Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo thánh Maccô.

Khi ấy, có mấy người Xa-đốc, là những kẻ nói rằng không có sự sống lại, đến gần Đức Giêsu và hỏi Người rằng: “Thưa Thầy, ông Môsê đã viết cho chúng ta: nếu ai có anh em chết đi, để lại vợ mà không có con, thì người em phải lấy vợ của anh mình để nối dòng cho anh. Vậy có bảy anh em. Người thứ nhất lấy vợ rồi chết mà không để lại con. Người thứ hai lấy người vợ ấy, rồi cũng chết mà không để lại con. Người thứ ba cũng vậy. Cả bảy người đều lấy người vợ ấy mà không để lại con. Sau hết, người đàn bà cũng chết.

Vậy khi sống lại, người đàn bà ấy sẽ là vợ của ai? Vì cả bảy người đều đã lấy bà làm vợ.” Đức Giêsu nói với họ: “Chẳng phải vì các ông không biết Kinh Thánh cũng chẳng biết quyền năng Thiên Chúa nên các ông lầm sao?

Khi từ cõi chết sống lại, người ta không cưới vợ cũng chẳng lấy chồng, nhưng sẽ giống như các thiên thần trên trời. Còn về việc người chết sống lại, các ông chưa đọc trong sách Môsê đoạn nói về bụi gai sao? Thiên Chúa phán với ông Môsê: ‘Ta là Thiên Chúa của Ápraham, Thiên Chúa của Ixaác và Thiên Chúa của Giacóp.’ Người không phải là Thiên Chúa của kẻ chết, nhưng là Thiên Chúa của kẻ sống. Các ông lầm to!”

 

Theo Edgar Beltrán, trong bản tin ngày 2 tháng 6 năm 2026 của tạp chí The Pillar, Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã bổ nhiệm bà María Montserrat Alvarado, Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành của EWTN News, làm Bộ Trưởng Bộ Truyền thông.

Bà Alvarado sẽ thay thế ông Paolo Ruffini làm Trưởng Bộ Truyền thông, có hiệu lực từ ngày 1 tháng 11, trở thành người phụ nữ không thuộc dòng tu đầu tiên giữ chức vụ này tại Vatican.

Sinh ra tại Thành phố Mexico, bà Alvarado làm việc từ năm 2009 đến năm 2023 tại Quỹ Becket về Tự do Tôn giáo, nơi bà trở thành Giám đốc điều hành. Từ năm 2023, bà giữ chức Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành của EWTN News, bộ phận tin tức của EWTN.

Ông Ruffini bắt đầu đảm nhiệm chức vụ trưởng ban truyền thông của Tòa Thánh vào năm 2018, kế nhiệm Đức ông Dario Viganò, người đã từ chức giữa tai tiếng do việc ngài công bố một hình ảnh đã qua chỉnh sửa kỹ thuật số, được cho là thư của Giáo hoàng danh dự Benedict XVI.

Nhiệm kỳ của ông Ruffini cũng gây nhiều tranh cãi, đặc biệt là vào năm 2021 khi ông bảo vệ việc nhóm truyền thông của Vatican thường xuyên sử dụng các tác phẩm nghệ thuật của cựu tu sĩ Dòng Tên Marko Rupnik, bất chấp những cáo buộc lạm dụng tình dục kéo dài hàng thập niên.

Trong các phiên họp toàn thể trước cuộc bầu cử Giáo hoàng Leo XIV, nhiều Hồng Y được cho là đã bày tỏ sự thất vọng về tình trạng hiện tại của bộ phận truyền thông Vatican, dẫn đến suy đoán rằng vị Giáo hoàng mới có thể sẽ cải tổ bộ phận này.

Ngày 13 tháng 2, Đức Giáo Hoàng Leo đã bổ nhiệm Sơ Nina Krapić, M.V.Z., khi đó là một quan chức của Bộ Truyền thông, làm Phó Giám đốc Văn phòng Báo chí Tòa Thánh.

Bộ Truyền thông được Đức Giáo Hoàng Phanxicô thành lập vào tháng 6 năm 2015 và chịu trách nhiệm giám sát Vatican News, Vatican Radio, L’Osservatore Romano – tờ báo của Vatican – Vatican Media – phụ trách dịch vụ ảnh và video – Văn phòng Báo chí Tòa Thánh, nhà xuất bản và nhà in của Vatican, và Filmoteca Vaticana.

Bà Alvarado cho biết trong một tuyên bố rằng “mặc dù việc bổ nhiệm này là bất ngờ, tôi đón nhận nó với một mong muốn chân thành được phục vụ Đức Thánh Cha khi ngài bắt đầu triều đại giáo hoàng của ngài. Và tôi biết ơn Paolo Ruffini vì sự lãnh đạo của ông trong suốt những năm qua và mong muốn tiếp tục, trong tình bạn và niềm hy vọng, công việc quan trọng là củng cố bộ để bộ có thể tiếp tục phục vụ Giáo hội tại Rome và khắp nơi để truyền bá Chúa Kitô cho thế giới.”

Việc bổ nhiệm Alvarado có thể đánh dấu một sự thay đổi đáng kể trong nhận thức của Vatican về chính mạng lưới truyền thông EWTN.

Trong một buổi hỏi đáp với các tu sĩ Dòng Tên người Slovakia năm 2021, Đức Giáo Hoàng Phanxicô nói rằng “Ví dụ, có một kênh truyền hình Công Giáo lớn không ngần ngại liên tục nói xấu Giáo hoàng.”

“Cá nhân tôi xứng đáng bị tấn công và lăng mạ vì tôi là một tội nhân, nhưng Giáo hội không đáng phải chịu đựng điều đó. Đó là việc làm của ma quỷ,” một bình luận được hiểu rộng rãi là nhắm vào EWTN, kênh truyền hình đã dành chỗ cho một số tiếng nói chỉ trích Đức Giáo Hoàng Phanxicô.

Tạp chí America cũng đưa tin rằng trong chuyến thăm Baghdad của vị Giáo hoàng vào tháng 3 năm 2021, ngài đã công khai nói với phóng viên của EWTN rằng mạng lưới truyền hình này “nên ngừng nói xấu về tôi.”

—

Về việc từ chức trong tuần này, ông Ruffini cho biết trong một tuyên bố: “Tôi đã bước vào chặng cuối của cuộc đua, trước thời điểm mà – trong hành trình dài của cuộc đời làm việc – khi đã bước sang tuổi 70, độ tuổi nghỉ hưu, tôi sẽ trao lại trọng trách cho Montserrat Alvarado làm người đứng đầu tiếp theo.”

“Tôi biết ơn đại gia đình của [cơ quan],” Ông Ruffini nói, “vì hành trình chúng ta đã cùng nhau trải qua trong tám năm qua. Giờ đây, chúng ta đang bắt đầu quá trình trong những tháng tới để chuyển giao suôn sẻ nhằm giúp cơ quan tiếp tục phát triển trong việc phục vụ Đức Thánh Cha và trong sứ mệnh phục vụ với tinh thần liên đới và cởi mở.”

Việc tìm người thay thế Ruffini được dự đoán trước khi ông bước sang tuổi 70 vào tháng Mười, độ tuổi mà các quan chức giáo dân của Vatican phải đệ đơn từ chức lên Đức Giáo Hoàng.

Dù nhiệm kỳ của Ruffini với tư cách là người đứng đầu được nhớ đến như thế nào, việc ông thường xuyên bảo vệ việc Vatican sử dụng các tác phẩm nghệ thuật của Rupnik có thể sẽ đóng một vai trò quan trọng trong câu chuyện này.

Vào tháng 6 năm 2024, tại một hội nghị truyền thông Công Giáo, Ruffini được hỏi về việc gỡ bỏ các tác phẩm nghệ thuật của Rupnik khỏi các không gian và phương tiện truyền thông công cộng của Giáo hội sau những lời chỉ trích từ các nạn nhân bị cáo buộc.

“Tôi không nghĩ chúng ta phải ném đá, nghĩ rằng đó là cách để chữa lành cho ai đó,” Ruffini nói, thậm chí còn cho rằng trong khi tác phẩm của Rupnik có thể gây khó chịu cho một số nạn nhân bị lạm dụng tình dục, thì nó có thể mang lại sự chữa lành cho những người khác.

Ruffini cũng tuyên bố rằng việc gỡ bỏ các tác phẩm nghệ thuật được trưng bày công khai không phải là một hành động “văn minh” hợp lý, ngụ ý rằng ngay cả khi Rupnik bị kết tội tại Bộ Giáo Lý Đức Tin về tội lạm dụng tình dục nghiêm trọng, Vatican có thể không ủng hộ việc gỡ bỏ công khai các tác phẩm nghệ thuật của ông ta.

Rupnik đã bị cáo buộc…Bị cáo buộc lạm dụng tình dục khoảng 30 nữ tu. Một số cáo buộc liên quan đến việc lạm dụng tình dục được cho là xảy ra trực tiếp trong quá trình thiết kế và sáng tạo các tác phẩm nghệ thuật của ông.

Paulina Guzik của OSV News đã tiếp tục bình luận về phát biểu của Ruffini, hỏi liệu việc gỡ bỏ các tác phẩm nghệ thuật của Rupnik có thể hiện sự gần gũi hơn với các nạn nhân hay không.

Ruffini đáp lại, “Cô nghĩ vậy sao? Chà, tôi nghĩ cô sai rồi. Tôi nghĩ cô sai. Tôi thực sự nghĩ cô sai.”

“Việc gỡ bỏ, xóa bỏ, phá hủy nghệ thuật không bao giờ là một lựa chọn tốt,” ông nói. “Đây không phải là một phản ứng theo tinh thần Kitô giáo.”

Các tác phẩm nghệ thuật của Rupnik đã bị gỡ bỏ khỏi tất cả các trang web của Vatican vào tháng 6 năm 2025. Bộ này không đưa ra lời giải thích chính thức nào cho quyết định này.

 

Matthew Green, trong bản tin ngày 02/06/2026 của Aleteia, choo hay: Phát biểu trước Hội Truyền giáo Giáo hoàng, Đức Giáo Hoàng Leo XIV ca ngợi việc phong chân phước sắp tới cho vị tổng giám mục người Mỹ và di sản truyền thông của ngài, đồng thời nhắc nhở về ngài từ thời thơ ấu.

“Tổng giám mục Sheen là một ngọn đèn của đức tin, hy vọng và tình yêu đã tỏa sáng qua các phương tiện truyền thông radio và truyền hình trong nhiều thập niên,” Đức Giáo Hoàng Leo XIV nói vào thứ Hai, ngày 1 tháng 6 năm 2026. Ngài phát biểu trước những người tham dự Đại hội đồng của Hội Truyền giáo Giáo hoàng, nhân kỷ niệm 100 năm thành lập Ngày Truyền giáo Thế giới.

Trong thông điệp của ngài, Đức Giáo Hoàng Leo XIV bày tỏ lòng biết ơn đối với những người làm việc trong các Hội Truyền giáo Giáo hoàng “và đối với tất cả những người cùng làm việc với các bạn trên khắp thế giới, vì tất cả những nỗ lực của các bạn, dù lớn hay nhỏ, trong việc thúc đẩy Ngày Truyền giáo Thế giới.”

Ngày này, được cử hành hàng năm “dành riêng cho việc cầu nguyện, suy niệm và đóng góp vào sứ mệnh truyền giáo của Giáo hội”, diễn ra vào Chúa nhật áp chót của tháng Mười. Đức Giáo Hoàng Pius XI đã phê chuẩn việc thành lập ngày này vào ngày 14 tháng 4 năm 1926, để đáp lại đơn thỉnh cầu của Hội Truyền giáo Giáo hoàng.

Mối liên hệ truyền giáo của Chân phước Fulton Sheen

Chính trong bối cảnh này mà Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã nói về Chân phước Fulton J. Sheen. Mặc dù nổi tiếng với công việc truyền giáo trên đài phát thanh và truyền hình, ngài cũng là giám đốc quốc gia của các Hội Truyền giáo Giáo hoàng tại Hoa Kỳ. Ngài sẽ được phong chân phước vào ngày 24 tháng 9 năm nay, tại St. Louis. Việc lễ phong chân phước diễn ra trong năm kỷ niệm 100 năm này là một sự trùng hợp mà Đức Giáo Hoàng Leo XIV cho là “mang tính quan phòng”.

“Chính tôi là người chứng kiến công cuộc truyền giáo của ngài khi tôi còn nhỏ,” Đức Giáo Hoàng Leo XIV nhớ lại. “Những buổi phát thanh của ngài đã chạm đến hàng triệu người với niềm hy vọng của Tin Mừng,” Đức Giáo Hoàng nói thêm, “và những sáng kiến và nỗ lực của ngài đã mang lại sự hỗ trợ tinh thần và vật chất to lớn cho các Giáo hội ở những khu vực tiên phong truyền giáo.”

Đức Giáo Hoàng Leo XIV bày tỏ hy vọng rằng vị tổng giám mục quá cố “sẽ là tấm gương cho tất cả các Giám đốc Quốc gia và Giáo phận của Hội Truyền giáo Giáo hoàng trên toàn thế giới.”

Thật vậy, Ngày Truyền giáo Thế giới nhắc nhở mọi người trong “các Giáo hội đã được thành lập” về tầm quan trọng của việc tham gia vào “tinh thần truyền giáo của toàn thể Giáo hội,” bằng cách cầu nguyện và dâng “những hy sinh tinh thần và vật chất cho những nỗ lực truyền giáo ở những khu vực tiên phong truyền giáo và để hỗ trợ các Giáo hội trẻ,” Đức Giáo Hoàng Leo XIV giải thích.

Nhu cầu thực sự rất lớn. Như Đức Giáo Hoàng đã chỉ ra, có “hơn 1,130 khu vực giáo phận phụ thuộc vào Bộ Truyền giáo.” Số tiền quyên góp được giúp họ “thiết lập cơ sở hạ tầng giáo hội cần thiết và hỗ trợ các sáng kiến truyền giáo đa dạng.”

Số tiền quyên góp cũng hỗ trợ “việc đào tạo liên tục các linh mục, nam nữ tu sĩ” từ các nhà thờ mới tại năm trường cao đẳng ở Rome.

Hòa bình và hiệp nhất, trong và qua việc truyền giáo

Chủ đề của Ngày Truyền giáo Thế giới năm nay là “Một trong Chúa Kitô, hiệp nhất trong sứ mệnh.” Trọng tâm này “nhấn mạnh sự hiệp nhất của các tín hữu” và mời gọi tất cả các tín hữu đến với “sự hiệp thông sâu sắc hơn trong Chúa Kitô” và trong “sứ mệnh yêu thương thiêng liêng của Người.”

Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã coi sự hiệp nhất và hòa bình là những thông điệp chính trong triều đại giáo hoàng của ngài. Khẩu hiệu giáo hoàng của ngài phản ánh ưu tiên này: “Trong một Chúa Kitô, chúng ta là một.” Và kể từ khi được bầu chọn, ngài đã thúc đẩy hòa bình và hiệp nhất bằng lời nói và việc làm, trong Giáo hội, trên cấp độ đối thoại đại kết, và thậm chí — nói riêng về hòa bình — trong việc đối xử với các tôn giáo khác.

“Trong một thế giới ngày càng bị chia rẽ, chiến tranh và xung đột giữa các quốc gia và dân tộc,” các Hội Truyền giáo Giáo hoàng “đang cống hiến một dịch vụ vô giá cho sứ mệnh của Giáo hội trong việc rao giảng Chúa Kitô, Hoàng tử Hòa bình và sự mặc khải nhập thể của Tình yêu Thiên Chúa dành cho nhân loại.”

“Tôi mời gọi tất cả các bạn nhận thức được sự cấp thiết của việc đón nhận sự hoán cải truyền giáo liên tục và cùng nhau tìm kiếm những cách thức để trở thành một Giáo hội truyền giáo nhằm hàn gắn thế giới của chúng ta, một thế giới đầy rẫy căng thẳng, xung đột và chiến tranh,” ngài nói, đặc biệt kêu gọi đặt Chúa Giêsu làm trung tâm của mọi công cuộc truyền giáo.

 

Trên tạp chí The Catholic Thing, hôm Thứ Ba, ngày 2 tháng 6 năm 2026, Brad Miner cho hay: Nếu chúng ta du hành về quá khứ xa xôi, chẳng hạn như năm 1976, tôi khá chắc chắn rằng chúng ta sẽ không tìm thấy ai ủng hộ việc người lớn quan hệ tình dục với trẻ em. Rồi cuộc cách mạng năm 1978 đến. Cuộc cách mạng nào, bạn hỏi? Tôi đang nói đến sự thành lập của nhóm ấu dâm đồng tính, Hiệp hội Tình yêu Nam/Nam thiếu niên Quốc gia (NAMBLA).

Việc người lớn quan hệ tình dục với trẻ em chưa bao giờ được chấp thuận nhiều. Đúng vậy, người Hy Lạp và La Mã (thời cổ đại) đã dung thứ cho ấu dâm – trong bối cảnh Hy Lạp, đó là sự kết hợp giữa đàn ông (erastes) với các cậu bé vị thành niên (eromenos). Và cũng có ấu dâm nam-nữ theo nghĩa là các bé gái thường bị gả chồng, mặc dù việc hoàn thành tình dục thường phải đợi đến tuổi dậy thì. Nhưng nếu kinh nguyệt đến trước tuổi 12…

Tất cả đều là những lý do chính đáng để ca ngợi sự Nhập Thể, sứ mệnh của Chúa Kitô và sự ra đời của Giáo hội. Tuy nhiên, những điều này – những tội lỗi này – vẫn tiếp diễn, nhưng không có sự dung túng thụ động, chứ đừng nói đến sự chấp thuận của xã hội. Đây là một phần lý do khiến cuộc khủng hoảng lạm dụng tình dục trẻ em trong giới giáo sĩ gần đây trở nên kinh tởm (và tốn kém), ngay cả khi phần lớn các trường hợp đó liên quan đến chứng ái nhi (bé trai 11-14 tuổi), ái thiếu niên (15-19 tuổi), và chỉ đơn thuần là quan hệ đồng tính luyến ái với nam giới trưởng thành khác. Liệu chúng ta có nói rằng điều cuối cùng này cũng tội lỗi như những điều khác không? Tôi không nghĩ điều đó quan trọng, vì mỗi điều đều là tội trọng và do đó, nếu thiếu sự ăn năn, tha thứ và cải cách, sẽ giết chết linh hồn.

Gần đây, chúng ta không nghe nhiều về NAMBLA, và tôi nghi ngờ đó là bởi vì, dù những người đàn ông này vẫn là những kẻ tội lỗi, họ không hoàn toàn thiếu thận trọng. Nhưng họ thiếu sự tiến bộ, và vì vậy họ đã quyết định lẩn trốn vào bóng tối và để các nhà hoạt động khác trong phong trào vượt ranh giới đang diễn ra định nghĩa lại chứng ấu dâm.

Thuật ngữ mới (và nó cũng chẳng mới mẻ gì) là Người bị thu hút bởi trẻ vị thành niên, hay MAP. Thật tuyệt vời! Làm cho mọi người chai sạn (thậm chí có thể làm tê liệt) sự kinh hoàng của ấu dâm bằng cách đưa MAP vào các tạp chí học thuật và diễn đàn khoa học, tất cả đều được thiết kế để làm cho ấu dâm giống như những gì đã được làm với đồng tính luyến ái (“gay” và “lesbian”) và toàn bộ cộng đồng LGBTQIA+.

Những kẻ ấu dâm thậm chí còn có cờ riêng của chúng vì bạn không thể là “queer” mà không có cờ.



Nói một cách mỉa mai, sự tồn tại trong lịch sử và toàn cầu của sự hấp dẫn đồng tính, mặc quần áo khác giới, và các biến thể khác so với cái mà chỉ có thể gọi là chuẩn mực dị tính (mà xét cho cùng, dựa trên chính bản chất, và do đó, luật tự nhiên, và trên hết là luật của Chúa), cho thấy rằng sự khoan dung là cần thiết đối với người Kitô hữu; nếu không phải tất cả, thì chắc chắn là đối với những tín đồ đầy lòng thương xót. Chúng ta có thể sống và để người khác sống. Nhưng điều tương tự không thể áp dụng cho ấu dâm.

Ấu dâm là lạm dụng trẻ em. Nó chỉ được coi là "hoàn hợp [consummated]" khi một người lớn tha hóa lợi dụng một đứa trẻ vô tội. Chắc chắn, chúng ta đều đồng ý về điều đó. Đó là lý do tại sao chúng ta có luật về độ tuổi đồng thuận.

Tất nhiên, phạm vi độ tuổi trong luật "đồng thuận" trên khắp nước Mỹ có mức cơ sở là 16 (31 tiểu bang), điều này làm tôi ngạc nhiên, vì tôi nghĩ nó sẽ là 18, và đúng như vậy ở 11 tiểu bang, với 8 tiểu bang chọn 17 tuổi. Tuy nhiên, đó vẫn là một sự cải thiện đáng kể so với những năm 1920 và thậm chí cả năm 1980.

Vào những năm 1920 sôi động, độ tuổi đồng thuận ở miền Nam nước Mỹ khá tội lỗi. Delaware về mặt kỹ thuật không phải là một tiểu bang miền Nam, nhưng nó có độ tuổi đồng thuận thấp nhất là 7. Sáu tiểu bang có độ tuổi đồng thuận là 10, và phần còn lại ở các độ tuổi khác, bao gồm sáu tiểu bang ở mức 18. Không có tiểu bang nào có độ tuổi cao hơn, điều này cũng dễ hiểu: người Mỹ trước đây thường kết hôn ở độ tuổi trẻ hơn nhiều.

Trên thế giới có khoảng 40 nhóm công khai tìm cách bình thường hóa thuật ngữ MAP và hàm ý lạm dụng trẻ em. Bốn nhóm ở Hoa Kỳ, điều này thật đáng sợ, nhưng có đến hàng chục nhóm được liệt kê ở Đức. Người ta tự hỏi, Giáo hội nghĩ gì về điều đó?

Tôi đã nhờ đến chatbot AI (hỗ trợ nhiều ngôn ngữ) Claude của Anthropic Public Benefit Corporation để hỏi câu hỏi này: “Liệu có thể thống kê các trang web trực tuyến của Mỹ và Canada (xin đừng lấy từ dark web) ủng hộ ấu dâm không?”

Chống lại “Người bị thu hút bởi trẻ vị thành niên”

Trên tạp chí The Catholic Thing, hôm Thứ Ba, ngày 2 tháng 6 năm 2026, Brad Miner cho hay: Nếu chúng ta du hành về quá khứ xa xôi, chẳng hạn như năm 1976, tôi khá chắc chắn rằng chúng ta sẽ không tìm thấy ai ủng hộ việc người lớn quan hệ tình dục với trẻ em. Rồi cuộc cách mạng năm 1978 đến. Cuộc cách mạng nào, bạn hỏi? Tôi đang nói đến sự thành lập của nhóm ấu dâm đồng tính, Hiệp hội Tình yêu Nam/Nam thiếu niên Quốc gia (NAMBLA).

Việc người lớn quan hệ tình dục với trẻ em chưa bao giờ được chấp thuận nhiều. Đúng vậy, người Hy Lạp và La Mã (thời cổ đại) đã dung thứ cho ấu dâm – trong bối cảnh Hy Lạp, đó là sự kết hợp giữa đàn ông (erastes) với các cậu bé vị thành niên (eromenos). Và cũng có ấu dâm nam-nữ theo nghĩa là các bé gái thường bị gả chồng, mặc dù việc hoàn thành tình dục thường phải đợi đến tuổi dậy thì. Nhưng nếu kinh nguyệt đến trước tuổi 12…

Tất cả đều là những lý do chính đáng để ca ngợi sự Nhập Thể, sứ mệnh của Chúa Kitô và sự ra đời của Giáo hội. Tuy nhiên, những điều này – những tội lỗi này – vẫn tiếp diễn, nhưng không có sự dung túng thụ động, chứ đừng nói đến sự chấp thuận của xã hội. Đây là một phần lý do khiến cuộc khủng hoảng lạm dụng tình dục trẻ em trong giới giáo sĩ gần đây trở nên kinh tởm (và tốn kém), ngay cả khi phần lớn các trường hợp đó liên quan đến chứng ái nhi (bé trai 11-14 tuổi), ái thiếu niên (15-19 tuổi), và chỉ đơn thuần là quan hệ đồng tính luyến ái với nam giới trưởng thành khác. Liệu chúng ta có nói rằng điều cuối cùng này cũng tội lỗi như những điều khác không? Tôi không nghĩ điều đó quan trọng, vì mỗi điều đều là tội trọng và do đó, nếu thiếu sự ăn năn, tha thứ và cải cách, sẽ giết chết linh hồn.

Gần đây, chúng ta không nghe nhiều về NAMBLA, và tôi nghi ngờ đó là bởi vì, dù những người đàn ông này vẫn là những kẻ tội lỗi, họ không hoàn toàn thiếu thận trọng. Nhưng họ thiếu sự tiến bộ, và vì vậy họ đã quyết định lẩn trốn vào bóng tối và để các nhà hoạt động khác trong phong trào vượt ranh giới đang diễn ra định nghĩa lại chứng ấu dâm.

Thuật ngữ mới (và nó cũng chẳng mới mẻ gì) là Người bị thu hút bởi trẻ vị thành niên, hay MAP. Thật tuyệt vời! Làm cho mọi người chai sạn (thậm chí có thể làm tê liệt) sự kinh hoàng của ấu dâm bằng cách đưa MAP vào các tạp chí học thuật và diễn đàn khoa học, tất cả đều được thiết kế để làm cho ấu dâm giống như những gì đã được làm với đồng tính luyến ái (“gay” và “lesbian”) và toàn bộ cộng đồng LGBTQIA+.

Những kẻ ấu dâm thậm chí còn có cờ riêng của chúng vì bạn không thể là “queer” mà không có cờ.

Nói một cách mỉa mai, sự tồn tại trong lịch sử và toàn cầu của sự hấp dẫn đồng tính, mặc quần áo khác giới, và các biến thể khác so với cái mà chỉ có thể gọi là chuẩn mực dị tính (mà xét cho cùng, dựa trên chính bản chất, và do đó, luật tự nhiên, và trên hết là luật của Chúa), cho thấy rằng sự khoan dung là cần thiết đối với người Kitô hữu; nếu không phải tất cả, thì chắc chắn là đối với những tín đồ đầy lòng thương xót. Chúng ta có thể sống và để người khác sống. Nhưng điều tương tự không thể áp dụng cho ấu dâm.

Ấu dâm là lạm dụng trẻ em. Nó chỉ được coi là "hoàn hợp [consummated]" khi một người lớn tha hóa lợi dụng một đứa trẻ vô tội. Chắc chắn, chúng ta đều đồng ý về điều đó. Đó là lý do tại sao chúng ta có luật về độ tuổi đồng thuận.

Tất nhiên, phạm vi độ tuổi trong luật "đồng thuận" trên khắp nước Mỹ có mức cơ sở là 16 (31 tiểu bang), điều này làm tôi ngạc nhiên, vì tôi nghĩ nó sẽ là 18, và đúng như vậy ở 11 tiểu bang, với 8 tiểu bang chọn 17 tuổi. Tuy nhiên, đó vẫn là một sự cải thiện đáng kể so với những năm 1920 và thậm chí cả năm 1980.

Vào những năm 1920 sôi động, độ tuổi đồng thuận ở miền Nam nước Mỹ khá tội lỗi. Delaware về mặt kỹ thuật không phải là một tiểu bang miền Nam, nhưng nó có độ tuổi đồng thuận thấp nhất là 7. Sáu tiểu bang có độ tuổi đồng thuận là 10, và phần còn lại ở các độ tuổi khác, bao gồm sáu tiểu bang ở mức 18. Không có tiểu bang nào có độ tuổi cao hơn, điều này cũng dễ hiểu: người Mỹ trước đây thường kết hôn ở độ tuổi trẻ hơn nhiều.

Trên thế giới có khoảng 40 nhóm công khai tìm cách bình thường hóa thuật ngữ MAP và hàm ý lạm dụng trẻ em. Bốn nhóm ở Hoa Kỳ, điều này thật đáng sợ, nhưng có đến hàng chục nhóm được liệt kê ở Đức. Người ta tự hỏi, Giáo hội nghĩ gì về điều đó?

Tôi đã nhờ đến chatbot AI (hỗ trợ nhiều ngôn ngữ) Claude của Anthropic Public Benefit Corporation để hỏi câu hỏi này: “Liệu có thể thống kê các trang web trực tuyến của Mỹ và Canada (xin đừng lấy từ dark web) ủng hộ ấu dâm không?”

Câu trả lời của Claude rất thận trọng:

Không, tôi không thể giúp được việc đó. Việc biên soạn hoặc lập danh mục các trang web ủng hộ việc bóc lột tình dục trẻ em không phải là điều tôi sẽ làm, bất kể mục đích là gì — một danh sách như vậy có thể tạo điều kiện gây hại cho trẻ em thay vì ngăn chặn nó.

Điều đó không có nghĩa là Claude không hữu ích. Về vấn đề chấp nhận hạn từ uyển ngữ MAP, Claude đã tiết lộ:

Một phân tích được đánh giá đồng trang lứa năm 2024 về 30 nghiên cứu học thuật cho thấy rằng học thuật này nhìn nhận rộng rãi những người có sự hấp dẫn tình dục đối với trẻ em như một nhóm thiểu số tình dục bị áp bức và phải chịu sự phân biệt đối xử bất công.

Nguồn là PubMed Central của Viện Y tế Quốc gia (tức là một trang web.gov). Và bài báo đưa chúng ta trở lại gần như ngày hôm qua, bởi vì đó là một đánh giá về các nghiên cứu học thuật cho đến năm 2023.

Được rồi, đó là một báo cáo của chính phủ, và người ta luôn phải cảnh giác với những lời lẽ mập mờ đến từ khu "Đầm lầy" (trong trường hợp này là Bethesda, Maryland). Báo cáo lưu ý rằng: "Những tuyên bố cho rằng việc sử dụng thuật ngữ 'người bị thu hút bởi trẻ vị thành niên' bình thường hóa hoặc tán thành ấu dâm cần được xem xét kỹ lưỡng hơn."

Và sau đó:

Phân tích cho thấy thuật ngữ MAPs được vận dụng theo nhiều cách khác nhau và mâu thuẫn, tuy nhiên, nhìn chung các tài liệu đều nhất trí rằng MAPs cấu thành một nhóm thiểu số tình dục bị áp bức, phải chịu sự kỳ thị và phân biệt đối xử không đáng có. [Nhấn mạnh thêm]

Xin lưu ý, đây không phải là sự ủng hộ của các tác giả báo cáo đối với MAP hay ý tưởng rằng những người ấu dâm là “bị áp bức”. Không, các tác giả đang đề cập đến thái độ, nói chung, của các nghiên cứu mà họ đã nghiên cứu. Người ta có thể mong đợi những người ủng hộ ấu dâm sẽ sử dụng cùng một phương pháp đã được những người ủng hộ “đồng tính” và “chuyển giới” áp dụng thành công: Hãy chấm dứt sự áp bức!

Nhưng quỹ đạo của “chiến dịch” MAP lại bám sát nhất chữ “T” trong LGBT, và điều đó có thể báo trước sự thất bại của nó. Các thuật ngữ như “đồng tính nam” và “đồng tính nữ” đề cập đến sự hấp dẫn đồng tính, và điều đó đã lỗi thời: người Hy Lạp, người La Mã, khu Greenwich Village, v.v. Nhưng cái gọi là phong trào chuyển giới không chỉ là một sự tấn công vào quy luật tự nhiên (dị tính = sinh sản), mà còn là một sự tấn công vào luận lý học: “Một người đàn ông có thể là một người phụ nữ!” Khẳng định kỳ lạ này dường như đã nắm chặt cổ họng của giới học thuật và truyền thông. Giờ đây, dường như sự nắm chặt đó đang dần nới lỏng.

Tôi không thể nói rằng trào lưu chuyển giới (đúng như tên gọi của nó) đã chấm dứt, nhưng chắc chắn nó đang suy giảm, và tôi tin rằng đó là lý do tại sao “Những người bị thu hút bởi người chưa thành niên” sẽ không nhận được sự tán thành hay khoan dung. Đủ rồi đấy.Câu trả lời của Claude rất thận trọng:

Không, tôi không thể giúp được việc đó. Việc biên soạn hoặc lập danh mục các trang web ủng hộ việc bóc lột tình dục trẻ em không phải là điều tôi sẽ làm, bất kể mục đích là gì — một danh sách như vậy có thể tạo điều kiện gây hại cho trẻ em thay vì ngăn chặn nó.

Điều đó không có nghĩa là Claude không hữu ích. Về vấn đề chấp nhận hạn từ uyển ngữ MAP, Claude đã tiết lộ:

Một phân tích được đánh giá đồng trang lứa năm 2024 về 30 nghiên cứu học thuật cho thấy rằng học thuật này nhìn nhận rộng rãi những người có sự hấp dẫn tình dục đối với trẻ em như một nhóm thiểu số tình dục bị áp bức và phải chịu sự phân biệt đối xử bất công.

Nguồn là PubMed Central của Viện Y tế Quốc gia (tức là một trang web.gov). Và bài báo đưa chúng ta trở lại gần như ngày hôm qua, bởi vì đó là một đánh giá về các nghiên cứu học thuật cho đến năm 2023.

Được rồi, đó là một báo cáo của chính phủ, và người ta luôn phải cảnh giác với những lời lẽ mập mờ đến từ khu "Đầm lầy" (trong trường hợp này là Bethesda, Maryland). Báo cáo lưu ý rằng: "Những tuyên bố cho rằng việc sử dụng thuật ngữ 'người bị thu hút bởi trẻ vị thành niên' bình thường hóa hoặc tán thành ấu dâm cần được xem xét kỹ lưỡng hơn."

Và rồi:

Phân tích cho thấy thuật ngữ MAPs được vận dụng theo nhiều cách khác nhau và mâu thuẫn, tuy nhiên, nhìn chung các tài liệu đều nhất trí rằng MAPs cấu thành một nhóm thiểu số tình dục bị áp bức, phải chịu sự kỳ thị và phân biệt đối xử không đáng có. [Nhấn mạnh thêm]

Xin lưu ý, đây không phải là sự ủng hộ của các tác giả báo cáo đối với MAP hay ý tưởng cho rằng những người ấu dâm là “bị áp bức”. Không, các tác giả đang đề cập đến thái độ, nói chung, của các nghiên cứu mà họ đã nghiên cứu. Người ta có thể mong đợi những người ủng hộ ấu dâm sẽ sử dụng cùng một phương pháp đã được những người ủng hộ “đồng tính” và “chuyển giới” áp dụng thành công: Hãy chấm dứt sự áp bức!

Nhưng quỹ đạo của “chiến dịch” MAP lại bám sát nhất chữ “T” trong LGBT, và điều đó có thể báo trước sự thất bại của nó. Các thuật ngữ như “đồng tính nam” và “đồng tính nữ” đề cập đến sự hấp dẫn đồng tính, và điều đó đã lỗi thời: người Hy Lạp, người La Mã, khu Greenwich Village, v.v. Nhưng cái gọi là phong trào chuyển giới không chỉ là một sự tấn công vào quy luật tự nhiên (dị tính = sinh sản), mà còn là một sự tấn công vào luận lý học: “Một người đàn ông có thể là một người phụ nữ!” Khẳng định kỳ lạ này dường như đã nắm chặt cổ họng của giới học thuật và truyền thông. Giờ đây, dường như sự nắm chặt đó đang dần nới lỏng.

Tôi không thể nói rằng trào lưu chuyển giới (đúng như tên gọi của nó) đã chấm dứt, nhưng chắc chắn nó đang suy giảm, và tôi tin rằng đó là lý do tại sao “Những người bị thu hút bởi người chưa thành niên” sẽ không nhận được sự tán thành hay khoan dung. Đủ rồi đấy.

 

Ý nguyện cầu nguyện tháng Sáu của Đức Giáo Hoàng: 'Cầu cho các giá trị thể thao'

Đức Giáo Hoàng Lêô XIV công bố ý cầu nguyện tháng Sáu, và mời gọi các tín hữu cầu nguyện 'cho các giá trị của thể thao', để tất cả các môn môn thể thao đều thúc đẩy hòa bình, vun góp tình huynh đệ và sự hiệp thông.

(Tin Vatican - Deborah Castellano Lubov)

Đức Giáo Hoàng Lêô XIV kêu gọi các tín hữu Công Giáo trên toàn thế giới cùng ngài cầu nguyện cho các giá trị của thể thao trong tháng Sáu này.

Ngài đã phát hành video “Cầu nguyện cùng Giáo Hoàng” hàng tháng vào thứ Năm (4/6/2026), do Mạng lưới Cầu nguyện Toàn cầu của Đức Giáo Hoàng chuẩn bị.

Trong lời cầu nguyện của mình, Đức Giáo Hoàng đã nêu ra những lợi ích to lớn, cả những thách thức vốn có trong thế giới thể thao, và nguyện cầu cho các sự kiện thể thao sẽ thúc đẩy hòa bình và vun góp tình huynh đệ; là trường của tình huynh đệ, hòa bình và gặp gỡ. Ngài tạ ơn Chúa vì "món quà của thể thao, vì những người tôn vinh Thiên Chúa qua việc rèn luyện thân thể, vì những tình bạn được phát sinh trên sân đấu, và niềm vui khi chơi đồng đội."

Đức Giáo Hoàng Lêô nhắc lại lời dạy của Chúa rằng “trong cuộc sống, cũng như trong trò chơi, không ai được cứu rỗi một mình”, Đức Thánh Cha nhấn mạnh chúng ta “cần người khác để trưởng thành, để học cách tôn trọng, để vượt qua giới hạn của mình và để cùng nhau ăn mừng những chiến thắng mà chúng ta đạt được”. Vì vậy, Đức Giáo Hoàng Lêô cầu nguyện cho thể thao “luôn là một trường học của tình huynh đệ, chứ không phải là sự cạnh tranh vô nghĩa, một không gian gặp gỡ, chứ không phải là sự loại trừ, một con đường hòa bình, chứ không phải là bạo lực”. Kết nối mọi người và đến gần Chúa Kitô hơn “Nguyện xin cho những người chơi, tập luyện hoặc cổ vũ”, Đức Giáo Hoàng nói, “khám phá ra trong thể thao một ngôn ngữ phổ quát kết nối các nền văn hóa, đoàn kết các dân tộc và gieo mầm sự tôn trọng, tình đoàn kết và sự trưởng thành cá nhân”. Ngài cũng cầu nguyện rằng mỗi môn thể thao “trở thành một cơ hội về cuộc sống được sống cùng Chúa, làm việc với niềm vui và nỗ lực, sống với lòng khiêm nhường trong thất bại và với lòng biết ơn trong chiến thắng mà Chúa ban trong sự Phục Sinh của Ngài”.

“Nguyện xin Thánh Thần của Chúa”, Đức Thánh Cha kết luận, “không bao giờ thiếu vắng trong các bạn, khiến các bạn trở thành một đội, hiệp nhất với Chúa để xây dựng sự hiệp thông và tình huynh đệ trong lịch sử”.

Mạng lưới Cầu nguyện Toàn cầu của Đức Giáo Hoàng Được thành lập vào năm 1844 với tên gọi Tông đồ Cầu nguyện, Mạng lưới Cầu nguyện Toàn cầu của Đức Giáo Hoàng là một Công trình Giáo hoàng được giao phó cho Dòng Tên. Vào tháng 12 năm 2020, Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã thành lập Mạng cầu nguyện Giáo hoàng này như một Tổ chức của Vatican và phê chuẩn điều lệ vào tháng 7 năm 2024. Mạng lưới hiện diện tại hơn 92 quốc gia, tạo thành một cộng đồng tâm linh gồm hơn 22 triệu người tìm cách sống mỗi ngày với sự sẵn lòng phục vụ sứ mệnh của Chúa. Trọng tâm sứ mệnh của Mạng lưới là các ý nguyện cầu nguyện hàng tháng của Đức Giáo Hoàng, mời gọi các thành viên tập trung vào những thách đố cấp bách mà nhân loại và sứ mệnh của Giáo hội đang phải đối diện.

 

Khuôn mặt rước kiệu ngày lễ Mình Máu thánh Chúa

Hằng năm 10 ngày sau lễ mừng kính Đức Chúa Thánh Thần hiện xuống, Giáo Hội Công giáo mừng lễ kính Mình Máu thánh Chúa Giêsu. Theo truyền thống vào ngày này có cuộc rước kiệu Tấm Bánh Thánh Thể Chúa Giêsu đựng trong Mặt Nhật đi qua các đường quanh xứ đạo.

Lễ mừng kính này nhắc nhớ đến kỷ niệm Ngày Thứ Năm tuần thánh Chúa Giêsu Kitô đã lập phép bí tích Thánh Thể. Trong bữa tiệc ly trước khi chịu chết, Chúa Giêsu đã dùng tấm bánh và chén rượu truyền phép biến hóa thành Mình và Máu Ngài làm lương thực cho tâm hồn đức tin. Bí tích này là dấu chỉ to lớn trọng đại nói lên sự gần gũi của Chúa với con người.

Do đó Giáo hội Công giáo không chỉ mừng kính tưởng nhớ Bí tích này vào ngày Thứ Năm tuần thánh hằng năm, nhưng còn mừng trọng thể vào ngày khác nữa trong nếp sống phụng vụ: ngày lễ mừng kính Mình máu thánh Chúa, với cuộc rước kiệu đưa mang Mình Thánh Chúa đi trên những con đường bên ngoài ở đời sống xã hội.

Lễ mừng kính trọng thể Mình Máu Thánh Chúa Giêsu dựa trên lời thuật của Thánh nữ Juliana thành Liege, nước Bỉ, năm 1209. Thánh nữ kể lại trong một thị kiến đã nhìn thấy mặt trăng có một vệt đen. Mặt trăng biểu hiệu cho chu kỳ năm phụng vụ trong Giáo hội, còn vệt đen là dấu chỉ sự còn thiếu lễ Bí tích nơi bàn thờ.

Đức giáo hoàng Urbano IV. Năm 1264 đã thiết lập lễ kính Mình Máu thánh Chúa Giesu trong toàn thể Giáo hội Công gíao vào ngày thứ Năm, 10 ngày sau lễ mừng kính Đức Chúa Thánh Thần hiện xuống

Từ thời trung cổ đã có tập tục rước kiệu Mình Thánh Chúa Giêsu, Tấm Bánh Thánh Thể đựng trong Mặt Nhật đi qua các trạm dừng chân nơi các con đường trong xứ đạo, tỉnh thành, nói lên dấu chỉ lòng lòng đạo đức sùng kính Mình Máu Thánh Chúa.

Dọc theo các con đường kiệu đi qua, có tập tục truyền thống, trang trí cờ Hội Thánh, cờ Thánh Tâm Chúa Giêusu cùng hoa nến…tập tục nầy rất thịnh hành thời xưa. Nơi các trạm dọc đường có bàn thờ trang trí hoa nến và những tấm thảm kết bằng hoa rất đẹp sống động. Nơi trạm dừng chân, mọi người ca hát, đọc kinh kính Mình Thánh, dâng lời nguyện cầu, hát bài thánh ca Tantum ergo, và vị chủ sự, Linh mục hay Giám mục, ban phép lành Mình Thánh, xin sự bình an cho đời sống trong xã hội.

Tập tục trang trí tấm thảm kết dệt bằng hoa rất công phu nghệ thuật và đẹp có nguồn gốc trong kinh thánh. Thánh Gioan tẩy gỉa đã rao giảng kêu gọi: “Hãy dọn đường cho Chúa, sửa lối đi cho ngay thẳng để Người đến.” ( Mt 3,3)

Tấm thảm hoa sặc sỡ nói lên tâm tình lòng kính mến đón mừng Chúa ngự đến trong Tấm Bánh Thánh Thể nơi Mặt Nhật của cuộc rước kiệu.

Lễ kính Mình Máu Thánh Chúa Giêsu có âm hưởng gì với đời sống con người chúng ta?

Con người chúng ta sống trong những quãng thời gian luôn hằng có biến chuyển thay đổi lên xuống.

Có những người vui mừng thích thú, khi đời sống mình xảy ra có nhiều thay đổi biến chuyển. Họ sống trải nghiệm qua những thay đổi như có cơ hội giầu thêm kinh nghiệm cho đời sống mình, cho dù có phải nỗ lực cố gắng nhiều. Họ yêu thích sự căng thẳng thách đố.

Nhưng có những người trước những căng thẳng, thay đổi thách đố cảm thấy bất an, mất tự tin. Họ sống trong hoảng loạn lo âu sợ hãi vì thấy những tập tục thói quen, những suy nghĩ không còn phù hợp theo kịp những biến chuyển thay đổi đang diễn ra. Họ thấy mình xa lạ với những thay đổi biến chuyển. Họ nhớ đến gía trị của sự trung tín và tìm cung cách sao có bình an cho những liên lạc mối tương quan.

Đời sống con người luôn có biến chuyển thay đổi giữa tồn tại đứng lại và giữa thay đổi. Đời sống có những căng thẳng đối ngược chiều nhau, như một tấm huy chương mề đai có hai mặt trước và sau. Do đó đời sống cần phải tìm cách giữ thăng bằng giữa hai cực chiều căng thẳng. Nếp sống tập luyện về tinh thần có thể giúp vào việc này. Và như thế lễ rước kiệu kính Mình Máu Thánh Chúa Giêsu thích hợp tốt cho việc tập luyện tinh thần.

Cuộc rước kiệu Lễ Mình Máu Thánh Chúa nói về sự tồn tại và đồng thời cũng chỉ nói về sự biến chuyển thay đổi.

Cuộc rước kiệu Mình Máu Thánh Chúa Giêsu chỉ hướng, nói về sự hiện diện có mặt của Chúa Giesu trong hiện tại và sức mạnh tình yêu của Ngài ẩn hiện trong Tấm bánh Thánh Thể đã được truyền phép biến thành Mình Máu Ngài.

Cuộc rước kiệu Mình Máu Thánh Chúa chỉ hướng nói về con đường đang trong hiện tại luôn có thay đổi. Cuộc rước kiệu Mình Thánh đựng trong Mặt Nhật đi xuyên qua các con đường nói lên hình ảnh sự tồn tại trong hiện tại và sự thay đổi luôn tiếp diễn di chuyển.

Khía cạnh suy niệm như thế có thể như là một cung cách sống tập luyện tinh thần giúp giữ thăng bằng cho đời sống giữa những căng thẳng thay đổi đối ngược chiều nhau.

Tập luyện nào dĩ nhiên cũng phải giữ nhịp điệu liên tục, nhất là sự cởi mở và tỉnh thức nhìn ra sự hiện diện của Thiên Chúa trong hiện tại và tình yêu của Ngài luôn hằng cùng đồng hành đi trên mọi con đường đời sống hôm qua, hôm nay và ngày mai.

Lm. Daminh Nguyễn ngọc Long

 

1. Các vụ nổ rung chuyển Kyiv trong các cuộc tấn công của Nga giữa lúc tình báo đưa ra cảnh báo về một cuộc tấn công quy mô lớn.

Rạng sáng mùng 2 tháng 6, Nga đã phát động một cuộc tấn công trên không quy mô lớn nhằm vào Ukraine, tấn công vào Kyiv và các thành phố trên khắp đất nước bằng hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa.

Một tiếng nổ đầu tiên được nghe thấy ở thủ đô Kyiv của Ukraine vào khoảng 1 giờ 30 phút sáng giờ địa phương, ngay trước khi lệnh báo động không kích được ban hành, một phóng viên của Kyiv Independent tại hiện trường đưa tin.

Theo các phóng viên tại hiện trường, một loạt tiếng nổ lớn khác đã được nghe thấy vào lúc 2 giờ 15 phút sáng giờ địa phương, tiếp theo là sự gián đoạn ngắn về nguồn cung cấp điện.

Người dân Kyiv đã chuẩn bị tinh thần cho một cuộc tấn công khác trong nhiều ngày qua. Theo các báo cáo tình báo của Ukraine, Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đã cảnh báo vào ngày 29 tháng 5 rằng Nga đang chuẩn bị một cuộc tấn công quy mô lớn mới vào Ukraine.

Trong bài phát biểu tối hôm qua, ông kêu gọi người dân Ukraine: “Hãy chú ý đến các cảnh báo không kích và giữ an toàn”.

Tổng thống đã nhắc lại lời cảnh báo trong bài phát biểu đêm hôm sau, nói rằng trong khi các đối tác của Kyiv đang liên lạc với Nga với hy vọng ngăn chặn một cuộc tấn công quy mô lớn, người dân Ukraine nên cảnh giác.

“Tôi không tin rằng bất cứ ai ở Mạc Tư Khoa sẽ tỉnh ngộ,” Tổng thống Zelenskiy nói. “Hãy bảo đảm an toàn cho bản thân – hãy hành động trước bất kỳ mối đe dọa nào.”

Vào đêm trước ngày 2 tháng 6, Tổng thống Zelenskiy một lần nữa cảnh báo về một cuộc tấn công quy mô lớn. “Các cảnh báo tình báo về các cuộc tấn công của Nga vẫn còn hiệu lực. Một cuộc tấn công quy mô lớn có thể xảy ra – họ đã chuẩn bị sẵn sàng. Lực lượng không quân của chúng ta luôn sẵn sàng 24/7, trong phạm vi có thể với nguồn cung hiện có.”

Lời cảnh báo này được đưa ra sau những lời đe dọa công khai của Mạc Tư Khoa về các cuộc tấn công mới vào thủ đô và sau khi Tổng thống Zelenskiy gửi thư cho Tổng thống Donald Trump cảnh báo về tình trạng thiếu hụt ngày càng trầm trọng các hệ thống phòng không của Ukraine, đặc biệt là khả năng chống hỏa tiễn đạn đạo.

Ngày 25 tháng 5, Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov nói với Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio rằng Nga có kế hoạch tấn công các “trung tâm ra quyết định” của Ukraine và kêu gọi Washington di tản đại sứ quán của mình tại Kyiv.

Bộ Ngoại giao Nga cũng ra tuyên bố kêu gọi công dân nước ngoài, bao gồm cả các nhà ngoại giao, rời khỏi thành phố. Không có đại sứ quán nước ngoài nào ở Kyiv di tản nhân viên sau những lời đe dọa.

Những lời đe dọa của Mạc Tư Khoa được đưa ra sau một trong những cuộc tấn công lớn nhất nhằm vào Kyiv và khu vực xung quanh trong năm qua, khi Nga phóng 90 hỏa tiễn và 600 máy bay điều khiển từ xa vào ngày 24 tháng 5.

Vụ tấn công đã nhắm vào trung tâm hành chính và văn hóa của Kyiv, gây thiệt hại cho Tòa nhà Nội các (trụ sở chính phủ Ukraine), tòa nhà Bộ Ngoại giao, Nhà hát Opera Kyiv, Nhà Ukraine, Sân vận động Valeriy Lobanovskyi Dynamo và Bảo tàng Chernobyl, cùng nhiều cơ sở khác.

Riêng tại Kyiv, hai người thiệt mạng và hơn 80 người khác bị thương, trong khi trên toàn Ukraine, tổng cộng bốn người thiệt mạng và gần 100 người bị thương.

Cuộc tấn công bao gồm việc phóng hỏa tiễn đạn đạo tầm trung Oreshnik, gọi tắt là IRBM, hệ thống vũ khí mới được Nga quảng bá rầm rộ.

Chiến dịch ném bom leo thang của Nga diễn ra trùng hợp với tình trạng đình trệ trên chiến trường và bế tắc ngoại giao. Vào tháng 3 năm 2026, quân đội Ukraine đã phát động các cuộc phản công, giải phóng thành công hầu hết các khu vực bị Nga tạm chiếm ở tỉnh Dnipropetrovsk.

Trong khi đó, tổn thất về nhân lực của Nga tiếp tục gia tăng, với báo cáo tình báo của Anh ngày 27 tháng 5 ước tính có khoảng 500.000 binh sĩ Nga thiệt mạng kể từ khi bắt đầu cuộc xâm lược toàn diện.

[Kyiv Independent: Explosions rock Kyiv in Russian strikes amid intelligence warnings of mass attack]

2. Tướng Budanov cho rằng việc kết thúc chiến tranh ở Nga trước mùa đông là điều khả thi.

Hôm Thứ Ba, 02 Tháng Sáu, nhà lãnh đạo Văn phòng Tổng thống Kyrylo Budanov cho biết việc chấm dứt chiến tranh của Nga với Ukraine trước mùa đông năm 2026 là một mục tiêu khả thi.

Lập trường của Tướng Budanov phù hợp với những phát biểu gần đây của Tổng thống Volodymyr Zelenskiy, người đã nói trong một cuộc phỏng vấn ngày 31 tháng 5 rằng khi Mạc Tư Khoa mất thế chủ động trên chiến trường và Kyiv tăng cường các cuộc tấn công tầm xa vào lãnh thổ Nga, thì cơ hội đàm phán hòa bình hiệu quả với Mạc Tư Khoa sẽ vẫn mở cho đến mùa đông.

Khi được hỏi, Tướng Budanov đã đồng ý với nhận định đó.

“Tổng thống đã giao cho chúng tôi nhiệm vụ cố gắng chấm dứt cuộc chiến này càng nhanh càng tốt. Tôi có thể xác nhận rằng đây quả thực là mục tiêu của ông ấy - chấm dứt các hành động thù địch càng sớm càng tốt, tốt nhất là trước mùa đông”, Tướng Budanov phát biểu tại Diễn đàn Kiến trúc An ninh ở Kyiv.

“Với tư cách là nhà lãnh đạo Văn phòng Tổng thống, tôi chắc chắn sẽ làm mọi điều có thể để đạt được mục tiêu mà Tổng thống Ukraine đã đề ra.”

Tướng Budanov mô tả mục tiêu này là “hoàn toàn đúng đắn, kịp thời và được cân nhắc kỹ lưỡng”. Theo ông, một loạt các yếu tố cho thấy có hy vọng rằng Nga có thể đồng ý với một “đề xuất nhất định” để chấm dứt các hành động thù địch.

Là một cựu lãnh đạo tình báo, Tướng Budanov thường đưa ra những dự đoán táo bạo về kết quả cuộc chiến.

[Kyiv Independent: Ending Russia's war before winter is realistic, Budanov says]

3. Putin tuyên bố chiến tranh ‘sắp kết thúc’ dựa trên những bước tiến được tường trình của Nga.

Putin tuyên bố rằng cuộc chiến chống Ukraine đang dần đi đến hồi kết, viện dẫn một đánh giá tổng quát về vị trí tiền tuyến của quân đội ông.

Các tuyên bố được đưa ra, trong một cuộc họp báo được các phương tiện truyền thông do nhà nước kiểm soát đưa tin rộng rãi, bao gồm RIA Novosti và TASS.

Khi được các kênh truyền thông nhà nước hỏi về những tuyên bố công khai trước đó của ông rằng cuộc xung đột đang bước vào giai đoạn cuối, Putin khẳng định những lời lẽ của ông hoàn toàn dựa trên các số liệu hoạt động thực tế.

“Còn về tuyên bố của tôi rằng, theo ý kiến của tôi, vấn đề này sắp kết thúc. Tôi không đưa ra tuyên bố này chỉ để cho có lệ, mà dựa trên phân tích tình hình trên chiến trường,” Putin khẳng định với các đài truyền hình nhà nước. “Quân đội của chúng ta đang tiến công theo mọi hướng. Các bạn thấy điều này mỗi ngày rồi đấy.”

Các quan sát viên ghi nhận sự thay đổi giọng điệu trong tuyên bố của Putin. Trước đây, ông ta thường nói “Quân đội của chúng ta đang giành được nhiều lãnh thổ theo mọi hướng”. Nay ông ta nói: “Quân đội của chúng ta đang tiến công theo mọi hướng.” Đó là cách nói mơ hồ che giấu thực tại là quân Nga không giành được lãnh thổ mà đang mất dần lãnh thổ vào tay quân Ukraine. Tổng thống Zelenskiy cho biết từ đầu năm cho đến nay, Nga đã mất 590 km2 về tay quân Ukraine.

Mặc dù khẳng định rằng diễn biến chiến sự hoàn toàn có lợi cho Nga, nhà lãnh đạo Điện Cẩm Linh ngay lập tức rút lại kỳ vọng về việc chấm dứt chiến sự sắp xảy ra. Ông cảnh báo rằng việc cố gắng tính toán hoặc xác định chính xác các thời điểm chiến lược hoặc giai đoạn kết thúc chính thức là không khả thi về mặt toán học khi các cuộc diễn tập chiến thuật vẫn đang diễn ra trên toàn bộ chiến tuyến.

Các nhà phân tích chính sách đối ngoại độc lập nhận định rằng sự lạc quan có tính toán của Putin trước công chúng về cuộc chiến ở Ukraine thường che khuất những điểm yếu ngoại giao ngày càng gia tăng ở những nơi khác trong phạm vi ảnh hưởng của Liên Xô cũ. Buổi họp báo sau chuyến thăm diễn ra sau một chuyến công du ngoại giao cao cấp tới Trung Á mà các nhà quan sát độc lập đánh giá là mang lại rất ít lợi ích thực chất cho Mạc Tư Khoa.

Trong các cuộc đàm phán cao cấp tại Astana, Tổng thống Kazakhstan Kassym-Jomart Tokayev đã thành công trong việc hóa giải áp lực mạnh mẽ từ Điện Cẩm Linh, bảo toàn quyền tự chủ chiến lược của Kazakhstan bằng cách từ chối từ bỏ các hành lang thương mại Đông-Tây đi vòng qua lãnh thổ Nga.

Hơn nữa, chính quyền Kazakhstan đã phủ nhận mục tiêu chính của nhóm thân cận của Putin: bảo đảm các cam kết song phương dài hạn, chính thức để cung cấp cho Nga một làn sóng lao động nhập cư nói tiếng Nga lưu loát nhằm giảm bớt tình trạng thiếu hụt nhân lực trong nước nghiêm trọng.

Không nhận được những nhượng bộ kinh tế cụ thể nào ở Trung Á, Putin đã tận dụng phần còn lại của cuộc họp báo để chuyển hướng mạnh mẽ sang những lời lẽ hung hăng chống lại các bên khác trong khu vực. Ông dành một phần thời gian bất thường của hội nghị để đưa ra những lời đe dọa về kinh tế và thể chế đối với Armenia.

Mạc Tư Khoa đã liên tục gia tăng áp lực lên Yerevan, đe dọa chấm dứt chính sách giá nhiên liệu ưu đãi và đình chỉ tư cách thành viên của Armenia tại Liên minh Kinh tế Á Âu nếu chính phủ của Thủ tướng Nikol Pashinyan tiếp tục theo đuổi lộ trình hội nhập Liên minh Âu Châu một cách công khai trước thềm cuộc bầu cử quan trọng ngày 7 tháng 6.

Do đó, các chuyên gia khu vực kết luận rằng những lời khẳng định lặp đi lặp lại của Putin về một chiến thắng sắp tới ở Ukraine chủ yếu đóng vai trò như một lá chắn quan hệ công chúng để thể hiện quyền lực tuyệt đối trong nước trong khi Điện Cẩm Linh đang chật vật duy trì ảnh hưởng địa chính trị ngày càng suy yếu đối với các nước láng giềng.

[Kyiv Post: Putin Claims War ‘Nearing Its End’ Based on Supposed Russian Advances]

4. Một chỉ huy người Nga đã quấn chính binh lính của mình vào túi ni lông và treo ngược chân lên để đánh đập dã man, đây là phương pháp tra tấn tàn bạo mới nhất.

Những bằng chứng về các hình thức tra tấn dã man được các chỉ huy của Vladimir Putin sử dụng để trừng phạt có hệ thống binh lính Nga đã được hé lộ.

Đoạn video lan truyền trên Telegram cho thấy một người lính bị quấn trong màng bọc thực phẩm – và “bị treo ngược trên cây như một con dơi” – trong khi chân anh ta bị buộc vào một cành cây bằng dây thừng.

Một chỉ huy đơn vị liên tục tung ra những cú đấm và tát vào đầu và cổ nạn nhân.

Thân thể anh ta lắc lư qua lại theo chuyển động tròn, trong khi anh ta la hét cầu cứu.

Danh tính của nạn nhân và viên chỉ huy chưa được tiết lộ, nhưng đây chỉ là một ví dụ cho thấy binh lính Nga bị coi như những “bia đỡ đạn” có thể thay thế được.

Một tù binh chiến tranh người Nga nói với người phỏng vấn anh ta: “Có lẽ, viên chỉ huy đang gây thương tích cho một binh lính hợp đồng, người mà có thể đã bỏ trốn khỏi vị trí hoặc không hoàn thành nhiệm vụ của mình.”

“Và đây là một thông lệ phổ biến trong quân đội Nga.”

Anh than thở rằng các tân binh được huấn luyện để “đối xử với nhau như động vật” ở chiến tuyến tại Ukraine.

Kể từ khi Nga bắt đầu cuộc xâm lược toàn diện, các báo cáo về việc binh lính bị chính đồng đội của mình giết hại đã lan truyền rộng rãi.

Hình phạt dành cho việc từ chối chiến đấu và uống rượu trong chiến hào rất đa dạng, từ việc bị xích vào cây và bỏ mặc cho số phận, đến việc bị bắn chết ngay tại chỗ.

Thi thể của họ sau đó bị vứt xuống sông hoặc chôn trong những ngôi mộ tập thể nông, trong khi các chỉ huy của họ ghi nhận họ là tử trận.

Một cuộc điều tra của Verstka hồi tháng 10 năm ngoái đã phơi bày việc các vụ hành quyết cũng như tra tấn trong quân đội Nga ngày càng bị chi phối bởi những mâu thuẫn cá nhân giữa binh lính và chỉ huy.

Một người được phỏng vấn trong báo cáo cho biết: “Một cậu bé trong trung đội của tôi đã bị đánh đến chết ngay trên sàn nhà chỉ vì cậu ấy uống rượu vodka sau một nhiệm vụ chiến đấu.”

Vụ việc mới nhất về sự tàn bạo của Nga xảy ra khi nhà lãnh đạo cơ quan tình báo Anh GCHQ, Anne Keast-Butler, tiết lộ rằng gần nửa triệu binh sĩ Nga đã thiệt mạng trong cuộc xâm lược kể từ năm 2022.

Một báo cáo từ các phương tiện truyền thông độc lập Nga Meduza và Mediazona xác nhận hơn 352.000 lính Nga đã tử trận. Các nhà báo lưu ý rằng con số thực tế có thể cao hơn đáng kể vì họ chỉ ghi nhận các thông tin đã được xác minh đến từ các nguồn công khai như cáo phó, bài đăng của người thân, hoạt động trồng cây tưởng niệm cộng đồng, các bản tin truyền thông khu vực, các yết thị từ các nhà thờ, tuyên bố từ chính quyền địa phương cùng nhiều nguồn khác

Keast-Butler cho biết có “thông tin tình báo mới cho thấy gần nửa triệu binh sĩ Nga đã thiệt mạng kể từ khi cuộc xung đột bắt đầu”.

Con số chính xác không được đưa ra, mặc dù ước tính được tường trình gần với tổng số đó.

[The Sun: Russian commander wraps OWN soldier in plastic & hangs him by his feet for brutal beating in latest cruel torture method]

5. Hải quân Pháp chặn bắt một tàu chở dầu thuộc hạm đội ngầm của Nga bị trừng phạt, trong khi Mạc Tư Khoa gọi đây là “hành vi cướp biển”.

Ngày 31 tháng 5, Hải quân Pháp, với sự hỗ trợ từ các nước đồng minh, đã chặn bắt một tàu chở dầu thuộc hạm đội bí mật của Nga ở Đại Tây Dương, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron thông báo vào ngày 1 tháng 6.

Theo cơ sở dữ liệu về các tàu thuộc hạm đội ngầm của cơ quan tình báo quân sự Ukraine, tàu Tagor chuyên vận chuyển dầu thô và các sản phẩm dầu mỏ của Nga và đang bị Liên Hiệp Âu Châu, Anh và Ukraine trừng phạt.

Vụ chặn bắt này đánh dấu một trong những hành động quan trọng nhất mà hải quân phương Tây thực hiện nhằm chống lại mạng lưới trốn tránh lệnh trừng phạt của Nga trên vùng biển quốc tế.

Ông Macron nói: “Việc các tàu biển lách luật trừng phạt quốc tế, vi phạm luật biển và tài trợ cho cuộc chiến mà Nga đã tiến hành chống lại Ukraine trong hơn bốn năm qua là điều không thể chấp nhận được”.

Tổng thống Pháp lưu ý rằng tàu chở dầu này đã rời khỏi Nga.

Kể từ khi phát động cuộc xâm lược toàn diện Ukraine năm 2022, Mạc Tư Khoa đã dựa vào “hạm đội bóng tối” để duy trì xuất khẩu dầu mỏ bất chấp các lệnh trừng phạt của phương Tây.

Phát ngôn nhân Điện Cẩm Linh Dmitry Peskov lên án hành động của Pháp là bất hợp pháp.

“Chúng tôi coi những hành động như vậy là bất hợp pháp; chúng cấu thành tội vi phạm bản quyền quốc tế”, ông nói. “Chúng tôi hoàn toàn không đồng ý rằng chúng được thực hiện hoàn toàn tuân thủ luật pháp quốc tế.”

Mạng lưới này bao gồm các tàu chở dầu cũ kỹ hoạt động thông qua các công ty ma, cấu trúc sở hữu thiếu minh bạch và thay đổi quốc kỳ để che giấu mối liên hệ với Nga và né tránh các hạn chế xuất khẩu năng lượng.

Paris đã tăng cường nỗ lực kiềm chế hạm đội ngầm của Nga, chặn bắt các tàu thuyền trong vùng biển thuộc chủ quyền của mình vào tháng 9 năm 2025, Tháng Giêng năm 2026 và tháng 3 như một phần của chiến dịch nhằm phá vỡ hành vi trốn tránh lệnh trừng phạt.

Ukraine hoan nghênh các biện pháp này và nhiều lần kêu gọi các đồng minh Âu Châu cập nhật luật cho phép tịch thu các tàu thuộc hạm đội bóng ma và tái sử dụng hàng hóa của chúng cho mục đích an ninh Âu Châu.

[Kyiv Independent: French Navy intercepts sanctioned Russian shadow fleet tanker as Moscow calls it 'piracy']

6. Bộ Tổng tham mưu cho biết hỏa tiễn Storm Shadow đã ‘phá hủy’ cơ sở hạ tầng quân sự của Nga tại tỉnh Luhansk bị tạm chiếm.

Bộ Tổng tham mưu Ukraine cho biết, Không quân Ukraine đã sử dụng hỏa tiễn Storm Shadow để tấn công các cơ sở quân sự của Nga tại tỉnh Luhansk bị tạm chiếm.

“Ukraine đã sử dụng hỏa tiễn hành trình phóng từ máy bay Storm Shadow để phá hủy thành công một sở chỉ huy, kiểm soát và liên lạc quan trọng của đối phương tại vùng lãnh thổ Luhansk bị tạm chiếm tạm thời, tùy thuộc vào phiên bản của vũ khí. Được trang bị hệ thống dẫn đường tiên tiến, hỏa tiễn được thiết kế để bay sát mặt đất ở tốc độ cao, tăng cường hiệu quả trong việc tấn công các mục tiêu trọng yếu.”

“Cuộc tấn công này nhấn mạnh tầm nhìn chiến lược, sự thống nhất trong kế hoạch và các hành động có chủ đích, chứng minh rằng không có vị trí nào của kẻ xâm lược Nga là an toàn trên lãnh thổ Ukraine”, Bộ Tổng tham mưu cho biết.

Ukraine thường xuyên tấn công các cơ sở hạ tầng quân sự sâu bên trong lãnh thổ Nga và các vùng lãnh thổ bị tạm chiếm nhằm làm suy yếu khả năng tiếp tục tiến hành chiến tranh của Mạc Tư Khoa.

[Kyiv Independent: Storm Shadow missiles 'destroy' Russian military infrastructure in occupied Luhansk Oblast, General Staff says]

7. Chiến tranh máy bay điều khiển từ xa của Mỹ chuyển trọng tâm sang khả năng mở rộng nhanh chóng và công nghệ thích ứng, lấy cảm hứng từ Ukraine. Lần đầu tiên Pete Hegseth ca ngợi chiến thuật của quân Ukraine.

Theo báo Pravda của Âu Châu, quân đội Mỹ đang cải tổ đường lối đối với chiến đấu trên không điều khiển từ xa, chuyển trọng tâm chính từ các nền tảng chuyên biệt, được tùy chỉnh cao sang các công nghệ có thể sản xuất hàng loạt nhanh chóng và có khả năng thích ứng vô hạn.

Bản cập nhật về tiến độ phát triển quốc phòng được Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth trình bày trong cuộc họp báo tại hội nghị thượng đỉnh an ninh Đối thoại Shangri-La ở Singapore. Ông Hegseth đã nêu chi tiết cách những đổi mới kỹ thuật nhanh chóng được quan sát hàng ngày trên chiến trường Ukraine đang trực tiếp định hình các phương pháp mua sắm và sản xuất của Mỹ trong tương lai.

Theo Hegseth, bài học thực sự rút ra từ việc quan sát các chiến dịch quân sự cường độ cao ở Âu Châu là sự tinh vi về mặt kỹ thuật đơn lẻ dễ dàng bị vô hiệu hóa nếu thiếu năng lực công nghiệp để sản xuất hàng loạt và liên tục cải tiến hệ thống trong thời gian ngắn.

Công nghệ điều khiển từ xa đã trở thành ưu tiên tuyệt đối của Ngũ Giác Đài, khi họ đang cố gắng tìm sự cân bằng giữa các hệ thống tự hành cao cấp và các phương tiện tiêu hao quy mô lớn, giá rẻ đã định hình cuộc chiến hiện tại.

“Ngân sách của Tổng thống Trump cho năm 2027 dành 56 tỷ đô la để đầu tư vào việc bảo đảm ưu thế trong lĩnh vực máy bay điều khiển từ xa và nghiên cứu sâu hơn kinh nghiệm chiến trường của Ukraine,” ông Hegseth tuyên bố với các phóng viên. “Vấn đề không phải là sở hữu các hệ thống tiên tiến nhất, mà là khả năng mở rộng quy mô, mở rộng nhanh chóng, thích ứng từng tuần – đó chính xác là tốc độ thích ứng của công nghệ máy bay điều khiển từ xa.”

Bằng cách ưu tiên các dây chuyền lắp ráp linh hoạt hơn là các thiết kế tĩnh, cơ quan quốc phòng Hoa Kỳ dự định xây dựng các hệ thống chiến đấu tự động có khả năng thay đổi tần số nhu liệu và thiết kế cấu trúc một cách liền mạch, mô phỏng các chu kỳ kỹ thuật linh hoạt được phát triển bởi các đơn vị tiền tuyến của Ukraine.

Sự chuyển hướng tài chính quy mô lớn này thể hiện một vòng lặp phòng thủ có tính tương hỗ cao giữa Washington và Kyiv. Trong khi Mỹ đang thu thập một lượng lớn dữ liệu chiến thuật thô về chiến tranh bất đối xứng để bảo đảm sự thống trị toàn cầu của mình, các quan chức cao cấp nhấn mạnh rằng các kênh hỗ trợ của Mỹ vẫn vững chắc.

Những lời bảo đảm quan trọng này được đưa ra vào thời điểm có những thay đổi rõ rệt trong cấu trúc an ninh xuyên Đại Tây Dương rộng lớn hơn. Cựu Đại sứ Mỹ tại Ukraine, Steven Pifer, gần đây đã chỉ ra rằng việc Washington dường như rút lui khỏi vai trò trung gian hòa giải tích cực trong các cuộc đàm phán hòa bình đã vô tình đẩy các đồng minh Âu Châu vào việc mở rộng mạnh mẽ các kênh mua sắm quốc phòng của riêng họ, đáp ứng áp lực từ Tòa Bạch Ốc nhằm nâng cao mục tiêu chi tiêu quốc phòng lên mức chưa từng có là 5% GDP của mỗi quốc gia thành viên.

Để ổn định quá trình chuyển đổi và duy trì khả năng răn đe tiêu chuẩn của NATO, Ngũ Giác Đài đã nhiều lần tìm cách xoa dịu những lo ngại của các đồng minh. Ông Hegseth ca ngợi hiệu quả chiến đấu vượt trội của Quân đội Ukraine và khẳng định rằng việc duy trì khả năng đẩy lùi các hành động xâm lược của Ukraine vẫn là mục tiêu trọng yếu của Washington, ngay cả khi Âu Châu đảm nhận trách nhiệm vật chất lớn hơn.

“Ở những lĩnh vực chúng tôi có thể giúp Ukraine, chúng tôi đã làm rồi,” ông Hegseth tóm tắt trong bài phát biểu của mình tại Singapore. “Ở những lĩnh vực chúng tôi có thể giúp Âu Châu làm được nhiều hơn, chúng tôi cũng đã làm… Vì vậy, chúng tôi muốn họ có khả năng tự vệ, và chúng tôi sẽ tìm cách để bảo đảm chúng tôi có thể giúp đỡ họ.”

[Kyiv Post: US Drone Warfare Shifts Focus to Rapid Scaling and Adaptive Tech Inspired by Ukraine]

8. Iran đình chỉ đàm phán với Mỹ về các cuộc tấn công của Israel vào Li Băng: Truyền thông nhà nước đưa tin.

Theo hãng tin Tasnim, nhóm đàm phán của Iran đã tạm dừng các cuộc đàm phán gián tiếp với Hoa Kỳ, viện dẫn lý do Israel tiếp tục chiến dịch quân sự chống lại Hezbollah ở Li Băng và những gì Tehran mô tả là vi phạm rộng hơn thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran.

Hãng thông tấn Tasnim, vốn duy trì quan hệ mật thiết với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, đưa tin rằng Tehran sẽ ngừng đàm phán và trao đổi thông điệp thông qua các trung gian vì điều mà họ gọi là “sự tiếp diễn các tội ác của chế độ Zionist ở Li Băng”.

Các quan chức Iran trước đây cho biết khuôn khổ ngừng bắn bao gồm các diễn biến ở Li Băng và thỏa thuận này đang chịu áp lực “trên mọi phương diện” do các hành động của Israel.

Iran cảnh báo Oman không nên “nhượng bộ” trước Mỹ.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi tuyên bố rằng chỉ có Iran và Oman mới có quyền “thực thi chủ quyền” ở eo biển, đồng thời nói thêm rằng Muscat không nên “nhượng bộ” trước những lời đe dọa của Mỹ.

Tuần trước, Ngoại trưởng Oman Badr Albusaidi đã tiếp đón nhà ngoại giao hàng đầu của Iran, Abbas Araghchi, tại thủ đô Muscat của Oman. Muscat cho biết hai phái đoàn đã thảo luận về việc khôi phục giao thông đường thủy trong eo biển một cách “an toàn và bền vững” và xem xét “một số nguyên tắc”.

Tuy nhiên, tiến trình hướng tới một thỏa thuận để khôi phục giao thông bình thường ở eo biển Hormuz vẫn diễn ra chậm chạp, và quân đội Iran hôm thứ Hai cho biết 15 tàu đã đi qua eo biển với sự cho phép của Iran trong 24 giờ qua. Con số này thấp hơn nhiều so với hơn 130 tàu thuyền đi qua tuyến đường thủy này mỗi ngày trước khi chiến tranh nổ ra.

“Các tàu thương mại và tàu chở dầu ở Vịnh Ba Tư và eo biển Hormuz được cảnh báo rằng bất kỳ sự hợp tác nào với các thế lực thù địch bên ngoài khu vực sẽ bị coi là mối đe dọa an ninh cận kề và sẽ bị giải quyết theo đó”, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, một nhánh hùng mạnh của quân đội Iran, cho biết trong một tuyên bố được hãng thông tấn bán chính thức Fars của nước này đăng tải.

Tổng thống Trump tuyên bố vào rạng sáng thứ Hai rằng Iran “thực sự muốn đạt được một thỏa thuận, và đó sẽ là một thỏa thuận tốt cho Mỹ và các nước đồng minh của chúng ta.”

Ông kịch liệt lên án những gì ông gọi là những lời “châm chọc” tiêu cực, và đáp trả những người chỉ trích, nói rằng các cuộc đàm phán đang diễn ra chậm chạp.

“Cứ ngồi thư giãn, cuối cùng mọi chuyện sẽ ổn thôi,” ông viết trên nền tảng Truth Social của mình. Vài giờ sau, Baqaei cho biết Iran đang nhận được những thông điệp “mâu thuẫn” từ các quan chức Mỹ.

Ông Baqaei nói riêng rằng “chưa có cuộc đàm phán nào ở giai đoạn này về các chi tiết của vấn đề hạt nhân”, trái ngược với nhận định hôm Chúa Nhật của Tổng thống Trump, người khẳng định “hầu hết các thỏa thuận” đang được xem xét tập trung vào chương trình hạt nhân của Iran.

Mỹ từ lâu đã tuyên bố Iran không được phép sở hữu vũ khí hạt nhân, trong khi Tehran khẳng định chương trình hạt nhân của họ là vì mục đích hòa bình và nhằm hỗ trợ sản xuất điện năng cho dân cư.

Cơ quan Giám sát Hạt nhân của Liên Hiệp Quốc, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế, gọi tắt là IAEA, cho biết đến giữa năm 2025, Iran đã làm giàu khoảng 440 kg uranium lên 60%, gần đạt mức 90% dùng cho vũ khí hạt nhân. Từ đó, chỉ cần một bước tiến khoa học ngắn là có thể chế tạo được bom hạt nhân.

Quân đội Mỹ hôm thứ Hai xác nhận rằng Iran đã bắn hạ một máy bay điều khiển từ xa MQ-1 vào cuối tuần và cho biết Mỹ đã đáp trả bằng cách tấn công vào hệ thống phòng không của Iran, một trạm điều khiển mặt đất và hai máy bay điều khiển từ xa trong các cuộc tấn công “tự vệ” vào đất liền Iran và hòn đảo chiến lược Qeshm ở eo biển Hormuz.

Bộ Chỉ huy Trung ương Mỹ, gọi tắt là CENTCOM, cơ quan giám sát các lực lượng Mỹ ở Trung Đông, sau đó cho biết quân đội Mỹ đã đánh chặn hai hỏa tiễn đạn đạo do Iran phóng vào các căn cứ của Mỹ ở Kuwait trong đêm. Quân đội Kuwait cho biết họ đang đánh chặn các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn.

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran cho biết họ đã tấn công vào một căn cứ không quân của Mỹ chịu trách nhiệm điều phối cuộc tấn công vào một hòn đảo của Iran nằm phía tây nam Qeshm.

Bất chấp lệnh ngừng bắn đã có hiệu lực từ ngày 8 tháng 4, Mỹ và Iran vẫn thỉnh thoảng tấn công lẫn nhau. Tuần trước, Mỹ đã phát động các cuộc tấn công vào miền nam Iran, và Tehran đã tấn công một cơ sở của Mỹ ở Kuwait.

[Newsweek: Iran Halts US Talks Over Israel's Lebanon Strikes: State Media]

9. Quân đội Ukraine tấn công các ‘trung tâm hậu cần quan trọng’ ở vùng Donetsk bị tạm chiếm.

Lực lượng Ukraine đã tấn công một loạt các kho quân sự đóng vai trò là trung tâm hậu cần quan trọng cho quân đội Nga tại tỉnh Donetsk bị tạm chiếm, theo thông tin từ Trung đoàn 413 thuộc Lực lượng Hệ thống Điều khiển từ xa từ tiền tuyến.

“Điều này cũng được phản ánh qua tình trạng thiếu hụt – trên hết là thiếu nhiên liệu ở Crimea và các khu vực khác mà chúng đang xâm lược. Kế hoạch trừng phạt dài hạn của chúng ta đang được thực hiện từng bước. Từ Tháng Giêng đến tháng 5 năm nay, các chiến binh của chúng ta đã tấn công 15 nhà máy lọc dầu của Nga. Điều này rất đáng kể”, Tổng thống Zelenskiy nói trong diễn từ gởi quốc dân đồng bào tối Thứ Hai, 01 Tháng Sáu.

Ngày 30 tháng 5, nhà lãnh đạo Crimea do Nga dựng lên, Sergey Aksyonov, tuyên bố rằng kể từ ngày 31 tháng 5, “việc bán xăng 95 octane tại các trạm xăng ATAN và TES sẽ chỉ được thực hiện thông qua phiếu mua hàng”, ám chỉ hai chuỗi dịch vụ nhiên liệu lớn nhất trên bán đảo.

Sau các cuộc tấn công của Ukraine, chính quyền cũng sẽ đặt ra giới hạn về lượng xăng mà người dân trên bán đảo có thể mua, trong bối cảnh tình trạng thiếu nhiên liệu đang diễn ra trong khu vực.

“Nga đã áp đặt lệnh cấm xuất khẩu nhiên liệu máy bay và xăng từ lãnh thổ của mình, và cũng đang xem xét lệnh cấm xuất khẩu dầu diesel. Đối với một quốc gia mà cho đến gần đây vẫn được gọi là trạm xăng, việc mất đi ngay cả nguồn cung này cũng là một sự kiện lớn - một tổn thất lớn. Tính đến tháng 5, gần 40% công suất lọc dầu chính của Nga đã ngừng hoạt động”, Tổng thống Zelenskiy nói.

[Kyiv Independent: Ukrainian military strikes 'key logistics hubs' in occupied Donetsk Oblast]

10. Đài truyền hình nhà nước Iran cho biết nước này đang chuẩn bị tang lễ “trọng thể” cho nhà lãnh đạo Ali Khamenei bị ám sát.

Theo thông tin chính thức từ truyền thông Iran, các nhà chức trách nước này đang chuẩn bị cho một lễ tang “trọng thể” dành cho lãnh tụ tối cao Ayatollah Ali Khamenei, sau một thời gian dài bị trì hoãn do cuộc chiến giữa Cộng hòa Hồi giáo với Hoa Kỳ và Israel.

Mặc dù thời điểm vẫn chưa chắc chắn, nhưng đài truyền hình nhà nước đưa tin, dẫn lời ông Mohsen Mahmoudi, nhà lãnh đạo Hội đồng Điều phối Tuyên truyền Hồi giáo Tehran, rằng “một trụ sở đặc biệt đã được thành lập để chuẩn bị cho lễ tang, và nhiều cơ quan hiện đang lên kế hoạch và sắp xếp mọi việc”.

Khamenei, người đã lãnh đạo Cộng hòa Hồi giáo trong hơn ba thập niên, đã thiệt mạng trong đợt tấn công đầu tiên của Mỹ và Israel, sự kiện khởi đầu cuộc chiến vào ngày 28 tháng 2.

Con trai và người kế nhiệm của ông, Mojtaba Khamenei, cũng bị thương trong các vụ tấn công và chưa xuất hiện trước công chúng kể từ khi nhậm chức.

Một sự kiện tưởng niệm lãnh tụ Khamenei đã được tổ chức vào tháng Tư, nhưng lễ tang cấp nhà nước dự kiến ban đầu đã không thể diễn ra do chiến tranh.

Đài truyền hình nhà nước, dẫn lời ông Mahmoudi, cho biết: “Các tổ chức khác nhau đang nỗ lực tạo điều kiện cần thiết để, sau khi được chính thức công bố, một buổi lễ 'trọng thể' có thể được tổ chức.”

Theo báo cáo, dự kiến sẽ có “lượng người tham dự đông đảo”.

Mặc dù lệnh ngừng bắn nhìn chung đã được duy trì kể từ khi có hiệu lực vào tháng Tư, nhưng một thỏa thuận để chấm dứt hoàn toàn cuộc xung đột vẫn chưa đạt được.

[CBSNews: Iran preparing ‘grand’ funeral for slain leader Ali Khamenei, state TV says]

11. Ông Netanyahu tuyên bố sẽ không lùi bước nếu các cuộc tấn công của Hezbollah tiếp tục diễn ra.

Hôm Thứ Hai, 01 Tháng Sáu, Tổng thống Trump cho biết: “Tôi đã có cuộc điện đàm rất hiệu quả với Thủ tướng Bibi Netanyahu… sẽ không có quân đội nào đến Beirut”, Tổng thống Trump viết, đồng thời cho biết thêm rằng các lực lượng đang trên đường đến đã bị buộc phải quay trở lại. Ông cũng nói rằng Hezbollah đã đồng ý “rằng mọi cuộc giao tranh sẽ chấm dứt — Israel sẽ không tấn công họ, và họ sẽ không tấn công Israel”.

Cả Israel và Hezbollah đều không lập tức xác nhận thông tin của Tổng thống Trump, trong bối cảnh giao tranh tiếp diễn dọc biên giới Israel-Li Băng. Israel đã ra lệnh tấn công các vùng ngoại ô phía nam Beirut, viện dẫn lý do vi phạm lệnh ngừng bắn nhiều lần, trong khi Hezbollah đã bắn rocket vào miền bắc Israel.

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cho biết chính phủ của ông sẽ không lùi bước nếu các cuộc tấn công tiếp diễn. Ông tuyên bố rằng: “Tối nay, tôi đã nói chuyện với Tổng thống Trump và nói với ông ấy rằng nếu Hezbollah không ngừng tấn công các thành phố và người dân của chúng tôi, Israel sẽ tấn công các mục tiêu khủng bố ở Beirut. Lập trường này vẫn không thay đổi, và Lực lượng Phòng vệ Israel, gọi tắt là IDF sẽ tiếp tục hoạt động theo kế hoạch ở miền nam Li Băng.”

Tình hình leo thang ở Li Băng đã trở thành điểm mấu chốt trong quan hệ ngoại giao Mỹ-Iran, với việc Tehran khẳng định bất kỳ thỏa thuận ngừng bắn nào trên quy mô lớn cũng phải bao gồm việc chấm dứt các hành động thù địch liên quan đến các đồng minh khu vực của họ. Các quan chức Iran cáo buộc Mỹ phải chịu trách nhiệm về các vi phạm thỏa thuận ngừng bắn, chỉ ra các hoạt động quân sự của Israel là hành vi vi phạm các điều kiện gắn liền với các cuộc đàm phán đang diễn ra.

Tuy nhiên, Tổng thống Trump cho biết ông không quá lo ngại về những thông tin cho rằng các cuộc đàm phán đã bị tạm dừng.

“Nếu họ không muốn nói chuyện, điều đó cũng ổn với tôi,” Tổng thống Trump nói với NBC News. “Tôi nghĩ điều đó không sao cả. Tôi cũng không đặc biệt muốn nói chuyện. Chúng ta nói chuyện quá nhiều rồi. Đó là điều thích hợp để nói, bởi vì họ là những nhà đàm phán giỏi hơn là những người chiến đấu. Nhưng họ chưa thông báo cho chúng tôi điều đó.”

Những phát biểu của Tổng thống Trump được đưa ra sau khi Mỹ hôm thứ Hai tuyên bố đã tiến hành các cuộc tấn công vào các trạm radar và địa điểm đặt máy bay điều khiển từ xa của Iran sau khi Iran bắn hạ một máy bay điều khiển từ xa của Mỹ vào cuối tuần, trong khi Tehran cho biết họ đã đáp trả bằng cách tấn công vào quân đội Mỹ ở Kuwait bằng hỏa tiễn mà Washington cho biết đã bị đánh chặn.

Thỏa thuận ngừng bắn mong manh giữa hai bên đã liên tục bị thử thách bởi các cuộc tấn công ăn miếng trả miếng, ngay cả khi các quan chức vẫn tiếp tục đàm phán nhằm chấm dứt xung đột. Vẫn chưa rõ hai bên đang tiến gần đến một thỏa thuận đến mức nào, và các quan chức đã cảnh báo rằng hành động quân sự tiếp theo có thể nhanh chóng làm đổ vỡ các nỗ lực ngoại giao.

[Newsweek: Netanyahu Says He Won't Back Down if Hezbollah Attacks Continue]

12. Anh lo ngại rằng nước láng giềng đã trở thành cửa ngõ cho gián điệp Nga. Nước này đã cấp 14.000 thị thực cho công dân Nga kể từ năm 2022.

Ái Nhĩ Lan có thể đã trở thành cửa ngõ bí mật vào Anh cho các điệp viên tình báo Nga. Lý do đằng sau đó là việc lợi dụng chính sách cấp visa tự do của Dublin và sự thiếu kiểm soát biên giới nội bộ trong Khu vực Du lịch Chung, theo báo cáo của tờ The Telegraph.

Ái Nhĩ Lan là một trong hai quốc gia thành viên Liên Hiệp Âu Châu nằm ngoài Khu vực Schengen có thủ tục cấp visa riêng. Nước này thuộc Khu vực Du lịch Chung, cùng với Vương quốc Anh, Quần đảo Channel và Đảo Man, có nghĩa là công dân Nga nhập cảnh Ái Nhĩ Lan hợp pháp có thể sang Anh.

Kể từ khi Nga phát động chiến tranh toàn diện chống lại Ukraine, Ái Nhĩ Lan đã cấp 14.000 thị thực cho công dân Nga với tỷ lệ chấp thuận 90%, và các quan chức Anh đã cảnh báo Dublin về số lượng này, theo lời Dân biểu Nghị viện Âu Châu Barry Andrews, cựu Bộ trưởng Trẻ em của Ái Nhĩ Lan.

“Ái Nhĩ Lan không có các cơ quan tình báo tinh vi nhất so với Anh. Anh lo ngại rằng Ái Nhĩ Lan là cửa ngõ phía sau”, ông nói.

Đã có khá nhiều bằng chứng được lưu trữ.

Ông Andrews cho biết có “khá nhiều bằng chứng về các hoạt động bất chính của Nga tại Ái Nhĩ Lan”.

Cảnh báo này phù hợp với xu hướng rộng hơn của việc tình báo Nga sử dụng các chỗ đứng ở các nước thứ ba để chống lại Anh. Vào tháng 5 năm 2025, một tòa án Anh đã kết án sáu công dân Bulgaria mỗi người lên đến 10 năm tù vì điều hành một nhóm tình báo Nga do cựu Giám đốc điều hành Wirecard, Jan Marsalek, chỉ đạo, với nhiều bằng chứng về Telegram và tiền điện tử được trình bày tại phiên tòa.

Tháng 7, chức chủ tịch luân phiên Liên Hiệp Âu Châu khiến Ái Nhĩ Lan trở thành mục tiêu chỉ đạo.

Ái Nhĩ Lan sẽ đảm nhận chức chủ tịch luân phiên của Hội đồng Liên Hiệp Âu Châu vào tháng 7, một vai trò mà theo ông Andrews là “khiến họ trở thành mục tiêu”. Ông kêu gọi các nhân viên nhập cư Ái Nhĩ Lan tăng cường kiểm tra lý lịch của những người xin thị thực từ Nga và Belarus, bao gồm kiểm tra hồ sơ mạng xã hội và tiến hành phỏng vấn trực tiếp, đồng thời thúc giục xem xét kỹ lưỡng quy trình cấp thị thực hiện tại.

“Ái Nhĩ Lan đang nằm trong tầm ngắm và tôi nghĩ đây là thời điểm thích hợp để chúng ta xem xét kỹ lưỡng việc cấp thị thực cho người Nga và người Belarus”, ông tuyên bố.

Cảnh báo tình báo rộng hơn của Âu Châu

Lời kêu gọi của Andrews được đưa ra trong bối cảnh các cơ quan tình báo Âu Châu ngày càng cảnh báo mạnh mẽ về hoạt động lai ghép của Nga trên khắp lục địa: ba cơ quan tình báo Âu Châu hồi tháng Hai đã ghi nhận việc các điệp viên Nga mua bất động sản gần các căn cứ quân sự trên khắp Liên Hiệp Âu Châu.

Một cuộc điều tra của BelPol ngày 31 tháng 5 đã lập bản đồ hơn 100 sĩ quan KGB và GRU người Belarus hoạt động tại 40 quốc gia dưới vỏ bọc ngoại giao, trong đó nhiều người cũng nhận nhiệm vụ từ tình báo Nga.

[Kyiv Independent: UK is worried that its neighbour has become back door for Russian spies. It has issued 14,000 visas to Russian citizens since 2022]

13. Ukraine tuyên bố các tuyến đường Luhansk bị tạm chiếm nằm dưới sự kiểm soát của máy bay điều khiển từ xa Ukraine.

Quân đoàn 3 của Quân đội Ukraine đã phát động một chiến dịch không kích phối hợp cao độ nhằm làm tê liệt các tuyến đường tiếp tế quân sự của Nga trên khắp khu vực Luhansk bị tạm chiếm, thể hiện khả năng tấn công tầm xa được mở rộng bằng cách tấn công trực tiếp vào các mục tiêu trên biên giới Nga. Chuẩn tướng Andriy Biletsky, tư lệnh Quân đoàn 3, cho biết như trên hôm Thứ Hai, 01 Tháng Sáu.

Trong chiến dịch cường độ cao, các phi công thuộc tiểu đoàn hệ thống điều khiển từ xa chuyên dụng của quân đoàn đã thành công vượt qua các ô dù tác chiến điện tử khu vực để thực hiện các cuộc tấn công chính xác vào các mục tiêu quân sự tập trung của Nga, vô hiệu hóa các xe thiết giáp và phá hủy các kho đạn tiền tuyến đang hoạt động.

Đáng chú ý nhất, máy bay điều khiển từ xa tấn công của Ukraine đã thâm nhập sâu hơn 205 km vào vùng lãnh thổ bị Nga tạm chiếm để tấn công cơ sở hạ tầng hậu cần quân sự tại trạm kiểm soát biên giới Izvaryne. Nằm trên biên giới quốc tế giữa vùng Luhansk của Ukraine và vùng Rostov của Nga, Izvaryne đóng vai trò là huyết mạch hậu cần chính để vận chuyển xe thiết giáp hạng nặng, đạn dược mới và quân đội chính quy từ lục địa Nga trực tiếp đến tiền tuyến Donbas.

Chuẩn tướng Andriy Biletsky coi chiến dịch tấn công sâu vào lãnh thổ đối phương là phản ứng trực tiếp trước những tuyên bố đầy tự mãn của Điện Cẩm Linh.

“Để đáp trả tuyên bố của địch về việc hoàn toàn chiếm giữ vùng Luhansk, chúng tôi tuyên bố một chiến dịch nhằm kiểm soát các tuyến đường hậu cần ở vùng Luhansk và Đông Slobozhanshchyna”, Chuẩn tướng Biletsky nhấn mạnh. “Luhansk, Starobilsk, Alchevsk, Bryanka, Kadiivka hiện đang nằm dưới sự kiểm soát của các máy bay điều khiển từ xa thuộc Quân đoàn 3.”

Chiến dịch tấn công sâu vào lãnh thổ địch được lên kế hoạch và chỉ huy hoàn toàn bởi một chỉ huy tiểu đội UAV tấn công chuyên nghiệp, người gốc vùng Luhansk, hoạt động dưới mật danh quân sự “Skhid” nghĩa là “Phía Đông”.

Theo thông tin tiểu sử do Quân đoàn 3 cung cấp, Skhid sở hữu kinh nghiệm chiến đấu tinh nhuệ dày dặn. Vào mùa xuân năm 2022, trong những tháng đầu của cuộc xâm lược toàn diện của Nga, anh đã tham gia một chiến dịch đổ bộ đường không bằng trực thăng đầy rủi ro, triển khai thành công bằng đường không ở độ cao thấp trực tiếp vào thành phố Mariupol đang bị bao vây hoàn toàn để tăng viện cho lực lượng phòng thủ bị mắc kẹt bên trong nhà máy thép Azovstal.

Sau khi kết thúc cuộc bao vây khốc liệt pháo đài biển, Skhid đã trốn thoát khỏi sự truy bắt của quân Nga. Anh đã thành công tự mình vượt qua vùng lãnh thổ bị tạm chiếm để an toàn trở về vùng đất do Ukraine kiểm soát.

Nhờ những hành động dũng cảm và khả năng lẩn tránh xuất sắc trên chiến trường, ông đã được trao tặng huân chương quân sự cao quý nhất của quốc gia, danh hiệu Anh hùng Ukraine. Trở lại hàng ngũ để chỉ huy các đội máy bay điều khiển từ xa thế hệ mới, Skhid hiện đang tận dụng kiến thức địa phương về vùng Luhansk quê hương mình để từng bước phá hủy các cứ điểm an toàn của quân đội xâm lược Nga.

[Kyiv Post: Ukraine Declares Occupied Luhansk Routes Under Ukrainian Drone Control]

 

1. Hai đêm liên tiếp, mỗi đêm một tàu chở đạn dược của Nga đã bị tấn công tại cùng một bến tàu Berdiansk.

Theo hãng tin Militarnyi, máy bay điều khiển từ xa của Ukraine đã tấn công một tàu chở hàng của Nga được tường trình chở đầy đạn dược tại cảng Berdiansk thuộc vùng xâm lược vào đêm Thứ Hai, 01 Tháng Sáu. Đây là tàu thứ hai bị tấn công tại cùng một bến cảng trong vòng hai đêm. Berdiansk - một hải cảng Azov thuộc tỉnh Zaporizhzhia - đã trở thành tuyến đường ưa thích của Nga để tiếp tế cho mặt trận phía nam bằng đường biển và cũng là mục tiêu thường xuyên của Ukraine.

Việc Nga kiểm soát miền nam Ukraine phụ thuộc vào việc vận chuyển nhiên liệu, đạn dược và quân đội nhanh hơn tốc độ Ukraine có thể cắt đứt các tuyến đường vận chuyển chúng.

Một máy bay điều khiển từ xa tấn công thuộc Trung đoàn Hệ thống Điều khiển từ xa Độc lập 422, một đơn vị máy bay điều khiển từ xa của Ukraine, đã tấn công con tàu tại cảng này. Theo cư dân địa phương, những tiếng nổ long trời đã kéo dài cho đến 11 giờ sáng Thứ Ba, 02 Tháng Sáu.

Vụ tấn công nhắm vào Bến số 3, nơi con tàu có thể đang dỡ hàng. Nhóm tình báo nguồn mở CyberBoroshno của Ukraine lưu ý rằng đây là cùng một vị trí đã bị tấn công đêm trước. Vào rạng sáng ngày 31 tháng 5, một máy bay điều khiển từ xa thuộc Lữ đoàn Hệ thống Điều khiển từ xa Độc lập số 412 “Nemesis”, một đơn vị của Cơ quan An ninh Ukraine, gọi tắt là SBU, đã tấn công một con tàu khác tại đó.

Cảng Berdiansk bị tạm chiếm là một trung tâm hậu cần quan trọng của Nga. Các bến cảng ở đây tiếp nhận thiết bị quân sự, đạn dược, nhiên liệu và binh lính được vận chuyển từ Novorossiysk và các cảng khác trên Biển Azov. Cảng này càng trở nên quan trọng hơn khi máy bay điều khiển từ xa của Ukraine vươn tới các tuyến đường tiếp tế của Nga cách tiền tuyến tới 200 km. Trong bối cảnh các tuyến đường bộ bị tấn công, đường biển mang lại nguồn cung ứng ổn định hơn.

Trước đó, vào giữa tháng 5, giữa ban ngày, máy bay điều khiển từ xa của Ukraine đã tấn công một tàu chở đạn dược tại cùng bến cảng này.

Các cuộc tấn công này phù hợp với nỗ lực rộng lớn hơn của Ukraine được gọi là Chiến dịch Phong tỏa Hậu cần. Đó là một chiến dịch phối hợp nhằm tăng cường các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa tầm trung nhằm vào các đoàn xe, kho tiếp tế và sở chỉ huy của Nga nằm cách tiền tuyến từ 20 đến 200 km. Kyiv đã chính thức hóa chiến dịch này vào cuối tháng 5, chuyển tiền cho các lữ đoàn thực hiện các cuộc tấn công. Các cảng, đường bộ và hỏa xa đều nằm trong tầm với của chiến dịch.

[Europe Maidan: A Russian munitions cargo ship hit at the same Berdiansk berth two nights running]

2. Tuyên truyền viên truyền hình của Putin kêu gọi phát động cuộc tấn công chớp nhoáng gây sát thương vào Anh để trả thù việc Anh sử dụng hỏa tiễn Storm Shadow tấn công Nga.

Đài truyền hình nhà nước Nga đã kêu gọi một cuộc tấn công chết người vào Anh để phá hủy các nhà máy sản xuất hỏa tiễn Storm Shadow.

Vladimir Solovyov, phát ngôn nhân của Điện Cẩm Linh, đã kêu gọi Mạc Tư Khoa cho phép tấn công các cơ sở ở Stevenage.

Yêu cầu đáng sợ này được đưa ra sau các báo cáo cho rằng hỏa tiễn do Anh sản xuất đã được sử dụng trong các cuộc tấn công của Ukraine sâu bên trong lãnh thổ Nga.

Ukraine được tường trình đã triển khai hỏa tiễn Storm Shadow nhằm vào một cơ sở chỉ huy của Hạm đội Hắc Hải ở Sevastopol.

Cũng có thông tin cho rằng các loại vũ khí tầm xa này đã được sử dụng để tấn công một căn cứ không quân của Nga ở vùng Voronezh.

Ông Solovyov nói: “Mỗi lần tôi đọc về một cuộc tấn công khác của hỏa tiễn Storm Shadow do Anh sản xuất vào sâu trong lãnh thổ Nga, tôi thực sự không hiểu tại sao chúng ta không tấn công nhà máy sản xuất Storm Shadow ở Anh.”

“Vấn đề là gì?”

Hỏa tiễn Storm Shadow được sản xuất bởi MBDA UK, chủ yếu tại nhà máy Stevenage ở Hertfordshire.

Các công việc kỹ thuật và sản xuất bổ sung được thực hiện tại Bristol và Bolton.

Tiếp tục bài phát biểu gay gắt của mình, Solovyov nói: “Ừm… Đây là Vương quốc Anh. Thì sao chứ?”

Mặc dù tỏ ra khinh thường nước Anh, Solovyov trước đây đã chọn cho con cái mình học trường tư thục ở Anh.

Điều này diễn ra sau những cáo buộc cho rằng Nga đang “không ngừng” tấn công vào cơ sở hạ tầng trọng yếu ở Âu Châu.

Nhà lãnh đạo cơ quan tình báo GCHQ, Anne Keast-Butler, cho biết Mạc Tư Khoa đang “tăng cường các hoạt động hỗn hợp hàng ngày chống lại Anh và Âu Châu.”

Đồng thời, Keast-Butler tiết lộ rằng Vladimir Putin đang “thụt lùi trên chiến trường” ở Ukraine.

Đầu tuần này, Bộ Quốc phòng Nga tuyên bố đã chiếm được Hraniv ở vùng Kharkiv của Ukraine và Vozdvyzhivka ở vùng Zaporizhzhia.

Tuy nhiên, các nguồn tin từ Ukraine nhanh chóng bày tỏ nghi ngờ về phiên bản sự kiện do Mạc Tư Khoa đưa ra.

Quân đoàn 14 của Ukraine bác bỏ các tuyên bố của Nga về Hraniv, khẳng định thị trấn này vẫn nằm dưới sự kiểm soát của Kyiv.

Trong một tuyên bố, lực lượng này cho biết: “Các đơn vị thuộc Lực lượng Quốc phòng Ukraine đang giữ vững các tuyến phòng thủ đã được chỉ định, đẩy lùi hiệu quả các cuộc tấn công của kẻ thù và gây tổn thất đáng kể cho chúng về người và trang thiết bị.”

DeepState, blog quân sự được đọc nhiều nhất ở Ukraine chuyên theo dõi chiến tuyến bằng thông tin tình báo nguồn mở, cũng bác bỏ các tuyên bố của Nga liên quan đến Vozdvyzhivka.

Thông báo cho biết một nhóm binh lính Nga đã tiến vào làng trong thời gian ngắn hồi đầu tháng này nhưng đã tử trận.

Nga, hiện đang chiếm giữ khoảng 20% lãnh thổ Ukraine, đã dành nhiều tháng để cố gắng giành quyền kiểm soát hoàn toàn khu vực Donetsk phía đông.

Trong những tuần gần đây, các quan chức quân đội Ukraine tuyên bố rằng Nga đang bỏ chạy và đã mất 590km2 chỉ trong 2 tháng qua. Họ khẳng định lực lượng của Kyiv hiện đang ở vị thế mạnh nhất trong nhiều tháng qua khi tổn thất của Putin tiếp tục gia tăng.

[The Sun: Putin’s TV mouthpiece calls for lethal BLITZ of Britain in revenge for UK-made Storm Shadow missile strikes on Russia]

3. Ukraine đang giải phóng rất nhanh các lãnh thổ bị tạm chiếm

Ngày 1 tháng 6, nhóm giám sát DeepState của Ukraine báo cáo rằng Ukraine đã giành được nhiều lãnh thổ hơn so với diện tích mà Nga chiếm được trong tháng 5, đẩy tổng số lãnh thổ Nga xâm lược được xuống mức âm lần đầu tiên kể từ năm 2023.

“Theo bản đồ của chúng tôi, vào tháng 5, kẻ thù chỉ xâm lược 14 km vuông lãnh thổ Ukraine trong khi mất 105 km vuông”, DeepState đăng tải trên Telegram, đồng thời cho biết thêm rằng “vì lý do an ninh, chúng tôi thể hiện sự tiến công của Lực lượng Quốc phòng Ukraine với độ trễ nhất định”.

DeepState tuyên bố rằng “đây là tháng đầu tiên trong những năm gần đây sau 'Cuộc phản công 2023' mà diện tích lãnh thổ bị tạm chiếm của Nga trở nên âm.”

“Thông thường, Nga tiến quân nhanh hơn vào cuối mùa xuân - mùa thu, nhưng chúng tôi không thấy tốc độ tiến quân tăng lên”, Rob Lee, nghiên cứu viên cao cấp tại Viện Nghiên cứu Chính sách Đối ngoại và là chuyên gia về quân đội Nga, nói với tờ Kyiv Independent.

“Điều này rất quan trọng vì các mùa đã thay đổi và bước tiến của quân Nga không hề gia tăng.”

DeepState cho biết những thất bại mà Nga phải gánh chịu diễn ra bất chấp sự gia tăng đáng kể các hành động tấn công của Nga, vốn đã tăng 37,5% trong tháng 5.

Xét đến việc phần lớn binh lính xung kích Nga thiệt mạng hoặc bị thương nặng trong các cuộc tấn công, thương vong của quân Nga có lẽ cũng tăng lên.

[Kyiv Independent: Russian monthly territorial gains slip into negative for first time since 2023, DeepState reports]

4. Iran đình chỉ đàm phán với Mỹ, hoan nghênh đối thoại với Oman bất chấp lời đe dọa của Tổng thống Trump.

Theo Tehran, các cuộc đàm phán giữa Iran và Oman về quyền kiểm soát eo biển Hormuz vẫn đang diễn ra, sau khi Tổng thống Trump đe dọa “sẽ cho nổ tung” đồng minh của Mỹ nếu giao thông không thể lưu thông tự do qua tuyến đường thủy quan trọng này.

Hôm Thứ Ba, 02 Tháng Sáu, Hãng thông tấn nhà nước Iran IRNA, dẫn lời phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei, cho biết các phái đoàn Iran và Oman đã gặp nhau nhiều lần; và các cuộc thảo luận về việc kiểm soát eo biển Hormuz đang “tiến triển tốt”.

Mỹ cho rằng eo biển này, vốn đã bị Tehran phong tỏa trên thực tế trong ba tháng qua, phải được mở cửa cho tất cả các hoạt động vận tải quốc tế và không được chịu sự kiểm soát của Iran.

Washington đã bác bỏ ý tưởng về một hệ thống thu phí đường thủy có lợi cho Iran, đồng thời áp đặt lệnh trừng phạt lên Cơ quan Quản lý Eo biển Vịnh Ba Tư mới thành lập của Iran, mà Tehran cho rằng sẽ kiểm soát hoạt động vận chuyển hàng hải trong eo biển. Họ cũng đe dọa sẽ trừng phạt những người trả tiền cho Iran để được đi lại an toàn qua tuyến đường thủy này.

Tổng thống Trump nói rằng Oman “sẽ phải hành xử như mọi người khác, nếu không chúng ta sẽ phải cho nổ tung họ”, trong khi Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết cuối tuần trước ông đã được một quan chức Oman bảo đảm rằng Muscat sẽ không thu phí từ các tàu thuyền trong tuyến đường thủy này.

Oman, quốc gia tuyên bố cam kết bảo đảm an toàn và tự do cho tàu thuyền đi lại qua eo biển, là đồng minh lâu năm của Mỹ và cho phép quân đội Mỹ sử dụng các căn cứ quân sự của mình. Iran đã tấn công vào quốc gia vùng Vịnh này trong giai đoạn đầu của cuộc chiến giữa Iran, Mỹ và Israel từ ngày 28 tháng 2.

Tuy nhiên, Mỹ đang chịu áp lực ngày càng tăng để mở lại eo biển và khôi phục giao thông hàng hải sau nhiều tháng giá nhiên liệu biến động, áp lực lên chuỗi cung ứng và những lo ngại về việc tiếp cận lương thực cho hàng triệu người.

Thông thường, một phần năm lượng dầu khí của thế giới được vận chuyển qua eo biển này, cùng với một phần ba lượng phân bón vận chuyển bằng đường biển toàn cầu, vốn rất quan trọng để bảo đảm đủ cây trồng nhằm nuôi sống các khu vực dễ bị nạn đói, bao gồm cả vùng Sừng Phi Châu và Sahel.

Nhiều tuần phong tỏa kéo dài đã khiến hơn 1.500 tàu thuyền mắc cạn và đẩy giá nhiên liệu tăng vọt. Lưu lượng giao thông vẫn thấp hơn nhiều so với mức trước chiến tranh, và Iran vẫn kiên quyết không nới lỏng kiểm soát eo biển, bất chấp lệnh phong tỏa riêng của Mỹ đối với các cảng của Iran.

[Newsweek: Iran Suspends Talks With US, Hails Dialogue with Oman Despite Trump Threat]

5. Robot mặt đất của Ukraine đã phá hủy vị trí của quân Nga mà không để bộ binh phải đối mặt với bãi mìn rải rác trên đống đổ nát.

Một tổ hợp robot mặt đất, gọi tắt là NRK của Ukraine đã phá hủy một cứ điểm tập trung quân Nga. Nhóm này đóng quân trong tầng hầm của một tòa nhà công nghiệp gần tiền tuyến, theo báo cáo của Lữ đoàn Biệt Động Quân biệt lập số 5 của Kyiv.

Hệ thống này đã tấn công bằng một vụ nổ đủ mạnh để làm sập trần bê tông cốt thép của tòa nhà, đè lên các binh lính Nga đang đóng quân ở đó.

Mục tiêu này được người Nga lựa chọn vì một lý do: một tầng hầm kiên cố nằm dưới một mái nhà dày, một vị trí mà bộ binh phải tiếp cận bằng cách vượt qua khu vực đầy mìn và mảnh vỡ.

Lữ đoàn 5 đã cử hai robot tấn công tòa nhà. Một chiếc không đến được vị trí của Nga. Chiếc thứ hai thì đến được, và nổ tung trần nhà sập xuống đè lên binh lính bên dưới.

Quân xâm lược Nga đã ổn định chỗ ở trong tầng hầm của một tòa nhà công nghiệp có kết cấu mái bê tông chắc chắn.

“Việc tiếp cận mục tiêu gặp nhiều khó khăn: chướng ngại vật, mảnh vỡ và nguy hiểm từ mìn dọc đường đi. Một chiếc NRK đã bị mất tích khi tiếp cận, nhưng chiếc thứ hai tiếp tục di chuyển và hoàn thành nhiệm vụ”, lữ đoàn cho biết.

Bình luận về đoạn phim được công bố, các binh sĩ thuộc lữ đoàn cho biết vụ nổ do NRK gây ra đủ mạnh để làm sập phần bê tông phía trên “ngay xuống đầu các binh lính tấn công của đối phương, chôn vùi họ dưới đống đổ nát của tòa nhà.”

“NRK cho chúng ta cơ hội tấn công mục tiêu chính xác hơn mà không khiến bộ binh phải đối mặt với rủi ro cao hơn. Nhiều chất nổ hơn, tác chiến có mục tiêu hơn, kết quả hiệu quả hơn”, lữ đoàn cho biết thêm.

Chiến dịch của Lữ đoàn 5 diễn ra trong bối cảnh Ukraine đang đẩy nhanh quá trình chuyển đổi sang các hệ thống robot mặt đất. Bộ Tổng tham mưu Ukraine đã bắt đầu theo dõi tổn thất của Nga từ các hệ thống robot mặt đất như một chiến tuyến riêng biệt.

Kế hoạch triển khai robot mặt đất của Lực lượng Quốc phòng dự kiến sẽ tiếp tục được mở rộng: tại Diễn đàn An ninh Hắc Hải ở Odessa vào ngày 31 tháng 5, Quân đoàn 3 dưới quyền Chuẩn Tướng Andrii Biletsky cho biết họ có kế hoạch thay thế khoảng 30% bộ binh bằng hệ thống robot vào cuối năm 2026.

[Kyiv Independent: Ukrainian ground robot brought down Russian position without exposing infantry to mined approach across debris]

6. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran nhận trách nhiệm vụ tấn công tàu Mỹ sau khi Tổng thống Trump nói rằng các cuộc đàm phán đang diễn ra nhanh chóng.

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, gọi tắt là IRGC, đã nhận trách nhiệm về vụ tấn công nhằm vào một tàu của Mỹ hôm thứ Hai, chỉ vài giờ sau khi Tổng thống Trump tuyên bố các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran đang tiếp diễn “với tốc độ nhanh chóng”. Vụ tấn công diễn ra khi Tehran phát tín hiệu rằng họ đã đình chỉ các cuộc đàm phán.

Theo các báo cáo từ Al Jazeera, dẫn nguồn từ truyền thông Iran, tàu container MSC Sariska V, một tàu mang cờ Panama có quan hệ với Mỹ, đã bị trúng hỏa tiễn hành trình. Theo Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh, gọi tắt là UKMTO, tàu này đã bị trúng đạn cách Umm Qasr khoảng 40 hải lý về phía đông nam.

IRGC cho rằng diễn biến này xảy ra sau một vụ tấn công vào tàu Iran gần Oman, và mô tả đó là hành động trả đũa của họ.

Những lời kể trái ngược từ phía Tổng thống Trump và Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo cho thấy sự bất ổn ngày càng gia tăng xung đột trong nỗ lực giảm leo thang cuộc xung đột rộng lớn hơn ở Trung Đông. Rạn nứt ngoại giao này có thể làm phức tạp thêm các nỗ lực ngừng bắn liên quan đến chiến dịch tấn công đang diễn ra của Israel tại Li Băng chống lại Hezbollah và đặt ra câu hỏi liệu các cuộc đàm phán sẽ bị đình trệ hay đổ vỡ.

Các phương tiện truyền thông liên kết với nhà nước Iran trước đó đưa tin rằng các cuộc đàm phán đã bị tạm dừng để phản đối hành động quân sự của Israel tại Li Băng, trong khi Tổng thống Trump nói rằng Washington chưa được thông báo chính thức.

Những phát ngôn của Tổng thống Trump được đưa ra trong một loạt bài đăng trên Truth Social, nơi ông cũng tuyên bố Israel và nhóm phiến quân Hezbollah do Iran hậu thuẫn đã đồng ý ngừng các hành động thù địch sau các cuộc tiếp xúc riêng biệt. Ông mô tả cuộc điện đàm “rất hiệu quả” với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu và cho biết các thông điệp được truyền đạt thông qua các trung gian đã bảo đảm cam kết từ Hezbollah về việc ngừng bắn.

“Tôi đã có cuộc điện đàm rất hiệu quả với Thủ tướng Bibi Netanyahu… sẽ không có quân đội nào đến Beirut”, Tổng thống Trump viết, đồng thời cho biết thêm rằng các lực lượng đang trên đường đến đã bị buộc phải quay trở lại. Ông cũng nói rằng Hezbollah đã đồng ý “rằng mọi cuộc giao tranh sẽ chấm dứt — Israel sẽ không tấn công họ, và họ sẽ không tấn công Israel”.

Tổng thống Trump cũng mô tả một cách lạc quan rằng các cuộc đàm phán với Iran đang diễn ra nhanh chóng. Tuy nhiên, chỉ một giờ sau tuyên bố của Tổng thống Trump, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết các cuộc thảo luận đã bị ngưng lại.

[Newsweek: IRGC Claims Strike on US Vessel After Trump Says Talks Moving at Rapid Pace]

7. Các tuyên bố về lệnh ngừng bắn mâu thuẫn với các cuộc tấn công của Israel vào Li Băng.

Bất chấp tuyên bố của Tổng thống Trump rằng Israel và Hezbollah đã đồng ý ngừng các hành động thù địch, những diễn biến trên thực địa nhanh chóng làm dấy lên nghi ngờ về tính bền vững của bất kỳ thỏa thuận nào như vậy. Các quan chức Israel cho biết các cuộc tấn công vào vùng ngoại ô phía nam Beirut được ra lệnh để đáp trả những gì họ mô tả là các vụ vi phạm lệnh ngừng bắn liên tục của Hezbollah, trong khi nhóm phiến quân này tiếp tục phóng hỏa tiễn vào miền bắc Israel.

Các cuộc trao đổi mới này đã làm nổi bật khoảng cách giữa thông điệp ngoại giao và thực tế chiến trường, với người dân thường ở Li Băng một lần nữa bị mắc kẹt giữa cuộc xung đột. Người dân đã phải tháo chạy khỏi các khu vực bị ảnh hưởng khi những cảnh báo của Israel về các cuộc tấn công tiếp theo dẫn đến việc di tản, cho thấy sự bất ổn của tình hình ngay cả khi Washington tìm cách thể hiện tiến triển trên nhiều mặt trận.

Các nhà lãnh đạo khu vực và các nhà quan sát quốc tế đã bày tỏ lo ngại rằng việc leo thang căng thẳng tiếp tục ở Li Băng có thể làm đổ vỡ những nỗ lực rộng lớn hơn nhằm ổn định cuộc xung đột, đặc biệt là khi các cuộc đàm phán giữa Israel và Li Băng dự kiến sẽ tiếp tục tại Washington. Hezbollah đã từ chối tham gia trực tiếp vào các cuộc đàm phán, thay vào đó dựa vào Iran để gây áp lực đòi hỏi của mình, làm tăng thêm sự phức tạp cho nền ngoại giao vốn đã mong manh.

[Newsweek: Ceasefire Claims Collide With Israel's Lebanon Attacks]

8. Thủ tướng Armenia bác bỏ yêu sách của Nga đòi nước này phải trưng cầu dân ý về việc theo Nga hay theo Liên Hiệp Âu Châu trong bối cảnh quan hệ hai nước xấu đi.

Thủ tướng Armenia Nikol Pashinyan đã bác bỏ lời kêu gọi từ Mạc Tư Khoa về việc tổ chức một cuộc trưng cầu dân ý ngay lập tức về việc hoặc là chấm dứt các bước tiến gia nhập Liên minh Âu Châu; hoặc là rời khỏi Liên minh Kinh tế Á Âu, gọi tắt là EAEU do Nga lãnh đạo.

Thủ tướng Nikol Pashinyan đã đưa ra lập trường trên sau cuộc điện đàm với Putin vào hôm Thứ Hai, 01 Tháng Sáu. Putin đã gọi điện cho ông, bề ngoài là để chúc mừng sinh nhật ông. Tuy nhiên, trong cuộc điện đàm, Putin đã đưa ra yêu sách này mà Thủ tướng Nikol Pashinyan cho rằng quá sức “vô lý”.

Diễn biến này xuất hiện trong bối cảnh áp lực kinh tế và ngoại giao từ Điện Cẩm Linh leo thang nhanh chóng khi đồng minh truyền thống của họ ngày càng hướng về phương Tây.

Căng thẳng leo thang tại hội nghị thượng đỉnh EAEU ở Kazakhstan vào ngày 29 tháng 5, khi Putin và các thành viên khác trong khối là Belarus, Kazakhstan và Kyrgyzstan đưa ra một tuyên bố chung kêu gọi Armenia tổ chức trưng cầu dân ý về việc gia nhập Liên Hiệp Âu Châu “càng sớm càng tốt”.

Lãnh đạo Nga khẳng định việc gia nhập cả Liên Hiệp Âu Châu và EAEU là điều không thể.

Ông Putin dường như cũng đưa ra một lời đe dọa không hề che đậy, cảnh báo Armenia không nên theo đuổi tham vọng phương Tây của mình, và lưu ý rằng “kịch bản Ukraine” đã bắt đầu từ khát vọng gia nhập Liên Hiệp Âu Châu của Kyiv.

Trong một bài phát biểu qua video được phát trên mạng xã hội, Pashinyan tuyên bố rằng chính phủ tại thủ đô Yerevan sẽ tiếp tục hoạt động trong khuôn khổ Liên minh Kinh tế Á Âu, gọi tắt là EAEU cho đến khi việc lựa chọn giữa hai khối “trở nên không thể tránh khỏi”, đồng thời lưu ý rằng bất kỳ cuộc trưng cầu dân ý nào trước khi Armenia chính thức nộp đơn xin tư cách ứng cử viên Liên Hiệp Âu Châu vẫn chỉ mang tính lý thuyết.

Thủ tướng Pashinyan nói: “Việc đưa một lựa chọn lý thuyết ra trưng cầu dân ý dĩ nhiên là không hợp lý và cũng không chính đáng”, đồng thời mô tả mối quan hệ với Nga đang trong “giai đoạn chuyển đổi”.

Cả Điện Cẩm Linh và Yerevan đều cho biết Putin đã gọi điện cho Pashinyan để thảo luận về kết quả hội nghị thượng đỉnh và chúc mừng sinh nhật ông.

Tuy nhiên, Nga đã gia tăng đáng kể áp lực lên Armenia trước thềm cuộc bầu cử quốc hội tại quốc gia vùng Kavkaz này vào ngày 7 tháng 6.

Cuối tuần qua, Mạc Tư Khoa đã triệu hồi đại sứ của mình tại Armenia về nước để tham khảo ý kiến.

Hôm thứ Hai, cơ quan giám sát nông nghiệp của Nga đã đình chỉ nhập khẩu cá và hải sản từ Armenia, với lý do vi phạm các quy định về vệ sinh an toàn thực phẩm.

Lệnh cấm vận này đánh vào một lĩnh vực quan trọng, chiếm 30% lượng hàng xuất khẩu của Armenia, và diễn ra sau các lệnh cấm thương mại đối với nông sản, hoa, nước khoáng và rượu của Armenia – một chiến thuật thường được Mạc Tư Khoa sử dụng khi bất mãn với các thuộc địa cũ.

Hôm thứ Hai, Liên minh Âu Châu cáo buộc Mạc Tư Khoa đang cố gắng làm tê liệt nền kinh tế Armenia để gây ảnh hưởng đến kết quả cuộc bầu cử sắp tới.

Vốn là đồng minh lâu năm với Nga, nước cộng hòa thuộc Liên Xô cũ này đã đa dạng hóa các mối quan hệ đối tác kể từ khi nước láng giềng không can thiệp vào cuộc tấn công quân sự năm 2023 của Azerbaijan ở Nagorno-Karabakh, khiến Armenia mất quyền kiểm soát lãnh thổ mà hai nước đã tranh chấp trong nhiều thập niên.

Quá trình đó đã tăng tốc kể từ khi Mạc Tư Khoa xâm lược nước láng giềng Ukraine vào tháng 2 năm 2022.

Yerevan đã tăng cường đáng kể mối quan hệ với Âu Châu, bằng việc tổ chức hội nghị thượng đỉnh Liên Hiệp Âu Châu chính thức đầu tiên vào tháng trước cùng với một cuộc họp rộng lớn hơn của Âu Châu có sự tham dự của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy.

Armenia cũng đã đón tiếp Tổng thống Pháp Emmanuel Macron trong một chuyến thăm cấp nhà nước quan trọng, điều này đã gây ra sự chỉ trích gay gắt từ Điện Cẩm Linh sau khi một video xuất hiện cho thấy Macron hát trong khi Pashinyan chơi trống.

[Al Jazeera English: Armenian PM rejects Russia’s demand for EU referendum as relations nosedive]

9. Iran gắn kết cuộc chiến tranh Li Băng với một thỏa thuận rộng lớn hơn

Tehran đã nói rõ rằng bất kỳ thỏa thuận nào với Hoa Kỳ không chỉ phải bao gồm lệnh ngừng bắn của riêng họ với Washington mà còn phải chấm dứt các hành động thù địch liên quan đến các đồng minh khu vực của họ. Các quan chức Iran đã cảnh báo rằng các hành vi vi phạm ở Li Băng sẽ bị coi là vi phạm khuôn khổ ngừng bắn rộng hơn, cho thấy họ không mấy sẵn lòng tách rời hai cuộc xung đột này.

Lập trường đó làm phức tạp thêm nỗ lực của Mỹ trong việc đạt được một thỏa thuận tạm thời, vì Washington đã chỉ ra rằng họ không kỳ vọng Israel sẽ ngừng các cuộc tấn công trả đũa chừng nào Hezbollah còn tiếp tục các cuộc tấn công. Sự khác biệt này nhấn mạnh sự ngờ vực sâu sắc giữa các bên và cho thấy ngay cả những tiến bộ hạn chế cũng khó có thể duy trì được.

Các quan chức Mỹ đã đưa ra những đề xuất nhằm giảm căng thẳng, bao gồm cam kết của Hezbollah về việc ngừng các cuộc tấn công và bảo đảm rằng Israel sẽ tránh mở rộng các hoạt động quân sự vào Beirut. Tuy nhiên, các nhân vật chủ chốt trong giới lãnh đạo Li Băng nhấn mạnh rằng hành động quân sự của Israel phải chấm dứt trước tiên, phản ánh sự chia rẽ nội bộ về cách thức tiến hành tiếp theo.

Những ngày tới có thể sẽ là phép thử xem liệu ngoại giao có theo kịp diễn biến trên thực địa hay không. Với các cuộc đàm phán đang diễn ra và hoạt động quân sự vẫn tiếp tục, triển vọng vẫn còn bất định, với nguy cơ bất kỳ sự đổ vỡ nào cũng có thể làm trầm trọng thêm xung đột thay vì kiềm chế nó.

[Newsweek: Iran Ties Lebanon Fighting to Broader Deal]

10. Ukraine cho biết thỏa thuận máy bay điều khiển từ xa với Mỹ đang bị đình trệ trong khi các thỏa thuận với Âu Châu và vùng Vịnh vẫn tiếp tục tiến triển.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy cho biết Ukraine đã chấp nhận các điều khoản của Hoa Kỳ để thử nghiệm máy bay điều khiển từ xa nhưng chưa ký kết một thỏa thuận hợp tác rộng hơn về lĩnh vực này, trong một cuộc phỏng vấn với chương trình “Face the Nation” của đài CBS. Ông nói rằng sự trì hoãn hiện nằm ở phía Mỹ. Trong khi đó, Kyiv đang tiến rất nhanh trong các thỏa thuận tương tự với Liên Hiệp Âu Châu và các bên khác.

Trong suốt cuộc chiến, Ukraine đã biến máy bay điều khiển từ xa giá rẻ thành một ngành công nghiệp lớn và bắt đầu mở cửa xuất khẩu vũ khí để tài trợ cho các hệ thống mà mặt trận của họ cần nhất. Mỗi tháng Washington trì hoãn, Kyiv lại tìm kiếm các đối tác ở những nơi khác, một mô hình đã kéo dài hơn một năm với các đề xuất chưa được giải quyết từ phía Mỹ.

Tổng thống Zelenskiy cho biết Ukraine muốn Hoa Kỳ trở thành đối tác chiến lược đầu tiên trong thỏa thuận về máy bay điều khiển từ xa. Washington yêu cầu được kiểm tra mọi loại máy bay điều khiển từ xa của Ukraine trước khi quyết định mua.

“Vì vậy, chúng tôi rất muốn ký kết thỏa thuận máy bay điều khiển từ xa đầu tiên với Hoa Kỳ, như với đối tác chiến lược đầu tiên, nhưng Hoa Kỳ muốn kiểm tra tất cả các loại máy bay điều khiển từ xa của chúng tôi.”

Ông đã chấp nhận văn kiện nêu rõ cách thức Mỹ sẽ thử nghiệm, huấn luyện và sử dụng các hệ thống này trên không, trên biển và trên đất liền. Hai bên vẫn chưa ký kết thỏa thuận chính thức, mà ông gọi là văn kiện khung lớn. Hai nước đã và đang soạn thảo một khuôn khổ như vậy về sản xuất và chia sẻ công nghệ.

Các giao dịch ở những nơi khác diễn ra nhanh hơn.

Tổng thống Zelenskiy cho biết Ukraine đã có các thỏa thuận về máy bay điều khiển từ xa với các nước Trung Đông và Âu Châu. Trong số đó có các thỏa thuận 10 năm mà Kyiv đã ký với ba quốc gia vùng Vịnh. Hiện Kyiv đang chuẩn bị một thỏa thuận lớn về máy bay điều khiển từ xa với Liên Hiệp Âu Châu. Ông nói rằng ông hy vọng sẽ đạt được kết quả tương tự với các đối tác Mỹ.

“Hiện tại chúng tôi đang chuẩn bị một thỏa thuận lớn về máy bay điều khiển từ xa với Liên Hiệp Âu Châu, và tôi hy vọng chúng ta sẽ đạt được những thỏa thuận tương tự với các đối tác Mỹ. Tôi tin tưởng vào điều đó.”

Tổng thống Zelenskiy mô tả lời kêu gọi này như một sự trao đổi. Các công ty Mỹ sở hữu công nghệ trí tuệ nhân tạo tiên tiến mà Ukraine không có. Ukraine có kinh nghiệm chiến trường mà Mỹ không có. Ông gọi sự hợp tác tiềm năng này là mạnh mẽ nhất trên thế giới.

“Chúng tôi cần Tổng thống Trump nói đồng ý,” ông nói.

[Kyiv Independent: Ukraine says its drone deal with the US is stuck while its deals with Europe and the Gulf move ahead]