Phụng Vụ - Mục Vụ
Ngày 09/06: Muối tốt hay chất trắng trải đường? – Lm Giuse Đaminh Nguyễn Ngọc Tân, CP
Giáo Hội Năm Châu
04:46 08/06/2026
Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Mát-thêu.
Khi ấy, Đức Giê-su nói với các môn đệ rằng : “Chính anh em là muối cho đời. Nhưng muối mà nhạt đi, thì lấy gì muối nó cho mặn lại? Nó đã thành vô dụng, thì chỉ còn việc quăng ra ngoài cho người ta chà đạp thôi.
14 “Chính anh em là ánh sáng cho trần gian. Một thành xây trên núi không tài nào che giấu được. 15 Cũng chẳng có ai thắp đèn rồi lại để dưới cái thùng, nhưng đặt trên đế, và đèn soi chiếu cho mọi người trong nhà. 16 Cũng vậy, ánh sáng của anh em phải chiếu giãi trước mặt thiên hạ, để họ thấy những công việc tốt đẹp anh em làm, mà tôn vinh Cha của anh em, Đấng ngự trên trời.”
Đó là Lời Chúa
VietCatholic TV
Ukraine phá hủy cầu nối Crimea-Kherson, cắt đứt hậu cần, Nga hốt hoảng. TT Trump nổi giận với Iran
VietCatholic Media
03:15 08/06/2026
1. Ukraine đánh sập cây cầu nối Crimea với miền nam Ukraine trong một cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa.
Một cây cầu gần làng Chonhar, nối liền Crimea bị tạm chiếm với các khu vực phía nam Ukraine do Nga kiểm soát, đã bị phá hủy trong một cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine vào đêm 7 tháng 6. Phát ngôn nhân Bộ Quốc phòng Ukraine, Chuẩn tướng Oleksii Hromov, cho biết như trên hôm Thứ Hai, 08 Tháng Sáu.
Vài giờ sau tuyên bố của Chuẩn tướng Oleksii Hromov, Volodymyr Saldo, nhà lãnh đạo khu vực bị tạm chiếm ở tỉnh Kherson do Nga dựng lên, tuyên bố cây cầu đã bị hư hại do máy bay điều khiển từ xa của Ukraine.
Vụ tấn công được báo cáo diễn ra trong bối cảnh Ukraine đang tăng cường nỗ lực nhằm phá vỡ các tuyến đường hậu cần của Nga cung cấp cho Crimea bị tạm chiếm và các lực lượng tiền tuyến ở miền nam Ukraine.
Theo thông báo của quân đội Ukraine, cuộc tấn công vào cầu Chonhar là một chiến dịch phối hợp giữa đơn vị máy bay điều khiển từ xa Code 9.2 và Tiểu đoàn xung kích độc lập số 1. Mục tiêu chiến lược là cắt đứt tuyến đường duy nhất vận chuyển binh lính, đạn dược và nhiên liệu của quân đội Nga đến tiền tuyến gần Huliaipole từ Crimea bị tạm chiếm.
“Việc này được thực hiện nhằm mục đích chặn các tuyến đường tiếp tế nhiên liệu và chất bôi trơn cho Lữ đoàn Bộ binh Cơ giới số 37”, Dmytro Filatov (biệt danh “Perun”), chỉ huy Tiểu đoàn Xung kích Độc lập số 1, cho biết.
Theo quân đội Ukraine, cuộc tấn công được thực hiện bằng máy bay điều khiển từ xa Fire Point do nước này tự sản xuất và máy bay điều khiển từ xa tầm xa Behemoth mới. Cuộc tấn công gây thiệt hại đáng kể cho cây cầu, và việc thay thế nó sẽ đòi hỏi “một khối lượng công việc khổng lồ”, theo lời chỉ huy đơn vị Code 9.2, Oleksandr Nastenko (mật danh “Flint”).
“Theo nguồn tin của chúng tôi, kẻ thù đang rất lo lắng”, Filatov nói.
Theo Saldo, vụ tấn công đã làm hư hại nhiều đoạn trên mặt cầu gần Chonhar. Ông cho biết giao thông qua trạm kiểm soát đường bộ Dzhankoi, nằm trên ranh giới hành chính giữa Crimea bị tạm chiếm và phần Kherson bị tạm chiếm, đã bị đình chỉ vì “lý do an ninh”.
Cửa khẩu Dzhankoi là một phần của tuyến đường bộ quan trọng nối liền Crimea bị tạm chiếm với các vùng lãnh thổ trên đất liền do Nga kiểm soát và đóng vai trò là hành lang hậu cần quan trọng cho việc cung cấp hàng hóa của Nga.
Vụ tấn công được báo cáo diễn ra trong bối cảnh những khó khăn về hậu cần ngày càng gia tăng trên bán đảo.
Trong những tuần gần đây, Crimea bị tạm chiếm đã trải qua tình trạng thiếu nhiên liệu mà chính quyền Nga cho là do sự gián đoạn trong chuỗi cung ứng, trong khi các cuộc tấn công của Ukraine ngày càng nhắm vào cơ sở hạ tầng nhiên liệu và các tuyến đường vận chuyển.
Ukraine đã liên tục mở rộng chiến dịch tấn công tầm trung của mình, thường xuyên nhắm vào các cơ sở quân sự và trung tâm hậu cần của Nga nằm cách tiền tuyến từ 20 đến 300 km (12 đến 186 dặm), cả ở các vùng lãnh thổ Ukraine bị tạm chiếm và bên trong lãnh thổ Nga.
Nhiều cuộc tấn công này tập trung vào hành lang đường bộ nối Nga với Crimea thông qua các khu vực bị tạm chiếm của các tỉnh Zaporizhzhia và Kherson, một tuyến đường quan trọng để duy trì các hoạt động quân sự của Nga ở miền nam Ukraine.
Máy bay điều khiển từ xa Behemoth mới của Ukraine, một UAV kiểu Shahed có thể mang hai đầu đạn, thuộc lớp máy bay điều khiển từ xa “tấn công tầm trung” và có tầm hoạt động lên đến 300 km. Nó có thể bay ở độ cao thấp, khiến hệ thống phòng không Nga khó phát hiện và đánh chặn hơn.
Ngày 6 tháng 6, quân đội Ukraine thông báo rằng các binh sĩ điều khiển máy bay điều khiển từ xa thuộc Trung đoàn Đặc nhiệm số 3 đã thiết lập quyền kiểm soát trên không đối với một phần mạng lưới tiếp tế của Nga dẫn đến Crimea.
Khi đưa tin về vụ tấn công cầu Chonhar, quân đội Ukraine cho biết vụ tấn công này “không phải là một sự việc đơn lẻ” mà là một phần của nỗ lực có hệ thống nhằm làm suy yếu các hoạt động của Nga trên tiền tuyến.
“Đây chắc chắn chỉ là sự khởi đầu, các bạn sẽ thấy điều đó thôi,” Nastenko nói.
“Điều gì sẽ xảy ra? Tôi chỉ đơn giản đề nghị mọi người mua một ít bỏng ngô. Ngồi xuống, xem và thưởng thức. Đây mới chỉ là khởi đầu.”
[Kyiv Independent: Bridge linking Crimea to southern Ukraine damaged in drone strike, Ukrainian military confirms]
2. Trong lúc tuyệt vọng, Putin đã sơn các xe tải quân sự bằng các sọc ngựa vằn nhằm đánh lừa các máy bay điều khiển từ xa AI của Ukraine đang gây thiệt hại nặng nề cho quân Nga.
Vladimir Putin đã ra lệnh sơn các xe tải quân sự của Nga theo kiểu ngựa vằn nhằm đánh lừa máy bay điều khiển từ xa AI của Ukraine.
Người ta cho rằng lớp ngụy trang này nhằm mục đích ngăn chặn máy bay điều khiển từ xa của Ukraine xác định mục tiêu tấn công.
Trong Thế chiến thứ nhất, các thiết giáp hạm – bao gồm cả của Anh – được sơn màu ngựa vằn để đánh lừa các chỉ huy tàu ngầm địch.
Blogger chiến trường Kirill Federov nói: “Giải pháp như vậy chỉ có tác dụng nếu chiếc xe Kamaz đang di chuyển giữa một đàn ngựa vằn.”
Chiến thuật này xuất phát từ lo ngại của Nga rằng Putin đang mất dần quyền kiểm soát bán đảo Crimea.
Điều này diễn ra trong bối cảnh Ukraine đạt được thành công đáng kinh ngạc trong việc tấn công vào các tuyến đường tiếp tế và nhà máy lọc dầu. Các máy bay điều khiển từ xa của Ukraine bay dọc theo xa lộ Novorossiya và sẵn sàng lao vào các quân xa của Nga và các xe bồn chở nhiên liệu. Quyết định tấn công xe nào là do Trí Tuệ Nhân Tạo, gọi tắt là AI, quyết định.
Điều này đã khiến hàng chục xe tải bị phá hủy trên xa lộ Novorossiya, tuyến đường bộ huyết mạch dẫn đến Crimea.
Do mức độ nguy hiểm cực kỳ cao đối với người lái xe, con đường này hiện được mệnh danh là “con đường trò chơi may rủi của Nga”.
Tình trạng này đã dẫn đến việc áp dụng chế độ phân phối xăng dầu nghiêm ngặt.
Cựu Trung Tướng Andrei Gurulev, nguyên Tư Lệnh Tập Đoàn Quân số 58 của Nga và hiện nay là một Dân biểu Duma, thành viên Ủy ban Quốc phòng và An ninh, thừa nhận Ukraine đã “kiểm soát hỏa lực” trên xa lộ Novorossiya bằng máy bay điều khiển từ xa tầm xa và mìn để phá hủy hàng trăm xe bồn và xe tải chở hàng.
Ông cảnh báo: “Chiến dịch quân sự đặc biệt đã hoàn toàn biến thành một thế bế tắc cực kỳ khốc liệt.”
“Lý do chính và đáng sợ nhất cho điều này là máy bay điều khiển từ xa của kẻ thù.”
Ông cảnh báo rằng Ukraine “đã thực sự tràn ngập tiền tuyến và hậu phương bằng máy bay điều khiển từ xa.”
“Do đó, các nhóm tấn công của chúng ta thậm chí không thể ngẩng đầu lên, chứ đừng nói đến chuyện tấn công.”
“Ngay khi một người lính rời khỏi vị trí ẩn nấp hoặc trang thiết bị bắt đầu di chuyển, máy bay điều khiển từ xa FPV sẽ lập tức tấn công.”
“Bộ binh đang bị tiêu diệt hàng loạt trên các tuyến đường tiếp cận, và tiến độ được đo bằng mét và các vành đai rừng, điều mà chúng ta đang phải trả giá rất đắt.”
Gurulev mô tả tình hình hiện tại của các trạm xăng ở Crimea là một “cơn ác mộng thực sự” đối với cả người dân địa phương và quân đội.
Vị chính trị gia này cũng cáo buộc các chỉ huy tại hiện trường “nói dối” về việc kiểm soát cuộc khủng hoảng bằng cách gửi các báo cáo sai sự thật cho các lãnh đạo quân đội.
[The Sun: Desperate Putin paints military trucks in ZEBRA stripes in bid to dazzle Ukrainian AI drones wreaking havoc on Russians]
3. Tổng thống Zelenskiy và các nhà lãnh đạo E3 nêu ra các điều kiện cho ‘hòa bình công bằng và lâu dài’ trong cuộc đàm phán song phương tại Luân Đôn.
Ngày 7 tháng 6, các nhà lãnh đạo của Vương quốc Anh, Pháp, Đức và Ukraine đã đưa ra một tuyên bố chung, nêu rõ năm điều kiện mà Kyiv và Mạc Tư Khoa phải đáp ứng để chấm dứt cuộc chiến của Nga tại Ukraine.
Tuyên bố này — phù hợp chặt chẽ với bức thư ngỏ mà Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đã gửi cho Putin vài ngày trước đó, đề nghị hai nhà lãnh đạo thúc đẩy các cuộc đàm phán hòa bình song phương trực tiếp — được đưa ra sau chuyến thăm Luân Đôn của Tổng thống Zelenskiy để hội đàm song phương với Thủ tướng Anh Keir Starmer và các cuộc thảo luận theo khuôn khổ E3 với các nhà lãnh đạo của Vương quốc Anh, Pháp và Đức.
Tuyên bố chung “hoan nghênh” những tiến bộ gần đây của Ukraine trên chiến trường, cũng như “việc sử dụng công nghệ máy bay điều khiển từ xa mang tính đột phá” – một phần đề cập đến những tiến bộ gần đây của Ukraine trong các cuộc tấn công tầm trung vào hệ thống hậu cần của Nga phía sau chiến tuyến. Các nhà lãnh đạo đã thảo luận về cách “phối hợp tốt nhất để hỗ trợ thêm cho Ukraine dựa trên các nhu cầu ưu tiên của nước này” trước một số cuộc họp quốc tế sắp tới, bao gồm cả Hội nghị thượng đỉnh các nhà lãnh đạo G7.
Tuyên bố này liệt kê năm điều kiện “cần phải được đáp ứng để đạt được một nền hòa bình công bằng và lâu dài”, bao gồm lời kêu gọi Putin chấp nhận “một lệnh ngừng bắn ngay lập tức và hoàn toàn”, cũng như việc bắt đầu đàm phán tại “đường ranh giới tiếp xúc hiện tại” — hoàn toàn trùng khớp với bức thư ngỏ của Tổng thống Zelenskiy.
“Thứ ba, Ukraine phải có những bảo đảm an ninh mạnh mẽ và ràng buộc về mặt pháp lý khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực”, tuyên bố chung tiếp tục, đồng thời kêu gọi triển khai một lực lượng đa quốc gia để thực thi lệnh ngừng bắn.
Điều kiện thứ tư yêu cầu bồi thường thiệt hại do Nga gây ra trong suốt cuộc chiến, với việc các nhà lãnh đạo cam kết rằng tài sản của Nga sẽ vẫn bị phong tỏa cho đến khi Mạc Tư Khoa chấm dứt chiến tranh và bồi thường.
“Thứ năm, các lợi ích an ninh của Âu Châu phải được bảo vệ trong bất kỳ thỏa thuận nào. Các yếu tố của bất kỳ cuộc đàm phán nào liên quan đến Liên Hiệp Âu Châu và NATO đều cần sự đồng thuận của Liên Hiệp Âu Châu và các quốc gia thành viên cũng như các đồng minh NATO.”
Bất chấp nhiều tháng đàm phán hòa bình do Mỹ làm trung gian, Putin đã nhiều lần từ chối thực hiện lệnh ngừng bắn ở Ukraine. Tổng thống Nga đã bác bỏ bức thư ngỏ của Tổng thống Zelenskiy một ngày sau khi nó được công bố.
Trước thềm cuộc đàm phán, Tổng thống Zelenskiy nói rằng “Âu Châu nên được tham gia vào các cuộc đàm phán và nên đóng vai trò mạnh mẽ”. Tổng thống cũng sẽ gặp Quốc vương Charles III của Anh vào ngày 8 tháng 6.
Bức thư ngỏ nêu rõ Nga và Ukraine nên bắt đầu đàm phán trực tiếp, nhưng cũng lưu ý rằng “các bên tham gia cụ thể khác có thể tham gia vào con đường đàm phán song phương đã được khởi xướng giữa hai bên”.
Tổng thống Zelenskiy viết: “Chúng tôi tin rằng Âu Châu cần phải tham gia - những người thực sự có khả năng tác động đến tình hình.”
Trong một cuộc phỏng vấn với kênh truyền hình Sky News của Anh vào ngày 7 tháng 6, Tổng thống Zelenskiy nhắc lại lời kêu gọi trong bức thư của mình về việc bắt đầu một lệnh ngừng bắn bằng cách đóng băng các chiến tuyến dọc theo vị trí hiện tại của họ.
“Chúng tôi muốn chấm dứt chiến tranh theo cách mà chiến tranh sẽ không tái diễn”, ông nói với Sky News.
“Vấn đề không chỉ là đóng băng, mà cách nhanh nhất là đóng băng và chuyển nó sang bối cảnh ngoại giao.”
Ngày 5 tháng 6, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cho biết các cuộc họp E3 sẽ tập trung vào cách thức xây dựng các cuộc đàm phán hòa bình trong tương lai.
Tổng thống Macron nói: “Với tư cách là những người đóng góp lớn nhất cho nỗ lực chiến tranh của Ukraine, chính người Âu Châu phải có mặt tại bàn đàm phán để lập kế hoạch hòa bình vào một thời điểm nào đó”.
Macron và Starmer đã hợp tác với tư cách là những nhà lãnh đạo “liên minh các nước sẵn sàng”, một nhóm các quốc gia đang nỗ lực phối hợp các bảo đảm an ninh hậu chiến cho Ukraine. Tuy nhiên, họ phần lớn bị gạt ra ngoài lề trong các cuộc đàm phán hòa bình do Mỹ làm trung gian giữa Kyiv và Mạc Tư Khoa.
Trong khi sự can thiệp của Mỹ vào tiến trình hòa bình bị đình trệ do cuộc chiến chống Iran, Tổng thống Zelenskiy đã tìm cách khôi phục các cuộc đàm phán ngoại giao bằng cách trực tiếp kêu gọi Nga và tạo thêm không gian cho sự tham gia của Âu Châu.
Điện Cẩm Linh gần đây đã thể hiện sự cởi mở đối với vai trò của Âu Châu trong ngoại giao nhưng đề xuất Gerhard Schroder làm người trung gian tiềm năng. Các quan chức Kyiv và Âu Châu đã bác bỏ ý tưởng này vào tháng 5, viện dẫn mối quan hệ lâu dài của Schroder với Putin và Nga.
Trước đó, vào ngày 3 tháng 6, Starmer đã có cuộc điện đàm với Tổng thống Zelenskiy, bày tỏ lời chia buồn về các vụ tấn công quy mô lớn gần đây của Nga vào Kyiv và thảo luận về loạt lệnh trừng phạt mới nhất của Luân Đôn đối với Mạc Tư Khoa.
Trong cuộc điện đàm, thủ tướng Anh cho biết Vương quốc Anh “sẽ phối hợp chặt chẽ với Tổng thống Zelenskiy và các đối tác quốc tế để bảo đảm một nền hòa bình công bằng và lâu dài cho người dân Ukraine”.
[Kyiv Independent: Zelensky, E3 leaders name conditions for 'just and lasting peace' at bilateral talks in London]
4. Tổng thống Trump nói sẽ “cho chúng tan xác” nếu không đạt được thỏa thuận với Iran.
Tổng thống Trump cho biết Hoa Kỳ sẵn sàng nối lại các hoạt động quân sự chống lại Iran nếu các nỗ lực ngoại giao hiện tại thất bại. Phát biểu trên chương trình Meet the Press của đài NBC News với người dẫn chương trình Kristen Welker, tổng thống tuyên bố chính quyền sẽ hoặc đạt được một thỏa thuận toàn diện để ngăn chặn tham vọng hạt nhân của Tehran hoặc “phá hủy hoàn toàn chúng”.
Cuộc phỏng vấn, được ghi hình vào thứ Sáu nhưng phát sóng vào Chúa Nhật để kỷ niệm 100 ngày kể từ khi chiến tranh bắt đầu, đã nêu bật chiến lược hai hướng: ngoại giao đầy rủi ro được hỗ trợ bởi mối đe dọa sử dụng vũ lực áp đảo. Trong khi Tổng thống Trump cho biết Washington “rất gần đạt được thỏa thuận” với giới lãnh đạo Iran, ông cảnh báo rằng việc quay trở lại hành động quân sự sẽ là con đường ít phức tạp hơn nếu các cuộc đàm phán bế tắc.
“Thành thật mà nói, tôi sẽ giải quyết vấn đề này bằng cách đàm phán hoặc là cho chúng một trận tơi tả,” ông nói. “Đó thực ra là con đường dễ dàng hơn.”
Những phát biểu của tổng thống được đưa ra trong bối cảnh địa chính trị đầy biến động, đặc trưng bởi lệnh phong tỏa hải quân kéo dài của Mỹ, các cuộc không kích có mục tiêu vào cơ sở hạ tầng của Iran và các hành động trả đũa trong khu vực. Tổng thống Trump bảo vệ cách giải quyết tình hình của mình, mô tả cuộc xung đột là có phạm vi hạn chế và bác bỏ những so sánh với các cuộc chiến tranh kéo dài trong quá khứ. “Tôi không thích những cuộc chiến tranh không hồi kết. Đây không phải là một cuộc chiến tranh không hồi kết”, ông nói, đồng thời cho biết thêm Mỹ đã tham gia vào cuộc xung đột này khoảng ba tháng.
Tổng thống Trump đã xác định ngưỡng mà chính quyền của ông đặt ra để nối lại các hoạt động quân sự tấn công, viện dẫn việc thiếu động lực ngoại giao là nguyên nhân chính dẫn đến leo thang.
Tổng thống Trump tuyên bố: “Giới hạn đỏ của tôi là nếu tôi nghĩ mình sẽ không đạt được thỏa thuận, hoặc nếu tôi không đạt được thỏa thuận đủ nhanh”.
Mặc dù Tổng thống Trump khẳng định rằng một khuôn khổ ngoại giao thành công sẽ chứng kiến Mỹ tích cực hỗ trợ Iran tháo dỡ cơ sở hạ tầng hạt nhân của nước này, ông vẫn nhắc lại rằng hành động quân sự vẫn là một lựa chọn. Tổng thống đã coi nỗ lực hiện tại là một bước đi cần thiết để ngăn chặn Iran phát triển vũ khí hạt nhân, nhiều lần nói rằng kịch bản như vậy sẽ gây ra mối đe dọa trực tiếp đối với Mỹ và các đồng minh của nước này.
“Nếu chúng ta không đạt được thỏa thuận, chúng ta sẽ dùng biện pháp quân sự rất mạnh tay để tiêu diệt họ”, ông cảnh báo.
Kim Thúy xin tóm tắt với quý vị và anh chị em dòng thời gian của các sự kiện chính trong cuộc chiến tranh Iran
Ngày 28 tháng 2 năm 2026: Sau một loạt các cuộc tấn công do Iran hậu thuẫn nhằm vào các vị trí của Mỹ ở Iraq và Syria, Mỹ và Israel phối hợp tấn công các địa điểm phóng hỏa tiễn, cơ sở máy bay điều khiển từ xa và trung tâm chỉ huy của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo, gọi tắt là IRGC của Iran. Iran đáp trả bằng cách bắn hỏa tiễn đạn đạo vào các căn cứ của Mỹ và huy động lực lượng hải quân gần eo biển Hormuz.
Đầu tháng 3: Mỹ tăng cường chiến dịch không kích nhằm vào hệ thống phòng không và các trung tâm hậu cần của Iran. Các cuộc đụng độ hải quân dữ dội đã nổ ra ở Vịnh Ba Tư khi các tàu khu trục của Mỹ chặn bắt các tàu tấn công nhanh của Iran. Đồng thời, Bộ Tư lệnh Mạng của Mỹ đã làm gián đoạn mạng lưới radar và theo dõi hỏa tiễn của Iran. Các hãng vận tải thương mại bắt đầu chuyển hướng các tàu chở dầu, khiến tỷ lệ bảo hiểm toàn cầu tăng vọt.
Giữa tháng 3 đến tháng 4: Ngũ Giác Đài đã triển khai thêm các nhóm Hàng Không Mẫu Hạm tấn công đến khu vực. Sau các hoạt động ngăn chặn trên biển của Mỹ nhằm chặn đứng các chuyến hàng vũ khí, Iran đã bắn hỏa tiễn chống hạm và tạm thời đóng cửa eo biển Hormuz. Mỹ đã đáp trả bằng đợt không kích lớn nhất trong chiến tranh, nhắm vào các nhà máy sản xuất hỏa tiễn và căn cứ hải quân. Hàng ngàn binh sĩ Mỹ bổ sung đã được triển khai để tăng cường phòng không khu vực khi Quốc hội gây áp lực lên Tòa Bạch Ốc về một chiến lược dài hạn trước thời hạn của Đạo luật Quyền lực Chiến tranh.
Tháng 5: Bước sang tháng thứ ba, cuộc chiến chứng kiến các cuộc đụng độ hải quân gần như hàng ngày và thương vong dân thường ngày càng gia tăng bên trong Iran. Giữa tháng 5, một thỏa thuận ngừng bắn mong manh do Pakistan làm trung gian đã tạo ra giai đoạn tạm lắng kéo dài đầu tiên trong giao tranh, mở đường cho các cuộc đàm phán ngoại giao gián tiếp.
Ngày 7 tháng 6: Cuộc xung đột bước sang ngày thứ 100, với lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ kéo dài 56 ngày trong khi các cuộc đàm phán vẫn đang tiếp diễn.
Tổng thống Trump cho biết 13 người Mỹ đã thiệt mạng trong cuộc xung đột hiện tại, và ông thừa nhận con số này là “quá nhiều”, nhưng ít hơn đáng kể so với các cuộc chiến tranh trước đây.
Theo thông tin từ Al Jazeera, hơn 7.000 người đã thiệt mạng trong cuộc xung đột ở nhiều quốc gia, bao gồm Jordan, Iran, Kuwait, Li Băng và Qatar.
Những gì Tổng thống Trump đang yêu cầu
Tổng thống Trump nói rằng bất kỳ thỏa thuận nào với Iran cũng phải vượt xa các thỏa thuận hạt nhân trước đây bằng cách đặt ra những giới hạn nghiêm ngặt không chỉ đối với việc phát triển vũ khí hạt nhân mà còn đối với việc sở hữu chúng thông qua các phương tiện khác.
Trong cuộc phỏng vấn hôm Chúa Nhật, ông nhấn mạnh rằng Iran phải bị cấm “phát triển hoặc mua, sở hữu hoặc mua” vật liệu hạt nhân, coi ngôn ngữ rộng hơn này là điều cần thiết để bịt kín những gì ông mô tả là kẽ hở trong các thỏa thuận trước đó như Kế hoạch Hành động Toàn diện chung năm 2015 dưới thời Tổng thống Barack Obama.
Ông nói rằng việc dỡ bỏ lệnh trừng phạt hoặc giải tỏa tài sản bị đóng băng của Iran sẽ không diễn ra ngay lập tức, mà chỉ sau khi Iran tuân thủ các điều khoản của Mỹ. “Nếu họ cư xử đúng mực, nếu họ làm tốt, chúng ta sẽ bắt đầu đàm phán”, Tổng thống Trump nói, ám chỉ rằng các biện pháp khuyến khích kinh tế sẽ được đưa ra sau, chứ không phải trước, các nhượng bộ.
Nếu một thỏa thuận được luật hóa, Tổng thống đã vạch ra một cơ chế thực thi theo đó nhân viên và thiết bị kỹ thuật của Mỹ có thể được triển khai trực tiếp đến Iran để giám sát việc khai thác và phá hủy uranium được làm giàu cao - mà ông gọi là “bụi hạt nhân”.
Phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Iran, Esmail Baghaei, mới đây đã nói với truyền thông nhà nước Iran rằng “trọng tâm của các cuộc đàm phán là chấm dứt chiến tranh, và ở giai đoạn này chúng tôi không thảo luận chi tiết về vấn đề hạt nhân”.
Tehran tuyên bố họ có quyền “bất khả xâm phạm” đối với công nghệ hạt nhân, đồng thời khẳng định chương trình của họ là vì mục đích hòa bình.
Tuy nhiên, Tổng thống Trump bày tỏ sự lạc quan thận trọng về các đối tác ngoại giao hiện tại của mình ở Tehran, mô tả họ là “lý trí hơn” so với các chế độ trước đây. Ông kết luận bằng lời nhắc nhở thẳng thừng rằng cơ hội cho ngoại giao vẫn còn rất hẹp.
“Họ không thể có vũ khí hạt nhân,” Tổng thống Trump nói. “Hoặc chúng ta sẽ nhanh chóng giải quyết vấn đề, hoặc chúng ta sẽ kết thúc nó bằng biện pháp quân sự.”
[Newsweek: Trump Says He’ll ‘Blow the Hell Out of Them’ if Iran Deal Not Reached]
5. Lãnh đạo Bắc Hàn tuyên bố sẽ tăng cường lực lượng hạt nhân theo cấp số nhân.
Theo truyền thông nhà nước, Kim Chính Ân cho biết Bắc Hàn đã “tăng hơn gấp đôi” lượng vật liệu hạt nhân cấp độ vũ khí trong vòng 5 năm và tuyên bố sẽ tiếp tục phát triển lực lượng hạt nhân của mình “với tốc độ theo cấp số nhân”.
Những hình ảnh do hãng thông tấn nhà nước Bắc Hàn KCNA công bố cho thấy nhà lãnh đạo Bắc Hàn và các quan chức cao cấp đang thăm một cơ sở làm giàu uranium mới tại một địa điểm không được tiết lộ.
Việc Bình Nhưỡng muốn tăng cường kho vũ khí và các bệ phóng vũ khí diễn ra trong bối cảnh quan hệ với chính phủ Hán Thành, đồng minh của Mỹ, đang xấu đi nghiêm trọng. Bình Nhưỡng không còn coi Hán Thành là đối tác cho việc thống nhất Bán đảo Triều Tiên trong tương lai.
Một bức ảnh bị mờ một phần dường như cho thấy Kim đang xem xét thiết kế đầu đạn hạt nhân, tại một cuộc họp mà ông tái khẳng định sự cần thiết phải tăng cường khả năng răn đe hạt nhân.
Bắc Hàn đã học được gì từ cuộc chiến với Iran?
Theo các ước tính công khai, Bắc Hàn sở hữu ít nhất 60 đầu đạn hạt nhân, một con số nhỏ so với kho vũ khí hạt nhân của Nga và Mỹ, cả hai đều vượt quá 5.000 đầu đạn.
Chế độ này dường như đang rút kinh nghiệm từ số phận của các đồng minh không sở hữu vũ khí hạt nhân—bao gồm Venezuela và Iran, cả hai đều không thể ngăn chặn sự cưỡng ép quân sự và tấn công từ phía Hoa Kỳ.
Đối với Kim Chính Ân, việc Mỹ ném bom các địa điểm hạt nhân của Iran hồi tháng 6 năm ngoái và cuộc chiến đang diễn ra giữa Washington và Tehran trong năm nay có lẽ đã chứng minh thêm giá trị của khả năng răn đe hạt nhân.
“ Những mối đe dọa tiềm tàng và các cuộc khủng hoảng dài hạn khó lường càng làm nổi bật tính cấp bách và trách nhiệm của sứ mệnh lịch sử nhằm tăng cường cả về phẩm chất và số lượng, cũng như một cách bền vững và đẩy nhanh, khả năng răn đe chiến tranh hạt nhân”.
Ông nói: “Lập trường của Đảng và Chính phủ chúng ta rất rõ ràng… trong việc thực hiện chiến lược ngăn chặn chiến tranh và tiến hành chiến tranh, và phát huy triệt để vị thế của một quốc gia sở hữu vũ khí hạt nhân”.
Theo một báo cáo đánh giá thường niên được Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế công bố tuần trước, Bắc Hàn sở hữu quân đội thường trực lớn thứ hai thế giới với 1,1 triệu binh sĩ, ít hơn so với Ấn Độ (1,24 triệu) nhưng nhiều hơn Trung Quốc (950.000).
Việc Bắc Hàn tăng cường vũ khí thông thường và hạt nhân đang thúc đẩy các phản ứng của Mỹ và khu vực ở Thái Bình Dương, bao gồm cả việc trang bị khả năng tấn công tầm xa và phát triển vũ khí siêu thanh cũng như hệ thống phòng thủ hỏa tiễn.
Hỏa tiễn siêu thanh nằm trong danh sách vũ khí hiện đại mà Kim Chính Ân mong muốn được công bố năm 2021, cùng với tàu ngầm hạt nhân. Ông ta có thể muốn sở hữu hỏa tiễn siêu thanh vì “lý do chiến lược và thể hiện uy tín”, Daniel Salisbury, một chuyên gia về kiểm soát vũ khí, viết trong báo cáo của IISS.
Salisbury nói: “Bắc Hàn, quốc gia hạt nhân trẻ nhất trong khu vực, mà các ước tính công khai từ bên ngoài cộng đồng tình báo Mỹ cho thấy đã sản xuất vật liệu cho tới 90 đầu đạn và có khả năng đã lắp ráp được 50 đầu đạn, cũng tiếp tục gia tăng kho vũ khí của mình, với nhiều điều chưa rõ ràng về quy mô tham vọng của nước này.”
Sự tồn tại của một nhà máy mới của Bắc Hàn để sản xuất uranium được làm giàu cao đã được cơ quan giám sát hạt nhân của Liên Hiệp Quốc tiết lộ lần đầu tiên cách đây một năm.
Ngày 9 tháng 6, Rafael Grossi, tổng giám đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế, đã mô tả việc xây dựng một cơ sở mới ở Yongbyon, trung tâm nghiên cứu vũ khí hạt nhân của Bắc Hàn và là một trong ba thành phố có địa điểm làm giàu uranium đã được biết đến, cùng với Kangson và Kusong.
IAEA không cung cấp hình ảnh về nhà máy mới này, nhưng các nhà nghiên cứu tại Viện Nghiên cứu Quốc tế Middlebury ở California cho biết ngày hôm sau rằng nó trùng khớp với một nhà máy mà họ đã theo dõi ở Yongbyon.
“Khi Bắc Hàn mở rộng sản xuất uranium làm giàu bằng cách xây dựng các cơ sở mới, Bắc Hàn đã bố trí nhiều máy ly tâm hơn vào một diện tích mặt bằng nhỏ hơn nhiều”, Jeffrey Lewis và Sam Lair thuộc Trung tâm Nghiên cứu Không phổ biến vũ khí hạt nhân tại MIIS đã viết vào thời điểm đó.
Lewis nói rằng những bức ảnh của KCNA dường như cho thấy một nhà máy có hai tầng.
Ông viết: “Chúng tôi cho rằng với 28 dây chuyền sản xuất, tương đương khoảng 4.600 máy móc, cùng với các khu phụ mới được xây dựng tại Kangson và địa điểm Yongbyon cũ, sản lượng uranium làm giàu cao, gọi tắt là HEU sẽ tăng gấp đôi”.
Cùng ngày tham quan cơ sở, ông Kim cũng chủ trì “một cuộc họp tham khảo ý kiến quan trọng nhằm tăng cường lực lượng hạt nhân”, theo hãng thông tấn KCNA.
“ Chúng tôi đã xác nhận thứ tự ưu tiên thực hiện kế hoạch tương lai đầy tham vọng nhằm tăng cường lực lượng hạt nhân của quốc gia với tốc độ theo cấp số nhân, cũng như sự bảo đảm cần thiết cho mục đích đó”, ông Kim nói.
Ông gọi đó là “một sự kiện lịch sử đã tạo nên một cột mốc mang tính bước ngoặt trong việc nâng cấp nhanh chóng năng lực hạt nhân của chúng ta.”
Tòa Bạch Ốc cho biết Tổng thống Trump và người đồng cấp Trung Quốc Tập Cận Bình “đã khẳng định mục tiêu chung là phi hạt nhân hóa Bắc Hàn” trong cuộc gặp thượng đỉnh tại Bắc Kinh tháng trước. Tuy nhiên, thông cáo của Trung Quốc về cuộc đàm phán không nêu rõ điều đó.
Tổng thống Trump có thể đang tìm kiếm một vòng đàm phán mới với ông Kim, nhưng nhà lãnh đạo tối cao của Bắc Hàn dường như ít quan tâm đến các cuộc đàm phán kiểm soát vũ khí hơn là việc tăng cường quan hệ chiến lược với ông Tập Cận Bình và Putin.
Tuần trước, Bình Nhưỡng tuyên bố rằng việc phi hạt nhân hóa Bắc Hàn “sẽ không bao giờ diễn ra mãi mãi là như vậy”.
[Newsweek: North Korea Leader Vows To Grow Nuclear Forces Exponentially]
6. Tổng thống Trump kết thúc cuộc phỏng vấn trên NBC vì thảo luận về cuộc bầu cử “gian lận”.
Tổng thống Trump đã bỏ ngang cuộc phỏng vấn với Kristen Welker của đài NBC sau một cuộc tranh luận gay gắt về cuộc bầu cử “gian lận”.
Trong cuộc phỏng vấn được ghi hình trước và phát sóng hôm Chúa Nhật trên chương trình “Meet the Press”, Tổng thống Trump cũng công kích tính liêm chính của giới báo chí, bao gồm cả chương trình mà ông đang tham gia.
Ông ta tuyên bố chính quyền Tổng thống Biden đã “bỏ tù những người không làm gì sai”. Welker phản bác, nói rằng không có bằng chứng nào để chứng thực những cáo buộc của tổng thống, trước khi cố gắng lái cuộc trò chuyện sang quyền Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche. Tuy nhiên, Tổng thống Trump vẫn giữ nguyên lập trường.
“Có rất nhiều bằng chứng,” ông nói. “Có vô số bằng chứng. Chẳng có gì ngoài bằng chứng cả.”
“Vâng, điều đó chưa được trình bày trước tòa án,” Welker đáp lại. Sau đó, Tổng thống Trump lập luận rằng cuộc bầu cử năm 2020 đã bị gian lận — một luận điệu thường thấy của tổng thống — khi ông cáo buộc các cuộc bầu cử gian lận hiện đang diễn ra ở California.
Tổng thống nói rằng đảng Cộng hòa đang “thất bại nhanh chóng vì đây là một cuộc bầu cử gian lận”. Welker đặt câu hỏi về bằng chứng mà tổng thống có để chứng minh cho tuyên bố “gian lận” trong cuộc bầu cử ở California.
Tổng thống Trump không đưa ra bằng chứng nhưng mắng Welker rằng: “Họ cũng gian xảo như cô, báo chí của cô cũng gian xảo. Và chương trình 'Meet the Press' cũng gian xảo”
“Thành thật mà nói, tôi không phải là người gian xảo,” Welker đáp. “Nhưng chúng ta hãy tiếp tục.”
Sau đó, Tổng thống Trump cáo buộc Welker đã “mắc bẫy của họ”.
“Cô đang vô tình tiếp tay cho họ với những trò này. Cô biết rõ cuộc bầu cử này đã bị gian lận. Đài truyền hình của cô cũng biết điều đó,” ông nói trước khi công kích uy tín của cô. “Đài truyền hình của cô là một đài truyền hình thiên vị và gian xảo. Xin lỗi. Chúng ta hãy dừng lại ở đây vì tôi đã chịu đựng hết nổi rồi.”
Welker nài nỉ Tổng thống Trump tiếp tục cuộc phỏng vấn, nhấn mạnh rằng cô và nhóm của mình đã đi một chặng đường dài đến Wisconsin để thực hiện cuộc phỏng vấn, nhưng Tổng thống Trump đã từ chối.
“Các bạn nên chấn chỉnh lại báo chí của mình, bởi vì các bạn biết đấy, một quốc gia không bao giờ có thể vĩ đại nếu có một nền báo chí thiếu trung thực,” ông nói.
Sau khi cuộc phỏng vấn được phát sóng, Welker cho biết cô đã nói chuyện với Tổng thống Trump vào thứ Bảy và ông ấy đã đồng ý quay lại để phỏng vấn tiếp theo. Cô không nói rõ địa điểm hoặc thời gian diễn ra cuộc phỏng vấn đó.
[Politico: Trump ends NBC interview over discussion of ‘crooked’ elections]
7. Theo các báo cáo, Nga đã hạn chế việc lưu thông xe buýt và xe hơi cá nhân trên các tuyến đường chính xuyên qua các vùng lãnh thổ bị tạm chiếm, chấm dứt tình trạng tắc nghẽn hành lang đường bộ kéo dài hai tuần.
Theo hãng tin Espreso dẫn nguồn từ truyền thông Nga, chính quyền xâm lược của Nga đang hạn chế giao thông xe buýt thường xuyên và xe hơi cá nhân trên hai tuyến đường vận tải chính xuyên qua vùng Ukraine bị tạm chiếm, bắt đầu từ ngày 6 tháng 6, do cái mà họ gọi là “các cuộc tấn công vào phương tiện vận tải dân sự” của người Ukraine.
Các hạn chế này áp dụng cho xa lộ R-280 “Novorossiya” nối Rostov-on-Don qua Mariupol, Berdiansk và Melitopol đến Simferopol, và xa lộ R-150 nối Belgorod qua Starobilsk, Luhansk và Donetsk đến Mariupol, hai tuyến đường huyết mạch chính xuyên qua lãnh thổ bị Nga tạm chiếm ở Ukraine.
Nga sử dụng những tuyến đường này để tiếp tế cho lực lượng xâm lược của mình. Việc quân xâm lược viện dẫn lý do đóng cửa các tuyến đường này để bảo vệ chống lại các “cuộc tấn công vào phương tiện vận chuyển dân sự” của Ukraine diễn ra cùng tuần mà các đơn vị du kích Ukraine ghi nhận lực lượng Nga sử dụng xe cứu thương, xe chở bánh mì và xe tải bưu điện để vận chuyển nhiên liệu quân sự đến tiền tuyến trên chính những tuyến đường đó.
Xa lộ R-280 là tuyến đường bộ huyết mạch chính nối liền Nga với Crimea bị tạm chiếm, chạy từ Rostov-on-Don đến Mariupol, Berdiansk, Melitopol và Simferopol.
Xa lộ R-150 trải dài qua khu vực phía bắc: từ Belgorod đến Starobilsk, Luhansk, Donetsk và Mariupol.
Chính quyền xâm lược của Nga tại tỉnh Luhansk bị tạm chiếm khuyến cáo người dân địa phương không nên đi lại trên những tuyến đường này, đồng thời lưu ý rằng dịch vụ xe buýt nội địa sẽ tiếp tục hoạt động trên các tuyến đường đã được điều chỉnh.
Việc vận chuyển các nhóm trẻ em có tổ chức qua khu vực này tạm thời bị cấm và dịch vụ tàu hỏa ngoại ô bị đình chỉ.
Các biện pháp hạn chế ngày 6 tháng 6 là đỉnh điểm của chuỗi hai tuần gián đoạn hành lang giao thông do chiến dịch “phong tỏa hậu cần” của Ukraine gây ra.
Ngày 29 tháng 5, Tổng cục Tình báo Ukraine, gọi tắt là HUR công bố một video về các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa nhằm vào các xe chở nhiên liệu của Nga dọc theo đoạn Berdiansk-Melitopol-Crimea của cùng tuyến đường R-280.
Đến ngày 31 tháng 5, cư dân Mariupol đã báo cáo trong các nhóm trò chuyện địa phương rằng Nga đã đóng cửa xa lộ Manhush-Berdiansk, đoạn phía đông của tuyến đường huyết mạch này.
Đến ngày 3 tháng 6, cuộc khủng hoảng xăng dầu của Nga đã lan rộng đến St. Petersburg, Belgorod, Kursk và vùng Luhansk bị tạm chiếm, với 40% công suất lọc dầu của Nga phải ngừng hoạt động.
Ngày 5 tháng 6, Nga ra lệnh cho các tài xế chở nhiên liệu mặc thường phục. Ngày 6 tháng 6, Nga đóng cửa giao thông dân sự trên tuyến đường R-280 và R-150.
Việc phong tỏa các tuyến đường đã làm thay đổi cuộc sống thường nhật trên khắp miền nam Ukraine bị Nga tạm chiếm. Người dân không còn có thể di chuyển giữa các thành phố lớn bị tạm chiếm bằng xe buýt thông thường. Trong khi đó, xe hơi cá nhân bị hạn chế lưu thông trên các tuyến đường chính.
[Europe Maidan: Russia reportedly restricts bus and private car movement on main arteries through occupied territories, capping two weeks of land-corridor breakdown]
8. Anh phản bác sau bình luận của Vance về vụ sát hại thiếu niên người Anh.
Chính phủ Anh đã lên án “những kẻ đang cố gắng can thiệp vào nền dân chủ của chúng ta và tìm cách gây chia rẽ” sau những bình luận của Phó Tổng thống Mỹ JD Vance về cái chết của thiếu niên người Anh Henry Nowak.
Vance đổ lỗi cho cái chết của chàng trai 18 tuổi, người đã bị giết năm ngoái tại thành phố Southampton ở miền nam nước Anh, là do “chính sách tự thù hận” của phương Tây và “làn sóng di cư ồ ạt”.
Cái chết của Nowak đã làm dấy lên một cuộc tranh luận gay gắt về hoạt động của cảnh sát ở Anh, bắt nguồn từ đoạn video ghi lại cảnh các viên chức cảnh sát còng tay thiếu niên này sau khi kẻ giết người, Vickrum Digwa, vu cáo cậu ta tội phân biệt chủng tộc.
Một tuyên bố từ Phủ Thủ tướng cho biết gia đình ông Nowak “không muốn cái chết của ông bị lợi dụng để tạo ra thêm sự chia rẽ, thù hận hoặc căng thẳng”.
Các cuộc biểu tình bạo lực đã nổ ra hồi đầu tuần này khi thông tin chi tiết về cái chết của Nowak được tiết lộ và làm dấy lên những cáo buộc rằng Vương quốc Anh có một hệ thống tư pháp “hai cấp” thiên vị người da trắng.
Digwa, một người đàn ông theo đạo Sikh 23 tuổi, người đã đâm Nowak bằng con dao mà anh ta khai là mang theo vì lý do tôn giáo, đã bị kết án tù chung thân vào thứ Hai.
Trong bài đăng hôm thứ Sáu, Vance viết rằng “Henry Nowak đã chết theo cách mà một nền văn minh diệt vong: bị bỏ rơi, bị chính quyền còng tay… Vụ ám sát ông ấy vừa bi thảm vừa đáng phẫn nộ.”
Đầu tuần này, Thủ tướng Anh Keir Starmer đã cáo buộc Elon Musk can thiệp vào chính trường Anh sau khi chủ sở hữu nền tảng mạng xã hội X đăng tải hàng loạt bình luận về cái chết của Nowak.
Tuy nhiên, vấn đề là bạo lực ở Hoa Kỳ nghiêm trọng hơn ở các quốc gia Âu Châu. Congressional Research Service hay Dịch vụ Nghiên cứu Quốc hội đưa ra định nghĩa xả súng hàng loạt hay mass shooting là những vụ việc trong đó nhiều người bị thương hoặc thiệt mạng do bạo lực liên quan đến súng; cụ thể thuật ngữ này bao gồm tổng cộng bốn nạn nhân trở lên.
Nếu căn cứ theo định nghĩa của Congressional Research Service tính từ đầu năm 2026 đến ngày 31 tháng 5 năm 2026, có tổng cộng 175 người đã thiệt mạng và 695 người bị thương trong 170 vụ xả súng.
Trong bối cảnh bạo lực ở Mỹ nghiêm trọng như vậy, việc Vance chỉ trích tình trạng bạo lực ở Anh xem ra vô nghĩa.
“Sao anh thấy cái rác trong con mắt của người anh em, mà cái xà trong con mắt của chính mình thì lại không để ý tới? Sao anh lại có thể nói với người anh em: ‘Này anh, hãy để tôi lấy cái rác trong con mắt anh ra’, trong khi chính mình lại không thấy cái xà trong con mắt của mình? Hỡi kẻ đạo đức giả! Lấy cái xà ra khỏi mắt ngươi trước đã, rồi sẽ thấy rõ, để lấy cái rác trong con mắt người anh em!” (Lc 6:41-42)
[Politico: UK hits back after Vance’s comments over murder of British teenager]
9. Chương trình Lương thực Thế giới, gọi tắt là WFP cho biết chiến tranh đang đẩy thêm hàng triệu người vào cảnh đói nghèo.
Theo dự báo của Chương trình Lương thực Thế giới, gọi tắt là WFP thuộc Liên Hiệp Quốc, cuộc chiến tranh kéo dài ở Trung Đông đang đẩy hàng triệu người ở một số quốc gia dễ bị tổn thương nhất trên thế giới vào cảnh đói nghèo.
Một báo cáo của Chương trình Lương thực Thế giới, gọi tắt là WFP hồi tháng 3 đã cảnh báo rằng nếu xung đột khu vực tiếp diễn và giá dầu duy trì ở mức khoảng 100 đô la một thùng, 45 triệu người có thể rơi vào tình trạng mất an ninh lương thực nghiêm trọng. Một báo cáo cập nhật hiện nay xác nhận kịch bản đó đang diễn ra.
Theo cơ quan này, các quốc gia đang phải đối mặt với xung đột và khó khăn kinh tế là những nước dễ bị tổn thương nhất trước cuộc khủng hoảng vì họ phụ thuộc rất nhiều vào hàng nhập khẩu trong bối cảnh giá nhiên liệu, thực phẩm, phân bón và viện trợ nhân đạo tiếp tục tăng cao.
Báo cáo cũng cho biết, do cuộc khủng hoảng, thêm 2,5 triệu người ở Somalia, 1,3 triệu người ở Sri Lanka và 2,3 triệu người ở Afghanistan đang phải vật lộn để đáp ứng nhu cầu lương thực cơ bản.
[CBSNews: War pushing millions more people into hunger, WFP says]
10. Theo một báo cáo, Nga đã cản trở việc di tản sau vụ vỡ đập Kakhovka, dẫn đến thương vong cho dân thường.
Theo một báo cáo do tổ chức nhân quyền Truth Hounds của Ukraine công bố ngày 6 tháng 6, sau khi đập Kakhovka bị phá hủy, Nga đã cản trở các hoạt động cấp cứu ở tỉnh Kherson, khiến việc di tản dân thường và cung cấp viện trợ trở nên khó khăn hơn.
Ngày 6 tháng 6 năm 2023, quân đội Nga đã cho nổ nhà máy thủy điện Kakhovka và đập liền kề ở tỉnh Kherson, gây ra thảm họa nhân đạo và môi trường quy mô lớn trên khắp miền nam Ukraine.
Lũ lụt do vụ vỡ đê gây ra đã khiến hơn 30 người thiệt mạng tại các vùng lãnh thổ do Ukraine kiểm soát và hàng chục đến hàng trăm người khác tại các khu vực bị Nga tạm chiếm.
Theo báo cáo, tại bờ tây sông Dnipro do Ukraine kiểm soát, các tình nguyện viên từ Hội Hồng Thập Tự, các tổ chức phi chính phủ địa phương và người dân sử dụng thuyền tư nhân đã bắt đầu di tản người dân chỉ vài giờ sau khi đập bị vỡ.
Thay vì tổ chức di tản, lực lượng Nga được tường trình đã tịch thu các thuyền dân sự để sử dụng cho mục đích quân sự và ngăn cản người dân rời đi.
Các nhân chứng nói với Truth Hounds rằng việc di tản được thực hiện có chọn lọc, ưu tiên những người mang hộ chiếu Nga. Một số người cũng cho biết họ bị đòi tiền. Báo cáo cho biết thêm, sự gián đoạn liên lạc càng làm phức tạp thêm nỗ lực di tản.
“Vụ án Kakhovka cho thấy việc sử dụng nước như một vũ khí có thể trở nên nghiêm trọng hơn thông qua các cuộc tấn công vào lực lượng cấp cứu khẩn cấp”, Roman Koval, trưởng bộ phận nghiên cứu tại Truth Hounds, cho biết.
“Lực lượng Nga và chính quyền xâm lược đã khiến việc tận dụng hiệu quả khoảng thời gian phản ứng – giai đoạn mà tình trạng khẩn cấp chưa đạt đến đỉnh điểm gây thiệt hại – trở nên khó khăn hơn đáng kể.”
Theo báo cáo, trong lúc các nỗ lực cấp cứu đang diễn ra, binh lính Nga đã nã pháo vào các điểm di tản và thuyền cấp cứu. Báo cáo cho biết các tình nguyện viên nói rằng các dấu hiệu nhân đạo và đồng phục không mang lại sự bảo vệ, và trong một số trường hợp thậm chí còn khiến họ trở thành mục tiêu dễ bị tấn công hơn.
Theo nghiên cứu, hơn 10 tình nguyện viên đã bị thương do các cuộc tấn công của Nga trong các hoạt động cấp cứu trên lãnh thổ do Ukraine kiểm soát. Một vụ tấn công bằng súng cối vào điểm di tản ở Kherson được tường trình đã làm bị thương 9 người, trong đó có hai nhân viên cấp cứu và một viên chức cảnh sát.
Năm trong số bảy tình nguyện viên từ bờ tây được Truth Hounds phỏng vấn cho biết họ đã chứng kiến hoặc bị trúng đạn trong các hoạt động cấp cứu.
Tình hình ở bờ đông bị Nga tạm chiếm thuộc tỉnh Kherson khó khăn hơn nhiều.
[Kyiv Independent: Russia obstructed evacuations after Kakhovka dam destruction leading to civilian casualties, report says]