Từ các thể chế đến vùng ngoại vi: Chuyến Tông du của Đức Giáo Hoàng Lêô đến Tây Ban Nha
Giám đốc Văn phòng Báo chí Tòa Thánh cho hay các nhà báo về Chuyến Tông du quốc tế lần thứ tư của Đức Giáo Hoàng đến Madrid, Barcelona và Quần đảo Canary, ông đề cập đến các chủ đề hòa bình, giải trừ vũ khí, đoàn kết, giới trẻ, văn hóa, công nghệ mới và di dân, đồng thời khuyến khích một Giáo hội "vẫn còn nhiều điều để nói ở nhiều cấp độ."
(Tin Vatican - Salvatore Cernuzio)
Chuyến Tông du sắp tới của Giáo hoàng Lêô XIV đến Tây Ban Nha, dự kiến diễn ra từ ngày 6 đến 12 tháng 6, có ý nghĩa quan trọng trên mọi phương diện. Sự mong chờ xung quanh chuyến tông du quốc tế lần thứ tư này rất lớn, khi Giáo hoàng Lêô XIV sẽ hành trình một quãng đường 2.500 km, dừng chân tại Madrid, Barcelona và Quần đảo Canary (Gran Canaria và Tenerife).
Nhiều bài phát biểu, nhiều cuộc gặp gỡ, nhiều chuyến tông du qua các quảng trường và sân vận động, nhiều người - ước tính khoảng nửa triệu tín hữu dự kiến sẽ tham dự các sự kiện khác nhau - và nhiều chủ đề: từ giải trừ vũ khí đến hòa bình, từ vai trò của Giáo hội đến những thách thức mà Tây Ban Nha và châu Âu đang phải đối diện, từ bảo vệ sự sống đến vấn đề di cư.
"Không cần phải nói, kỳ vọng rất cao," Matteo Bruni, Giám đốc Văn phòng Báo chí Tòa Thánh, bắt đầu bài phát biểu khi giới thiệu chương trình và chi tiết chuyến tông du của Đức Giáo Hoàng đến "một vùng đất có truyền thống Kitô giáo rất cổ xưa này."
"Một vùng đất," người phát ngôn của Vatican nói, "đã từng là phòng thí nghiệm đối thoại giữa các thế giới khác nhau trong thời Trung Cổ. Một vùng đất của những nhà tư tưởng vĩ đại và nền văn hóa Kitô giáo: Trường Salamanca, nơi vào thế kỷ XVI, thần học kinh viện và luật quốc tế gặp nhau, giúp định hình suy tư về quyền và phẩm giá của con người."
Đây cũng là vùng đất của "các vị thánh vĩ đại" như Thánh Gioan Thánh Giá và Thánh Teresa Ávila, những người có tư tưởng vang vọng một cách tiên tri với những thách thức của thời đại chúng ta.
Chủ đề của chuyến tông du
Tại Tây Ban Nha, Đức Giáo Hoàng sẽ được tiếp cận với di sản lịch sử và văn hóa phong phú này trong khi gặp gỡ các đại diện của Giáo hội và các thể chế công cộng, cũng như hàng ngàn người trẻ, gia đình và các nhân vật từ giới thể thao, văn hóa và giải trí - một số người trong họ sẽ tham gia vào các sự kiện công cộng.
Cuộc đối thoại giữa Giáo hội, chính trị và văn hóa như những công cụ để vượt qua sự phân cực, cùng với sự suy ngẫm về tiến bộ công nghệ và nhân loại - cũng trong bối cảnh thông điệp Magnifica Humanitas - sẽ là một trong những chủ đề trọng tâm trong 23 bài phát biểu, lời chào mừng và bài giảng của Đức Giáo Hoàng.
Tất nhiên, hòa bình cũng sẽ là trọng tâm chính trong thời đại đầy chiến tranh. Liên quan mật thiết là chủ đề giải trừ vũ khí, "trong thời điểm việc sử dụng vũ khí ngày càng được biện minh," Bruni lưu ý.
"Theo nghĩa này," ông nói thêm, "người ta cũng có thể suy ngẫm về vai trò của Giáo hội ở Tây Ban Nha, và rộng hơn là ở châu Âu, trong ánh sáng lịch sử của Giáo hội - toàn bộ lịch sử của Giáo hội - như một kho báu quý giá trong những thời khắc huy hoàng cũng như trong thời kỳ khủng hoảng."
Tiếng nói của Giáo hội
Chuyến thăm của Đức Giáo Hoàng Lêô nhằm mục đích vừa là một dấu hiệu vừa là một sự khích lệ cho một Giáo hội "vẫn còn nhiều điều để nói ở nhiều cấp độ, ở Tây Ban Nha và ở châu Âu, nơi Giáo hội có thể đóng góp đầy đủ với tư cách là một bên tham gia mang tính xây dựng trong các cuộc tranh luận công khai," Bruni cho hay.
ĐTC cũng đề cập đến vấn đề "bảo vệ sự sống" - mọi sự sống, đặc biệt là những người dễ bị tổn thương nhất. Mối quan tâm này mở rộng đến chủ đề di cư, vấn đề sẽ được tập trung chú ý trong chuyến thăm của Đức Giáo Hoàng đến các cảng của quần đảo Canary, một nơi mà trong những năm gần đây đã chứng kiến vô số bi kịch về con người và gia đình liên quan đến những người đến dọc theo tuyến đường di cư xuyên Đại Tây Dương khét tiếng này.
Tại những địa điểm này, Đức Giáo Hoàng sẽ lắng nghe câu chuyện của những người di cư, chứng kiến những nỗ lực chào đón họ, và gặp gỡ "một vùng đất của các vị thánh truyền giáo đã khởi hành từ đây để mang Tin Mừng đến cho thế giới."
Gặp gỡ một dân tộc và đức tin của họ
Trước hết chuyến tông du của ĐTC sẽ dừng chân tại Madrid và Barcelona – những thành phố với truyền thống cởi mở và hiếu khách cá biệt. Một trong những điểm nổi bật là Vương cung thánh đường Sagrada Família, với biểu tượng sâu sắc về đức tin, trong năm kỷ niệm 100 năm ngày kiến trúc sư Antoni Gaudí qua đời, được tưởng niệm vào ngày 10 tháng 6.
Bruni giải thích rằng, Giáo hoàng Lêô XIV "đang hướng đến một dân tộc sống trong một xã hội thế tục cao độ, nhưng vẫn giữ vững cội nguồn Kitô giáo trong các tham chiếu văn hóa và hơn thế nữa."
Do đó, cuộc tông du này là "một cuộc gặp gỡ với đức tin của một dân tộc" vẫn còn gắn bó với các truyền thống tôn giáo dân gian như các cuộc rước kiệu. Chính Giáo hoàng sẽ tham gia cuộc rước kiệu Thánh Thể (Corpus Christi) vào Chủ nhật, ngày 7 tháng 6. Đó là một đức tin "không bị giới hạn trong các bức tường nhà thờ mà còn được rước đi khắp các đường phố."
Mượn một câu nói nổi tiếng của Giáo hoàng Phanxicô, ông Bruni mô tả đó không phải là "một đức tin trong bảo tàng" mà là "một đức tin sinh hoa kết trái cho tương lai."
Giới trẻ - đến từ Tây Ban Nha và các quốc gia khác - sẽ là một trọng tâm đặc biệt khác trong chuyến tông du của Giáo hoàng. Theo ông Bruni, Giáo hoàng dự định mang đến cho họ "một thông điệp giàu ý nghĩa, có khả năng cùng họ hình dung về tương lai, và truyền cảm hứng cho Giáo hội, trong thời đại của những người đàn ông mạnh mẽ, để nuôi dưỡng những người nam và nữ thánh thiện."
Những địa điểm thể hiện tình đoàn kết và biểu tượng của biên giới Đại Tây Dương
Ngoài lời nói, đây sẽ là một chuyến tông du với những hình ảnh mạnh mẽ: Giáo hoàng tại Cung điện Hoàng gia và Quốc hội; tại Sân vận động Movistar Arena và Sân vận động Santiago Bernabéu ở Madrid; tại Tu viện Montserrat và Nhà thờ Sagrada Família, nơi ngài sẽ khánh thành cây Tháp Chúa Giêsu Kitô - điểm nhấn nổi bật của kiệt tác của Gaudí - với lời chúc phúc cho người dân chúng, tiếp theo là màn trình diễn ánh sáng và pháo bông.
Một điểm dừng chân mang tính biểu tượng khác sẽ là cảng Arguineguín ở Gran Canaria, từ lâu được biết đến là "bến tàu ô nhục" vì điều kiện quá tải và bấp bênh mà hàng nghìn người di cư, chủ yếu đến từ Tây Phi, phải đối diện.
Lịch trình của Giáo hoàng do đó đan xen các trung tâm chính trị và thể chế, các địa điểm tâm linh và từ thiện, và các địa danh mang tính biểu tượng dọc theo biên giới Đại Tây Dương của châu Âu, phản ánh sự tương tác liên tục giữa các chiều kích Giáo hội và xã hội trong sứ mệnh của ngài.
Một khoảnh khắc đặc biệt quan trọng sẽ diễn ra ngay sau bài phát biểu đầu tiên của ngài trước các đại diện của chính quyền, xã hội dân sự và đoàn ngoại giao, khi Giáo hoàng Lêô XIV đến thăm dự án xã hội “Cedia 24 Horas”, một trung tâm ở quận Lucero của Madrid dành riêng cho việc chào đón và đồng hành cùng những người dễ bị tổn thương và người vô gia cư.
Như Đức Hồng Y José Cobo Cano, Tổng Giám mục Madrid, đã nhận xét, Giáo hoàng sẽ bước vào đất nước thông qua thế giới của sự dễ bị tổn thương và những vùng ngoại vi của con người.
Đoàn tùy tùng với Đức Giáo Hoàng
Đi cùng Giáo hoàng là Hồng Y Ángel Fernández Artime, Phó Chánh Văn phòng Thánh Bộ Đời sống Thánh hiến và Hội Dòng Tông đồ; Tổng Giám mục Filippo Iannone, Chánh Văn phòng Bộ Giám mục; và Tổng Giám mục Luis Marín de San Martín, người phụ trách việc bác ái của Tòa Thánh.
Tất cả các bài phát biểu của Giáo hoàng sẽ bằng tiếng Tây Ban Nha, ngoại trừ một bài phát biểu bằng tiếng Pháp tại trung tâm tiếp nhận Las Raíces, nơi tiếp nhận người di cư từ các quốc gia châu Phi nói tiếng Pháp.
Ông Bruni cũng cho biết Giáo hoàng có thể nói vài lời bằng tiếng Catalan, để trả lời các câu hỏi của các nhà báo về một số vấn đề đang gây ra nhiều tranh luận trên truyền thông Tây Ban Nha.
Một chủ đề khác thu hút sự chú ý là vấn đề lạm dụng. Giáo hội đã tham gia vào nhiều sáng kiến nhằm mục đích phòng ngừa và khắc phục công lý, bao gồm một nghị định thư được nhất trí vào tháng 3 năm ngoái bởi Hội đồng Giám mục, Hội đồng các Dòng tu, Văn phòng Thanh tra Tây Ban Nha và Cơ quan nhà nước để giải quyết thực trạng đau lòng này trong sự thật và công lý.
Hiện tại, ông Bruni giải thích, chưa có cuộc gặp riêng nào giữa Giáo hoàng và các nạn nhân bị lạm dụng được lên lịch.
Giám đốc Văn phòng Báo chí Tòa Thánh cho hay các nhà báo về Chuyến Tông du quốc tế lần thứ tư của Đức Giáo Hoàng đến Madrid, Barcelona và Quần đảo Canary, ông đề cập đến các chủ đề hòa bình, giải trừ vũ khí, đoàn kết, giới trẻ, văn hóa, công nghệ mới và di dân, đồng thời khuyến khích một Giáo hội "vẫn còn nhiều điều để nói ở nhiều cấp độ."
(Tin Vatican - Salvatore Cernuzio)
Chuyến Tông du sắp tới của Giáo hoàng Lêô XIV đến Tây Ban Nha, dự kiến diễn ra từ ngày 6 đến 12 tháng 6, có ý nghĩa quan trọng trên mọi phương diện. Sự mong chờ xung quanh chuyến tông du quốc tế lần thứ tư này rất lớn, khi Giáo hoàng Lêô XIV sẽ hành trình một quãng đường 2.500 km, dừng chân tại Madrid, Barcelona và Quần đảo Canary (Gran Canaria và Tenerife).
Nhiều bài phát biểu, nhiều cuộc gặp gỡ, nhiều chuyến tông du qua các quảng trường và sân vận động, nhiều người - ước tính khoảng nửa triệu tín hữu dự kiến sẽ tham dự các sự kiện khác nhau - và nhiều chủ đề: từ giải trừ vũ khí đến hòa bình, từ vai trò của Giáo hội đến những thách thức mà Tây Ban Nha và châu Âu đang phải đối diện, từ bảo vệ sự sống đến vấn đề di cư.
"Không cần phải nói, kỳ vọng rất cao," Matteo Bruni, Giám đốc Văn phòng Báo chí Tòa Thánh, bắt đầu bài phát biểu khi giới thiệu chương trình và chi tiết chuyến tông du của Đức Giáo Hoàng đến "một vùng đất có truyền thống Kitô giáo rất cổ xưa này."
"Một vùng đất," người phát ngôn của Vatican nói, "đã từng là phòng thí nghiệm đối thoại giữa các thế giới khác nhau trong thời Trung Cổ. Một vùng đất của những nhà tư tưởng vĩ đại và nền văn hóa Kitô giáo: Trường Salamanca, nơi vào thế kỷ XVI, thần học kinh viện và luật quốc tế gặp nhau, giúp định hình suy tư về quyền và phẩm giá của con người."
Đây cũng là vùng đất của "các vị thánh vĩ đại" như Thánh Gioan Thánh Giá và Thánh Teresa Ávila, những người có tư tưởng vang vọng một cách tiên tri với những thách thức của thời đại chúng ta.
Chủ đề của chuyến tông du
Tại Tây Ban Nha, Đức Giáo Hoàng sẽ được tiếp cận với di sản lịch sử và văn hóa phong phú này trong khi gặp gỡ các đại diện của Giáo hội và các thể chế công cộng, cũng như hàng ngàn người trẻ, gia đình và các nhân vật từ giới thể thao, văn hóa và giải trí - một số người trong họ sẽ tham gia vào các sự kiện công cộng.
Cuộc đối thoại giữa Giáo hội, chính trị và văn hóa như những công cụ để vượt qua sự phân cực, cùng với sự suy ngẫm về tiến bộ công nghệ và nhân loại - cũng trong bối cảnh thông điệp Magnifica Humanitas - sẽ là một trong những chủ đề trọng tâm trong 23 bài phát biểu, lời chào mừng và bài giảng của Đức Giáo Hoàng.
Tất nhiên, hòa bình cũng sẽ là trọng tâm chính trong thời đại đầy chiến tranh. Liên quan mật thiết là chủ đề giải trừ vũ khí, "trong thời điểm việc sử dụng vũ khí ngày càng được biện minh," Bruni lưu ý.
"Theo nghĩa này," ông nói thêm, "người ta cũng có thể suy ngẫm về vai trò của Giáo hội ở Tây Ban Nha, và rộng hơn là ở châu Âu, trong ánh sáng lịch sử của Giáo hội - toàn bộ lịch sử của Giáo hội - như một kho báu quý giá trong những thời khắc huy hoàng cũng như trong thời kỳ khủng hoảng."
Tiếng nói của Giáo hội
Chuyến thăm của Đức Giáo Hoàng Lêô nhằm mục đích vừa là một dấu hiệu vừa là một sự khích lệ cho một Giáo hội "vẫn còn nhiều điều để nói ở nhiều cấp độ, ở Tây Ban Nha và ở châu Âu, nơi Giáo hội có thể đóng góp đầy đủ với tư cách là một bên tham gia mang tính xây dựng trong các cuộc tranh luận công khai," Bruni cho hay.
ĐTC cũng đề cập đến vấn đề "bảo vệ sự sống" - mọi sự sống, đặc biệt là những người dễ bị tổn thương nhất. Mối quan tâm này mở rộng đến chủ đề di cư, vấn đề sẽ được tập trung chú ý trong chuyến thăm của Đức Giáo Hoàng đến các cảng của quần đảo Canary, một nơi mà trong những năm gần đây đã chứng kiến vô số bi kịch về con người và gia đình liên quan đến những người đến dọc theo tuyến đường di cư xuyên Đại Tây Dương khét tiếng này.
Tại những địa điểm này, Đức Giáo Hoàng sẽ lắng nghe câu chuyện của những người di cư, chứng kiến những nỗ lực chào đón họ, và gặp gỡ "một vùng đất của các vị thánh truyền giáo đã khởi hành từ đây để mang Tin Mừng đến cho thế giới."
Gặp gỡ một dân tộc và đức tin của họ
Trước hết chuyến tông du của ĐTC sẽ dừng chân tại Madrid và Barcelona – những thành phố với truyền thống cởi mở và hiếu khách cá biệt. Một trong những điểm nổi bật là Vương cung thánh đường Sagrada Família, với biểu tượng sâu sắc về đức tin, trong năm kỷ niệm 100 năm ngày kiến trúc sư Antoni Gaudí qua đời, được tưởng niệm vào ngày 10 tháng 6.
Bruni giải thích rằng, Giáo hoàng Lêô XIV "đang hướng đến một dân tộc sống trong một xã hội thế tục cao độ, nhưng vẫn giữ vững cội nguồn Kitô giáo trong các tham chiếu văn hóa và hơn thế nữa."
Do đó, cuộc tông du này là "một cuộc gặp gỡ với đức tin của một dân tộc" vẫn còn gắn bó với các truyền thống tôn giáo dân gian như các cuộc rước kiệu. Chính Giáo hoàng sẽ tham gia cuộc rước kiệu Thánh Thể (Corpus Christi) vào Chủ nhật, ngày 7 tháng 6. Đó là một đức tin "không bị giới hạn trong các bức tường nhà thờ mà còn được rước đi khắp các đường phố."
Mượn một câu nói nổi tiếng của Giáo hoàng Phanxicô, ông Bruni mô tả đó không phải là "một đức tin trong bảo tàng" mà là "một đức tin sinh hoa kết trái cho tương lai."
Giới trẻ - đến từ Tây Ban Nha và các quốc gia khác - sẽ là một trọng tâm đặc biệt khác trong chuyến tông du của Giáo hoàng. Theo ông Bruni, Giáo hoàng dự định mang đến cho họ "một thông điệp giàu ý nghĩa, có khả năng cùng họ hình dung về tương lai, và truyền cảm hứng cho Giáo hội, trong thời đại của những người đàn ông mạnh mẽ, để nuôi dưỡng những người nam và nữ thánh thiện."
Những địa điểm thể hiện tình đoàn kết và biểu tượng của biên giới Đại Tây Dương
Ngoài lời nói, đây sẽ là một chuyến tông du với những hình ảnh mạnh mẽ: Giáo hoàng tại Cung điện Hoàng gia và Quốc hội; tại Sân vận động Movistar Arena và Sân vận động Santiago Bernabéu ở Madrid; tại Tu viện Montserrat và Nhà thờ Sagrada Família, nơi ngài sẽ khánh thành cây Tháp Chúa Giêsu Kitô - điểm nhấn nổi bật của kiệt tác của Gaudí - với lời chúc phúc cho người dân chúng, tiếp theo là màn trình diễn ánh sáng và pháo bông.
Một điểm dừng chân mang tính biểu tượng khác sẽ là cảng Arguineguín ở Gran Canaria, từ lâu được biết đến là "bến tàu ô nhục" vì điều kiện quá tải và bấp bênh mà hàng nghìn người di cư, chủ yếu đến từ Tây Phi, phải đối diện.
Lịch trình của Giáo hoàng do đó đan xen các trung tâm chính trị và thể chế, các địa điểm tâm linh và từ thiện, và các địa danh mang tính biểu tượng dọc theo biên giới Đại Tây Dương của châu Âu, phản ánh sự tương tác liên tục giữa các chiều kích Giáo hội và xã hội trong sứ mệnh của ngài.
Một khoảnh khắc đặc biệt quan trọng sẽ diễn ra ngay sau bài phát biểu đầu tiên của ngài trước các đại diện của chính quyền, xã hội dân sự và đoàn ngoại giao, khi Giáo hoàng Lêô XIV đến thăm dự án xã hội “Cedia 24 Horas”, một trung tâm ở quận Lucero của Madrid dành riêng cho việc chào đón và đồng hành cùng những người dễ bị tổn thương và người vô gia cư.
Như Đức Hồng Y José Cobo Cano, Tổng Giám mục Madrid, đã nhận xét, Giáo hoàng sẽ bước vào đất nước thông qua thế giới của sự dễ bị tổn thương và những vùng ngoại vi của con người.
Đoàn tùy tùng với Đức Giáo Hoàng
Đi cùng Giáo hoàng là Hồng Y Ángel Fernández Artime, Phó Chánh Văn phòng Thánh Bộ Đời sống Thánh hiến và Hội Dòng Tông đồ; Tổng Giám mục Filippo Iannone, Chánh Văn phòng Bộ Giám mục; và Tổng Giám mục Luis Marín de San Martín, người phụ trách việc bác ái của Tòa Thánh.
Tất cả các bài phát biểu của Giáo hoàng sẽ bằng tiếng Tây Ban Nha, ngoại trừ một bài phát biểu bằng tiếng Pháp tại trung tâm tiếp nhận Las Raíces, nơi tiếp nhận người di cư từ các quốc gia châu Phi nói tiếng Pháp.
Ông Bruni cũng cho biết Giáo hoàng có thể nói vài lời bằng tiếng Catalan, để trả lời các câu hỏi của các nhà báo về một số vấn đề đang gây ra nhiều tranh luận trên truyền thông Tây Ban Nha.
Một chủ đề khác thu hút sự chú ý là vấn đề lạm dụng. Giáo hội đã tham gia vào nhiều sáng kiến nhằm mục đích phòng ngừa và khắc phục công lý, bao gồm một nghị định thư được nhất trí vào tháng 3 năm ngoái bởi Hội đồng Giám mục, Hội đồng các Dòng tu, Văn phòng Thanh tra Tây Ban Nha và Cơ quan nhà nước để giải quyết thực trạng đau lòng này trong sự thật và công lý.
Hiện tại, ông Bruni giải thích, chưa có cuộc gặp riêng nào giữa Giáo hoàng và các nạn nhân bị lạm dụng được lên lịch.