng lưu ý rằng các phiên họp của Công đồng vào ngày 26 và 27 tháng 6 sẽ diễn ra tại Hội trường Paul VI và Hội trường Thượng Hội đồng. Buổi họp sẽ kết thúc vào ngày 29 tháng 6 tại Vương cung thánh đường Thánh Phêrô, nơi Đức Giáo Hoàng Lêô XIV sẽ chủ trì Thánh lễ trọng kính Thánh Phêrô và Thánh Phaolô, ban phép lành cho các giây Pallium và trao giây Pallium cho các tổng giám mục mới.

 

1. Một tàu chiến khác của Nga bốc cháy khi máy bay điều khiển từ xa tấn công căn cứ Hạm đội Baltic.

Hôm Thứ Năm, 04 Tháng Sáu, chỉ huy Lực lượng Hệ thống Điều khiển từ xa, gọi tắt là USF của Ukraine, Robert “Magyar” Brovdi, một ngày trước đó, hôm 3 tháng 6, USF đã tấn công một tàu chiến Nga được trang bị hỏa tiễn tại căn cứ hải quân Kronstadt ở tỉnh Leningrad của Nga.

Brovdi cho biết rằng máy bay điều khiển từ xa của USF đã “theo dõi và đốt cháy” tàu hộ vệ Boikyi, vốn được trang bị hỏa tiễn dẫn đường.

“Con tàu có một lịch sử hấp dẫn về những chuyến đi và cuộc phiêu lưu dọc theo biên giới NATO. Nó đã hộ tống hạm đội dầu mỏ bí mật – một cỗ máy làm việc thực thụ,” Brovdi nói.

Theo các nguồn tin, tàu Boikyi đã hộ tống các tàu chở dầu thuộc hạm đội ngầm của Nga đi qua eo biển Anh vào năm 2025.

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy và Bộ Tổng tham mưu Ukraine cũng đã xác nhận vào ngày 3 tháng 6 rằng các mục tiêu quân sự tại căn cứ Kronstadt đã bị tấn công cùng với các mục tiêu khác bên trong Nga và vùng Ukraine bị Nga tạm chiếm.

Thống đốc tỉnh Leningrad, Aleksandr Drozdenko, báo cáo rằng 50 máy bay điều khiển từ xa đã bị bắn hạ trên khu vực này vào ngày 3 tháng 6.

Căn cứ Kronstadt nằm ở phía tây St. Petersburg, nơi đêm 3 tháng 6, Ukraine đã tấn công Cảng dầu St. Petersburg trước thềm Diễn đàn Kinh tế Quốc tế St. Petersburg năm 2026, một hội nghị thường niên của các nhà lãnh đạo doanh nghiệp và quan chức chính phủ do Putin chủ trì.

Ông John Foreman, cựu Tùy viên Quốc phòng Anh tại Mạc Tư Khoa và Kyiv, nói với tờ Kyiv Independent rằng “Việc thành phố quê hương của Putin bị tấn công vào ngày khai mạc Diễn đàn Kinh tế Quốc tế St. Petersburg là một điều vô cùng nhục nhã.”

“Thay vì vẽ ra một bức tranh về chiến thắng và sức mạnh không thể bị đánh bại, sự thật lại hoàn toàn ngược lại và điều này sẽ không hề bị những người tham dự bỏ qua,” Foreman nói.

Foreman nói thêm rằng cuộc tấn công diễn ra sau “một loạt những sự sỉ nhục” đối với Putin, bao gồm cuộc duyệt binh Ngày Chiến thắng trầm lắng ở Mạc Tư Khoa mà Putin phải nhờ Mỹ bảo kê, tình trạng thiếu nhiên liệu được báo cáo ở Crimea bị tạm chiếm do các cuộc tấn công của Ukraine gây ra, cũng như các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa liên tục của Ukraine trên khắp nước Nga.

“Putin tự chịu trách nhiệm về những điều này. Do sự đồng nhất cá nhân với cuộc chiến tranh, bất kỳ sự sỉ nhục nào cũng giáng một đòn mạnh vào ông ta.”

[Kyiv Independent: Another Russian warship in flames as drones strike Baltic Fleet base]

2. Tổng thư ký NATO đến Kyiv một ngày sau cuộc tấn công quy mô lớn của Nga. Nga tấn công Mark Rutte

Tổng thư ký NATO Mark Rutte đã đến Kyiv vào ngày 3 tháng 6 trong một chuyến thăm chính thức không được thông báo trước, theo thông báo của công ty hỏa xa nhà nước Ukraine Ukrzaliznytsia.

Chuyến thăm diễn ra chỉ một ngày sau một trong những vụ tấn công tàn bạo nhất của Nga khiến hơn 20 người thiệt mạng và hơn 100 người bị thương trên khắp Ukraine.

“Hôm nay, tại ga xe lửa Kyiv, chúng tôi hân hạnh chào đón Tổng thư ký NATO Mark Rutte”, công ty hỏa xa cho biết trên Telegram. “Chuyến thăm này vô cùng quan trọng, cũng như tất cả các chuyến thăm trước đây, vì đây là cử chỉ thể hiện tình đoàn kết và sự ủng hộ của liên minh dành cho đất nước chúng ta.”

Phát biểu cùng với Tổng thống Zelenskiy sau đó trong ngày, Rutte đã đề cập đến vụ tấn công hỏa tiễn quy mô lớn gây chết người của Nga vào Ukraine đêm 2 tháng 6, nói rằng “sự liều lĩnh của Mạc Tư Khoa không phải là điều mới mẻ.”

“Nhưng khi Ukraine tiếp tục đứng vững, đổi mới và giành được những thắng lợi trên chiến trường, Nga ngày càng trở nên tuyệt vọng”, ông nói thêm.

Tại cuộc gặp, Rutte và Tổng thống Zelenskiy cho biết NATO và Kyiv chưa từ bỏ ý tưởng về việc Ukraine sẽ gia nhập liên minh trong tương lai.

Ông Mark Rutte và Tổng thống Volodymyr Zelenskiy cũng chủ trì cuộc họp của Hội đồng NATO-Ukraine tại Kyiv, với sự tham dự của đại diện từ tất cả 32 thành viên của liên minh.

Rutte đã nhiều lần nhấn mạnh sự ủng hộ đối với Ukraine và cho biết ông hy vọng sẽ phân bổ tốt hơn sự hỗ trợ quân sự cho Kyiv trong số các thành viên liên minh Âu Châu.

“Điều tôi muốn đạt được là gánh nặng được phân bổ đồng đều hơn, có sự chia sẻ gánh nặng nhiều hơn. Bởi vì hiện tại, chỉ có sáu hoặc bảy đồng minh đang gánh vác phần lớn trách nhiệm,” ông Rutte phát biểu tại cuộc họp của các Ngoại trưởng NATO.

Sau khi Tổng thống Donald Trump cắt giảm viện trợ quân sự cho Ukraine, các đồng minh Âu Châu của Kyiv phần lớn đã gánh vác chi phí hỗ trợ Ukraine.

Trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Zelenskiy, Rutte cảnh báo thanh niên Nga không nên tham chiến ở Ukraine. Ông nói: “Các bạn sẽ bị bỏ mặc cho đau khổ và chết”

Tổng thư ký NATO Mark Rutte cảnh báo những thanh niên Nga rằng họ đang bị “lừa gạt” nếu đồng ý tham chiến ở Ukraine, viện dẫn hàng chục ngàn thương vong của quân đội Nga mỗi tháng.

Ông nói rằng “có lẽ chính các bạn sẽ là người đó”, chứ không phải một hình tượng trừu tượng. Ông mô tả chiến dịch huy động quân sự của Mạc Tư Khoa như một hệ thống coi tân binh là những người có thể dễ dàng thay thế chứ không phải là những người lính chuyên nghiệp.

“Các anh đang bị lừa đấy,” ông nói. “Những người như các anh tham gia chiến đấu sẽ không được huấn luyện bài bản. Trang thiết bị họ cung cấp cho các anh cũng rất kém phẩm chất.”

Phát biểu trực tiếp với những người có nguy cơ được điều động trong bối cảnh đang có các báo cáo tại Mạc Tư Khoa rằng Putin đã quyết định tổng động viên một số lớn tân binh để bù đắp cho tổn thất, Tổng Thư Ký Rutte nói rằng những thanh niên đáp lại lời kêu gọi của Điện Cẩm Linh có khả năng sẽ bị đưa ra chiến trường mà không được huấn luyện và trang bị đầy đủ, dẫn đến nguy cơ tử vong hoặc bị thương rất cao.

“Khả năng bạn chết hoặc bị thương khi ở ngoài đó là rất cao. Và nếu bị thương, rất có thể bạn sẽ bị bỏ mặc nằm quằn quại trong bùn và chết. Vì vậy, khi chúng ta nói về hàng chục ngàn thương vong của người Nga, đó không phải là điều trừu tượng. Rất có thể bạn sẽ là một trong số đó.”

Tổng Thư Ký Rutte, người trước đó đã nói rằng chỉ trong một tháng, Nga đang chịu tổn thất nhiều hơn cả Liên Xô trong toàn bộ cuộc chiến kéo dài 10 năm ở Afghanistan vào những năm 1980, đã trích dẫn ước tính của NATO về hơn 30.000 thương vong của Nga mỗi tháng.

Sự so sánh này nhấn mạnh quy mô tổn thất về nhân mạng trong một khoảng thời gian ngắn hơn nhiều, khi Mạc Tư Khoa phải vật lộn để duy trì cuộc tấn công trong bối cảnh hệ thống huy động lực lượng của họ chịu áp lực ngày càng tăng.

Đáp lại các tuyên bố của Tổng Thư Ký NATO, các phương tiện truyền thông Nga đã tấn công dữ dội vào cá nhân ông với những từ ngữ hạ cấp không thể lặp lại ở đây.

Mới đây, Dân biểu Duma Quốc gia Nga Gurulev cho biết một cuộc tổng động viên quy mô lớn mới có thể được công bố vào mùa thu này, lập luận rằng chiến dịch tấn công mùa đông-xuân của Nga đã không đạt được kết quả như mong đợi, với tổn thất ở tiền tuyến vẫn còn cao.

Trong cuộc họp đầu tiên của Hội đồng NATO-Ukraine tại Kyiv, Tổng thống Zelenskiy cho biết hỏa tiễn đạn đạo của Nga, với tốc độ và sức công phá khủng khiếp, hiện đang là mối đe dọa lớn nhất đối với an ninh của Ukraine, thậm chí còn lớn hơn cả các đợt tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa quy mô lớn nhắm vào các thành phố và cơ sở hạ tầng năng lượng.

Đồng thời, ông cũng chỉ ra những thành tích trên chiến trường và khả năng tấn công tầm xa của Ukraine, cùng với việc Ukraine đang dần giành lại các vùng lãnh thổ bị tạm chiếm.

“Trong tháng 5, Nga hầu như không đạt được kết quả đáng kể nào trên chiến trường. Và điều này rất quan trọng”, ông nói.

Theo Tổng thống Zelenskiy, tổn thất của Nga hiện lên tới 30.000-35.000 binh sĩ mỗi tháng, trong đó khoảng hai phần ba thiệt mạng và hơn một phần ba bị thương nặng – một thực trạng mà ông mô tả là “những tổn thất khổng lồ, không thể bù đắp” đang làm suy yếu dần sức mạnh của lực lượng xâm lược của Nga.

Tổng thống Zelenskiy đã nhiều lần lập luận rằng những tổn thất ở quy mô này của Nga, cùng với khả năng tấn công tầm xa ngày càng tăng của Ukraine và sự hỗ trợ ngày càng chặt chẽ từ phương Tây, đang dần làm thay đổi cán cân quyền lực.

Ông lập luận rằng áp lực này đang đẩy Nga vào thế tiến thoái lưỡng nan về chiến lược: hướng tới ngoại giao hay chấp nhận tổn thất về quân sự và kinh tế.

[Kyiv Independent: NATO chief arrives in Kyiv day after mass Russian strike]

3. Chiến dịch phá hủy các nhà máy lọc dầu Nga của Ukraine buộc Mạc Tư Khoa phải áp đặt hạn chế nhiên liệu

Cuộc khủng hoảng nhiên liệu đang leo thang ở Nga trong bối cảnh các cuộc tấn công liên tục của Ukraine vào các nhà máy lọc dầu, với tình trạng thiếu nhiên liệu cho xe hơi hiện đang lan rộng đến khu vực thủ đô.

Theo tờ The Moscow Times, các trạm xăng ở Novaya Moskva – khu vực được sáp nhập vào ranh giới thành phố Mạc Tư Khoa năm 2012 – đã bắt đầu dán thông báo giới hạn lượng xăng bán ra ở mức 60 lít (khoảng 16 gallon) mỗi khách hàng và lượng dầu diesel bán ra ở mức 100 lít (khoảng 26 gallon).

“Quy trình phân phối nhiên liệu này sẽ tiếp tục có hiệu lực cho đến khi có thông báo mới,” báo cáo cho biết.

Trước đó, tại Crimea bị tạm chiếm, chính quyền cũng hạn chế việc bán xăng A-95 xuống không quá 20 lít (5 gallon) mỗi người. Các biện pháp phân phối nhiên liệu tương tự đã được áp dụng ở các khu vực khác của Ukraine bị Nga tạm chiếm, bao gồm các vùng Zaporizhzhia và Donetsk.

Chính quyền do Nga dựng lên ở Sevastopol bị tạm chiếm đã phát phiếu nhiên liệu diesel trước khi tuyên bố tình trạng thiếu hụt “tạm thời” xăng A-92 và A-95.

Trong khi đó, giá nhiên liệu tiếp tục tăng tại các trạm xăng trên khắp Mạc Tư Khoa.

Theo Hiệp hội Nhiên liệu Mạc Tư Khoa, giá dầu diesel đã ghi nhận một đợt tăng đáng kể nữa trong tuần trước, trong khi giá xăng cũng tăng lên rõ rệt.

Giá dầu diesel trung bình tại Mạc Tư Khoa đã tăng 56 kopeck/lít trong tuần qua, lên mức 78,49 ruble (khoảng 0,98 đô la Mỹ)/lít. Xăng A-92 tăng 24 kopeck/lít, lên mức 64,67 ruble (khoảng 0,81 đô la Mỹ)/lít, trong khi xăng AI-95 tăng 35 kopeck/lít, lên mức 71,46 ruble (khoảng 0,89 đô la Mỹ)/lít.

Vào rạng sáng thứ Ba, Nga đã phát động một cuộc tấn công bằng hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa quy mô lớn nhằm vào Ukraine, gây ra cảnh báo không kích ở Kyiv và nhiều khu vực khác. Không quân Ukraine cảnh báo về các mối đe dọa từ hỏa tiễn đạn đạo từ phía đông và đông bắc, các nhóm máy bay điều khiển từ xa, các cuộc tấn công hỏa tiễn vào Dnipro và Zaporizhzhia, và các vụ phóng hỏa tiễn hành trình Kalibr từ Biển Caspi.

Theo hiệp hội, việc tăng giá bán lẻ chủ yếu là do việc tăng giá tại các trạm xăng do công ty tư nhân NeftMagistral điều hành.

Tại đó, giá xăng A-92 tăng 3 rúp lên 67,4 rúp (khoảng 0,84 đô la Mỹ) mỗi lít, trong khi xăng AI-95 và dầu diesel tăng 5 rúp lên lần lượt là 76,29 rúp (khoảng 0,95 đô la Mỹ) và 83,68 rúp (khoảng 1,05 đô la Mỹ) mỗi lít.

Hôm thứ Hai, Nga cũng ban hành lệnh cấm xuất khẩu nhiên liệu máy bay trong bối cảnh áp lực ngày càng gia tăng đối với nguồn cung trong nước, một vấn đề ngày càng được tường trình liên quan đến các cuộc tấn công của Ukraine vào cơ sở hạ tầng dầu mỏ.

Các hạn chế này sẽ có hiệu lực từ ngày 1 tháng 6 đến ngày 30 tháng 11, với một số ngoại lệ hạn chế. Chính quyền Nga cho biết biện pháp này nhằm duy trì sự ổn định trên thị trường nhiên liệu trong nước.

Động thái này diễn ra sau những hạn chế trước đó đối với việc xuất khẩu xăng dầu. Vào tháng 12 năm 2025, Mạc Tư Khoa đã áp đặt lệnh cấm kéo dài đến ngày 28 tháng 2 năm 2026, bao gồm tất cả các nhà xuất khẩu, kể cả các nhà sản xuất.

Các biện pháp hạn chế sau đó đã được gia hạn và hiện dự kiến sẽ tiếp tục có hiệu lực cho đến hết tháng 7.

Trong những tháng gần đây, Ukraine đã tăng cường các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng dầu mỏ của Nga, tấn công vào các nhà máy lọc dầu, trạm bơm và các cơ sở năng lượng khác.

Theo tính toán của Bloomberg, Ukraine đã lập kỷ lục thời chiến vào tháng 5 khi tấn công các nhà máy lọc dầu của Nga tới 16 lần trong tháng đó. Hơn 10 cuộc tấn công khác nhắm vào các đường ống dẫn dầu, kho chứa và cảng xuất khẩu.

Đến giữa tháng 5, Bộ Tổng tham mưu Ukraine cho biết chỉ riêng trong tháng đó đã có 10 nhà máy lọc dầu của Nga bị tấn công, buộc sáu nhà máy phải tạm ngừng hoạt động. Tổng thống Volodymyr Zelenskiy cho biết các cuộc tấn công đã làm giảm công suất lọc dầu của Nga khoảng 10%.

Con số này có thể đã tăng lên khi các cuộc tấn công tiếp diễn, với các cơ sở lớn như nhà máy lọc dầu Yaroslavl và Perm được tường trình đã bị ảnh hưởng nhiều lần trong vòng vài ngày.

Đồng thời, Nga đang gặp khó khăn trong việc tận dụng tối đa lợi ích từ giá dầu toàn cầu tăng cao do những gián đoạn liên quan đến cuộc chiến tranh Mỹ-Israel chống lại Iran và các mối đe dọa đối với hoạt động vận chuyển hàng hóa qua eo biển Hormuz, tuyến đường vận chuyển khoảng một phần ba lượng dầu mỏ toàn cầu.

Theo Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng và Không khí Sạch, gọi tắt là CREA, doanh thu dầu mỏ của Nga đạt trung bình 734 triệu euro hay 862 triệu đô la mỗi ngày trong tháng 4, mức cao nhất trong hai năm rưỡi.

Tuy nhiên, khối lượng xuất khẩu tiếp tục giảm do thiệt hại về cơ sở hạ tầng và các cơ sở xuất khẩu. Viện Nghiên cứu Chiến tranh, gọi tắt là ISW cho biết chi phí sửa chữa tăng cao và trợ cấp của nhà nước cho các công ty năng lượng có thể đã bù đắp phần lớn doanh thu bổ sung, khiến Điện Cẩm Linh thiệt hại ước tính 4,7 tỷ đô la vào tháng 4 năm 2026.

[Newsweek: Ukraine’s Refinery Campaign Forces Fuel Limits in Moscow]

4. Tổng thống Zelenskiy thúc giục các đồng minh cung cấp hỏa tiễn trong bối cảnh ngân sách vũ khí của NATO đang thiếu hụt.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy hôm thứ Tư đã kêu gọi các nước Âu Châu đẩy nhanh việc cung cấp các hệ thống phòng không quan trọng, trong bối cảnh các cam kết tài trợ từ một chương trình quan trọng do NATO hậu thuẫn đang bị chậm tiến độ.

“Hỏa tiễn đạn đạo là luận điểm cuối cùng của Nga trong cuộc xâm lược Ukraine, và chúng ta phải tìm ra phản ứng thích đáng đối với chúng”, Tổng thống Zelenskiy nói với các phóng viên ở Kyiv, vì vậy “sẽ rất hữu ích nếu các đối tác của chúng ta tập trung đặc biệt vào việc phòng thủ chống lại hỏa tiễn đạn đạo”.

Kyiv đã nhiều lần yêu cầu các đồng minh NATO cung cấp cho họ hệ thống hỏa tiễn đánh chặn Patriot do Mỹ sản xuất, vốn có khả năng phá hủy hỏa tiễn đạn đạo của Nga. Yêu cầu mới nhất được đưa ra một ngày sau khi một loạt máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn của Nga giết chết 12 người ở thủ đô Ukraine.

Các nước Liên Hiệp Âu Châu đã đồng ý cho Ukraine vay 90 tỷ euro đến năm 2027. Các đồng minh NATO hồi tháng Hai cũng cam kết 35 tỷ đô la để giúp củng cố hệ thống phòng không của Kyiv - với Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius gợi ý rằng điều đó có thể bao gồm 35 hỏa tiễn Patriot PAC-3.

Tuy nhiên, Tổng thống Zelenskiy cảnh báo rằng vấn đề “không còn chỉ đơn thuần là vấn đề tài chính”, nói với các phóng viên rằng số lượng hàng hóa được giao đã “giảm nhanh chóng” sau cuộc chiến của Mỹ ở Iran, điều này đã gây áp lực nặng nề lên kho dự trữ toàn cầu của các loại vũ khí quan trọng này.

Thay vào đó, tổng thống Ukraine cho biết ông đã đạt được thỏa thuận với “một số quốc gia” để giành lấy vị trí của họ trong danh sách chờ mua hỏa tiễn Patriot từ Mỹ. “Nhưng các bạn chỉ có thể giành được vị trí đó nếu đã trả tiền cho hợp đồng – và chúng tôi phải trả tiền”, ông nói.

Tổng thống Zelenskiy, người đã cùng Tổng thư ký NATO Mark Rutte đến Kyiv trong một chuyến thăm bất ngờ hôm thứ Tư, cũng cho biết sáu quốc gia đã đồng ý đóng góp thêm cho chương trình mua vũ khí của NATO dành cho Mỹ, Danh sách các yêu cầu ưu tiên dành cho Ukraine.

Tuy nhiên, Tổng thống Zelenskiy cho biết “tốc độ và khối lượng giao hàng thông qua PURL vẫn chưa đủ”, đồng thời nói thêm rằng ông đã thảo luận về “các bước bổ sung” với Rutte.

Ông Rutte cho biết Mỹ đang “làm hết sức mình để cung cấp hỏa tiễn Patriot PAC-3 và PAC-2 cho Ukraine”, ám chỉ các hỏa tiễn đánh chặn được phóng bởi hệ thống Patriot.

PURL được thành lập vào mùa hè năm ngoái sau khi Tổng thống Donald Trump chấm dứt các cam kết viện trợ quân sự mới cho Kyiv, và ông Rutte đã gây quỹ cho sáng kiến này từ các quốc gia tài trợ.

Lãnh đạo NATO cho biết các đối tác của Ukraine đã cam kết gần 6 tỷ đô la thông qua chương trình này. Tuy nhiên, năm ngoái, các đồng minh đã cam kết 5 tỷ đô la, cho thấy NATO chỉ mới hoàn tất việc giải ngân thêm 1 tỷ đô la tiền mặt trong 5 tháng đầu năm 2026 — thấp hơn nhiều so với mục tiêu 12 tỷ đô la mà ông Rutte đã đặt ra cho năm nay.

Bên trong NATO, các quan chức khẳng định các nước đã đồng ý đóng góp thêm, nhưng những khoản này đang chờ phê duyệt cuối cùng để được công bố thành các gói chính thức. Mặc dù “chúng ta đang chậm trễ một chút” trong việc đóng góp, nhưng các đồng minh đã cam kết đóng góp thêm “hàng triệu” đô la so với số tiền mà ông Rutte có thể công bố công khai, theo một người quen thuộc với vấn đề này, người yêu cầu được giấu tên để có thể phát biểu tự do.

Một quan chức của liên minh phát ngôn thay mặt tổ chức cho biết với POLITICO: “Tổng thư ký đã khẳng định rõ ràng rằng việc hỗ trợ Ukraine thông qua PURL sẽ tiếp tục, vì vậy chúng ta nên kỳ vọng sẽ có thêm nhiều cam kết trong tương lai gần.”

Cuộc tranh luận về vấn đề tài trợ diễn ra trong bối cảnh liên minh đang gấp rút đưa ra một cam kết tài trợ cụ thể để trấn an Kyiv trước thềm hội nghị thượng đỉnh các nhà lãnh đạo NATO vào tháng 7, nơi Tổng thống Zelenskiy sẽ tham dự bên lề.

Trước đó, các nước đồng minh đã bác bỏ đề xuất của ông Rutte về việc dành 0,25% GDP của họ cho Ukraine. Hiện tại, họ đang cân nhắc đề xuất của Đức về việc tăng cường tính minh bạch trong các khoản đóng góp, đi kèm với một mục tiêu tài trợ tuyệt đối chưa được xác định, theo ba nhà ngoại giao NATO.

[Politico: Zelenskyy presses allies for missiles as NATO arms funding lags]

5. Trong 24 giờ qua, Nga đã mất số thiết bị trị giá 435 triệu đô la. Robot mặt đất cũng nằm trong số những thiết bị bị thiệt hại.

Nga đã mất khoảng 435 triệu đô la Mỹ giá trị thiết bị quân sự trong 24 giờ trên chiến tuyến. ArmyInform đưa tin vào ngày 3 tháng 6, cùng với tổn thất về nhân sự của Nga là 1.130 binh sĩ thiệt mạng hoặc bị thương.

Thiệt hại chỉ trong một ngày này diễn ra trong bối cảnh giao tranh dai dẳng, trong đó lực lượng Ukraine đã liên tục làm suy yếu các xe thiết giáp, pháo binh và hệ thống phòng không của Nga. Sự phá hủy này bao gồm cả những trang thiết bị có giá trị cao, như pháo binh, hệ thống phóng rocket đa nòng và hệ thống phòng không, những thứ mà Nga cần thời gian và phụ tùng để thay thế.

Theo thông tin chi tiết từ các nhà báo, số thiết bị quân sự Nga bị phá hủy và hư hại trong ngày hôm đó bao gồm 5 xe tăng, 7 xe chiến đấu bọc thép, 60 hệ thống pháo binh, 5 hệ thống phóng rocket đa nòng, 3 hệ thống phòng không, 6 tổ hợp robot mặt đất, 40 hỏa tiễn, 1.853 máy bay điều khiển từ xa, 437 xe tải và xe cơ giới, cùng 4 thiết bị chuyên dụng.

Bộ Tổng tham mưu bắt đầu theo dõi các tổ hợp robot mặt đất như một mục riêng trong sổ ghi chép tổn thất hàng ngày vào tháng 5, và tổng số lượng tích lũy đạt 1.306 vào đầu tháng 5.

Hạng mục mới này phản ánh sự gia tăng của lực lượng tác chiến mặt đất điều khiển từ xa ở cả hai phía, với Quân đoàn 3 dưới quyền Andrii Biletsky dự đoán rằng 30% bộ binh của họ có thể được thay thế bằng hệ thống robot vào cuối năm 2026.

Ngày trọng đại của Putin đã trở thành mục tiêu tấn công của máy bay điều khiển từ xa Ukraine.

Trong một diễn biến quan trọng khác, Ukraine đã tấn công một kho nhiên liệu lớn của Nga trên Vịnh Phần Lan và một nhà máy sản xuất phụ tùng quân sự ở tỉnh Tambov vào đêm 2-3 tháng 6, cùng lúc đám cháy ở Saint Petersburg bùng phát và hội nghị kinh doanh quốc tế hàng đầu của Điện Cẩm Linh khai mạc tại thành phố này.

Cư dân địa phương cho biết đã nghe thấy một loạt tiếng nổ lớn và một đám cháy lớn ở khu vực cảng Saint Petersburg ngay sau 4 giờ sáng giờ địa phương. Vụ tấn công xảy ra cách khu phức hợp Expoforum khoảng 17 km, nơi dự kiến diễn ra Diễn đàn Kinh tế Quốc tế Saint Petersburg, gọi tắt là SPIEF, và Putin dự kiến sẽ có bài phát biểu.

[Europe Maidan: Russia lost $435 million worth of equipment over past 24 hours. Ground robots are among losses, too]

6. Rubio cảnh báo về nguy cơ leo thang “thực sự” khi Ukraine tấn công sâu vào lãnh thổ Nga.

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio hôm thứ Tư cảnh báo về nguy cơ “thực sự” leo thang chiến tranh Ukraine, khi Kyiv thể hiện khả năng tấn công sâu vào lãnh thổ Nga.

Những phát biểu này được đưa ra sau khi máy bay điều khiển từ xa của Ukraine tấn công cơ sở hạ tầng năng lượng ở thành phố St. Petersburg, thành phố lớn thứ hai của Nga, một cuộc tấn công mà Kyiv gọi là hành động trả đũa cho làn sóng tấn công quy mô lớn của Nga hôm thứ Ba khiến ít nhất 23 người thiệt mạng.

Ngoại trưởng Rubio phát biểu trước ủy ban phân bổ ngân sách Thượng viện: “Ukraine ngày càng trở nên hiệu quả hơn trong việc tiến hành các cuộc tấn công tầm xa sâu vào lãnh thổ Nga.”

Ông nói thêm: “Đây là một trong những điều nhắc nhở chúng ta về tầm quan trọng của việc cố gắng chấm dứt cuộc chiến này, nếu có thể, bởi vì nguy cơ leo thang là có thật, thậm chí còn thực tế hơn trước đây.”

Trước đó, khi phát biểu trước Ủy ban Đối ngoại Hạ viện, Rubio bày tỏ sự tiếc nuối về việc thiếu tiến triển trong việc chấm dứt cuộc chiến, bắt đầu bằng cuộc xâm lược toàn diện của Nga vào tháng 2 năm 2022.

Ông nói: “Cho đến nay, cả hai bên đều không sẵn lòng nhượng bộ, đặc biệt là phía Nga, những điều cần thiết để mang lại hòa bình”.

“Nhưng chúng tôi luôn sẵn sàng, và chúng tôi đã tham gia và đầu tư một lượng thời gian đáng kể ở cao cấp vào cuộc xung đột đó trong năm qua,” ông nói thêm.

Oleksandr Merezhko, Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại của Quốc Hội Ukraine, cho rằng chính quyền Trump thường đưa ra các tuyên bố chống lại các cuộc tấn công của Ukraine trên đất Nga. Tuy nhiên, ông nói: “Chúng tôi sẵn sàng ngưng tất cả các cuộc tấn công trên đất Nga nếu Hoa Kỳ bảo đảm rằng Nga sẽ ngừng không kích vào lãnh thổ Ukraine. Mỹ đã không bảo đảm được điều đó, họ còn chậm trễ giao các hỏa tiễn phòng không, và dỡ bỏ các lệnh trừng phạt đối với dầu của Nga. Trong một chừng mực nào đó, Nga cảm thấy được bật đèn xanh, thậm chí được tiếp thêm sức để không kích tàn bạo vào lãnh thổ Ukraine. Chúng tôi không thể ngồi yên chờ chết.”

Kaja Kallas, phó chủ tịch Ủy ban Âu Châu, và cũng là Đại diện cấp cao của Liên Hiệp Âu Châu về chính sách đối ngoại và an ninh đồng tình với Dân biểu Oleksandr Merezhko, và nói rằng các cuộc tấn công sâu vào lãnh thổ Ukraine đang gây ra 'sự hoảng loạn' trong Điện Cẩm Linh.

Các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine sâu bên trong lãnh thổ Nga đang gây ra “sự hoảng loạn” cho Điện Cẩm Linh và đó gần như là cách duy nhất để buộc Mạc Tư Khoa phải nghiêm chỉnh đàm phán hòa bình, nhà ngoại giao hàng đầu của Liên Hiệp Âu Châu, Kaja Kallas, nói với AFP hôm thứ Tư, nhấn mạnh rằng “ve vãn Nga không có tác dụng.”

Hôm thứ Tư, máy bay điều khiển từ xa của Ukraine đã tấn công các địa điểm năng lượng và quân sự ở Saint Petersburg trong khi các quan chức đang tập trung tham dự hội nghị kinh tế quan trọng của Putin tại thành phố này.

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy mô tả các cuộc tấn công là sự trả đũa “công bằng” đối với việc Nga ném bom Ukraine và đe dọa sẽ tiến hành thêm nhiều cuộc tấn công nữa.

Kallas nói: “Ukraine đã tăng cường đáng kể các cuộc tấn công sâu vào các cơ sở dầu mỏ, bởi vì dầu mỏ là nguồn tài chính cho cuộc chiến ở Ukraine.”

“Đồng thời, chúng ta thấy rằng Putin đang mất tiền, nhân lực và đà tiến, và đó là lý do tại sao ông ta tăng cường các cuộc tấn công vào thường dân.”

Lãnh đạo Nga đã phát động một loạt các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn dữ dội nhằm vào Ukraine trong những ngày gần đây, khiến ít nhất 23 người thiệt mạng vào thứ Ba.

“Ông ta rõ ràng đang khủng bố nhiều hơn để tạo ra nỗi sợ hãi, và bởi vì ông ta đang ở thế bất lợi trên chiến trường,” Kallas nói.

“Nhưng tôi nghĩ cho đến nay họ vẫn chưa thể phá vỡ được tinh thần kiên cường của người Ukraine, và tôi nghi ngờ rằng họ sẽ làm được điều đó với những cuộc tấn công này.”

Liên minh Âu Châu hiện đang chuẩn bị một vòng trừng phạt mới đối với Mạc Tư Khoa nhằm gia tăng áp lực lên Điện Cẩm Linh.

Kallas cho biết một phần quan trọng của gói đề xuất này nhằm mục đích kiềm chế doanh thu dầu mỏ của Nga ở mức thấp bất chấp giá năng lượng tăng vọt do cuộc chiến tranh Mỹ-Israel chống Iran gây ra.

Bà nói: “Chúng tôi có một mục tiêu rất rõ ràng, đó là nhắm vào ngành công nghiệp quân sự, nhắm vào các tổ chức tài chính, để họ không thể huy động vốn để tài trợ cho cuộc chiến này”.

“Đồng thời, chúng ta cũng cần tăng cường hỗ trợ cho Ukraine để họ có thể tự vệ, bởi vì những cuộc tấn công này rất tàn bạo.”

Trong bối cảnh các cuộc đàm phán do Mỹ làm trung gian nhằm chấm dứt giao tranh ở Ukraine bị đình trệ, ngày càng có nhiều lời kêu gọi Liên Hiệp Âu Châu đóng vai trò lớn hơn trong nỗ lực ngăn chặn chiến tranh.

Bà Kallas nhắc lại lập trường kiên quyết của mình rằng Liên Hiệp Âu Châu không thể đóng vai trò là “trung gian hòa giải” trung lập giữa hai bên do lập trường ủng hộ mạnh mẽ Kyiv.

“Rõ ràng cuộc chiến ở Iran, Trung Đông và eo biển Hormuz đang thu hút sự chú ý của người Mỹ, nhưng tôi nghĩ điều quan trọng hơn là cho đến nay chúng ta vẫn chưa thấy phía Nga thể hiện thiện chí đàm phán thực sự,” bà nói.

“Điều quan trọng nhất là làm thế nào để chúng ta có thể thúc đẩy họ đàm phán với người Ukraine, để họ cũng đưa ra những nhượng bộ nhằm bảo đảm an ninh cho Âu Châu.”

[Kyiv Post: Rubio Warns of ‘Real’ Escalation Risk as Ukraine Strikes Deeper Inside Russia]

7. Ông Rubio cho biết Mỹ nhận thấy những dấu hiệu cho thấy nhà lãnh đạo tối cao mới của Iran “ngày càng tham gia vào các hoạt động ở một mức độ nào đó”.

Ngoại trưởng Marco Rubio, trong các phiên điều trần liên tiếp tại Quốc hội hôm thứ Ba, lần đầu tiên kể từ khi chiến tranh Iran bắt đầu, cho biết các nhà đàm phán Mỹ đã thấy những dấu hiệu cho thấy Mojtaba Khamenei, người kế nhiệm cha mình trở thành lãnh đạo tối cao mới của đất nước, đã tham gia vào các cuộc đàm phán mặc dù không xuất hiện trước công chúng.

“Tôi cho rằng, xét những gì đã xảy ra với nhiều nhà lãnh đạo trong hệ thống đó, việc công khai quá nhiều có lẽ không phải là điều được khuyến nghị đối với họ trong nội bộ,” ông nói. “Tuy nhiên, tôi nghĩ có những dấu hiệu cho thấy ông ấy đang ngày càng tham gia nhiều hơn ở một mức độ nào đó, mặc dù tất cả các thông tin liên lạc của ông ấy đều bằng văn bản và thông qua các trung gian.”

Vào tháng 3, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth nói với các phóng viên rằng Khamenei “bị thương và có thể bị biến dạng”, và một bản ghi nhớ ngoại giao mà tờ The Times xem được vào tháng 4, theo tờ báo này là dựa trên thông tin tình báo của Mỹ và Israel, cho thấy Khamenei đang bất tỉnh và được điều trị một bệnh lý “nghiêm trọng” tại thành phố Qom.

[CBSNews: Rubio says U.S. sees indications Iran's new supreme leader “increasingly engaging at some level”]

8. Ngoại trưởng Rubio cho biết, uranium làm giàu là vấn đề then chốt trong các cuộc đàm phán với Iran, chưa có thỏa thuận nào được ký kết.

Số phận của kho dự trữ uranium được làm giàu cao của Iran là trọng tâm của các cuộc đàm phán với Washington, và Tehran vẫn chưa đồng ý với một thỏa thuận hòa bình, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết hôm thứ Tư.

Washington khẳng định Iran phải giao nộp uranium làm giàu gần cấp độ vũ khí, đồng ý hạn chế các hoạt động hạt nhân và mở lại eo biển Hormuz để bất kỳ thỏa thuận hòa bình nào có thể có hiệu lực.

“Tôi nghĩ rằng hiện nay, trong một số văn bản đã được trao đổi qua lại, vấn đề này đã được đề cập rõ ràng, nhưng chúng ta… vẫn chưa nhận được sự phê chuẩn cuối cùng từ hệ thống của họ tính đến sáng nay,” Rubio nói với Ủy ban Đối ngoại Hạ viện.

Ông Rubio cũng tái khẳng định rằng cuộc chiến ở Iran đã kết thúc, ngay cả khi Iran tấn công phi trường của Kuwait, khiến một người thiệt mạng và 63 người bị thương vào hôm thứ Tư, một sự leo thang đáng kể.

“ Chúng tôi không còn tiến hành các cuộc tấn công liên tục bên trong Iran để làm suy yếu quân đội của họ nữa, bởi vì Chiến dịch Cuồng nộ Vĩ đại đã kết thúc”, Rubio nói với các thành viên hội đồng, khẳng định rằng Mỹ đã giành được một chiến thắng.

“Chúng tôi định nghĩa chiến thắng là phá hủy cơ sở công nghiệp quốc phòng của họ, giảm đáng kể số lượng bệ phóng hỏa tiễn mà họ sở hữu, giảm đáng kể kho dự trữ máy bay điều khiển từ xa của họ,” Rubio nói. “Và chúng tôi đã đạt được tất cả những điều đó, ngoài việc phá hủy những gì còn lại của lực lượng không quân và xóa sổ toàn bộ hải quân thông thường của họ.”

[CBSNews: Enriched uranium key issue in Iran talks, no deal yet, Rubio says]

9. Nhật Bản bác bỏ cáo buộc “chủ nghĩa quân phiệt mới” của Trung Quốc

Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Shinjirō Koizumi đã bác bỏ những cáo buộc từ Trung Quốc cho rằng việc Tokyo tăng cường quốc phòng gần đây là một “chủ nghĩa quân phiệt mới”, đồng thời nhấn mạnh rằng “cánh cửa luôn rộng mở” cho đối thoại song phương.

Mặc dù hiến pháp thời hậu chiến của Nhật Bản nghiêm ngặt hạn chế vai trò quân sự của quốc gia và bác bỏ chiến tranh như một quyền thuộc chủ quyền quốc gia, Tokyo đã dần tăng cường thế trận phòng thủ trong những năm gần đây. Sự chuyển dịch chiến lược này bao gồm tăng chi tiêu quốc phòng, mở rộng các cuộc tập trận chung với Hoa Kỳ và các đối tác khu vực như Phi Luật Tân và Australia, và quyết định hồi tháng Tư nới lỏng các hạn chế lâu nay đối với việc xuất khẩu vũ khí sát thương.

Đáp lại, Trung Quốc đã tăng cường một chiến dịch công khai cáo buộc Nhật Bản “tái quân sự hóa”, coi các cải cách quốc phòng của Tokyo là sự hồi sinh của chủ nghĩa quân phiệt trong quá khứ và thường xuyên gợi lại những ký ức về sự xâm lược thời chiến của Đế quốc Nhật Bản.

Phát biểu tại Đối thoại Shangri-La—một hội nghị thượng đỉnh về an ninh thường niên do Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế, gọi tắt là IISS tổ chức, quy tụ các bộ trưởng quốc phòng, quan chức quân sự, nhà ngoại giao và nhà phân tích từ khắp khu vực—ông Koizumi đã tìm cách làm rõ bối cảnh các chính sách an ninh của Nhật Bản.

Ông khẳng định: “Chính sách quốc phòng và việc tăng cường quốc phòng của Nhật Bản không dựa trên ý tưởng xác định bất kỳ quốc gia hoặc khu vực cụ thể nào là mối đe dọa—hay có một cuộc đối đầu quân sự với quốc gia hoặc khu vực đó”.

Tuy nhiên, bộ trưởng quốc phòng không ngần ngại chỉ trích sự bành trướng quân sự nhanh chóng của Bắc Kinh và tình trạng thiếu rõ ràng về địa chính trị.

“Tuy nhiên, Trung Quốc vẫn tiếp tục tăng chi tiêu quốc phòng ở mức cao và đang nhanh chóng mở rộng năng lực quân sự trên nhiều lĩnh vực mà không có sự minh bạch cần thiết”, ông nói. “Những hoạt động này là những vấn đề đáng lo ngại đối với Nhật Bản và cộng đồng quốc tế.”

Những phát ngôn của ông Koizumi là lời đáp trả trực tiếp trước thách thức từ Thiếu tướng Mạnh Tương Khánh, một quan chức quân đội Trung Quốc. Ông Mạnh đã so sánh với “di sản độc hại” của Đế quốc Nhật Bản trong những năm 1930 và 1940, cho rằng việc bình thường hóa quân sự của Tokyo vẫn là mối lo ngại sâu sắc đối với các quốc gia từng chịu sự xâm lược của Nhật Bản.

Mặc dù không trực tiếp nêu tên Bắc Kinh, Koizumi đã chỉ ra sự bất đối xứng rõ rệt trong cán cân quyền lực khu vực để phản bác lại lời cáo buộc.

“Có một quốc gia sở hữu kho vũ khí hạt nhân và máy bay ném bom chiến lược khổng lồ. Nhật Bản không có cả hai loại vũ khí đó. Thế mà, Nhật Bản lại bị gán mác là chủ nghĩa quân phiệt mới. Chẳng phải điều đó rất kỳ lạ sao?” ông nói.

Năm 1967, Thủ tướng Eisaku Satō đã nêu ra Ba Nguyên tắc Phi hạt nhân, được Quốc hội Nhật Bản chính thức thông qua như chính sách quốc gia vào năm 1976. Theo những nguyên tắc này, Nhật Bản cam kết sẽ không bao giờ:

Trong khi đó, ông Koizumi nhấn mạnh cam kết của Tokyo đối với ngoại giao, lưu ý rằng Nhật Bản tin rằng việc duy trì “đối thoại thẳng thắn, bền bỉ” thông qua tất cả các kênh có sẵn là vô cùng quan trọng mà không né tránh những vấn đề khó khăn.

“ Cánh cửa của Nhật Bản luôn rộng mở,” ông Koizumi nhắc lại.

Sự thay đổi về động lực và quan hệ đối tác khu vực

Bộ trưởng Quốc phòng cũng gửi lời chúc tốt đẹp nhất tới người đồng cấp Trung Quốc, Đồng Quân, bày tỏ sự thất vọng vì cuộc gặp song phương không thể diễn ra. Bộ trưởng Quốc phòng Trung Quốc đã không tham dự Đối thoại Shangri-La năm thứ hai liên tiếp, Bắc Kinh quyết định cử một phái đoàn chủ yếu gồm các học giả và đại diện quân sự cấp thấp hơn.

Trong khi đó, Tokyo tiếp tục tăng cường quan hệ an ninh với các quốc gia khác trong khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Bên lề hội nghị thượng đỉnh, ông Koizumi đã gặp Bộ trưởng Quốc phòng Phi Luật Tân Gilberto Teodoro. Hai bên đồng ý thúc đẩy kế hoạch chuyển giao các tàu khu trục hộ tống lớp Abukuma đã ngừng hoạt động và máy bay trinh sát TC-90 để tăng cường khả năng phòng thủ của Manila. Giống như Nhật Bản, Phi Luật Tân hiện đang vướng vào các tranh chấp lãnh thổ kéo dài với Trung Quốc trên biển.

Nhận xét về sự thay đổi chiến lược khu vực của Nhật Bản, Robert Ward, Chủ tịch phụ trách Nhật Bản và Giám đốc Chương trình Kinh tế Địa chính trị và Chiến lược của IISS, lưu ý rằng Tokyo đang thành công trong việc tìm kiếm điểm chung với các nước láng giềng lo ngại về tham vọng hải quân của Bắc Kinh.

“Theo một nghĩa nào đó, Nhật Bản đang mở rộng quan hệ với một số quốc gia cũng lo ngại về Trung Quốc,” Ward nói với Newsweek. “Nhưng điều đó không làm thay đổi tầm quan trọng hàng đầu của liên minh an ninh Mỹ-Nhật.”

[Newsweek: Japan Denies ‘New Militarism’ After China Claims]

10. Lạm phát ở Iran đạt mức như thời Thế chiến II.

Theo một báo cáo do Ngân hàng Trung ương Iran công bố hôm thứ Hai, lạm phát hàng năm ở Iran đã đạt mức chưa từng thấy kể từ Thế chiến II vào tháng 5, cho thấy những khó khăn kinh tế mà người dân Iran bình thường phải đối mặt khi Cộng hòa Hồi giáo đứng trước nguy cơ tái bùng nổ cuộc chiến do Israel và Hoa Kỳ phát động vào ngày 28 tháng 2.

Báo cáo của ngân hàng là lời thừa nhận chính thức đầu tiên về điều mà người dân Iran khi đi mua sắm, trả tiền taxi hoặc đến phòng khám y tế đã biết: Đồng rial đã bị ảnh hưởng nặng nề bởi chiến tranh và sự bất ổn xung quanh việc chiến tranh có thể tiếp tục hay không.

Trong khi đó, những vấn đề lâu năm về quản lý kinh tế yếu kém và tham nhũng trong chính phủ dường như cũng đang kéo nền kinh tế dựa vào dầu mỏ của Iran xuống, trong bối cảnh nước này vẫn đang chịu sự phong tỏa hải quân của Mỹ.

Áp lực kinh tế trong quá khứ đã châm ngòi cho các cuộc biểu tình trên toàn quốc, điều mà chế độ thần quyền Iran đã cố gắng tránh kể từ khi đàn áp bạo lực những người biểu tình hồi tháng Giêng. Các nhóm nhân quyền ước tính rằng hơn 7.000 người đã thiệt mạng khi đó, và Tổng thống Trump cho biết chính quyền Iran đã giết chết khoảng 30.000 người trong cuộc đàn áp.

Các chuyên gia lưu ý rằng các cuộc biểu tình mới có thể nổ ra nếu người dân không đủ khả năng nuôi sống gia đình mình.

[CBSNews: Iran's inflation hits World War II levels]

 

1. Ukraine đã tấn công nhà máy lọc dầu Novoshakhtinsk ở Nga bằng chính loại vũ khí đã đánh chìm soái hạm Moskva của Hạm đội Hắc Hải.

Hải quân Ukraine đã sử dụng hệ thống hỏa tiễn ven biển Neptune để tấn công và vô hiệu hóa hai tổ máy lọc dầu chính và các cơ sở chứa dầu tại nhà máy lọc dầu Novoshakhtinsk ở tỉnh Rostov của Nga. Hải quân Ukraine đã xác nhận việc sử dụng vũ khí này và thiệt hại gây ra vào ngày 3 tháng 6, ba ngày sau khi Bộ Tổng tham mưu lần đầu tiên báo cáo về cuộc tấn công.

Novoshakhtinsk là một trong những nhà máy lọc dầu lớn nhất miền nam nước Nga (công suất chế biến hàng năm ước tính từ 5,6 đến 7,5 triệu tấn) và là nhà cung cấp nhiên liệu và chất bôi trơn quan trọng cho các hoạt động quân sự của Nga.

Vụ tấn công ngày 31 tháng 5 là cuộc tấn công thứ năm được Ukraine công khai xác nhận nhằm vào cơ sở này kể từ năm 2024, nằm trong chiến dịch tấn công sâu vào cơ sở hạ tầng nhiên liệu của Nga tại các nhà máy lọc dầu, tàu chở dầu và kho chứa trên khắp miền nam nước Nga.

“Do cuộc tấn công, hai tổ máy chưng cất dầu thô chân không khí quyển với công suất lên tới 2,5 triệu tấn mỗi năm, cũng như các cơ sở lưu trữ sản phẩm dầu mỏ, đã bị ngừng hoạt động”, dịch vụ báo chí của Hải quân Ukraine cho biết.

Trước đó vào ngày 2 tháng 6, Bộ Tổng tham mưu báo cáo rằng cuộc tấn công đêm hôm đó đã gây ra hỏa hoạn trong khuôn viên nhà máy lọc dầu và làm hư hại các tổ máy AVT-1 và AVT-2.

Neptune được phát triển từ nguồn gốc chống tàu chiến.

Hỏa tiễn chống hạm R-360 Neptune ban đầu là hỏa tiễn chống hạm do Ukraine tự phát triển, với tầm bắn ban đầu là 300 km — loại vũ khí nổi tiếng đã đánh chìm soái hạm Moskva của Hạm đội Hắc Hải Nga vào tháng 4 năm 2022. Các kỹ sư Ukraine kể từ đó đã mở rộng tầm bắn của nó, được tường trình lên đến khoảng 1.000 km trong các biến thể nâng cấp, và điều chỉnh nó để tấn công các mục tiêu trên mặt đất như cơ sở hạ tầng năng lượng, sở chỉ huy và các điểm hậu cần.

Novoshakhtinsk đã từng bị tấn công ít nhất bốn lần trước đó: bởi một máy bay điều khiển từ xa vào tháng 6 năm 2024, một lần nữa vào tháng 12 năm 2024, vào tháng 8 năm 2025 (với một đám cháy kéo dài ít nhất ba ngày), và bởi hỏa tiễn hành trình Storm Shadow do Anh cung cấp vào ngày 25 tháng 12 năm 2025.

Việc liên tục bị tấn công phản ánh vai trò của nhà máy lọc dầu này trong hệ thống hậu cần quân sự của Nga — nó được kết nối với mạng lưới đường ống dẫn dầu Transneft và cơ sở hạ tầng hỏa xa của Nga, và là nhà cung cấp nhiên liệu chính cho các chiến dịch ở phía nam của Nga chống lại Ukraine.

Cuộc tấn công ngày 31 tháng 5 là một phần của làn sóng tấn công rộng lớn hơn ở Ukraine, cũng gây hư hại cho tổ máy chưng cất sơ cấp AVT-6 tại nhà máy lọc dầu Saratov vào cùng đêm đó và tấn công nhà máy lọc dầu Ilsky ở vùng Krasnodar Krai 48 giờ sau đó.

[Europe Maidan: Ukraine hit Novoshakhtinsk oil refinery in Russia with same weapon that sank Moskva Black Sea Fleet flagship]

2. Tổng thống Trump chỉ trích ông Netanyahu về vụ đánh bom ở Li Băng trong bối cảnh đàm phán chiến tranh Iran bế tắc.

Tổng thống Trump xác nhận ông đã có cuộc điện đàm gay gắt hôm thứ Hai với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu, trong đó ông kêu gọi Israel ngừng các cuộc tấn công vào Li Băng trong bối cảnh các cuộc đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran vẫn đang bế tắc.

“Tôi không muốn nói là tức giận,” ông nói với chương trình “Pod Force One” của tờ New York Post trong một cuộc phỏng vấn được đăng tải hôm thứ Tư. “Tôi hơi khó chịu vì ông ấy liên tục gây chiến với Li Băng. Bạn biết đấy, đến một lúc nào đó, tôi đã nói, 'Bibi, chúng ta phải dừng chuyện này lại. Ông phải dừng lại.'“

Cuộc hội thoại ngắn gọn, được Axios đưa tin đầu tiên, nhấn mạnh sự thay đổi ưu tiên giữa hai đồng minh ở Trung Đông. Tổng thống Trump, người có tỷ lệ ủng hộ giảm sút hơn nữa do chiến tranh, đã tham gia vào các cuộc đàm phán kéo dài nhiều tuần với Iran trong khi Israel tiếp tục tấn công các mục tiêu của Hezbollah ở Li Băng.

Tehran cho rằng chiến dịch của Israel là vi phạm thỏa thuận ngừng bắn hồi tháng 4, thỏa thuận đã tạm thời làm dịu các cuộc xung đột.

Nhưng tổng thống khẳng định mối quan hệ của ông với Netanyahu vẫn bền chặt.

“Tôi rất quý Bibi. Và tôi đã làm việc rất tốt với ông ấy,” ông nói. “Tôi là tổng thống thời chiến. Ông ấy là thủ tướng thời chiến. Hai khu vực rất quan trọng trên thế giới. Và tôi nghĩ chúng tôi đã làm rất tốt. Chúng tôi rất hợp tác với nhau.”

Hôm thứ Tư, Iran đã tấn công một tòa nhà dành cho hành khách tại phi trường quốc tế Kuwait, theo hãng tin AP, khiến một người thiệt mạng và hàng chục người bị thương. Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ, gọi tắt là CENTCOM tối thứ Ba cho biết lực lượng của họ “đã đánh bại thành công nhiều hỏa tiễn đạn đạo và máy bay điều khiển từ xa của Iran, đồng thời tiến hành các cuộc tấn công tự vệ vào đảo Qeshm để đáp trả các nỗ lực tấn công của Iran trên khắp Trung Đông”.

Trong cuộc phỏng vấn với tờ Post, Tổng thống Trump nói ông không biết liệu lệnh phong tỏa eo biển Hormuz của Iran, một tuyến đường thủy quan trọng đối với thương mại toàn cầu, có còn hiệu lực vào Ngày Lao động hay không. Nhưng ông bày tỏ sự tin tưởng vào các cuộc đàm phán hòa bình và nói rằng ông muốn gặp nhà lãnh đạo tối cao mới của nước này, Mojtaba Khamenei.

Cha của Khamenei, Ayatollah Ali Khamenei, đã thiệt mạng trong một cuộc không kích của Israel vào ngày đầu tiên của cuộc chiến.

Trong cuộc phỏng vấn, Tổng thống Trump nói rằng cuộc chiến phải diễn ra ngay bây giờ - chứ không phải sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, ngay cả khi đảng Cộng hòa đang phải đối mặt với những khó khăn ngày càng lớn trước cuộc bầu cử tháng 11.

“Nếu không có tôi, sẽ không có Israel ngày nay,” ông nói.

Ông Netanyahu nói rằng Tổng thống Trump “tôn trọng tôi, và tôi cũng tôn trọng ông ấy”.

Trong cuộc phỏng vấn với CNBC hôm thứ Tư, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu bác bỏ việc Tổng thống Trump gọi ông là “điên khùng” trong cuộc điện đàm gay gắt hồi đầu tuần, cho rằng đó chỉ là những “bất đồng chiến thuật” thường thấy ngay cả trong “những gia đình thân thiết nhất”.

“Đôi khi, cũng như trong những gia đình tốt đẹp nhất, chúng tôi có những bất đồng về chiến thuật. Chúng tôi luôn tìm cách giải quyết chúng. Chúng tôi có thể bất đồng vào buổi sáng, nhưng đến chiều lại cùng nhau hành động,” nhà lãnh đạo Israel nói.

Trước đó, trong một chương trình podcast của tờ New York Post, Tổng thống Trump đã xác nhận rằng ông đã đưa ra những lời chỉ trích gay gắt đối với người đồng cấp Israel trong một cuộc điện thoại căng thẳng, khi tổng thống nói rằng ông đã “hơi lo ngại” về việc cuộc xung đột giữa Israel và Hezbollah ở Li Băng đang cản trở các cuộc đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran.

“Mối quan hệ của tôi với Tổng thống Trump vẫn vậy. Ông ấy tôn trọng tôi, và tôi cũng tôn trọng ông ấy. Chúng tôi luôn tìm cách giải quyết những bất đồng,” ông Netanyahu nói hôm thứ Tư.

Ông không hoàn toàn ủng hộ các nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt cuộc chiến giữa Mỹ và Israel chống lại Iran, vốn đã được phát động hơn ba tháng trước, nhưng nói rằng Tổng thống Trump tin rằng ông có thể “giải quyết vấn đề làm giàu uranium” - ám chỉ chương trình hạt nhân của Iran - “bằng áp lực ngoại giao và các cuộc đàm phán cứng rắn. Tôi nghĩ ông ấy nên được trao cơ hội.”

Nhưng nhà lãnh đạo Israel không từ bỏ kế hoạch của nước mình nhằm bảo đảm rằng lực lượng Hezbollah do Iran hậu thuẫn, có trụ sở tại nước láng giềng Li Băng, không còn gây ra mối đe dọa nào cho đất nước ông.

“Nếu chúng ta muốn cứu Li Băng, nếu chúng ta muốn đạt được hòa bình giữa Li Băng và Israel — như tôi mong muốn — chúng ta phải giải giáp Hezbollah và phi quân sự hóa Li Băng. Đây là mục tiêu mà Tổng thống Trump và tôi cùng chia sẻ,” ông nói. “Không thể để những kẻ khủng bố diệt chủng này xâm lược đất nước Li Băng nghèo khó này, sử dụng nó để cố gắng xâm lược Israel — giống như cách Hamas đã xâm lược chúng ta, giết hại thường dân, giết đàn ông và hãm hiếp phụ nữ của chúng ta. Không quốc gia nào chấp nhận điều đó.”

Các quan chức Li Băng và Israel dự kiến sẽ gặp nhau trong một vòng đàm phán trực tiếp khác tại Washington vào thứ Tư, nhằm củng cố thỏa thuận ngừng bắn do Mỹ làm trung gian mà họ đã đồng ý cách đây vài tuần, nhưng cả Hezbollah và Israel đều cáo buộc nhau vi phạm thỏa thuận này hàng ngày kể từ khi Tổng thống Trump tuyên bố.

[Politico: Trump chides Netanyahu over Lebanon bombings amid Iran war negotiation standstill]

3. ‘Quyết định cơ bản đã được đưa ra’: Dân biểu Nga dự đoán sẽ có đợt huy động lực lượng mới vào mùa thu này.

Ông Andrei Gurulev, một Dân biểu Duma và cựu thành viên Ủy ban Quốc phòng và An ninh, cho biết một đợt tổng động viên mới có thể được công bố ở Nga vào mùa thu này do tình hình nguy cấp ở mặt trận, sự thất bại của cuộc tấn công mùa đông-xuân và tổn thất nặng nề.

“Ngay lúc này, đằng sau hậu trường và trong các văn phòng cao cấp, đang có những cuộc thảo luận sôi nổi về sự cần thiết của một cuộc huy động quy mô lớn mới,” ông cho biết.

Ông Gurulev nói thêm: “Những người am hiểu vấn đề cho biết một quyết định cơ bản về vấn đề này đã được đưa ra và sẽ có hiệu lực vào mùa thu này”.

Theo ông, chiến dịch đông xuân của Nga đã không mang lại kết quả “như chúng ta mong đợi”.

“Hiện đang là đầu mùa hè, và cuộc tiến công về cơ bản đã bị đình trệ. Chiến dịch quân sự đặc biệt, gọi tắt là SMO cuối cùng đã rơi vào thế bế tắc khốc liệt”, một thành viên Duma viết.

Ông lập luận rằng quyết định như vậy “sẽ không dẫn đến bước đột phá” trừ khi vấn đề máy bay điều khiển từ xa của Quân đội Ukraine, gọi tắt là AFU được giải quyết. Theo ông, máy bay điều khiển từ xa đang “phá vỡ đội hình bộ binh” trên các tuyến tiếp cận, ngăn cản các nhóm tấn công “ngẩng cao đầu” và “áp đảo hoàn toàn” cả tiền tuyến và hậu phương.

“Cần có người ở tiền tuyến, nhưng hãy thành thật mà nói: nếu chúng ta chỉ tuyển mộ binh lính và đưa họ ra tiền tuyến mà không giải quyết được vấn đề máy bay điều khiển từ xa của địch, thì sẽ không có bước đột phá nào cả. Chúng ta sẽ chỉ thấy thương vong gia tăng gấp bội mà thôi.”

Ông Gurulev cũng lưu ý đến tình hình ở Crimea, nơi đang xảy ra tình trạng thiếu nhiên liệu, cũng như các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vào “xa lộ Novorossiya” do bên xâm lược đặt tên, vốn là tuyến đường tiếp tế quan trọng cho bán đảo.

“Một số người nghĩ Crimea chỉ là một khu nghỉ dưỡng. Không. Ngày nay, nó là một khu vực tiền tuyến, và các biện pháp bảo đảm an ninh cho khu vực này phải nghiêm ngặt và dựa trên quân sự,” ông viết.

“Kẻ thù đang hành động trắng trợn, cố gắng cắt đứt nguồn cung nhiên liệu cho bán đảo và các nhóm quân phía nam của chúng ta”, Gurulev viết.

Ông nói rằng Nga phải tái cấu trúc hệ thống quản trị và “phải buộc những người chịu trách nhiệm về những sai sót trên xa lộ Novorossiya phải chịu trách nhiệm để những người khác không bao giờ nghĩ đến việc bỏ qua những vấn đề tương tự.”

“Nếu muốn chiến thắng, chúng ta cần đưa ra quyết định và thực hiện chúng một cách nghiêm chỉnh. Nhưng điều này vẫn chưa xảy ra. Và tình trạng này đã kéo dài nhiều năm, điều đó có nghĩa là, thật không may, mọi thứ sẽ chỉ trở nên tồi tệ hơn”, Gurulev kết luận.

Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế, gọi tắt là IISS có trụ sở tại Luân Đôn trước đây đã viết về khả năng xảy ra một cuộc huy động lực lượng mới ở Nga.

Trong báo cáo “Cuộc khủng hoảng sắp tới trong nền kinh tế chính trị của Nga”, báo cáo lưu ý rằng nguồn tài trợ hiện tại cho các hoạt động quân sự và việc bổ sung lực lượng chiến đấu ở Ukraine đang gần cạn kiệt, và Điện Cẩm Linh đang đối mặt với một “lựa chọn cơ bản” - hoặc thu hẹp tham vọng quân sự hoặc tăng đáng kể các yêu cầu đối với nền kinh tế và xã hội.

Theo IISS, phương án thứ hai có thể bao gồm việc tái huy động lực lượng, đóng cửa biên giới, hạn chế di chuyển lao động (bao gồm cả việc cưỡng bức lao động trong các doanh nghiệp công nghiệp quốc phòng), và chuyển hướng sang một “nền kinh tế quân sự hóa hoàn toàn” với quyền sở hữu nhà nước và kiểm soát giá cả mạnh mẽ hơn.

Vào tháng Hai, các chuyên gia từ Viện Nghiên cứu Chiến tranh, gọi tắt là ISW có trụ sở tại Mỹ đã viết rằng Điện Cẩm Linh có thể đang chuẩn bị cho xã hội một cuộc “huy động một phần” mới.

Họ chỉ ra các luật mới được thông qua vào cuối năm ngoái về việc sử dụng lực lượng dự bị và chế độ quân dịch quanh năm như những dấu hiệu có thể cho thấy sự chuẩn bị đó.

Họ cũng lưu ý rằng việc hạn chế truy cập internet và sử dụng ứng dụng nhắn tin có thể là dấu hiệu chuẩn bị cho việc siết chặt kiểm soát trong nước, vì việc tăng cường kiểm duyệt có thể được sử dụng để đàn áp sự bất mãn của công chúng.

Trong khi đó, Andriy Yusov, đại diện của Cơ quan Tình báo Quốc phòng Ukraine, gọi tắt là HUR, cho biết việc huy động lực lượng ở Nga vẫn tiếp tục không ngừng, nhưng quy mô không còn đủ để bù đắp những tổn thất.

Tại diễn đàn “Kiến trúc An ninh” hôm thứ Hai, ngày 1 tháng 6, Yusov phát biểu:

“Các nỗ lực tuyển mộ và huy động lực lượng ở Nga không hề dừng lại trong suốt cuộc xâm lược toàn diện và vẫn đang tiếp diễn. Bên cạnh những nỗ lực tuyển mộ lính đánh thuê nước ngoài, Nga cũng đang tăng cường các hoạt động này. Tại sao họ cần thêm người? Điều này rất hợp lý: cần phải bù đắp những tổn thất, và việc tuyển mộ hiện tại hầu như không đủ để đáp ứng. “

Yusov nói thêm rằng đây là một thách thức bổ sung đối với Điện Cẩm Linh và quân đội Nga, những bên đang tìm kiếm giải pháp.

“Và việc chỉ huy động tù nhân hoặc các trại giam không còn đủ nữa. Cuộc khủng hoảng đối với Putin đang ngày càng trầm trọng, và rõ ràng là họ sẽ thực hiện các biện pháp bổ sung,” ông nói.

Sau cuộc họp của Bộ Tổng tham mưu Ukraine vào cuối tháng 5, Tổng thống Volodymyr Zelenskiy cho biết Ukraine đã ghi nhận kế hoạch huy động 100.000 quân của Nga và sẽ tăng cường lực lượng của mình tại khu vực Chernihiv-Kyiv.

Tổng thống Zelenskiy cho biết Ukraine hiện đánh giá rằng Nga chưa có khả năng tiến hành một cuộc huy động bí mật trên quy mô lớn như vậy. Thay vào đó, Mạc Tư Khoa có thể sẽ sử dụng “các quyết định chính trị theo hình thức khác”, bao gồm các bước tương tự như những hành động gần đây của họ liên quan đến vùng Transnistria của Moldova.

Tổng thống Zelenskiy cũng cho biết Ukraine đang chuẩn bị mở rộng chiến dịch tấn công tầm xa nhằm vào các mục tiêu bên trong Nga, mô tả những cuộc tấn công đó là “các biện pháp trừng phạt tầm xa” đã giúp làm giảm khả năng duy trì chiến tranh của Mạc Tư Khoa.

Ông nói: “Ukraine chắc chắn sẽ tự vệ”, đồng thời cho biết thêm ưu tiên của Kyiv là tăng cường khả năng phòng thủ của đất nước và ngăn chặn bất kỳ kịch bản nào mà Điện Cẩm Linh có thể sử dụng để mở rộng chiến tranh qua miền bắc Ukraine.

Vào cuối tháng 5, ngày càng nhiều công dân Nga báo cáo nhận được “lệnh điều động” sau khi đến các văn phòng tuyển quân.

Dữ liệu tìm kiếm được tờ The Moscow Times trích dẫn, cùng với các nhóm pháp lý và nhân quyền, cho thấy sự gia tăng mạnh mẽ mối lo ngại về tập tục này trong những tháng gần đây.

Google Trends cho thấy lượng tìm kiếm cụm từ “lệnh huy động” tăng đột biến bắt đầu từ cuối tháng 3 và đạt đỉnh điểm vào đầu tháng 4.

Các truy vấn như “lệnh huy động đã được ban hành”, “lệnh huy động có hiệu lực trong bao lâu” và “lệnh huy động đỏ” đã trở thành những tìm kiếm đột phá. Yandex ghi nhận mức tăng mạnh hơn nữa, với số lượt tìm kiếm tăng từ dưới 10.000 lượt vào Tháng Giêng lên khoảng 40.000 lượt vào tháng 4.

Lệnh điều động là một văn bản chính thức do các ủy ban tuyển quân địa phương ban hành và được đính kèm vào sổ quân nhân. Văn bản này nêu rõ các hướng dẫn dành cho lực lượng dự bị trong trường hợp điều động toàn quốc, bao gồm địa điểm báo cáo, các giấy tờ cần thiết và đơn vị được phân công. Mặc dù không có nghĩa là triển khai ngay lập tức, nhưng lệnh này đưa các cá nhân vào một nhóm có thể được huy động nhanh chóng.

Dự án phản đối chế độ quân dịch bắt buộc “Lời kêu gọi lương tâm” hồi tháng 4 cho biết lực lượng dự bị ngày càng bị triệu tập dưới chiêu bài “cập nhật hồ sơ quân sự”, một số người bị ép buộc chấp nhận lệnh điều động, gia nhập các đơn vị dự bị hoặc ký hợp đồng.

Chính quyền địa phương cũng bắt đầu đăng tải các thông báo. Vào tháng 3, các quan chức ở Novoromanovo thuộc vùng Altai đã công bố danh sách yêu cầu những người đàn ông có thẻ quân nhân phải trình diện để nhận lệnh điều động. Các báo cáo tương tự cũng được đưa ra ở Novosibirsk và vùng Chelyabinsk.

[Kyiv Post: ‘Fundamental Decision Made’: Russian Lawmaker Predicts New Mobilization This Fall]

4. Tổng thống Zelenskiy cho rằng Nga nên muốn Ukraine gia nhập NATO.

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy cho biết nhiều thành viên NATO muốn Ukraine gia nhập Liên minh, và Nga cũng nên như vậy. Ông đã đưa ra nhận định này tại một cuộc họp báo chung với Tổng thư ký NATO Mark Rutte ở Kyiv vào ngày 3 tháng 6.

Ngôn ngữ “con đường bất khả thay đổi” tại Hội nghị thượng đỉnh Washington năm 2024 đã nhường chỗ cho việc tập trung vào các cơ chế tài chính song phương và Liên Hiệp Âu Châu thay vì gia nhập Liên minh dưới thời chính quyền Trump.

Tổng thống Zelenskiy dự kiến sẽ tham dự hội nghị thượng đỉnh NATO tại Ankara vào ngày 7-8 tháng 7, nơi nhóm đàm phán của Ukraine dự kiến sẽ thảo luận về các bảo đảm an ninh và tài chính dài hạn thay vì thời gian gia nhập NATO.

“Ukraine cần tư cách thành viên NATO cũng như NATO cần Ukraine. Và Nga cũng cần điều đó. Nga nên quan tâm đến việc Ukraine trở thành thành viên NATO. Bởi vì trong tương lai, Nga sẽ phải chịu tổn thất”, Tổng thống Zelenskiy nói.

Ông Rutte đã đến Kyiv vào sáng ngày 3 tháng 6, được các quan chức Ukraine đón tiếp tại ga xe lửa chính của thủ đô, theo ArmyInform đưa tin. Chuyến thăm không được thông báo công khai trước đó, tương tự như các chuyến thăm trước đây của ông Rutte.

Chuyến thăm cuối cùng của ông, vào đầu tháng 2 năm 2026, bao gồm việc dừng chân tại một nhà máy nhiệt điện kết hợp ở Kyiv đã bị hủy bỏ trong một cuộc tấn công bất ngờ của Nga ngay trước khi ông đến.

Cùng ngày hôm đó, Nga tiến hành một trong những cuộc tấn công phối hợp quy mô lớn vào Ukraine, sử dụng nhiều loại hỏa tiễn và hàng trăm máy bay điều khiển từ xa tấn công để đẩy đất nước này vào tình trạng cô lập.

Hậu quả của vụ tấn công là nhiều người bị thương, các tòa nhà dân cư và cơ sở hạ tầng năng lượng bị hư hại. Tại Kyiv, hỏa hoạn bùng phát ở các tòa nhà cao tầng và một trường mẫu giáo bị thiệt hại.

Tổng thống Ukraine đã xác nhận vào đầu ngày hôm nay rằng ông sẽ tham dự hội nghị thượng đỉnh NATO tại Ankara, sau khi ông Rutte gửi lời mời vào cuối tháng 5.

Cũng trong cuộc họp báo đó, Tổng thống Zelenskiy tiết lộ rằng Ukraine hiện chi 45-50 tỷ đô la mỗi năm cho vũ khí do Ukraine sản xuất - một con số “chưa từng có” mà ông mô tả là “một sự bảo đảm an ninh thực sự hiệu quả”.

[Kyiv Independent: Russia should want Ukraine in NATO, says Zelenskyy]

5. Điện Cẩm Linh cảnh báo: Chi tiêu chiến tranh đang vượt quá ngân sách.

Các quan chức cao cấp của Nga đã cảnh báo nhà độc tài Vladimir Putin rằng chi tiêu cho cuộc chiến ở Ukraine đang trở nên quá tốn kém và gây áp lực lên ngân sách quốc gia.

Theo các nguồn tin thân cận và các tài liệu mà Bloomberg News đã xem xét, các quan chức Bộ Tài chính và Ngân hàng Trung ương Nga cho biết chi tiêu quốc phòng có nguy cơ đẩy thâm hụt ngân sách lên mức không an toàn.

Họ kêu gọi cắt giảm hoặc tiết kiệm chi phí quân sự khi áp lực tài chính ngày càng gia tăng.

Tuy nhiên, các quan chức quốc phòng và những người khác trong giới an ninh đang phản đối, cho rằng việc cắt giảm chi tiêu quân sự sẽ làm suy yếu nỗ lực chiến tranh và gây tổn hại cho các ngành công nghiệp phụ thuộc vào các hợp đồng quân sự của nhà nước.

Theo những người thân cận với cuộc đàm phán, nhà độc tài Vladimir Putin đã chỉ thị Bộ Tài chính tìm cách tiết kiệm ở các khoản mục khác trong ngân sách trước khi cắt giảm chi tiêu quốc phòng.

Đồng thời, chi phí chiến tranh của Nga đã vượt quá kế hoạch ban đầu. Theo một báo cáo của Financial Times trích dẫn một tài liệu nội bộ của chính phủ, chi tiêu quân sự dự kiến sẽ cao hơn khoảng 2 ngàn tỷ rúp (28 tỷ Mỹ Kim) so với kế hoạch trong năm nay.

Tài liệu này, dựa trên thư của Bộ trưởng Tài chính Anton Siluanov, cảnh báo rằng chính phủ có thể cần phải đóng băng chi tiêu ở các lĩnh vực khác để bù đắp khoản thiếu hụt. Trong trường hợp xấu nhất, thâm hụt có thể lên tới 4 ngàn tỷ ruble (56 tỷ đô la) trong những năm tới.

Nga đã dành 16,84 ngàn tỷ ruble (238 tỷ Mỹ Kim) cho quốc phòng và an ninh trong ngân sách năm 2026 - gần 40% tổng chi tiêu của chính phủ.

Thâm hụt ngân sách đang ngày càng gia tăng. Trong bốn tháng đầu năm nay, Nga ghi nhận mức thâm hụt 5,9 ngàn tỷ rúp (82 tỷ đô la), cao hơn nhiều so với dự kiến và là mức lớn nhất kể từ khi cuộc xâm lược toàn diện Ukraine bắt đầu.

Ban đầu, chính phủ dự kiến thâm hụt ngân sách năm 2026 là 3,8 ngàn tỷ ruble (53 tỷ đô la), nhưng hiện nay các quan chức dự đoán mức thâm hụt sẽ lớn hơn nhiều do chi tiêu tăng và tốc độ tăng trưởng chậm lại.

Theo các nguồn tin, Bộ trưởng Tài chính Siluanov đã đề xuất đóng băng chi tiêu lên tới 2,9 ngàn tỷ ruble (40 tỷ Mỹ Kim) trong năm nay để giúp ổn định ngân sách.

Nền kinh tế Nga cũng đang chậm lại. Các dự báo tăng trưởng đã bị cắt giảm mạnh, và các quan chức hiện dự kiến gần như không có tăng trưởng nào trong năm 2026.

Ngay cả khi giá dầu tăng cao hơn nữa cũng khó giải quyết được vấn đề. Các chuyên gia thân cận với chính phủ cho rằng giá dầu cần phải duy trì trên 100 đô la một thùng trong thời gian dài mới tạo ra sự khác biệt thực sự.

Ông Siluanov đã cảnh báo rằng “nguồn dự trữ không phải là vô tận” và cho rằng chính phủ phải thận trọng trong chi tiêu. Nhưng các lựa chọn rất hạn chế, khi thuế đã được tăng và các ý tưởng thu ngân sách mới đang được thảo luận.

[Kyiv Post: Kremlin Warned: War Spending Is Breaking the Budget]

6. Thượng nghị sĩ Nhật Bản thúc giục Tokyo bán hỏa tiễn Patriot rất cần thiết cho Ukraine.

Một thành viên của Thượng viện Quốc hội Nhật Bản đã kêu gọi liên minh cầm quyền xuất khẩu hỏa tiễn đánh chặn Patriot sang Ukraine để tự vệ trước các cuộc tấn công tầm xa của Nga, và loại bỏ “các rào cản quan liêu” để vũ khí này có thể bảo vệ bầu trời và dân thường Ukraine càng sớm càng tốt.

“ Ukraine đang tuyệt vọng phòng thủ trước các cuộc tấn công hỏa tiễn bừa bãi từ Nga. Tuy nhiên, nước này thiếu hụt hỏa tiễn đánh chặn. Do đó, (các cuộc tấn công của Nga nhằm vào nhà cửa và doanh nghiệp Ukraine) đang gây ra nhiều thương vong”, Thượng Nghị Sĩ Shigefumi Matsuzawa phát biểu trong phiên tranh luận tại Ủy ban Đối ngoại và Quốc phòng, Thượng viện Nhật Bản.

Liên minh cầm quyền của Nhật Bản do Đảng Dân chủ Tự do, gọi tắt là JDP chi phối, với sự đồng minh của Đảng Đổi mới Nhật Bản, gọi tắt là JIP nhỏ hơn. Hai đảng này phần lớn chia sẻ cương lĩnh chính trị nhưng đôi khi bất đồng về các vấn đề như cải cách chính phủ và chính sách tài khóa, trong đó JDP có quan điểm bảo thủ và thận trọng hơn, còn JIP ủng hộ mạnh mẽ hơn cải cách trong nước và chính sách quốc phòng chủ động.

Ông Matsuzawa, đại biểu của JIP đến từ thành phố Kawasaki, thuộc tỉnh Kanagawa, một khu công nghiệp nơi ông từng giữ chức Thống đốc tỉnh, đã đưa ra nhận xét này trong phiên chất vấn Bộ trưởng Quốc phòng Shinjiro Koizumi về chính sách quốc gia đối với xuất khẩu vũ khí và hợp tác với các nước đồng minh.

“Nhật Bản đã nới lỏng các quy định về chuyển giao thiết bị quốc phòng, tạo điều kiện cho việc xuất khẩu vũ khí. Vẫn còn một số trở ngại trong việc cung cấp hệ thống Patriot cho Ukraine, nhưng chúng không phải là không thể vượt qua.”

“Tổng thống Zelenskiy đang rất mong chờ được cung cấp hỏa tiễn Patriot. Giờ là lúc Nhật Bản cần thể hiện sự hỗ trợ chủ động và rõ ràng”, ông Matsuzawa nói trong bình luận được đăng tải trên trang tin X của mình. “Thưa Bộ trưởng Koizumi, xin hãy thể hiện vai trò lãnh đạo trong chủ nghĩa hòa bình chủ động. Điều cần thiết là sự quyết tâm về chính trị.”

Hỏa tiễn đạn đạo của Nga bay ở độ cao khó đánh chặn với tốc độ trên Mach 5 thường xuyên tấn công các thị trấn và thành phố của Ukraine, với đầu đạn nặng gần một tấn đôi khi gây ra thiệt hại nghiêm trọng. Vũ khí duy nhất trong kho vũ khí của Ukraine có khả năng đánh chặn bất kỳ hỏa tiễn đạn đạo nào một cách đáng tin cậy là hệ thống Patriot PAC-3 do Raytheon sản xuất.

Từ năm 2023 đến 2025, Mỹ đã gửi cho Ukraine một lượng hạn chế hỏa tiễn đánh chặn PAC-3. Việc Tổng thống thân Cẩm Linh Ông Donald Trump lên nắm quyền vào năm 2026 đã cắt giảm mạnh việc Mỹ bán hỏa tiễn đánh chặn Patriot cho Ukraine, khiến các thành phố của Ukraine hầu như không có khả năng phòng thủ trước hỏa tiễn đạn đạo của Nga.

Ngày 28 tháng 5, Tổng thống Zelenskiy nhắc lại lời kêu gọi chính quyền Trump cho phép Ukraine sản xuất hỏa tiễn PAC-3 theo giấy phép, nếu Washington không muốn bán trực tiếp cho Kyiv.

“Chúng tôi tha thiết đề nghị các đối tác Mỹ giúp chúng tôi phân bổ thêm hỏa tiễn PAC-3 hoặc cấp phép cho Ukraine để chúng tôi có thể tự sản xuất chúng”, Tổng thống Zelenskiy nói trong một cuộc họp báo ở Stockholm. “Tôi thực sự muốn Ukraine được cấp phép sản xuất hỏa tiễn PAC-3”. PAC-3 là hỏa tiễn dành cho hệ thống Patriot”.

Phát biểu với các phóng viên hôm 30 tháng 5 tại Singapore, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cho biết Mỹ nhận thức được nhu cầu của Ukraine và sẽ cố gắng giúp đỡ, nhưng việc sản xuất hỏa tiễn đánh chặn của Mỹ có hạn và chính phủ của ông muốn Âu Châu cung cấp phần lớn viện trợ quân sự mà Ukraine cần.

“ Chúng tôi đang thay đổi cách sản xuất tất cả các loại đạn dược quan trọng này, để các công ty của chúng tôi không chỉ cung cấp nhiều hơn một chút, mà là nhiều hơn đáng kể trên mọi lĩnh vực,” Hegseth nói. “Ở những nơi chúng tôi có thể giúp Ukraine, chúng tôi đã làm. Ở những nơi chúng tôi có thể giúp Âu Châu làm được nhiều hơn, chúng tôi cũng đã làm. Chúng tôi muốn họ có khả năng tự vệ, và chúng tôi sẽ tìm cách để bảo đảm chúng tôi có thể giúp họ làm được điều đó.”

Tập đoàn Mitsubishi Heavy Industries của Nhật Bản sản xuất hỏa tiễn PAC-3 và mẫu PAC-3 MSE mới nhất của Raytheon theo giấy phép. Ngoài Raytheon ở Hoa Kỳ, hiện tại không có nhà sản xuất hỏa tiễn PAC-3 nào khác trên thế giới. Ý và Pháp cùng nhau sản xuất hệ thống phòng không SAMP/T cạnh tranh với Patriot nhưng số lượng sản xuất nhỏ và do cơ sở công nghiệp hạn chế nên khó có thể mở rộng trong những năm tới.

Đáp lại lời kêu gọi của Matsuzawa về việc xuất khẩu hỏa tiễn PAC-3 hiện đang được sản xuất tại Nhật Bản sang Ukraine, theo các báo cáo của truyền thông Nhật Bản, ông Koisumi cho biết chính phủ của ông “hiện không xem xét việc chuyển giao vũ khí cho Ukraine”.

Tháng 4 năm 2026, Nhật Bản đã sửa đổi luật xuất khẩu quốc phòng, mở rộng phạm vi vũ khí và vật liệu quân sự được phép xuất khẩu, đồng thời giảm bớt các rào cản hành chính đối với việc xuất khẩu đó. Những thay đổi này không ảnh hưởng đến các hạn chế trước đây đối với việc chuyển giao cho các khu vực xung đột, nhưng khuôn khổ sửa đổi cho phép chuyển giao trong những trường hợp đặc biệt.

Ông Mastuzawa và những người ủng hộ khác việc chuyển giao hỏa tiễn PAC-3 cho Ukraine lập luận rằng việc Nga ném bom các thành phố của Ukraine bằng hỏa tiễn đạn đạo là trường hợp đặc biệt. Thủ tướng Sanae Takaichi đã dẫn đầu việc thực hiện các sửa đổi luật xuất khẩu quốc phòng và trong các cuộc gặp trước đây với Tổng thống Zelenskiy đã tuyên bố Nhật Bản “sát cánh cùng Ukraine”. Trong phát biểu trước quốc hội, ông Koizumi cho biết chính phủ của ông dự định tiếp tục giúp đỡ Ukraine “bằng những phương tiện khác” ngoài việc cung cấp vũ khí.

Hãng tin Politico của Mỹ hôm thứ Tư đưa tin Tổng thống Zelenskiy sẽ tham dự hội nghị thượng đỉnh Nhóm G7 vào cuối tháng Sáu tại Évian-les-Bain, Pháp. Một nguồn tin được Politico trích dẫn cho biết nhà lãnh đạo Ukraine dự định thảo luận về ngoại giao thời chiến và phòng không để đối phó với các cuộc tấn công hỏa tiễn đạn đạo của Nga. Các thành viên của G7 gồm: Pháp, Đức, Ý, Canada, Anh, Mỹ và Nhật Bản.

[Kyiv Post: Japanese Lawmaker Pushes Tokyo to Sell Critically-Needed Patriot Missiles to Ukraine]

7. Tổ chức Bác sĩ Không Biên giới lên án cuộc tấn công gây chết người của Israel vào một bệnh viện ở Li Băng.

Tổ chức Bác sĩ Không Biên giới, một nhóm nổi tiếng cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe tại các khu vực xung đột trên khắp thế giới, đã lên án cuộc tấn công vào một bệnh viện ở Li Băng hôm thứ Hai.

Theo Bộ Y tế Li Băng, một cuộc tấn công ở Tyre đã gây thiệt hại nặng nề cho Bệnh viện Jabal Amel, khiến 4 người thiệt mạng và 127 người bị thương. Trong số những người bị thương có 39 nhân viên bệnh viện, theo thông báo của bộ này.

“Những cuộc tấn công liên tiếp này phản ánh sự thất bại nghiêm trọng trong việc bảo vệ phái đoàn y tế và nhấn mạnh nhu cầu cấp thiết phải bảo vệ thường dân, nhân viên y tế, cơ sở y tế và bảo đảm tiếp cận liên tục với dịch vụ chăm sóc cứu sống”, Omar Ebeid, điều phối viên dự án của Tổ chức Bác sĩ Không Biên giới tại miền nam Li Băng, cho biết trong một tuyên bố hôm thứ Ba.

Trong khi đó, quân đội Israel hôm thứ Ba đã đưa ra cảnh báo cho người Kitô hữu ở thành phố cổ Tyre, cho biết hàng chục phần tử khủng bố Hezbollah đang ẩn náu trong thành phố.

“Gửi tới cộng đồng Kitô giáo tại thành phố Tyre, Hezbollah, tổ chức đang dẫn đầu cuộc tàn phá Nhà nước Li Băng và gây ra cho các bạn nhiều thiệt hại, vẫn tiếp tục làm như vậy”, phát ngôn viên Lực lượng Phòng vệ Israel, Trung tá Ella Weweya, nói trong một thông điệp video. “Hãy loại bỏ những kẻ khủng bố thuộc tổ chức khủng bố này vì sự an toàn của các bạn.”

Bà tiếp tục, “Các phần tử Hezbollah ở Tyre, các anh không an toàn ở đó. Nếu các anh vẫn ở lại khu vực này, Lực lượng Phòng vệ Israel, gọi tắt là IDF sẽ di tản Khu phố Kitô giáo và hành động chống lại các anh.”

[CBSNews: Doctors Without Borders criticizes deadly Israeli strike on hospital in Lebanon]

8. ‘Một Armenia đích thực’: Pashinyan đi bỏ phiếu với sự ủng hộ của Tổng thống Trump, trong bối cảnh thù địch với Mạc Tư Khoa.

Armenia sẽ tổ chức bầu cử quốc hội vào ngày 7 tháng 6, một cuộc bỏ phiếu mà hầu hết các nhà quan sát đều mô tả là rất quan trọng.

Tám năm sau cuộc Cách mạng Nhung của đất nước, Thủ tướng thân Âu Châu Nikol Pashinyan của Armenia đang tìm cách tái đắc cử nhiệm kỳ thứ ba, trong bối cảnh căng thẳng với Nga và dường như nhận được sự ủng hộ hoàn toàn từ Hoa Kỳ.

Ngày 27 tháng 5, Tổng thống Donald Trump đã sử dụng mạng xã hội để bày tỏ sự “ủng hộ HOÀN TOÀN và TUYỆT ĐỐI” của mình đối với nhà lãnh đạo Armenia.

Đồng thời, Putin đe dọa Armenia bằng một “kịch bản Ukraine” nếu nước này tiếp tục xây dựng quan hệ với Liên Hiệp Âu Châu. Mới đây, Mạc Tư Khoa đã hiện thực hóa những lời đe dọa này bằng cách triệu hồi đại sứ của mình khỏi Yerevan.

Bất chấp những áp lực bên ngoài, đảng Hợp đồng Dân sự của Pashinyan vẫn nhiều khả năng sẽ giành chiến thắng trong cuộc bầu cử, các chuyên gia đã trao đổi với Kyiv Independent cho biết. Nhưng điều gì sẽ xảy ra tiếp theo với quốc gia Nam Caucasus này vẫn chưa rõ ràng, vì nhiều điều sẽ phụ thuộc vào quy mô chiến thắng của Pashinyan.

Các nhà phân tích cho rằng, nếu chính phủ của ông giành được đa số tuyệt đối theo hiến pháp, Armenia có thể đạt được những tiến triển thực sự hướng tới một thỏa thuận hòa bình với Azerbaijan, đối thủ lâu năm của Yerevan trong khu vực.

Ngược lại, một chiến thắng nhỏ hơn có thể dẫn đến sự trì trệ trong thỏa thuận, khiến Armenia phụ thuộc chiến lược vào Nga trong nhiều năm tới.

Một chiến lược can thiệp kinh điển và hơi lỗi thời của Nga.

Theo các nguồn tin tình báo phương Tây của Reuters, Nga đang cân nhắc việc tổ chức các chuyến bay hồi hương cho hàng chục ngàn người Armenia gốc Nga trước thềm bầu cử, nhằm tác động đến kết quả. Mặc dù thông tin này khó kiểm chứng, nhưng sự can thiệp của Nga vào cuộc bầu cử Armenia là điều không thể phủ nhận.

Trong những tuần qua, Mạc Tư Khoa đã áp đặt lệnh cấm vận đối với Jermuk, một loại nước khoáng của Armenia rất phổ biến ở Nga, và sau đó mở rộng lệnh cấm sang cả hoa cắt cành, rau củ và dâu tây.

Phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Nga, Maria Zakharova, đe dọa rằng Nga có thể hủy bỏ thỏa thuận năm 2013 bảo đảm xuất khẩu khí đốt tự nhiên và các sản phẩm dầu mỏ sang Armenia mà không phải chịu thuế.

“Trước thềm bầu cử, về cơ bản chúng ta đang chứng kiến những phương pháp tống tiền cũ của Nga bằng thương mại, các biện pháp giả tạo về vệ sinh nhắm vào các sản phẩm nông nghiệp và các mối đe dọa về nguồn cung cấp khí đốt”, Stefan Meister, nhà phân tích chính sách đối ngoại tại Hội đồng Quan hệ Đối ngoại Đức, gọi tắt là DGAP cho biết.

Mặc dù sự phụ thuộc của Armenia vào nền kinh tế Nga là có thật, và những biện pháp này có thể giáng một đòn mạnh vào nền kinh tế nước này, nhưng những hạn chế này cũng là “một phần của chiến thuật cũ đã trở nên lỗi thời”, theo nhận định của Laurence Broers, một cộng tác viên tại Chatham House.

Điểm nổi bật trong trường hợp của Armenia là vai trò của các doanh nhân người Armenia gốc Nga, những người đang đóng vai trò trung tâm trong các nỗ lực tác động đến bối cảnh chính trị của đất nước. Ví dụ, đối thủ chính của Pashinyan là Samvel Karapetyan, một tỷ phú đã làm giàu ở Nga và hiện đang đứng đầu đảng Armenia Mạnh mẽ.

“Tuy nhiên, hiện tại, các nhà tài phiệt Armenia vẫn chưa thực sự tác động đến các cuộc thăm dò dư luận theo bất kỳ cách nào, và chúng ta vẫn chưa thấy ai giống như Bidzina Ivanishvili ở Georgia”, Broers nói, đề cập đến người lãnh đạo trên thực tế của đảng Giấc mơ Georgia thân Nga cầm quyền.

[Kyiv Independent: 'A Real Armenia:' Pashinyan heads to vote with Trump's support, Moscow's hostility]

9. Cuộc bỏ phiếu về Iran là thất bại nghiêm trọng nhất trong một chuỗi thất bại của Tổng thống Trump tại Quốc hội.

Lần đầu tiên, các Dân biểu đảng Cộng hòa tại Hạ viện đã thất bại trong việc ngăn chặn nỗ lực của Quốc Hội buộc Tổng thống phải chấm dứt chiến tranh với Iran. Đây là dấu hiệu mới nhất cho thấy các thành viên trong chính đảng của tổng thống sẵn sàng chống lại ông về những khía cạnh quan trọng trong chương trình nghị sự của ông trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.

Cuộc bỏ phiếu này càng làm cản trở các ưu tiên chính trị của Tòa Bạch Ốc trong những tuần gần đây sau khi đảng Cộng hòa đã phá hỏng một số mục tiêu của Tổng thống Trump. Các Thượng Nghị Sĩ đảng Cộng hòa, những người đã từng giúp phản đối Tổng thống Trump về cuộc chiến tranh với Iran trong một cuộc bỏ phiếu ban đầu, cũng đã bác bỏ đề xuất trị giá hàng tỷ đô la của tổng thống để hỗ trợ dự án xây dựng phòng khiêu vũ của ông và một quỹ của Bộ Tư pháp để bồi thường cho các đồng minh của tổng thống mà ông cho rằng đã bị truy tố một cách bất công.

Những động thái này — khi đảng Dân chủ tận dụng giá xăng tăng vọt và cuộc chiến tranh để giành lợi thế trong giai đoạn chuẩn bị cho cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ — cho thấy sự căng thẳng ngày càng gia tăng giữa Tòa Bạch Ốc và các thành viên đảng Cộng hòa tại Quốc hội.

Lãnh đạo phe đa số Thượng viện John Thune cho biết: “Chúng tôi đang cố gắng hoàn thành một số việc ở đây, những việc mà Tòa Bạch Ốc muốn thực hiện. Mọi việc trở nên phức tạp hơn với những thông báo hàng tuần.”

Đảng Cộng hòa vẫn thận trọng khi giao dịch với Tổng thống Trump, đặc biệt là sau khi tổng thống ủng hộ các ứng cử viên trong cuộc bầu cử sơ bộ đã đánh bại những nhân vật kỳ cựu của đảng Cộng hòa như Thượng Nghị Sĩ John Cornyn (Đảng Cộng hòa đơn vị Texas), Bill Cassidy (Đảng Cộng hòa đơn vị Louisiana) và nhà hoạt động theo chủ nghĩa tự do Tom Massie (Đảng Cộng hòa đơn vị Kentucky).

Nhưng bốn Dân biểu Cộng hòa tại Hạ viện đã cùng với các Dân biểu Dân chủ bỏ phiếu hôm thứ Tư tại Hạ viện để thực chất tạm dừng các hoạt động quân sự ở Trung Đông trừ khi Quốc hội cho phép.

Cuộc bỏ phiếu lưỡng đảng với tỷ lệ 215-208 phần lớn mang tính biểu tượng, vì Tổng thống Trump gần như chắc chắn sẽ phủ quyết bất kỳ dự luật nào hạn chế quyền lực của ông. Nhưng cuộc bỏ phiếu gây tổn hại về mặt chính trị này cho thấy sự bất đồng trong chính đảng của ông và có thể là chất xúc tác khi Thượng viện xem xét các dự luật tương tự đã được thông qua trong một cuộc bỏ phiếu bất ngờ hồi tháng trước.

Và Tổng thống Trump sẽ cần các đảng viên Cộng hòa giữ vững lập trường nếu muốn tránh những thất bại chính trị tiếp theo.

Đảng Cộng hòa và Đảng Dân chủ đã bắt tay nhau phản đối các khía cạnh khác trong chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump. Hạ viện sẽ xem xét các biện pháp trừng phạt mới đối với Nga trong tuần này cũng như viện trợ cho Ukraine, một gói được đưa ra thảo luận sau khi một liên minh lưỡng đảng buộc phải bỏ phiếu thông qua kiến nghị bãi nhiệm. Dự luật chính sách quốc phòng dự kiến được bỏ phiếu tại Ủy ban Quân sự Hạ viện vào thứ Năm cũng gia hạn các giới hạn về việc rút quân khỏi Âu Châu trong bối cảnh các thành viên diều hâu của Đảng Cộng hòa thất vọng vì chính quyền đang điều chuyển quân đội trên lục địa này.

Và nỗ lực của chính quyền Trump nhằm thành lập một “Quỹ chống vũ khí hóa” trị giá 1,8 tỷ đô la Mỹ thuộc Bộ Tư pháp dường như đã thất bại sau những lời chỉ trích từ các đảng viên Cộng hòa rằng nỗ lực này sẽ chẳng khác nào một khoản tiền trả cho các đồng minh chính trị của tổng thống. Việc triển khai quỹ này đã làm đình trệ một dự luật tài trợ nhập cư được thông qua nhanh chóng và theo đường lối đảng – với việc các đảng viên Cộng hòa khó có thể tập hợp đủ phiếu bầu cho gói cứu trợ này nếu không có sự bảo đảm rằng Bộ Tư pháp sẽ không tiếp tục thành lập quỹ. Thượng viện cuối cùng đã bắt đầu xem xét dự luật vào chiều thứ Tư, và chỉ có thể chấp nhận một số ít phiếu chống từ các đảng viên Cộng hòa.

Tổng thống Trump cũng gây tranh cãi trong nội bộ đảng Cộng hòa tại Quốc hội khi bổ nhiệm Bill Pulte, giám đốc Cơ quan Tài chính Nhà ở Liên bang và là một đồng minh chính trị, làm giám đốc tình báo quốc gia tạm quyền.

Tòa Bạch Ốc chưa đưa ra phản hồi ngay lập tức về yêu cầu bình luận.

Đã có những dấu hiệu cho thấy sự bất mãn của đảng Cộng hòa đang âm ỉ trong nhiều tuần, thậm chí có thể lâu hơn. Các nhà lập pháp dự kiến sẽ bỏ phiếu về dự luật trao quyền chiến tranh gần hai tuần trước. Nhưng các lãnh đạo đảng Cộng hòa tại Hạ viện đã đột ngột hoãn cuộc bỏ phiếu vì họ gần như chắc chắn sẽ thất bại do sự bất đồng chính kiến và vắng mặt của một số thành viên. Những người ủng hộ đã trở lại Đồi Capitol tuần này với niềm tin rằng nghị quyết sẽ được thông qua.

Các Dân biểu đảng Cộng hòa Tom Barrett của Michigan, Brian Fitzpatrick của Pennsylvania, Warren Davidson của Ohio và Massie đã ủng hộ biện pháp chấm dứt sự can thiệp của Mỹ vào Iran và bảo đảm việc thông qua biện pháp này.

Tất cả các thành viên đảng Dân chủ đều ủng hộ nỗ lực này. Dân biểu ôn hòa Jared Golden của Maine, người từng là thành viên đảng Dân chủ duy nhất phản đối biện pháp trước đó, đã tuyên bố trước cuộc bỏ phiếu rằng ông sẽ bỏ phiếu ủng hộ.

Massie, người Cộng hòa duy nhất bỏ phiếu chống lại cuộc chiến trong cả bốn lần đề xuất, đã thua trong cuộc bầu cử sơ bộ tháng Năm trước một đối thủ được Tổng thống Trump ủng hộ, cựu đặc nhiệm Hải quân Ed Gallrein. Trong khi đó, Barrett và Fitzpatrick đang nắm giữ các khu vực bầu cử tranh chấp mà đảng Dân chủ đang nhắm đến để giành quyền kiểm soát Hạ viện. Davidson trước đây đã ủng hộ - rồi phản đối - nỗ lực này trước khi bỏ phiếu ủng hộ nghị quyết mới nhất.

Những người ủng hộ dự đoán rằng dự luật chống chiến tranh cuối cùng sẽ thành công khi Hạ viện xem xét lại vấn đề này. Lãnh đạo phe thiểu số Hakeem Jeffries đã kêu gọi các đảng viên Cộng hòa cùng với các đảng viên Dân chủ phản đối Tổng thống Trump trước cuộc bỏ phiếu.

“Chúng ta chỉ cần một vài thành viên đảng Cộng hòa tham gia cùng chúng ta, và chúng ta có thể chấm dứt cuộc chiến tranh tùy tiện, liều lĩnh và tốn kém này,” Jeffries nói với các phóng viên.

Tháng trước, Thượng viện đã thông qua một biện pháp phản chiến tương tự trong một cuộc bỏ phiếu thủ tục bất ngờ, khi những người chỉ trích chiến tranh tận dụng sự vắng mặt của nhiều Dân biểu Cộng hòa. Bốn Dân biểu Cộng hòa đã giúp đưa biện pháp này tiến lên, trong đó có Cassidy, người đã thay đổi phiếu bầu của mình để phản đối chiến tranh sau khi thua trong cuộc bầu cử sơ bộ.

Tuy nhiên, bất chấp một số ít người chủ chốt bất đồng quan điểm, đại đa số đảng viên Cộng hòa vẫn chọn bỏ phiếu cho Tổng thống Trump.

Chính quyền cũng đã bỏ qua thời hạn pháp lý 60 ngày để chấm dứt chiến dịch quân sự. Tòa Bạch Ốc cho rằng một thỏa thuận ngừng bắn sẽ vô hiệu hóa thời hạn này, nhưng Mỹ và Iran đã liên tục bắn phá lẫn nhau trong những tuần gần đây khi các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt xung đột và mở lại eo biển Hormuz gặp bế tắc.

Tháng trước, Tổng thống Trump đã tuyên bố rằng một thỏa thuận gần như đã đạt được, nhưng điều đó đã không xảy ra. Và hôm thứ Hai, ông nói với CNBC rằng khi nói đến các cuộc đàm phán, “Thành thật mà nói, tôi không quan tâm liệu chúng có kết thúc hay không.”

Tuy nhiên, trong một cuộc phỏng vấn với tờ New York Post được đăng tải hôm thứ Tư, Tổng thống Trump đã nhắc lại sự lạc quan của mình rằng một thỏa thuận để chấm dứt xung đột và mở lại eo biển có thể đạt được “khá nhanh chóng”.

[Politico: Iran vote caps Trump’s congressional losing streak]

 

1. Bác sĩ khám cho một người đàn ông để quyết định có được an tử hay không bên ngoài một cửa hàng bánh rán.

Sau khi một bệnh nhân của ông được đánh giá về khả năng an tử bên ngoài một cửa hàng bánh rán, một bác sĩ ở Ontario đã bị cơ quan quản lý y tế của tỉnh giám sát do liên tục không tuân thủ các quy trình và thủ tục.

Bác sĩ James MacLean là đối tượng của hai khiếu nại liên quan đến hai trường hợp liên quan đến chế độ an tử và hỗ trợ tự tử của Canada, được gọi là Hỗ trợ Y tế trong Cái chết (MAiD). Sau các vụ việc, trong đó có một vụ tiến hành đánh giá bên ngoài quán cà phê và cửa hàng bánh rán Tim Hortons, hành vi chung của ông đã được Hội đồng Bác sĩ và Phẫu thuật viên Ontario xem xét, và kết luận rằng MacLean thiếu khả năng phán đoán trong các quyết định của mình, đối xử với bệnh nhân theo cách “gây ra nguy cơ bị ép buộc”, và lưu giữ hồ sơ không đầy đủ.

Hội đồng nhận thấy rằng hành vi của MacLean “gây hại hoặc có khả năng gây hại cho bệnh nhân trong 5 trên 20 hồ sơ bệnh án được xem xét”.

Thomas Dillon, 45 tuổi, mắc bệnh Crohn, ngoài ra còn có tiền sử lạm dụng rượu, trầm cảm và ý định tự tử, đã gặp MacLean nhiều lần bên ngoài cửa hàng bánh rán để đánh giá khả năng được an tử.

MacLean đã tiến hành đánh giá khả năng được an tử của Dillon bên ngoài quán cà phê Tim Hortons, nơi bác sĩ xác định ông đủ điều kiện, sau đó họ đã trao đổi nhiều tin nhắn để lên kế hoạch cho sự kết thúc cuộc đời của ông. Hai ngày sau, họ gặp lại nhau tại quán cà phê, từ đó bác sĩ lái xe đưa bệnh nhân đến nơi anh ta sẽ kết thúc cuộc đời mình. MacLean sau đó đã kết thúc cuộc đời của Dillon bằng phương pháp an tử tại một đơn vị công nghiệp nơi chuẩn bị thi thể để vận chuyển đến nhà tang lễ. Hội đồng Bác sĩ và Phẫu thuật viên Ontario kết luận rằng MacLean đã vượt quá giới hạn nghề nghiệp với thái độ tùy tiện khi kết thúc cuộc đời của Dillon, và nhận thấy địa điểm đánh giá tư cách hành nghề là không phù hợp. Gia đình người quá cố không thể tin rằng MacLean vẫn được phép hành nghề. Đã có thông tin cho rằng gia đình của Dillon đồng ý với một số kết luận của Hội đồng; tuy nhiên, họ cho rằng cơ quan quản lý không làm đủ để ngăn chặn các hành vi lạm dụng tiếp theo xảy ra. “Tôi kinh hoàng khi Hội đồng không ngăn cản ông ta hành nghề”, dì của Dillon, Megan Nichols, nói. “Cần thêm những gì để giải quyết tai họa này?”

Hội đồng đã cảnh cáo MacLean và đồng ý với một số điều kiện liên quan đến hoạt động hành nghề của ông, bao gồm giám sát lâm sàng tối thiểu sáu tháng và kiểm tra đột xuất các địa điểm hành nghề và hồ sơ bệnh nhân của ông.

Không có vấn đề nào trong số này được đưa lên Tòa án Kỷ luật Bác sĩ và Phẫu thuật viên Ontario, nơi xét xử các cáo buộc về hành vi sai trái hoặc thiếu năng lực chuyên môn.

Phát ngôn nhân của Right To Life UK, Catherine Robinson, cho biết: “Đây lại là một trường hợp đáng buồn khác cho thấy những điều có thể xảy ra ở Anh nếu việc trợ tử được hợp pháp hóa ở đây”.

“Các biện pháp bảo vệ trên giấy tờ không có nhiều ý nghĩa nếu các bác sĩ chỉ đơn giản là bỏ qua chúng, và dường như Bác sĩ MacLean chỉ bị khiển trách nhẹ cho hành vi thô bạo của mình. Tất nhiên, ngay cả khi Bác sĩ MacLean hành động theo đúng quy trình, hành động của ông vẫn đáng bị lên án”. “Nhà nước và các chuyên gia y tế không nên giúp đỡ mọi người kết thúc cuộc sống của chính họ. Điều đó làm biến dạng nghiêm trọng mối quan hệ giữa bác sĩ và bệnh nhân và ngụ ý rằng một số cuộc sống không đáng sống.”

---

Source:Catholic Herald

Doctor assessed man for euthanasia outside doughnut shop

2. Các nhà thờ Pháp hứng chịu những cuộc tấn công mới

Một nhà thờ Công Giáo ở miền nam nước Pháp đã bị phá hoại vào cuối tuần Lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống, đây là vụ việc mới nhất trong một chuỗi các vụ tấn công dai dẳng vào các nơi thờ phượng và biểu tượng Kitô giáo trên khắp đất nước.

Vào thứ Hai, ngày 25 tháng 5, nhà thờ Saint-Pierre-ès-Liens ở Mérens, thuộc tỉnh Lot-et-Garonne, đã bị phát hiện bị hư hại sau khi những kẻ đột nhập vào. Các bức tượng bị vỡ, các vật dụng phụng vụ bị vứt lung tung trên sàn nhà, các chậu hoa bị lật đổ và ít nhất một cửa sổ kính màu bị đập vỡ. Nhà thờ vẫn là một nơi thờ tự hoạt động tích cực, được sử dụng cho các bí tích và sinh hoạt giáo xứ.

Trong một vụ việc riêng biệt ở Comps, thuộc tỉnh Gard, một cây thánh giá bằng kim loại đặt trên một mỏm đá nhìn ra thị trấn đã bị nhóm Hành động Công dân Chống Phân biệt chủng tộc và Chống Phát xít ở Beaucaire phản đối. Nhóm này đã chuyển vụ việc đến Liên đoàn Nhân quyền Pháp, cho rằng việc lắp đặt này vi phạm các nguyên tắc thế tục.

Tribune Chrétienne, tờ báo Công Giáo Pháp đầu tiên đưa tin về các vụ việc này, cho biết những vụ tấn công như vậy xảy ra với tần suất đáng báo động. Các nhà thờ trên khắp nước Pháp đã nhiều lần bị phá hoại, bao gồm cả việc chặt đầu tượng Đức Mẹ Maria, phá hủy thánh giá, phá hoại hòm đựng Mình Thánh và thỉnh thoảng bị đốt phá. Bài báo đặt câu hỏi: “Cần bao nhiêu nhà thờ nữa bị xúc phạm trước khi cả nước nhận thức đầy đủ về mức độ nghiêm trọng của những hành vi này?”

Đài quan sát Di sản Tôn giáo trước đây đã cảnh báo rằng cứ hai tuần lại có một nhà thờ biến mất ở Pháp do hỏa hoạn, bán hoặc phá hủy. Chủ tịch của tổ chức này, Édouard de Lamaze, cho biết hai phần ba số vụ cháy nhà thờ có nguồn gốc tội phạm. Mặc dù những con số này liên quan đến di sản tôn giáo nói chung, nhưng hầu hết các địa điểm bị ảnh hưởng đều là Công Giáo. Pháp có khoảng 45.000 nhà thờ và nhà nguyện Công Giáo, nhiều trong số đó là di tích lịch sử. Dữ liệu tình báo tội phạm của Pháp ghi nhận 877 vụ tấn công vào các địa điểm thờ phượng của Công Giáo chỉ riêng trong năm 2018, với các vụ phá hoại được báo cáo tăng mạnh trong thập niên trước. Khoảng 5.000 công trình tôn giáo hiện được coi là có nguy cơ biến mất. Các đô thị, sở hữu hầu hết các công trình tôn giáo theo luật năm 1905 về việc tách biệt Giáo hội và nhà nước, thường thiếu nguồn lực để bảo trì và bảo vệ đúng cách. Các vụ việc ở Mérens và Comps xảy ra trong bối cảnh cuộc tranh luận đang tiếp diễn ở Pháp về chủ nghĩa thế tục, hay laïcité, vị trí của tôn giáo trong không gian công cộng và việc bảo tồn di sản Kitô giáo. Các lãnh đạo Công Giáo và những người vận động bảo tồn di sản đã nhiều lần kêu gọi tôn trọng hơn nữa các nơi thờ tự và bảo vệ mạnh mẽ hơn các nhà thờ lịch sử của Pháp. Tần suất các vụ tấn công như vậy đã làm dấy lên mối lo ngại ngày càng tăng trong cộng đồng Công Giáo Pháp rằng bản sắc Kitô giáo lịch sử của đất nước đang bị xói mòn dần dần cả trong không gian công cộng và thánh đường.

---

Source:Catholic Herald

French churches suffer fresh attacks

3. Tòa án Âu Châu phán quyết Thổ Nhĩ Kỳ phân biệt đối xử với các linh mục Chính thống giáo.

Tòa án Nhân quyền Âu Châu đã phán quyết rằng Thổ Nhĩ Kỳ đã vi phạm quyền của hai linh mục Chính thống giáo Hy Lạp bằng cách ngăn cản họ tham gia quản lý các quỹ thuộc cộng đồng tôn giáo của chính họ.

Trong vụ án Mavrakis và những người khác kiện Thổ Nhĩ Kỳ, Tòa án đã xem xét các khiếu nại của các giáo sĩ Chính thống giáo Hy Lạp, những người đã bị chính quyền Thổ Nhĩ Kỳ từ chối cho phép trở thành thành viên hội đồng quản trị của các quỹ Chính thống giáo Hy Lạp ở Istanbul. Vụ án liên quan đến hai quỹ nhà thờ và một quỹ trường trung học thuộc cộng đồng thiểu số Chính thống giáo Hy Lạp.

Phán quyết này là một lời chỉ trích mạnh mẽ đối với Ankara và đã làm dấy lên cuộc tranh luận mới về tự do tôn giáo và vị thế của các cộng đồng thiểu số Kitô giáo tại một quốc gia từng là một trong những trung tâm chính của Kitô giáo.

Trung tâm Luật và Công lý Âu Châu, được phép can thiệp vào vụ việc, cho biết tranh chấp này minh họa sự can thiệp của nhà nước vào việc tổ chức các quỹ tôn giáo Chính thống giáo Hy Lạp. Nhóm pháp lý Kitô giáo có trụ sở tại Strasbourg cho biết các nguyên đơn, Niko Mavrakis và Corç Kasapoğlu, đã được bầu vào hội đồng quản trị của các quỹ cộng đồng Chính thống giáo Hy Lạp trước khi bị Tổng cục Quỹ của Thổ Nhĩ Kỳ bãi nhiệm với lý do họ là giáo sĩ.

Tổ chức ECLJ lập luận rằng, không giống như các tín hữu Hồi giáo, các giáo sĩ Kitô giáo ở Thổ Nhĩ Kỳ không được phép quản lý các tổ chức tôn giáo của họ, và sự hạn chế này ảnh hưởng đến quyền tự do lập hội, tự do tôn giáo và bình đẳng trước pháp luật.

Phán quyết này làm nổi bật tình trạng bấp bênh của các cộng đồng Kitô giáo lâu đời ở Thổ Nhĩ Kỳ. Kitô giáo chiếm tỷ lệ lớn hơn nhiều trong dân số Tiểu Á vào đầu thế kỷ 20, khi Anatolia là nơi sinh sống của các cộng đồng Kitô giáo Hy Lạp, Armenia, Assyria và các cộng đồng Kitô giáo khác lớn và cổ xưa có từ thời các tông đồ. Ngày nay, Kitô giáo chỉ chiếm một thiểu số nhỏ ở Thổ Nhĩ Kỳ.

Sự suy giảm này diễn ra sau nhiều đợt đàn áp, thảm sát, trục xuất và các chính sách hạn chế liên tiếp, bao gồm cả các sự kiện năm 1915-1923, được nhiều chính phủ và nhà sử học công nhận rộng rãi là cuộc diệt chủng Armenia. Thổ Nhĩ Kỳ bác bỏ thuật ngữ “diệt chủng”, mô tả các sự kiện này là các cuộc di dời trong thời chiến và bạo lực giữa các cộng đồng.

Ngay cả ngày nay, đời sống Kitô giáo ở Thổ Nhĩ Kỳ vẫn phải đối mặt với nhiều trở ngại. Tòa Thượng phụ Đại kết Constantinople, các Giáo hội Armenia và Giáo Hội Công Giáo không được hưởng địa vị pháp lý ngang bằng với các cộng đồng tôn giáo ở một số quốc gia Âu Châu khác. Các cộng đồng Kitô giáo thường dựa vào hệ thống các quỹ cộng đồng, hoạt động của hệ thống này được chính quyền quản lý chặt chẽ.

Tổ chức ECLJ cho biết những thay đổi quy định thường xuyên và sự giám sát của nhà nước đã ngăn cản các cộng đồng thiểu số Kitô giáo duy trì các tổ chức của họ, và các quỹ có nguy cơ bị gắn mác “không hoạt động” hoặc “bất mãn”, điều này có thể khiến họ chịu sự kiểm soát của nhà nước.

Các vụ bạo lực và phá hoại cũng tiếp diễn. Vào Tháng Giêng năm 2024, nhà thờ Công Giáo Santa Maria ở Istanbul đã bị tấn công trong Thánh lễ Chúa nhật, một vụ tấn công do tổ chức Nhà nước Hồi giáo, gọi tắt là IS nhận trách nhiệm. Một người đàn ông đã thiệt mạng, và chính quyền Thổ Nhĩ Kỳ sau đó cho biết hai nghi phạm có liên hệ với Nhà nước Hồi giáo đã bị bắt giữ.

Tổ chức bác ái quốc tế Open Doors xếp Thổ Nhĩ Kỳ ở vị trí thứ 41 trong Danh sách Theo dõi Thế giới năm 2026 về các quốc gia nơi Kitô hữu phải đối mặt với sự đàn áp khắc nghiệt nhất. Hồ sơ quốc gia của tổ chức này cho biết Kitô hữu ở Thổ Nhĩ Kỳ phải đối mặt với sự phân biệt đối xử về mặt thể chế và áp lực văn hóa, trong đó những người cải đạo đặc biệt dễ bị tổn thương trước sự thù địch của gia đình và xã hội.

Phán quyết của Tòa án Âu Châu cũng đã thu hút sự chú ý trở lại về tình trạng của các địa điểm Kitô giáo quan trọng, đặc biệt là Hagia Sophia. Vào tháng 7 năm 2020, Tổng thống Recep Tayyip Erdoğan đã ban hành sắc lệnh chuyển đổi nhà thờ có từ thế kỷ thứ sáu này – một trong những thành tựu kiến trúc vĩ đại nhất của Kitô giáo và là nhà thờ chính tòa cũ – trở lại thành đền thờ Hồi giáo. Động thái này đã vấp phải sự chỉ trích từ Đức Thánh Cha Phanxicô, UNESCO và các nhà lãnh đạo Kitô giáo trên toàn thế giới.

Việc chuyển đổi này đã đảo ngược tình trạng của tòa nhà, vốn là một bảo tàng kể từ năm 1935, và được nhiều người Công Giáo và Chính thống giáo coi là một sự đảo ngược mang tính biểu tượng đối với hàng thế kỷ hiện diện của Kitô giáo ở Constantinople. Sau đó cùng năm, nhà thờ Chora cũng được chuyển đổi thành một đền thờ Hồi giáo.

Phán quyết của Tòa án Strasbourg được đưa ra vài tháng sau chuyến thăm Thổ Nhĩ Kỳ của Giáo hoàng Lêô XIV vào năm 2025 để kỷ niệm 1.700 năm Công đồng Nicaea, một trong những sự kiện nền tảng của giáo lý Kitô giáo, được tổ chức tại vùng đất hiện nay thuộc Thổ Nhĩ Kỳ. Trong chuyến thăm, Giáo hoàng đã cầu nguyện với các nhà lãnh đạo Kitô giáo tại Nicaea, nay là Iznik, và kêu gọi các Kitô hữu noi theo con đường “gặp gỡ huynh đệ, đối thoại và hợp tác”.

Trong chuyến thăm đó, khi phát biểu tại Nhà thờ Chúa Thánh Thần ở Istanbul, Đức Giáo Hoàng Lêô đã mô tả Thổ Nhĩ Kỳ là một “vùng Thánh Địa” nơi câu chuyện về Israel gặp gỡ sự ra đời của Kitô giáo, và nhắc lại rằng tám Công đồng Đại kết đầu tiên đã được tổ chức tại đây.

Quyết định của Tòa án Âu Châu khẳng định lại rằng các cộng đồng tôn giáo phải được tự do quản lý các tổ chức của mình mà không bị nhà nước can thiệp tùy tiện.

---

Source:Catholic Herald

European court rules Turkey discriminated against Orthodox priests

4. Đức Giáo Hoàng cho phép các giám mục, với sự đồng ý của Vatican, cách chức các bề trên của các tu viện tự trị.

Trong một sắc lệnh đề ngày 25 tháng 3 và được công bố ngày 28 tháng 5, Đức Giáo Hoàng Lêô XIV đã trao cho Bộ các Dòng tu và Hội dòng Tông đồ quyền cho phép các giám mục cách chức các bề trên cao cấp của các tu viện tự trị khỏi cộng đồng tu sĩ của họ.

Bộ Giáo luật định nghĩa một tu viện tự trị là một tu viện “không có bề trên cao cấp nào khác ngoài bề trên quản lý của chính nó và không liên kết với một tu viện khác theo cách mà bề trên của tu viện sau có quyền lực thực sự đối với tu viện đó”.

Các tu viện tự trị được “giao phó cho sự giám sát đặc biệt của giám mục giáo phận” (Điều 615). Do đó, giám mục giáo phận chủ trì cuộc bầu cử bề trên (Điều 625), tiến hành các cuộc thanh tra (Điều 628), nhận báo cáo hàng năm về việc quản lý của bề trên (Điều 637), và phải phê duyệt việc bãi nhiệm một thành viên khỏi lời khấn tạm thời (Điều 688).

Bộ luật quy định các thủ tục bãi nhiệm thành viên của các tu viện vì nhiều hành vi khác nhau, từ giết người, bội giáo, lạm dụng tình dục trẻ vị thành niên đến “ngoan cố không tuân theo các chỉ thị hợp pháp của bề trên trong vấn đề nghiêm trọng” (Điều 694-704). Năm 2022, Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã trao cho các bề trên chính của các tu viện tự trị quyền bãi nhiệm thành viên của cộng đồng (Điều 699 triệt 2); theo quy định trước đây của Điều 699 triệt 2, giám mục địa phương, chứ không phải bề trên chính, mới có quyền bãi nhiệm thành viên.

Như vậy, bốn năm sau khi các giám mục địa phương mất quyền bãi nhiệm các thành viên của các tu viện tự trị, các giám mục giờ đây đã có quyền bãi nhiệm chính các bề trên cao nhất, nhưng chỉ khi được sự cho phép của Vatican. Sắc lệnh mới được công bố, hay văn bản hành chính, ghi nhận rằng “Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã bày tỏ ý kiến ủng hộ” đối với sự thay đổi này.

Một ví dụ về tu viện tự trị ở Hoa Kỳ là tu viện nay đã bị giải thể của dòng Carmelô Nhặt Phép ở Arlington, Texas. Năm 2018, các nữ tu dòng Carmelô ở đó đã đồng ý xin phép được tách khỏi sự giám sát của các tu sĩ dòng Carmelô để trở thành một tu viện tự trị dưới sự giám sát của giám mục Fort Worth; năm 2020, Vatican đã chấp thuận yêu cầu này.

Trong cuộc tranh chấp dẫn đến việc giải thể tu viện, nhiệm kỳ của bề trên đã hết hạn; Vatican đã bổ nhiệm một bề trên mới nhưng các nữ tu từ chối tiếp nhận. Tháng 12 năm ngoái, giám mục của Fort Worth đã thành lập một tu viện dòng Carmelô mới với sáu nữ tu.

---

Source:Catholic World News

Pope allows bishops, with Vatican authorization, to dismiss superiors of autonomous monasteries