Xưa nay trong mọi nền văn hóa, trong đời sống con người, nếp sống khôn ngoan luôn hằng được đề cao, trân trọng tôn qúy.

Sự khôn ngoan con người học hỏi được qua kinh nghiệm, qua trải nghiệm trong suốt đời sống.

Sự khôn ngoan là cung cách lối sống tinh thần, không là món hàng có thể mua được ở ngoài chợ, nơi cửa hàng nào trên trần gian. Sự khôn ngoan không là một mô thức chung đồng dạng giống nhau của mọi người. Nhưng là cách lối sống riêng từng người, mà Đấng Tạo Hóa phú bẩm ban cho. Mỗi người có lối sống khôn ngoan khác nhau. Lối sống khôn ngoan vì thế thể hiện sự gì là đặc điểm của nếp sống riêng mỗi người. Tinh thần nếp sống khôn ngoan theo đức tin Công gíao là một Ơn, ơn khôn ngoan trong bảy ơn Đức Chúa Thánh Thần. Ơn khôn ngoan là kết qủa, hoa trái từ nếp sống của một tâm hồn liên kết với Thiên Chúa, Đấng là nguồn ơn khôn ngoan hướng về sự thiện hảo sự gì là sâu xa và vĩnh cửu bền vững. Một người có lối sống theo ơn khôn ngoan biết đặt gía trị tinh thần hướng về Thiên Chúa trên hết mọi sự. Cùng là một lối sống khiêm nhượng biết kính trọng gía trị người khác, có tầm nhìn suy nghĩ không chỉ cho hiện tại đang xảy ra, nhưng còn hướng xa hơn về phía trước. Bậc cha mẹ, nhất là người mẹ được Trời cao phú bẩm ban cho ơn khôn ngoan tuyệt vời trong nhiệm vụ vai trò nuôi dưỡng gíao dục người con của mình. Có thể người mẹ không biết đó là một ơn, một khả năng thiên phú Trời ban cho. Nhưng người mẹ nào cũng dùng ơn đức tự nhiên đó trong đời sống cho con mình. Và chính vì thế người con sống lớn lên về thể xác cũng như tinh thần nhờ sự khôn ngoan mẹ đã săn sóc nuôi dưỡng đào tạo giáo dục mình trong suốt dọc đời sống. Và cũng qua đó

người con dần cảm nhận học hỏi được lối sống khôn ngoan. Thế giới xưa nay luôn hằng xảy ra sự khủng hoảng về năng lượng dầu khí đốt thiên nhiên. Nguồn cung cấp bị chặn khựng lại, dầu khí trở nên khan hiếm khiến giá cả tăng vọt lên cao, như đang xảy ra thời sự trên thế giới.

Quốc gia đất nước nào biết dự phòng tích trữ, hay tìm phương thức tiết kiệm hạn chế dùng năng lượng, hay tìm nguồn mua thêm dầu khí năng lượng…có thể vượt qua được cơn khủng hoảng thiếu ít dầu khí đốt. Nhưng cái gía phải trả không rẻ! Chúa Giêsu Kitô đã dùng hình ảnh bình dầu của năm cô có lối sống khôn ngoan, và của năm cô không có lối sống khôn ngoan so ví nói về Nước Trời. (Mt 25, 1-13) Năm cô có bình dầu dự trữ mang theo được cho là người có lối sống khôn ngoan. Còn năm cô không mang theo bình dầu dự trữ, bị cho là người không có nếp sống khôn ngoan. Khi đèn hết dầu, năm cô khôn ngoan có dầu dự trữ châm đổ thêm vào đèn không bị tắt. Có ánh sáng soi đường, ánh sáng mừng vui luôn lan tỏa. Năm cô khôn ngoan vì thế không lỡ chuyến tầu, không lỡ giờ cánh cổng cửa tiệc được mở ra. Còn năm cô không khôn ngoan kia, không còn dầu nữa cho đèn cháy sáng, không còn ánh sáng niềm vui. Trong cơn khủng hoảng phải chạy đi tìm mua thêm dầu... Vì thế bị lỡ chuyến tầu, lỡ giờ cánh cổng cửa nhà tiệc mở ra. Trong đời sống con người xưa nay, sự chuẩn bị dự phòng cho đầy đủ như có thể là một nếp sống khôn ngoan. Lẽ dĩ nhiên không ai là con người có thể tiên liệu được hết mọi sự cho mọi hoàn cảnh. Nhưng sự sẵn sàng tỉnh thức, cung cách lối sống khôn ngoan biết lo liệu dự phòng luôn là điều cần thiết.

Chúa Giêsu qua dụ ngôn bình dầu của năm cô khôn ngoan muốn hướng nói đến thành qủa tốt đẹp thánh thiện của một lối sống có tinh thần sửa soạn cho con đường ngày mai, một khi đời sống trên trần gian chấm dứt, như tổ tiên ông bà cha mẹ, anh chị em, bạn bè của chúng ta đã ra đi trước về đời sau : “Vậy hãy tỉnh thức, vì các ngươi không biết ngày nào, giờ nào”.

Lm. Daminh Nguyễn ngọc Long